სხილათუბანი

სხილათუბანი, სხილათობანი, რცხილათობანი, ცხილათობანი — ქართული აბორიგენული წითელყურძნიანი საღვინე ვაზის ჯიში გურიიდან. სხილათუბანი საკმაოდ მაღალხარისხიანი საღვინე ვაზის ჯიშია. 

სახელწოდება
ვაზს სახელწოდება მიღებული უნდა ჰქონდეს მის კუმს მტევნებში დაბუდებული მწერების — გურული ტერმინოლოგიით — სხილების გამო.

გავრცელება
სხილათუბანი წარსულში ფართოდ ყოფილა მაღლარების სახით გავრცელებული აღმოსავლეთ გურიაში, საჯავახოში. ამჟამად მისი არეალი შეზღუდულია და ნამყენების სახით არის ჩოხატაურის რაიონის მთისპირა სოფლებში.

ბოტანიკური აღწერა
ზრდასრული ფოთოლი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ან ოდნავ ოვალური, სამნაკვთიანია, გვხვდება სრულიად დაუნაკვთავი^. ფოთლის ქვედა მხარე ხშირი ქეჩისებრია. ყვავილი ორსქესიანია. მტევანი საშუალო ზომისაა, ცილინდრული ან ცილინდრულ-კონუსური ფორმის, იშვიათად ფრთიანი, ძლიერ კუმსი. მარცვალი საშუალო ზომისაა, მომრგვალო ან ოდნავ ოვალური, მუქი ლურჯი, თითქმის შავი ფერის. კანი საშუალო სისქისაა, საკმაოდ მკვრივი, ცვილისებრი ფიფქით საკმაოდ დაფარული. რბილობი ნაკლებ ხორციანია და უფრო წვნიანი. წვენი შეუფერავია, გემო — ტკბილი. ჯიში სუსტად უძლებს ნაცარას.

სხილათუბანი საშუალო ან საშუალოზე ძლიერი ზრდისა და უხვმოსავლიანია. სავეგეტაციო პერიოდი კვირტის გაშლიდან სრულ სიმწიფემდე 178 დღეა. სრულ სიმწიფეში ოქტომბრის შუა რიცხვებიდან შედის. მტევნის წონა 60-151 გრამია, საჰექტარო მოსავლიანობა კი 8,0-9,0 ტონა. ყურძნის სრული სიმწიფის პერიოდში მისი შაქრიანობა აღწევს 19-23%-ს, ხოლო მჟავიანობა — 7-8,5 გ/ლ-ს.

ღვინო
სხილათუბნიდან მიიღება სუფრის წითელი, მშრალი ღვინო, რომელიც ხასიათდება მუქი წითელი შეფერვით, ალკოჰოლისა და მჟავიანობის ნორმალური შემცველობით, კარგი სხეულითა და ჰარმონიულობით. სხილათუბნის და მტევანდიდის შერევით მიიღება „საჯავახოს“ ღვინო. საჯავახოს ღვინოს წამყვანი ადგილი ეკავა დასავლეთ საქართველოს ბაზარზე 1850-იან წლებამდე, ნაცრის დაავადების გვრცელებამდე. შემდეგ ის ჩაანაცვლა რაჭისა და სვირის ღვინოებმა.

 ლიტერატურა 
უჯმაჯურიძე ლ., კაკაბაძე გ., მამასახლიშვილი ლ., „ქართული ვაზის ჯიშები“, თბ., 2018, გვ. 355

რესურსები ინტერნეტში
ქართული ვაზის ჯიშების მიმოხილვა- სხილათუბანი
ყურძნის ჯიშები ასოციაცია „ქართული ღვინო“

კატეგორია:გურიის ვაზის ჯიშები
კატეგორია:ვაზის წითელყურძნიანი საღვინე ქართული ჯიშები