ტარიმის მუმიები

ტარიმის მუმიები — ტაკლა-მაკანის უდაბნოს მშრალ პირობებში დაცული ევროპეიდების მუმიფიცირებული სხეულები ძვ.წ. XVIII საუკუნიდან — ახ. წ. II საუკუნემდე. ისინი აღმოჩენილია ჩინეთის სინცზიან-უიგურის ავტონომიური ოლქის ლოულანის, ტურფანის და ტარიმის აუზის ზოგიერთ სხვა ოლქებში.

 აღწერა 
მუმიები თარიღდება ძვ. წ. 1800 წლიდან  ახ.წ. 200 წლით. ისინი აღმოაჩინეს მდინარე ტარიმის აუზში, ჩინეთში დღევანდელ ხინჯიანგში. მიუხედავად იმისა, რომ არ არსებობს საკმარისი მტკიცებულებები, უკენასკნელი მონაცემებით, მათ მიაკუთვნებენ ინდოევროპულ რასას. მუმიები გამოირჩევიან გრძელი მოწითალო ფერის თმებით.  მათ სხეულზე კარგად არის შემონახული ქსოვილები – შალის ძაფით ნაქსოვი გრძელი მოსასხამი და კუბოკრულნახატებიანი წინდები.

 ისტორია 
320px|მინიატიურა|მარცხნივ|ტარიმის აუზი და თაკლა-მაკლანის უდაბნო
ტარიმის მუმიები აღმოაჩინეს XX საუკუნის დასაწყისში აურელია სტეინის და სვენა გედინის ექსპედიციამ. მაშინვე დაიწყო დავა სამეცნიერო საზოგადოებაში იმაზე, თუ რა ენაზე ლაპარაკობდნენ ეს ადამიანები. ყველაზე ფართო მხარდამჭერები ჰყავს მოსაზრებას, რომ ეს ადამიანები საუბრობდნენ ტოხარულ ენებზე და წარმოადგენდნენ ტოხარებს. 

აზიის სიღრმეში ევროპეოდული რასის ფართო გავრცელებაზე მოწმობენ 2000 — 3000 წლის წინანდელი პაზირიკის და ტაშტიკის კულტურები. აგრეთვე, ზოგიერთი წერილობთი წყარო. მაგსლითად, პლინიუს უფროსი გვაუწყებს, რომ ცეილონის ელჩი იმპერატორ კლავდიუსის კარზე აღწერდა დასავლეთ ჩინეთის მოსახლეობას, როგორც საშუალოზე მაღალ, ქერათმიან და ლურჯთვალება ხალხს.

 ლოულანის ლამაზმანი 
ლოულანის ლამაზმანი უწოდეს ტარიმის აუზის ერთ-ერთ უძველეს მუმიას. ის წარმოადგენდა ევროპეიდული რასის ახალგაზრდა ქალს სიმაღლით 180 სმ. ქერა თმებით. აღმოჩენილია 1980 წელს ლოულანის (თანამედროვე ჩინეთი) მიდამოებში. ის არის დაახლოებით 3800 წლის ასაკის. მუმია შენახულია სინცზიან-უიგურის ავტონომიური რაიონის ქალაქ ურუმჩის მუზეუმში. მის გვერდით დაკრძალული იყო 50-ოდე წლის მამაკაცი და სამი თვის ბავშვი საქონლის რქის ბოთლით ხელში. ნაპოვნია სხვა არტეფაქტებიც: ტყავის ჩანთა ხორბლის მარცვლებით, ქუდი და სხვა.

 ლიტერატურა 


 Baumer, Christoph. (2000). Southern Silk Road: In the Footsteps of Sir Aurel Stein and Sven Hedin. White Orchid Books. Bangkok. ISBN 974-8304-38-8 (HC); ISBN 974-8304-39-6 (TP).
 Davis-Kimball, Jeannine, with Mona Behan (2002). Warrior Women: An Archaeologist’s Search for History’s Hidden Heroines. Warner Books, New York. First Trade Edition 2003. ISBN 0-446-67983-6 (pbk)
 .
 .
 .
  .
  .
 .
 .
 .
  .
 Xie Chengzhi; Li Chunxiang; Cui Yinqiu; Cai Dawei; Wang Haijing; Zhu Hong; Zhou Hui (2007) Mitochondrial DNA analysis of ancient Sampula population in Xinjiang. Progress in Natural Science, 17(8): 927-933.


 რესურსები ინტერნეტში 
  ჩინური მუმიების მისტერია 
 ქერათმიანი ამორძალები ჩინეთიდან
 თაკლა–მაკლანის მომღერალი მიცვალებულები
 საიდუმლო ტიბეტელთა წარმოშობა
 მუმიების ტყის საიდუმლო
 ტარიმის აუზის მუმიები
 თაკლა–მაკლანის მუმიების ფოტოები 
 გენეტიკური ტესტის ანალიზი 
 ჩინური მუმიები
 ტარმის აუზის მუმიების შესახებ

კატეგორია: აღმოსავლეთ თურქესტანის ისტორია
კატეგორია: არქეოლოგია ჩინეთში
კატეგორია: მუმიები
კატეგორია: აზიის არქეოლოგიური კულტურა