ბათუმის ოკრუგი

ბათუმის ოკრუგი (; 1878-1921) — რუსეთის იმპერიის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული ისტორიულ-სამხრეთ დასავლეთ საქართველოში. ადმინისტრაციული ცენტრი — ბათუმი. 

1878-1883 წლები
1878 წელს ბერლინის ხელშეკრულების გაფორმების შემდეგ, რუსეთის მიერ ოსმალეთის იმპერიისგან დაპყრობილ მიწებზე მოაქწყო ადმინისტრაციული ერთეულები, მათ შორის ბათუმის ოლქი, რომლის შემადგენლობაშიც ართვინისა და აჭარის ოკრუგებთან ერთად შედიოდა ბათუმის ოკრუგიც. ბათუმის ოკრუგის ფართობი დაახლოებით 1235 ვერსტი² იყო. 1881-1882 წლებში ოკრუგი მოითვლიდა: ბათუმის უბანი — 16 სოფელს, 681 კომლს ანუ 2922 კაცს; კინტრიშის უბანი — 15 სოფელს, 763 კომლს ანუ 3521 კაცს; გონიოს უბანი — 59 სოფელს, 1287 კომლს ანუ 6685 კაცს; სულ — 90 სოფელს, 2731 კომლს ანუ 13128 კაცს. მოსახლეობა ძირითადად მუსულმანი ქართველებით იყო დასახლებულიКавказский календарь на 1884 год, Тифлис, 1883, გვ. 325-328.

1878-1880 წლებში ბათუმის ოკრუგის პირველი უფროსი იყო გრიგოლ გურიელი.

1883 წლის 12 ივლისის დადგენილებით ბათუმის ოლქი გაუქმდა, ხოლო მასში შემავალი ართვინის, აჭარისა და ბათუმის ოკრუგები, ქუთაისის გუბერნიაში ორი ოკრუგის ართვინისა და ბათუმის ოკრუგების (აჭარის ოკრუგი შეუერთეს ბათუმის ოკრუგს) სახით შევიდა.

1883-1903 წლები
1883 წლიდან ბათუმის ოკრუგი უშუალოდ დაუქვემდებარეს ქუთაისის გუბერნიას.

1903-1921 წლები
1903 წელს ქუთაისის გუბერნიას კვლავ გამოეყო ბათუმისა და ართვინის ოკრუგები და შეიქმნა ახალი ბათუმის ოლქი, რომელმაც აღნიშნული ფორმით იარსება 1921 წლის გასაბჭოებამდე, რომლის დროსაც ყარსის ხელშეკრულების თანახმად ბათუმის ოლქის სამხრეთი ნაწილი (მათ შორის ბათუმის ოკრუგის მცირე ნაწილი) დარჩა თურქეთის რესპუბლიკის შემადგენლობაში.

მოსახლეობა
XX საუკუნის დასაწყისში მოსახლეობის 63,9%-ს შეადგენდნენ ქართველები, 8,2% – რუსები, 8% –სომხები, 5,3% – ბერძნები, 3,6% – თურქები.

 აღწერის წელი  მოსახლეობა  კაცი  ქალი  1882Кавказский календарь на 1885 год გვ. 215   38 539 2050917760   1884Кавказский календарь на 1887 год გვ. 223   50 900   1886Кавказский календарь на 1889 год გვ. 153   46 632    1897Кавказский календарь на 1898 год გვ. 340    85 57650832 34744 1905   63 414 

 ლიტერატურა 

სქოლიო

კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოკრუგები
კატეგორია:ბათუმის ოლქი