ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია

ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია — საქართველოს ეკლესია-მონასტრები, ციხესიმაგრეები, სასახლეები, საცხოვრებელი სახლები, ხიდები, კოშკები და სხვა ძეგლები, რომელთაც მინიჭებული აქვთ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლის სტატუსი. 2013 წლამდე ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიას ძეგლს ანიჭებდა საქართველოს პრეზიდენტი, ხოლო 2013 წლიდან — საქართველოს მთავრობა.

2013 წლის საქართველოს პრეზიდენტის, მიხეილ სააკაშვილის 563-ე ბრძანებულების თანახმად ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სიიდან ამოიღეს საყდრისის საბადოები.

 თბილისი. 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 100პქ ათეშგა VI-VII საუკუნეები კალა, გომის ქუჩა №32 100პქ თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი  1896  რუსთაველის გამზირი №253 100პქ თბილისის ქარვასლა   1818  კალა, სიონის ქუჩა №84 100პქ ხელოვნების სახელმწიფო მუზეუმი   1835  პუშკინის ქუჩა №45 100პქ თბილისის ეროვნული გალერეა   1883  რუსთაველის გამზირი № 116 100პქ საქართველოს სახელმწიფო მუზეუმი   1927  რუსთაველის გამზირი №37  საცხოვრებელი სახლი   XIX საუკუნის ბოლო  ჩუღურეთი, ივანე ჯავახიშვილის ქუჩა № 698 100პქ თბილისის სამხატვრო აკადემია   1856  მთაწმინდა, ალექსანდრე გრიბოედოვის ქუჩა № 22,9 100პქ თხინვალის სასახლე   XVII-XVIII საუკუნეები  ვაკის რაიონი, სოფელი თხინვალა 10 100პქ ბეთანიის მონასტერი   XII-XIII საუკუნეები  ვაკის რაიონი, სოფელი კვესეთი 

აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა 
გაგრის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 100პქ გაგრის ეკლესია  VI-VII საუკუნეები  გაგრა2 100პქ ბიჭვინთის ტაძარი  X საუკუნე, შუა  საუკუნეები  ბიჭვინთა3 100პქ განთიადის ტაძარი  VII საუკუნე  განთიადი

 გუდაუთის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 100პქ ახალი ათონის მონასტერი  IX-X, XIX საუკუნეები  ახალი ათონი2   ივერიის მთის მონასტერი  VIII-IX, XIX  საუკუნეები  ახალი ათონი, ივერიის მთა3    აჭანდარის დოლმენები  ძვ. წ. II ათასწლეულის I ნახევარი  აჭანდარა4    ბზიფის ციხე  შუა საუკუნეები   კალდახვარა5  100პქ  ლიხნის ღვთისმშობლის ტაძარი  X-XI საუკუნეები, XIX საუკუნე  ლიხნი6    ლიხნის ეკლესია აბა-ათა  განვითარებული შუა საუკუნეები  ლიხნი7  100პქ  შარვაშიძეების სასახლე X-XI და XIX სს.  ლიხნი

 გულრიფშის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 100პქ დრანდის ტაძარი  VI-VII საუკუნეები  დრანდა

 ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 100პქ ბედიის მონასტერი  X-XIV საუკუნეები  აგუბედია2 100პქ ილორის ეკლესია  XI საუკუნე   ილორი3 100პქ მოქვის ტაძარი  X საუკუნე  მოქვი

 სოხუმის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 100პქ ბესლეთის ხიდი  XII-XIII საუკუნეები  ბესლეთი2 100პქ  დიოსკურიის ციხე   ძვ. წ. II საუკუნე  სოხუმი

 აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკა 
 ქალაქი ბათუმი
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 100პქ  გონიოს ციხე  გვიანი ანტიკური ხანა; XVII ს.  გონიო2    ბათუმის სამხატვრო სკოლა 1880-იანი წლები ქუთაისის,ხულოს და გოგებაშვილის ქუჩების კვეთა

 ქედის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1    ახოს ჯამე  1817-1818  ახო2  100პქ დანდალოს ხიდი   XI–XII სს.  დანდალო3   100პქ  მახუნცეთის ხიდი   XI-XII სს.  ქვედა მახუნცეთი4     ცხმორისის ხიდი   გვიანი შუა საუკუნეები   ცხმორისი5   წონიარისის ხიდი  გვიანი შუა საუკუნეები  წონიარისი 

 ქობულეთის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1    კვირიკეს ჯამე  1860-იანი წლები  კვირიკე2  100პქ  პეტრას ციხე   VI ს.; შუა საუკუნეები  ციხისძირი

 შუახევის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1    ვარჯანაულის ხიდი  გვიანი შუა საუკუნეები   ვარჯანაული2100პქ ფურტიოს ხიდი   XI-XII სს. ზამლეთი 

 ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 100პქ   ქოქოლეთის ხიდი  XVIII ს. ქოქოლეთი2 100პქ    ცხემლარას ხიდიგვიანი შუა საუკუნეები    ცხემლარა

 ხულოს მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1   ბეღლეთის ჯამეგვიანი შუა საუკუნეები   ბეღლეთი 2   დიდაჭარის ჯამე 1831-1832 დიდაჭარა 3     ოქრუაშვილების ხიდი  გვიანი შუა საუკუნეები  ოქრუაშვილები4  100პქ    სხალთის ტაძარი  XIII ს.; გვიანი შუა საუკუნეები  ყინჩაური  5   ვარდციხე შუა საუკუნეები   ხიხაძირი 

 გურიის მხარე 
 ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 100პქ ჯიხეთის ეკლესია  შუა საუკუნეები  ჯიხეთის მონასტერი

 ოზურგეთის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქაჭის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეები აჭი2100პქლიხაურის ეკლესია1422 წ.; შუა საუკუნეები ლიხაური3100პქშემოქმედის ეკლესიაშუა საუკუნეები; XVI ს.; 1831 წ. შემოქმედი4100პქჯუმათის ეკლესიაშუა საუკუნეებიძირიჯუმათი

 ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქგორაბერეჟოულის ბაღიXVIII–XIX სს.გორაბერეჟოული2100პქგორაბერეჟოულის სასახლეშუა საუკუნეებიგორაბერეჟოული3100პქერკეთის ეკლესიაგანვითარებული შუა საუკუნეებიზემო ერკეთი

 იმერეთის მხარე 

 ქუთაისი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქბაგრატის ტაძარი1003 წ.; შუა საუკუნეებიქუთაისი2100პქმწვანეყვავილას მთავარანგელოზის ეკლესიაXI ს.; XVII ს. ქუთაისი3100პქოქროს ჩარდახიგვიანი შუა საუკუნეებიქუთაისი4 100პქჯაჭვის ხიდიXIX ს.ქუთაისი

 ბაღდათის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1ვარციხის ციხის კომპლექსიIV–VI; IX–XI სს.ვარციხე2დევაძეების ეკლესიაX; XV სს. წითელხევი

 ვანის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1ვანის ნაქალაქარიანტიკური ხანავანი2100პქგალაკტიონ და ტიციან ტაბიძეების სახლ-მუზეუმი ჭყვიში

 ზესტაფონის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 100პქ ტაბაკინის მონასტერი  X-XI სს.; XVI ს.; შუა საუკუნეები  ტაბაკინი

 თერჯოლის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1ზედა სიმონეთის წმინდა გიორგის ეკლესიაXI ს.ზედა სიმონეთი2ნაგარევის ხიდი1667 წ.ნაგარევი3 სკანდის ციხეVI–XVI–XVIII სს.სკანდე4 საგვარჯილესაქართველოს კულტურისა და ძეგლთა დაცვის მინისტრის ბრძანება  № 03/44 , 2013 წლის 12 მარტი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ.    შუა საუკუნეებიძევრი

 საჩხერის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქეხვევის ღვთისმშობლის ეკლესიაX-XI სს.საჩხერე2100პქბაჯითის სამების ეკლესიაX-XI სს.ბაჯითი3100პქსავანის წმინდა გიორგის ეკლესია1046 წ.; XIX ს.სავანე4100პქსპეთის ზედამაცხოვარიXI ს.სპეთი5100პქაკაკი წერეთლის სახლიXIX ს. სხვიტორი6100პქქორეთის მაცხოვრის ეკლესია1001 წ.ქორეთი7 100პქჩიხის ციხე და ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეები; XI-XII სს. ჩიხა8100პქჯრუჭის მონასტერიგანვით. შუა საუკუნეები ცხომარეთი9100პქჭალის წმინდა გიორგის ეკლესია (აბაშიძეების ეკლესია)1510 წ.ჭალა10100პქმოდინახეგვიანდ. შუა საუკუნეებისაჩხერე

 ტყიბულის მუნიციპალიტეტი 



№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქგელათის მონასტერიXII; XIII-XVI; XIX სს.  გელათი2კისორეთის წმინდა გიორგის ეკლესიაშუა საუკუნეები კისორეთი3100პქმოწამეთაVIII-XIX სს.მოწამეთა

 წყალტუბოს მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქგეგუთის სასახლეVIII–XII სს.გეგუთი2დერჩის ნათლისმცემლის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებიდერჩი3ზარათის წმინდა კირილეს ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებიზარათი

 ჭიათურის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1დარკვეთის წმინდა გიორგის ეკლესიაXI ს.დარკვეთი2100პქკაცხის სვეტიV-VI სს.; შუა საუკუნეებიკაცხი3100პქკაცხის ტაძარი XI ს.კაცხი4100პქმღვიმევის მონასტერიXIII ს.; XIV ს.; XVI-XIX სს. მღვიმევი5რგანის წმინდა გიორგის ეკლესიაXს.რგანი

 ხარაგაულის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 100პქ უბისის მონასტერი IX; XII; გვ.  შუა საუკუნეები  უბისი

 კახეთის მხარე 
 ახმეტის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქკვეტერაშუა საუკუნეებიახმეტის მიდამოები2100პქახმეტის ღვთაების ეკლესიაVI ს. II ნახევარიახმეტა3100პქალავერდი XI ს.; XVII-XVIII სს.ალავერდი4არგოხის ყველაწმინდის ეკლესიაVIII–IX სს.არგოხი5გირევის კოშკიგვ. შუა საუკუნეებინასოფლარი გირევი, თუშეთი6 100პქდართლოს ეკლესიაგვ. შუა საუკუნეებიდართლო7 100პქდიკლოს ციხე-სახლიგვ. შუა საუკუნეებიდიკლო8100პქზემო ალვანის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესიაVIII-IX სს.ზემო ალვანი9ზემო ხოდაშნის დედათა მონასტრის კომპლექსიXIII  ს. II ნახევარიზემო ხოდაშენი10ინდურთის კოშკიგვ. შუა საუკუნეებინასოფლარი ინდურთა, თუშეთი11100პქკვავლოს კოშკიგვ. შუა საუკუნეებინასოფლარი კვავლო, თუშეთი12100პქმატნის ცხრაკარას მონასტერიVIII–IX; XIII-XVI სს.მატანი13100პქერელაანთ საყდარიV–VI სს.მატანი14მატნის გუმბათოვანი საყდარიIX ს. II ნახევარიმატანი15 100პქომალო–––ომალო16100პქფარსმის ციხე-სახლებიგვიანი შუა საუკუნეებინასოფლარი ფარსმა, თუშეთი17ხარჭაშნის ღვთაების ეკლესია1731 წ.ფიჩხოვანი18100პქკურტანიძეულის წმინდა მარინეს ეკლესიაXII–XIII სს.ხევისჭალა19ჰეღოს კოშკებიგვ. შუა საუკუნეებინასოფლარი ჰეღო, თუშეთი20ჰეღოს იოანე ნათლისმცემლის ხატიგვ. შუა საუკუნეებინასოფლარი ჰეღო, თუშეთი21ძველი დიკლოსაქართველოს მთავრობის დადგენილება №364, 2018 წლის 10 ივლისი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ დიკლო, თუშეთი22გირევი ნასოფლარი, თუშეთი23დაქიურთა ნასოფლარი, თუშეთი24აგეურთა ნასოფლარი, თუშეთი25ინდურთა ნასოფლარი, თუშეთი26წარო ნასოფლარი, თუშეთი27ჭონთიო ნასოფლარი, თუშეთი28ჰეღო ნასოფლარი, თუშეთი29კვავლო ნასოფლარი, თუშეთი30ფარსმა ნასოფლარი, თუშეთი

 გურჯაანის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქგურჯაანის ყველაწმინდაVIII ს.გურჯაანის მიდამოები2ვაზისუბნის ღვთისმშობლის მიძინების ეკლესიაVI ს.ვაზისუბანი3ვაზისუბნის ეკლესია დავითიანიVI-VII სს.ვაზისუბანი4100პქვაჩნაძიანის სასახლეIX-X სს.ვაჩნაძიანი5100პქვაჩნაძიანის ყველაწმინდაVI-VII სს., IX ს.ვაჩნაძიანი6100პქზეგაანის მონასტერიV ს.; VII ს., შუა საუკუნეები ზეგაანი7100პქ საბაწმინდის ეკლესიაXIII ს., XV–XVI სს. კარდანახი8100პქკარდანახის ბაზილიკაVI ს.კარდანახი9100პქჭერემის ნაქალაქარიV-XI სს.ჭერემი10სანაგირის მონასტერიX-XI სს.; შუა საუკუნეები ვაზისუბანი

 დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 ოზაანის ამაღლების ტაძარიX ს. ოზაანი2100პქ დიდნაურის ნაქალაქარიდადგენილების ტექსტიძვ. წ. XII-IX სს. შირაქის ვაკე

 თელავის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქახალი შუამთა და მისი სამრეკლოXVI ს. შუა ხანათელავიდან 2,5 კმ2100პქძველი შუამთაV–VII სს. თელავიდან 7 კმ3100პქიყალთოს მონასტერიVI–XII სს.იყალთო4 100პქაკურის მამადავითის ეკლესიაIX ს.აკურა5ვანთის სასახლეVIII–IX სს.ვანთა6იყალთოს სამეკლესიიანი ბაზილიკაVI ს.იყალთო7100პქრუისპირის წმინდა შიოს მონასტერიXIII ს.რუისპირი8კონდოლის ნათლისმცემლის ეკლესიაVI ს.კონდოლი9100პქთელავის ისტორიულ-ეთნოგრაფიული მუზეუმიIX, XVII–XVIIIსს.თელავი10100პქწინანდლის პარკიXIX ს.წინანდალი11100პქლალისყურის ციხესაქართველოს კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის ეროვნული სააგენტოს  ბრძანება № 02/203 , 2018 წლის 3 იანვარი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის თვალსაზრისით ღირებული ობიექტებისათვის კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლის სტატუსის მინიჭების შესახებ.XVIII ს.ლალისყური

 ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1ქოჩალოს ბაზილიკაVI ს. ლაგოდეხი 2 მაჭის ციხე და ეკლესიაVIII–IX სს.ცოდნისკარი 

 საგარეჯოს მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1საგარეჯოს პეტრე-პავლეს ეკლესიაXVII-XVIII სს.საგარეჯო2100პქმანავის ღვთისმშობლის ეკლესია1787 წ.მანავი3100პქმანავის ციხეIX–X სს.მანავი4100პქნინოწმინდის მონასტერიV-VI სს., XVI-XVIII სს.  ნინოწმინდა5100პქდავითგარეჯა: დოდოს რქა, დავითის ლავრა, წამებულის მონასტერი, გარეჯის ნათლისმცემლის მონასტერი.VI–XVIII სს.უდაბნოს მიდამოები6100პქუჯარმის ციხეV–XVIII სს.უჯარმა7100პქხაშმის სამების ეკლესიაVI–XVIII სს.ხაშმი8 ხაშმის ღვთისმშობლის ეკლესიაXIV–XV სს.ხაშმი9 გიორგი ლეონიძის სახლ-მუზეუმი პატარძეული

 სიღნაღის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქბოდბის მონასტერიIV; IX; XVIII; XX სს.ზემო ბოდბე2100პქსიღნაღის ციხეXVI-XVIII სს.სიღნაღი3100პქ სიღნაღის კოშკი-სამრეკლოXVIII–XIX სს.სიღნაღი4 ბერების სერი, ქოლაგირის მონასტერი, დიდი ქვაბების მონასტერი, პატარა ქვაბების მონასტერიXI-XII სს.ზემო მაღარო5100პქხირსის მონასტერიVI-XVIII სს.ტიბაანი

 ყვარლის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქნეკრესის მონასტერიIV–XVI სს.ყვარელი2100პქძველი გავაზის ეკლესიაV-XVII სს.ახალსოფელი3100პქგრემიგვიანი შუა საუკუნეებიენისელი4შილდის ღვთისმშობლის ეკლესიაVI-VII სს.; შუა საუკუნეებიშილდა5ვარცანის ღვთისმშობლის ეკლესია X საუკუნეშილდა6100პქდოლოჭოპის ბაზილიკასაქართველოს მთავრობის დადგენილება №173 2017 წლის 31 მარტი ქ. თბილისი, ქ. ყვარელში მდებარე კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლისათვის − „დოლოჭოპის სამნავიანი ბაზილიკისათვის“ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ V საუკუნეყვარელი7100პქცეცხლის ტაძარიყვარლის მუნიციპალიტეტში, სოფელ შილდაში მდებარე კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლებისათვის – „ცეცხლის ტაძრისა“ და „ჭაბუკაურის სატაძრო კომპლექსისათვის“ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ III-IV სს.შილდა8100პქჭაბუკაურის სატაძრო კომპლექსი IV-VI სსშილდა9100პქ ილია ჭავჭავაძის სახლ-მუზეუმი ყვარელი10  ინწობა (სამონასტრო ანსამბლი) VI საუკუნესაბუე

 მცხეთა-მთიანეთის მხარე 

 დუშეთის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქჭილაშვილების ციხე-დარბაზიXVII–XIX სს.დუშეთი2100პქანანურის ციხეXVI–XVII სს.ანანური3100პქახატნის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესიაXIII ს.ახატანი4100პქმზეწვერის წმინდა გიორგის ეკლესიაIX–X სს.ბუჩაანი5 100პქდავათის ღვთისმშობლის ეკლესიაVIII–IX სს.დავათი6100პქზემო კოდისწყაროს სასახლეXVI ს.ზემო კოდისწყარო7100პქმუცოშუა საუკუნეებიმუცო8100პქმჭადიჯვრის მთავარანგელოზთა ეკლესია1668 წ., 1746 წ., XIX ს. მჭადიჯვარი9ნეძიხის ბზიანის კომპლექსიVII-VIIIსს. X ს. ნეძიხი10100პქქოროღოს ღვთისმშობლის ეკლესიაX–XI სს.ქოროღო11100პქჩინთის კოშკებიXVIII სს.ჩინთი12100პქშატილიXVI–XVIII ს. შატილი13 100პქვაჟა-ფშაველას სახლ-მუზეუმი  ჩარგალი

 თიანეთის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1  ჟალეთის წმინდა გიორგის ეკლესიაVIII–IX სს., XI–XIII სს. სიონი2100პქბოჭორმის ციხეX; XVIII სს.ბოჭორმა3 100პქარჩილის მონასტერიVIII–XVIII სს.ნადოკრა

 მცხეთის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქანტიოქიის ტაძარიVII-VIII სს.მცხეთა2100პქსამთავროს მონასტერიXI ს. 30-იანი წწ.მცხეთა3100პქსვეტიცხოველი1010-1029 წწ.მცხეთა4100პქარმაზის ციხეXIII–XV სს.მცხეთა5100პქმცხეთის ჯვრის მონასტერი586-604 წწ.მცხეთა6100პქშიომღვიმეVI-XIX სს.მცხეთა7100პქმაჩხანის ეკლესიაVIII–IX ს.დიღომი8100პქთხინვალის სასახლეXVII–XVIII სს.თხინვალი9 100პქმუხრანბატონის სასახლეXIX ს. II ნახ.მუხრანი10100პქზედაზნის მონასტერიVI ს., VIII ს., XVII ს. საგურამო11100პქსხალტბის ტაძარი1669 წ.სხალტბა12100პქთელოვნის ჯვარპატიოსნის ეკლესიაVIII-IX სს.ქსოვრისი13100პქქსნის ციხე1511-1514 წწ. ციხისძირი14100პქ წეროვნის სამების ეკლესიაXI ს.წეროვანი15100პქ წილკნის ღვთისმშობლის ტაძრის კომპლექსი IV ს.წილკანი16100პქ ილია ჭავჭავაძის სახლ-მუზეუმი საგურამო17 ციციშვილების ციხე-დარბაზი XVII საუკუნექვემო ნიჩბისი18მცხეთის აკლდამასაქართველოს მთავრობის დადგენილება №295, 2014 წლის 14 აპრილი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისა და არამატერიალური კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლისათვის „დედაენა - ქართული საანბანე სახელმძღვანელოს შედგენის იაკობ გოგებაშვილისეული მეთოდი“ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებანტიკური ხანამცხეთა19ბებრისციხეადრინდელი შუა საუკუნეებიმცხეთა20არმაზისხევიშუა საუკუნეებიმცხეთა21სამთავროს სამაროვანიVIII-IX სს.ქსოვრისი22წინამძღვრიანთკარის სასოფლო-სამეურნეო ტექნიკუმი 1883წინამძღვრიანთკარი

 ყაზბეგის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1გარბანის ეკლესიაIX–X სს.გარბანი2100პქგერგეტის სამების ეკლესიაXIV ს. სტეფანწმინდა3100პქ ბეთლემის გამოქვაბულიგანვით. შუა საუკ.მყინვარწვერი4100პქზაკაგორის კოშკებიXVII სს.ნასოფლარი ზაკაგორი5100პქხევის სიონიIX–X სს.სიონი680პქღუდუშაურის ციხეXVI–XVII სს.სნო7 ალექსანდრე ყაზბეგის სახლ-მუზეუმი სტეფანწმინდა

 რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარე 
 ამბროლაურის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 100პქბუგეულის ღვთისმშობლის ეკლესიაXVI ს.ბუგეული2 100პქზემო კრიხის მთავარანგელოზის ეკლესიაX-XI სს.ზემო კრიხი3100პქკლდისუბნის ღვთისმშობლის ეკლესიაIX-X სს.კლდისუბანი4100პქნიკორწმინდის ტაძარიXI ს.ნიკორწმინდა5რაკეთის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესიაXI ს. დამდეგიპატარა ონი6100პქხიმშის ეკლესიაXI-XII სს.ხიმში

 ლენტეხის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1მამის მაცხოვრის ტაძარიX-XI სს.მამი2სასაშის მთავარანგელოზის ტაძარიგანვით. შუა საუკუნებისასაში3საყდრის წმინდა გიორგის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნებისაყდარი4ტვიბის მთავარანგელოზის ეკლესიაX-XI სს.ტვიბი5ჩიხარეშის ღვთისმშობლის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნებიჩიხარეში6 100პქჩუკულის მთავარანგელოზის ეკლესიაX-XII სს.ჩუკული7ჟახუნდერის წმინდა გიორგის ეკლესიაX-XII სს.ჟახუნდერი

 ონის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქონის სინაგოგა1895 წ.ონი2100პქსორის წმინდა გიორგის ეკლესიაშუა საუკუნეებისორი3100პქმრავალძალიXI საუკუნე მრავალძალი

 ცაგერის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1ლაილაშის ეკლესიაშუა საუკუნეებილაილაში2ნაკურალეშის წმინდა გიორგის ეკლესიაXVII ს.ნაკურალეში3დეხვირის ციხედადგენილების ტექსტიXVI ს.დეხვირი4100პქხვამლის ციხე-ქვაბულიდადგენილების ტექსტი ცაგერის მუნიციპალიტეტიწყალტუბოს მუნიციპალიტეტი

 სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარე 
 აბაშის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქსეფიეთის ტაძარიVI ს. გადაკეთებულია XVI ს. სეფიეთი

 ზუგდიდის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქცაიშის საკათედრო ტაძარიXIII-XIV სს. ცაიში2100პქჭაქვინჯის ციხეIV-V სს. ჯიხაშკარი3100პქდადიანების ბაღისა და სასახლეთა კომპლექსიXIX საუკუნეზუგდიდი

 მარტვილის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქმარტვილის მონასტერიVI-XII სს.მარტვილი2100პქ სალხინოს ბაღიXVIII-XIX სს.სალხინო

 მესტიის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქმესტიის მაცხოვრის ეკლესიაXIII-XVI სს.მესტია2 ადიშის წმინდა გიორგის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებიადიში3ადიშის მაცხოვრის ეკლესიის კომპლექსიშუა საუკუნეებიადიში4ადიშის მთავარანგელოზის ეკლესიაშუა საუკუნეებიადიში5მთავარანგელოზის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებიადიში6100პქადიშის მაცხოვრის ეკლესიაXI ს.ადიში7ადიშის წმინდა გიორგის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებიადიში8თავრალის მაცხოვრის ეკლესიაშუა საუკუნეებითავრალი9100პქიენაშის იონა წინასწარმეტყველის ეკლესიაშუა საუკუნეებიიენაში10100პქიფრარის მთავარანგელოზის ეკლესიაXI ს.იფრარი11იფხის წმინდა გიორგის ეკლესიაშუა საუკუნეებიიფხი12100პქ ლაშთხვერის მთავარანგელოზის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებილაშთხვერი13ქემლათ იოსელიანის კოშკი შუა საუკუნეებილახირი14ლაჰილის წმინდა გიორგის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებილაჰილი 15100პქმაცხვარიშის მაცხოვრის ეკლესიაX-XI სს.მაცხვარიში16100პქმაცხვარიშის მთავარანგელოზის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებიმაცხვარიში17100პქმურყმელის მაცხოვრის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებიმურყმელი18ნესგუნის მაცხოვრის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებინესგუნი19ჟაბეშის მაცხოვრის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებიჟაბეში20 ჟამუშის მაცხოვრის ეკლესიაXI ს.ჟამუში21100პქჟიბიანის ლამარიას კომპლექსიXI-XII სს.ჟიბიანი22სვიფის წმინდა გიორგის ეკლესიაX ს.სვიფი23100პქ ჩაჟაში შუა საუკუნეებიჩაჟაში24100პქჩვიბიანის მაცხოვრის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებიჩვიბიანი25წვირმის მთავარანგელოზის ეკლესია შუა საუკუნეებიწვირმი26წვირმის მაცხოვრის ეკლესია შუა საუკუნეებიწვირმი27წვირმის მთავარანგელოზის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებიწვირმი28წვირმის წმინდა გიორგის ეკლესია შუა საუკუნეებიწვირმი29ჭოხულდის მაცხოვრის ეკლესიაXI ს.ჭოხულდი30ხაიშის მთავარანგელოზის ეკლესია შუა საუკუნეებიხაიში31100პქხის საეკლესიო კომპლექსიXI-XII სს.ხე32 100პქილია გულბანის კოშკი შუა საუკუნეებიხე33100პქნაკიფარის წმინდა გიორგის ეკლესია X საუკუნენაკიფარი34ზემო ბარის მთავარანგელოზის ეკლესიაIX–X სს. ზემო ბარი

 სენაკის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქნოქალაქევიძვ. წ. I ათასწლეულინოქალაქევი2ეკის ეკლესიაXIII ს.ეკი3100პქშხეფის ციხეშუა საუკუნეებიძველი სენაკი4 საკალანდარიშვილოს ციხესაქართველოს კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის ეროვნული სააგენტოს გენერალური დირექტორის ბრძანება No02/73 2019 წლის 27 სექტემბერი ქ. თბილისი.შუა საუკუნეებისენაკი

 ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 ოცინდალეს ეკლესიაXI  სს. მუხური

 წალენჯიხის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქწალენჯიხის საკათედრო ტაძარიX-XI ს.წალენჯიხა2100პქსქურის ეკლესიაXIII ს.სქური3 ენგურის თაღოვანი კაშხალი1961-1978 წწ.ჯვარი

 ხობის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქხობის მონასტერიXIII ს., XIV ს., XVIII-XIX სს. ნოჯიხევი

 სამცხე-ჯავახეთის მხარე 
 ადიგენის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქზარზმის მონასტერიX ს. XIII-XIV სს.ზარზმა2100პქჭულეს მონასტერიXIV-XV სს.დიდი ზანავი3მელნისის ციხეგანვით. შუა საუკუნეებიაბასთუმანი4ოძრხეს ხიდიIX–XI სს.აბასთუმანი5გორგულის ეკლესიებიადრ. შუა საუკუნეებიგორგული6100პქზანავის ციხეგანვით. შუა საუკუნეებიდიდი ზანავი7კიკიბოს ციხე შუა საუკუნეებიკიკიბო8100პქოქროს ციხეგანვით. შუა საუკუნეებიშოყა

 ასპინძის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქასპინძის ციხეგანვით. შუა საუკუნეებიასპინძა2100პქ ჩიხორისიX ს.ასპინძა3 100პქ დამალის ეკლესიაადრეული შუა საუკუნეებიდამალა4გიორგიწმინდის ეკლესიაIX ს.ვარძია5100პქზედა ვარძიაX–XI სს.ვარძია6ქარზამეთიXIV ს.ვარძია7100პქგავეთიXIII ს.თმოგვი8100პქზედა თმოგვიXI ს.თმოგვი9100პქვარძიაXII-XIII სს.თმოგვი10100პქვანის ქვაბებიშუა საუკუნეებითმოგვი11100პქთმოგვის ციხეXIII–XIV; XVI სს.თმოგვი12თოკის კოშკიგვიანი შუა საუკუნეებითოკი13 კვარშის ეკლესიაIX ს.ნაქალაქევი14100პქშორეთიშუა საუკუნეებიოთა15ყიზილდერესიVIII–IX ს.ოთა16ღართის ეკლესიაIX-X სს.ოთა17100პქ საროს მთავარანგელოზთა ეკლესიაVII–VIII სს. გადაკეთებულია 1747 წ.სარო18100პქსაროს ციხეწინაქრისტიანული ხანა – XI ს.სარო19ალანძაVIII–IX სს.ტოლოში20ძველის ეკელსიაX ს.ძველი21100პქხერთვისის ციხეX-XVIII სს.ხერთვისი22ჭაჭკარისაქართველოს მთავრობის დადგენილება №478, 2016 წლის 27 ოქტომბერი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის „სოფელ ჭაჭკარისათვის“ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ - ასპინძის მუნიციპალიტეტი

 ახალქალაქის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1აბულის ეკლესიაX ს.აბული2100პქაბულის ციკლოპური ციხეძვ. წ. I ათასწლეულიაბული3აზავრეთის ეკლესიაIX-X სს.აზავრეთი4ალასტანის ეკლესიაX–XI სს.ალასტანი5ბავრის ეკლესიაX ს.ბავრა6100პქბარალეთის ეკლესიაXIII ს.ბარალეთი7სირგოს ეკლესიაVIII ს.ბარალეთი8ბეჟანოს ეკლესიაX ს.ბეჟანო9ბუზავეთის ეკლესიაX ს.ბუზავეთი10ბურნაშეთის ეკლესიაX ს.ბურნაშეთი11კოჭიოს ეკლესიაX ს.კოჭიო12100პქკუმურდოს ტაძარი964 წ.კუმურდო13ეკლესია ნაისასიX–XI სს.ჩუნჩხა14ხორენიის ეკლესიაXI და XIV სს.ხორენია15კარნეთის ეკლესიაXI ს.ხორენია16ხოსპიოს ეკლესიაX ს.ხოსპიო17დიდი სამსარის საეკლესიო კომპლექსიX ს.დიდი სამსარი

 ახალციხის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქრაბათის ციხეგანვით. შუა საუკუნეებიახალციხე2100პქრაბათის უბანიშუა საუკუნეებიახალციხე3100პქსაფარის მონასტერიX; XIII–XIV სს. ღრელი4100პქაწყურის ტაძარიშუა საუკუნეებიაწყური5100პქაწყურის ციხეX- XIV სს. აწყური6 100პქბიეთის ტაძარიXIV ს.აწყური7100პქსლესის ციხეგანვით. შუა საუკუნეებიაწყური8 100პქვალეს ღვთისმშობლის ეკლესიაX ს.ვალე9თისელის მონასტერიXIV–XV სს.თისელი10აგარის მონასტერიVIII-IX; X–XI სს. XIII–XIV სს. ურაველი11100პქჯაყისმანის მონასტერიIX–X და XII-XIII სს.ნასოფლარი  ჯაყისმანი

 ბორჯომის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 100პქფოთოლეთის ეკლესიაIX–X სს.ახალდაბა2ნეძვიIX  ს.ახალდაბა3თორის ეკლესიაადრეული შუა  საუკუნეები თორი4თორის სასახლეადრეული შუა  საუკუნეები თორი5დაბის წმინდა გიორგის ეკლესია1333 წ.დაბა6ლიკანის მონასტერიVIII–IX სს.ლიკანი7 კოშკიღელის ღვთისმშობლის ეკლესიაVIII–IX სს.ლიკანი8100პქმწვანე მონასტერიIX – XIV სს.ლიკანი9 100პქტაბაწყურის წითელი ეკლესია შუა საუკუნეებიტაბაწყური10ტაძრისის ეკლესიათა კომპლექსიგანვით. შუა საუკუნეებიტაძრისი11100პქტიმოთესუბნის მონასტერი1204 წ., X–XI სს., XII–XIII სს. ტიმოთესუბანი12100პქქვაბისხევის ეკლესიაIX ს.ქვაბისხევი13გოგიჩაანთ ღელის ქვის დარბაზებიIX-X სს .ჭობისხევი14ლიკანის პარკისაქართველოს მთავრობის დადგენილება №355, 2017 წლის 21 ივლისი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლისათვის – „ლიკანის პარკისთვის“ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ ბორჯომი

 ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 100პქ შაორის ციხეძვ. წ. I ათასწლეეულიასფარი2განძანის ნათლისმცემლის ეკლესიაXIII სგანძანი3განძანის ეკლესიაX–XI სს.განძანი4განძანის ტაძარიXIII სგანძანი5100პქგანძანის ეკლესიაXII–XIII სს.განძანი6100პქგანძანის ეკვდერიანი ეკლესიაXII–XIV სს.განძანი7განძანის ეკლესიაXII–XIV სს.განძანი8განძანის ციხეწინაქრისტიანული ხანა - განვითარებული შუა საუკუნეებიგანძანი9ქავთაროღლის ეკლესიაX–XI სს.განძანი10მენჰირი ქათ-ქარიძვ. წ. I ათასწლეულიგანძანი11100პქთავფარავნის ეკლესიაX–XI სს.როდიონოვკა12 საღამოს ეკლესიაX ს.საღამო13100პქსაღამოს ეკლესიაX–XI სს.საღამო14100პქფოკის წმინდა ნინოს ეკლესია1027 წ.ფოკა15100პქტონთიოს ხიდიXIII–XIV სს.ყაურმა16100პქტონთიოს წმინდა გიორგის ეკლესიაXI ს.ყაურმა

 ქვემო ქართლის მხარე  
რუსთავი
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 100პქრუსთავის ციხედადგენილების ტექსტიV ს.რუსთავი

 ბოლნისის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქბოლნისის სიონი478-498 წწ.ბოლნისი2100პქწუღრუღაშენი1213-1222 წწ.ბოლნისი3100პქვანათის ტაძარიV–VI სს.ქვემო ბოლნისი4სათხის ეკლესიაX–XI სს.კაზრეთი5კაზრეთის მონასტერიXIII ს.კაზრეთი6100პქაკაურთის ეკლესიაV–VI სს.აკაურთა7ნახიდურის ციხეძვ. წ. I ათასწლეულინახიდური8მამხუტის ზედა ეკლესიაVI ს.მამხუტი9მამხუტის ქვედა ეკლესიაVI-VII სს.მამხუტი10100პქტანძიის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესიაXVII-XVIII სს.ტანძია11100პქაკვანების ეკლესიაVI-VII სს.ქვეში12100პქქოლაგირის ციხე1788-1798 წწ.ნასოფლარი ქოლაგირი13100პქქვემო ბოლნისის წმინდა გიორგის მონასტერიVI ს. ქვემო ბოლნისი

 გარდაბნის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქმარტყოფის ღვთაების მონასტერიადრეული შუა საუკუნეები, 1699 წ., XIX ს.ნორიო2100პქწითელი ხიდი XVII ს.საქართველო–აზერბაიჯანის საზღვარი

 დმანისის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1 განახლების ამაღლების ეკლესიაVI-VII სს.განახლება2100პქპეტრიანთ საყდარი1014-1022 წწ.გომარეთი3ეგრისის კომპლექსიX–XIII სს.გომარეთი4100პქსიხუაანთ საყდარი1034 წ.გომარეთი5გომარეთის სტელებიVI-VII სს.გომარეთი6გომარეთის ღვთისმშობლის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებიგომარეთი7გომარეთის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესიაX ს.გომარეთი8ვარდისუბნის მონასტერიშუა საუკუნეებივარდისუბანი9100პქველისპირის წმინდა დემეტრეს ეკლესიაVIII–IX სს. გადაკეთებ. XIX ს.ველისპირი10100პქზემო ყარაბულახის ეკლესიაX-XI სს.ზემო ყარაბულახი11კაკლიანის ეკლესიაXI ს.კაკლიანი12100პქრევაზაშენის ეკლესიაVIII–IX სს.მამულა13100პქდმანისის სიონი1213-1222 წწ., 1702 წ. პატარა დმანისი14100პქსარკინეთის წმინდა ბასილის ეკლესიაVIII-IX სს.სარკინეთი15სარკინეთის ამაღლების ეკლესიაVIII-IX სს.სარკინეთი16უკანგორის ეკლესიაV-VI სს.უკანგორი17ლამაზი საყდრის მონასტერიXII-XIII სს.გომარეთის პლატო18დმანისის ნაქალაქარიპატარა დმანისი

 თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა180პქმანგლისის სიონიVI-XI სს.მანგლისი2100პქაბელიანის ეკლესია1250-1259 წ.აბელიანი3100პქდრანეთის წმინდა კვირიკესა და ივლიტას ტაძარიX-XI სს.ალექსეევკა4100პქგუდარეხის მონასტერი1231-1238 წწ .გუდარეხი5100პქგუდარეხის ქვაჯვარიXIII ს.გუდარეხი680პქვაშლოვანის კოშკი1811 წ.ვაშლოვანი7ნადარბაზევის სასახლეX-XI სს.ივანოვკა8სამღერეთის მონასტერიXIII ს.სამღერეთი9100პქსამშვილდის სიონი759-777 წწ.სამშვილდე10პირღებულის მონასტერიX–XIII სს.სამშვილდე11100პქფიტარეთის მონასტერი1213-22 წწ.ფიტარეთი12100პქბირთვისის ციხეგანვით. შუა საუკუნეებიფარცხისი13ხულუტის ციხეგანვით. შუა საუკუნეებიფიტარეთი14ანდრიას ნასახლარიადრე შუა საუკუნეებიქოსალარი15100პქღოუბნის ორმოცნიXVI ს.ღოუბანი16წინწყაროს დედაღვთისაVIII-IX სს.წინწყარო17ცხნარის ეკლესიაXIII ს.წყნარი აბანო18წყნარი აბანოს ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებიწყნარი აბანო

 მარნეულის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქწერაქვის სამონასტრო კომპლექსიXIII ს.წერაქვი2100პქწოფის ციხეადრ. შუა საუკუნეებიწოფი3წოფის ეკლესიაV-VI სს. წოფი4 100პქხოჯორნის ეკლესიაX ს. ხოჯორნი

 წალკის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქწალკის წმინდა დემეტრეს ეკლესიაVI ს.წალკა2ავრანლოს ციკლოპური ციხეძვ. წ. I ათასწლეულიავრანლო3ავრანლოს ქვაXII-XIII სს.ავრანლო4აიაზმის ღვთისმშობლის ეკლესიაVI-VII სს. აიაზმა5არჯევან-სარვანის წმინდა გიორგის ეკლესიაXI ს.არჯევან-სარვანი6100პქარჯევან-სარვანის ეკლესიაX–XI სს.არჯევან-სარვანი7ბურნაშეთის ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებიბურნაშეთი8100პქგუმბათის ციკლოპური ციხეძვ. წ. II-I ათასწლეულიგუმბათი9100პქ დაშბაშის წმინდა გიორგის ეკლესიაX–XI სს.დაშბაში10100პქსაყდრიონის წმინდა დემეტრეს ეკლესია (ედიქილისის)განვით. შუა საუკუნეებისაყდრიონი11100პქსაყდრიონის სასახლე (ედიქილისის)განვით. შუა საუკუნეებისაყდრიონი12თეჯისის წმინდა კონსტანტინეს ეკლესიაგანვით. შუა საუკუნეებითეჯისი1380პქთეჯისის მენჰირიძვ. წ. I ათასწლეულითეჯისი14კუშჩის წმინდა გიორგის ეკლესიაVI-VII სს.კუშჩი15100პქნარდევანის ციკლოპური ციხეძვ. წ. I ათასწლეულინარდევანი16სანთის ციკლოპური ციხეძვ. წ. I ათასწლეულისანთა17ახალშენის წმინდა გიორგის ეკლესია (ქირიაქის)XII-XIII სს.ახალშენი18ახალშენის ორმალიანი ხიდი (ქირიაქის)გვიანი შუა საუკუნეებიახალშენი19     მონასტერი ლამაზი საყდარი1189-1209წწ .ჩათახი20 ჭოჭიანის საყდარიგანვით. შუა საუკუნეებიჭოჭიანი21 ძველი გოხნარის ეკლესია შუა საუკუნეებილივადი

 შიდა ქართლის მხარე 
 გორის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქგორის ციხეშუა საუკუნეები გორი2ბიეთის მონასტერიIX-XII სს.ბიეთი3100პქვერეს ღვთისმშობლის ეკლესიაX-XI სს.გარდატენი4100პქვერეს ციხეIX–X სს.გარდატენი5100პქატენის სიონიVI ს.დიდი ატენი6 100პქიკორთის ტაძარი 1172 წ.იკორთა7100პქდიდი ატენის ორბელიანის ეკლესიაVIII-IX სს.დიდი ატენი8 100პქერედვის ბაზილიკა906 წ.ერედვი9 100პქაჩაბეთის ციხეXVI ს.ზემო აჩაბეთი10100პქზემო ნიქოზის მთავარანგელოზის ეკლესიაX  ს.ზემო ნიქოზი11100პქზემო ნიქოზის ღვთაების ეკლესიაV–VI სს.ზემო ნიქოზი12ინაურის ეკლესიაVIII-IX სს.ინაური13100პქუფლისციხეძვ.წ.აღ. I – ახ.წ.აღ. II-IIIუფლისციხე14100პქსაორბისის წმინდა გიორგის ეკლესია1152 წ. ფიცესი15ქვახვრელის გამოქვაბულების კომპლექსიადრ. ფეოდ. ხანაქვახვრელი16 100პქთირის მონასტერიXIII ს.ქვემო მონასტერი17ხეითის საბაწმინდის ეკლესიაშუა საუკუნეები ხეითი18ცხინვალის წმინდა გიორგის ეკლესიაგვიანი შუა საუკ.ცხინვალი19ცხინვალის კავთის წმინდა გიორგის ეკლესიაIX-X სს.ცხინვალი20100პქბობნევის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია1661-1683 წწ.ბობნევი21100პქიაკობ გოგებაშვილის სახლ-მუზეუმი ვარიანი22წედისის ციხედადგენილების ტექსტიX ს.გარდატენი

 კასპის მუნიციპალიტეტი 

№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქაღაიანის ნინოწმინდის ეკლესიაVII–VIII სს. გადაკეთ. IX–X სს.აღაიანი2 100პქფავნისის წმინდა გიორგის ეკლესიაIX–X სს.გარიყულა3 100პქბოლგარსკის სახლი-აგარაკიXIX ს. 90-იანი წწ.გარიყულა 4თარხნიშვილების სასახლეXIX ს. 30-იანი წწ.გარიყულა 5კაბერის წმინდა გიორგის ეკლესია1014-1027 წწ.გოსტიბე6100პქერთაწმინდის ტაძარიXIII ს. I ნახ.ერთაწმინდა7100პქიდლეთის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესიაVI ს. I ნახ.იდლეთი 8100პქიკვიXI ს. I ნახ.ნასოფლარი იკვი9100პქლავრისხევის ლავრაX ს. I ნახ.ლავრისხევი10100პქჯამბაკურ-ორბელიანების სასახლეXVIII–XIX სს.ლამისყანა11100პქმეტეხის ღვთისმშობლის ტაძარიXIII–XIX სს. მეტეხი12ნიაბის წმინდა გიორგის ეკლესიაX ს.ნიაბი13100პქრკონი, რკონის ხიდიVII ს., XIII–XIV სს.სოფელი რკონი14100პქრკონის ციხეXIII ს., XVIII ს. რკონი15100პქსვიმონ მესვეტის სავანეXIV–XV სს.რკონი1680პქსამთავისის ტაძარი1030 წ.სამთავისი17100პქქვათახევიXII-XIII სს.წინარეხი18100პქამილახვართა ციხე-დარბაზებიXVII–XVIII სს.ქვემო ჭალა19100პქსხვილოს ციხეX–XVIII სს.ქვემო ჭალა20100პქმაღალაანთ ეკლესიაXV–XVIII სს.წინარეხი21თავკავთის კომპლექსიXIII ს.წინარეხი22მარჯანიძეების სახლი-დარბაზიXVIII–XIX სს.წინარეხი23100პქდრის ციხეგანვით. ფეოდ. ხანაჭყოპიანი24ხოვლეს წმინდა თევდორეს ეკლესიაX  ს.ხოვლე25 100პქგრაკლიანი გორა"გრაკლიანის გორას" და "ქართული ანბანის სამი სახეობის ცოცხალ კულტურას" ეროვნული კატეგორიის ძეგლის სტატუსი მიენიჭასაქართველოს მთავრობის დადგენილება №117, 2015 წლის 19 მარტი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლისათვის - „გრაკლიანი გორა“ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებპალეოლითი - ძვ. წ. II-I სს. იგოეთი და სამთავისი

 ქარელის მუნიციპალიტეტი 

№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1აბისის ციხეგვიან ფეოდ. ხანა, XVIII ს.აბისი2არადეთის წმინდა გიორგის ეკლესიაVIII–IX სს.არადეთი3100პქბრეთის მამა პიროსის ეკლესია, ბრეთის წმინდა გიორგის ეკლესიაVI ს., VIII–IX სს. ბრეთი4დედოფლის მინდორიძვ. წ. I ს.დოღლაური580პქთიღვის ტაძარი1152 წ.თიღვა6100პქმძოვრეთის ციხეXVII ს.ორთუბანი7100პქრუისის ღვთისმშობლის ტაძარიVIII–IX სს.რუისი8100პქსამწევრისის ტაძარიVII ს.სამწევრისი9100პქ ურბნისის სიონიV–VI ს.ურბნისი10100პქყინწვისის მონასტერიIX-X სს.ყინწვისი11გიგოს საყდარიXVII ს.ყინწვისი12მწვანე საყდარიXII ს.ჭანდრები

 ხაშურის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქალის ღვთისმშობლის ეკლესიაXVI–XVII ს. ალი2100პქუსანეთის ეკლესიაXVI–XVII ს.  ალი3100პქვაყის დედაღვთისაXVI–XVII სს. ვაყა4 100პქნაბახტევის ღვთისმშობლის ეკლესიაXV ს.ნაბახტევი5100პქურთხვის წმინდა გიორგის ეკლესიაX–XI სს. ურთხვა6100პქწრომის ტაძარი626-635 წწ. წრომი7100პქხცისის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია1002 წ.ხცისი

 ახალგორის მუნიციპალიტეტი 
№სურათიძეგლის დასახელებააგების თარიღიძეგლის მდებარეობა1100პქლომისაVIII-IX სს.ახალგორის მიდამოები2ხოფის მონასტერიXIII ს.მოსაბრუნი3100პქქსნის ერისთავების სასახლეXVI-XVIII სს.ახალგორი4ქსნის არმაზის ეკლესია864 წ.არმაზი5100პქდორეთკარის წმინდა ბარბარეს ეკლესიაIX-X სს.დორეთკარი6ალევის სამების ტაძარიშუა საუკუნეებიკორინთა7100პქლარგვისის მონასტერიXIV ს.; 1721-1741 წწ. ლარგვისი8მოსაბრუნის ღვთისმშობლის ეკლესიაVIII-IX სსმოსაბრუნი9100პქკაბენის მონასტერიIX ს., გადაკ. XIII ს.ყანჩავეთი10ცხავათის სამონასტრო კომპლექსიVIII-IX სს.ცხავათი11წირქოლის ღვთისმშობლის ეკლესიაVIII ს.წირქოლი

 რესურსები ინტერნეტში 
 საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665 2006 წლის 7 ნოემბერი ქ. თბილისი კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ 

სქოლიო

*