მოტა

მოტა () — კუნძული წყნარ ოკეანეში, ბანქსის არქიპელაგში. შედის ვანუატუს შემადგენლობაში, ტორბის პროვინციაში. კუნძულზე ასევე მდებარეობს ვულკანი მოტა. 2009 წლის აღწერის მონაცემებით კუნძულის მოსახლეობა შეადგენდა 683 კაცს. მოსახლეობის უმეტესი ნაწილის მშობლიური ენა ადგილობრივი ენაა მოტა, რომელსაც ასევე მოტას უწოდებენ. კუნძულის ფართობია – 9,5 კმ². მოსახლეობა ჩართულია სოფლის მეურნეობაში.

 გეოგრაფია 
კუნძული მოტა მდებარეობს არქიპელაგ ახალი ჰებრიდების ჩრდილოეთ ნაწილში, ბანქსის კუნძულების ჯგუფში. ირგვლივ გარს არტყავს წყნარი ოკეანის წყლებით. მდებარეობს ვანუა-ლავას და მოტა-ლავას კუნძულებთან ახლოს (დაახლოებით 10,5 კმ-ში[ John Seach. კუნძული მოტა. ]). უახლოესი მატერიკია — ავსტრალია, რომელიც მდებარეობს დაახლოებით 1300 კმ-ში.

კუნძული მოტა წარმოადგენს ვულკანურ პიკს დაშვებული კლდეებით. ფორმით გვაგონებს ქუდს. კუნძულის დიამეტრი შეადგენს დაახლოებით 4 კმ-ს. ვულკან ტავეს სიმაღლე აღწევს 411 მეტრს. კუნძულის ფართობი შეადგენს 9,5 კმ²-ს.

კუნძულზე კლიმატი ტენიანი და ტროპიკულია. საშუალო წლიური ნალექების რაოდენობა აჭარბებს 3500 მმ-ს. კუნძულ მოტაზე ხშირად ხდება მიწისძვრები და ციკლონები.

 ისტორია 
ვანუატუს კუნძულებზე ხალხი დასახლდა დაახლოებით 2000 წლის წინ მოსახლეობის მიგრაციის დროს წყნარი ოკეანის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილიდან და პაპუა-ახალი გვინეიდან სოლომონის კუნძულების გავლითJeremy MacClancy. To kill a bird with two stones: a short history of Vanuatu. Port Vila, Vanuatu Cultural Centre, 1980. — გვ. 18.. კუნძულების კოლონიზაცია ხდებოდა ხანგრძლივი საზღვაო გაცურვების შედეგად დიდი კანოებით, რომლებსაც შეეძლოთ მოეთავსებინათ 200 ადამიანამდე. მოგზაურებს ასევე თან მიჰყავდათ ზოგიერთი გამოსადეგი ცხოველი, მიჰქონდათ სასოფლო-სამეურნეო მცენარეების თესლი, რომლებსაც შემდგომში იყენებდნენ ახალ მიწებზე მოსავლის მისაღებად.

პირველი ქრისტიანი მისიონერები კუნძულ მოტაზე გამოჩნდნენ XIX საუკუნეში. ერთ-ერთი კუნძულზე მცხოვრები ყველაზე უფრო ცნობილი რელიგიური მოღვაწე ჯონკოლერიჯ პატესონია (), ანგლიკანი მისიონერი, რომელმაც გაატარა თავისი ცხოვრების რამდენიმე წელი სოფელ ვევერაო-ში. პირველი მელანეზიელი მღვდელი, მამა ჯორჯ სარავია (), წარმოშობით კუნძულ მოტადან იყოანგლიკანური ეკლესია მელანეზიაში. ისტორია. . ფაქტობრივად, მელანეზიაში მოტა იყო პირველი გაქრისტიანებული კუნძული, მიუხედავად იმისა, რომ ქრისტიანული მისია კუნძულ ანეიტიუმზე გამოჩნდა ერთი წლით ადრე, ვიდრე კუნძულ მოტაზე.

1906 წლის მარტში მოტა, როგორც ახალი ჰებრიდის სხვა კუნძულები, გახდა საფრანგეთის და დიდი ბრიტანეთის ერთობლივი სამფლობელო, ანუ არქიპელაგმა მიიღო ინგლის-საფრანგეთის კონდომინიუმის სტატუსიTufala Gavman. Reminisces from the Anglo-French Condominium of the New Hebrides / Brian J. Bresnihan, Keith Woodward, editors. — Suva, Fiji: Institute of Pacific Studies, University of the South Pacific, 2002. — გვ. 23..

1980 წლის 30 ივნისს ახალი ჰებრიდის კუნძულებმა მიიღო დამოუკიდებლობა დიდი ბრიტანეთისაგან და საფრანგეთისაგან, და კუნძული მოტა გახდა ვანუატუს რესპუბლიკის ტერიტორია.

 მოსახლეობა 
2009 წლის აღწერის მონაცემებით კუნძულის მოსახლეობა შეადგენდა 683 კაცს. . ადგილობრივი მოსახლეობის ძირითადი საქმიანობაა — ნატურალური სოფლის მეურნეობა. მოსახლეობის ძირძველი სალაპარაკო ენაა მელანეზიური ენა მოტაEtnologue. ვანუატუს ენები. , რომელზეც ლაპარაკობდნენ და ასწავლიდნენ სკოლებში პირველი მელანეზიელი ქრისტიანი მისიონერებიDictionary of New Zealand Biography. პატესონის ბიოგრაფია. .

მოტას სანაპიროზე განლაგებულია ექვსი სოფელი: ტასმატე, ვევერაო, ლოტავანი, ტუკვეტაპი, ნავკვოე და ლივოტკეი.

რესურსები ინტერნეტში
 ვანუატუს კუნძულები 

სქოლიო

კატეგორია:ვანუატუ
კატეგორია:წყნარი ოკეანის კუნძულები
კატეგორია:ოკეანეთის კუნძულები
კატეგორია:ვანუატუს კუნძულები
კატეგორია:კუნძულები ანბანის მიხედვით