ჩხერის ციხე

ჩხერის ციხე, ზარნის ციხე, მელისკარი — შუა საუკუნეების ციხესიმაგრე დასავლეთ საქართველოში, იმერეთში, ახლანდელი ხარაგაულის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჩხერის ტერიტორიაზე. ციხე მდებარეობს მაღალ, კლდოვან მთაზე. წყაროებში პირველად იხსენიება XVII საუკუნეში. აგებულია XV-XVII საუკუნეებში.

ციხესიმაგრე შემორჩენილია ნახევრად დანგრეული სახით, შედგება ზედა და ქვედა ციხეებისგან. ზედა ციხეში არის სხვადასხვა დანიშნულების სათავსები, ქვევრები და წყლის აუზი. 1774 წელს ჩხერის ციხესთან სოლომონ პირველმა და ერეკლე მეორემ ჩხერის ბრძოლაში სასტიკად დაამარცხეს ოსმალები. ჩხერის ციხესთან ასევე გაიმართა 1810 წელს რუსეთის წინააღმდეგ იმერეთის მთავარი ბრძოლა, რომელშიც მეფე სოლომონ II დამარცხდა. 

2018 წლის 18 იანვარს ციხესიმაგრეს კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლის სტატუსი მიენიჭახარაგაულში, ჩხერის ციხეს კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლის სტატუსი მიენიჭა.

ისტორია

ჩხერის ციხე ძნელად ასაღები სიმაგრე ყოფილა. ეკუთვნოდა აბაშიძეთა ფეოდალურ საგვარეულოს. 1762 წელს იმერეთის მეფე სოლომონ I-მა აიძულა ჩხერის ციხის პატრონი ნიკოლოზ აბაშიძე, მისთვის მიეყიდა ციხესიმაგრე; ამის შემდეგ ის სამეფო ხელისუფლებას მიეკუთვნებოდა. 

ჩხერის ციხის შესახებ ვახუშტი ბატონიშვილი წერს:

1774 წელს, როდესაც ვახანელმა აბაშიძეებმა თურქ-ოსმალთა ათასკაციან ამალას იმერეთისაკენ გზა გაუხსნეს, ჩხერის ციხესთან სოლომონ პირველმა და ერეკლე მეორემ ჩხერის ბრძოლაში სასტიკად დაამარცხეს ოსმალები.

1810 წელს, როდესაც სოლომონ მეორის ინიციატივით დაიწყო რუსთა ბატონობის წინააღმდეგ მიმართული იმერეთის აჯანყება, რუსებს მედგარი წინააღმდეგობა გაუწიეს ჩხერის ციხის მეციხოვნეებმა, რის გამოც რუსმა ჯარისკაცებმა გადაწვეს სოფელი ჩხერი.  საბოლოოდ რუსეთის იმპერიასთან იმერეთის შეერთების წინა პერიოდში ჩხერის ციხე რუსეთის ჯარმა დაიკავა.

ლიტერატურა

 ქართლის ცხოვრება, ტ. 4, გვ. 758
 საქართველოს ისტორიულ ძეგლთა ბიბლიოგრაფიული ლექსიკონი — ბიბლიოგრაფია ჩხერის ციხის შესახებ

რესურსები ინტერნეტში

 ჩხერის ციხე

სქოლიო

კატეგორია:ხარაგაულის მუნიციპალიტეტის ციხესიმაგრეები
კატეგორია:კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები იმერეთის მხარეში