გლაციოდისლოკაცია

გლაციოდისლოკაცია, მყინვარული დისლოკაცია () — მყინვარის მოქმედებით გამოწვეული ქანის დარღვევა და განლაგება.Гляциологический словарь / Под ред В. М. Котлякова. — Л.: Гидрометеоиздат, 1984. — 528 с. გლაციოდისლოკაციის წარმოქმნისათვის აუცილებელია დიდი სიმძლავრის მყინვარი, თუმცა გლაციოდისლოკაცია მეტწილად მხოლოდ ქანების ზედაპირულ ფენას მოიცავს.Левков Э. А. Гляциотектоника. — Минск: Наука и техника, 1980. — 280 с.

ყველა გლაციოდისლოკაციას მიხეილ გროსვალდი სამ ძირითად ჯგუფად ყოფს: აქტიურ მყინვარებთან დაკავშირებული ზედაპირისპირა დისლოკაცია; დეგრადირებულ ყინულთან დაკავშირებული ზედაპირისპირა დისლოკაცია და ლითოსფეროს უფრო ღრმა ნაწილებში არსებული გლაციოტექტონიკური გარდაქმნა. ნაოჭა-ქერცლოვანი დეფორმაციები დაკავშირებულია ყინულის მოძრაობასთან ყინულსაფრის პერიფერიულ ნაწილში. მათ მიეკუთვნება ყველა ცნობილი მძლავრი გლაციოდისლოკაცია.

ვალტერ კუპშის ჰიპოთეზით, ნაოჭა-ქერცლოვანი დეფორმაციები წარმოქმნილია ლითოსფეროს ეპიდერმული ნაწილის მოძრაობის შედეგად. ამგვარი, მსოფლიოში უდიდესი გლაციოდისლოკაციები, როგორც ჩანს, დასავლეთ ციმბირში არსებული ციმბირის უვალებია. უდიდესი ნაოჭა-ქერცლოვანი გლაციოდისლოკაცია ბელარუსის ტერიტორიაზე აღწევს 80 კმ სიგრძეს და 3 კმ სიგანეს.Сибирские Увалы. Природный парк «Самаровский Чугас»

პოლონეთსა და გერმანიაში ცნობილია 100 მ სიღრმეზე დაშრეტილი გლაციოდისლოკაციები. ხშირად გლაციოდისლოკაციაში მკვიდრი ქანები მორენებთანაა აღრეული, ხოლო ზოგჯერ მორენაში დიდი ბელტებია წარმოდგენილი. გლაციოდისლოკაცია რელიეფში გამოხატულია ნემსისებრი დაწნევის მორენების ან განცალკევებული ვეებერთელა მაღლობების სახით. გლაციოდისლოკაცია გლაციოტექტონიკის შესწავლის საგანია.Центральная Научная Сельскохозяйственная Библиотека

გლაციოდისლოკაცია გამოვლინებულია ყველა ძველ გამყინვარების არეში, მათ ფართოდ იყენებენ პალეოგლაციოლოგიური რეკონსტრუქციების დროს, ტექტონიკური პროცესების მოდელირებაში, აგრეთვე პრაქტიკულ მიზნებში.

 სქოლიო 

კატეგორია:გლაციოლოგია