მყინვარული ნალექები

მინი|ტილიტები
მყინვარული ნალექები, გლაციალური ნალექები — დანალექების კომპლექსი, რომელთა წარმოშობა დაკავშირებულია თანამედროვე ან ძველ მთის მყინვარებთან და კონტინენტურ ყინულოვან ფარებთან. გამოიყოფა მყინვარული ნალექების 4 გენეტიკური ტიპი: საკუთრივ მყინვარული (მორენა), წყალ-მყინვარული (ფლუვიოგლაციალური ნალექები), ტბიურ-მყინვარული დანალექები (ლიმნოგლაციალური ნალექები) და აისბერგული ნალექები. 

მყინვარული ნალექების ყველა ტიპი წარმოქმნის, განსაკუთრებით, მეოთხეული სისტემისათვის დამახასიათებელ რთულ შეხამებას (კომპლექსებს ან ფორმაციებს), რომელთა ჩამოყალიბების დროს ვეებერთელა ყინულოვანი ფარები იკავებდნენ უდიდეს ფართობებს თანამედროვე ზომიერი სატყლების ფარგლებში. 

ქვედა და ზედა პროტეროზოულისა და ზედა პალეოზოურის დანალექებს შორის ცნობილია აგრეთვე ძველი მყინვარული ნალექებიც, რომლებიც ჩვეულებრივ, ძლიერაა შემჭიდროებული და შეცემენტებული, ხოლო ზოგჯერ მეტამორფიზებული (ტილიტები).  

მეოთხეულ და ძველ მყინვარულ ნალექებში ზოგჯერ მოთავსებულია ალმასის, ოქროს, პლატინას და სხვათა ღარიბი ქვიშრობები, რომლებიც წარმოადგენენ მდიდარი ალუვიური და ზღვიური ქვიშრობების კვების წყაროს.  

მყინვარული ნალექები შედგენილია დაუხარისხებელი ფხვიერი ნატეხი ქანებით, უფრო ხშირად კაჭარ-თიხებით, თიხნარით, ქვიშნარით, უფრო იშვიათად კი კაჭარ-ქვიშებითა და უხეშღორღიანი ქანებით, რომელიც შეიცავს კაჭარს, ღორღსა და კენჭს. მყინვარული ნალექები განსაკუთრებით დამახასიათებელია ანთროპოგენური სისტემისათვის.Шанцер E. B., Очерки учения o генетических типах континентальных осадочных образований, M., 1966

ლიტერატურა
 Гляциологический словарь / Под ред. В. М. Котлякова. — Л.: Гидрометеоиздат, 1984;
 Чис­тя­ков А. А., Ма­ка­ро­ва Н. В., Ма­ка­ров В. И. Чет­вер­тич­ная гео­ло­гия. М., 2000.

სქოლიო

კატეგორია:გლაციოლოგია
კატეგორია:გეომორფოლოგია