ფესი

ფესი (არაბ. فاس‎; ) — სიდიდით მეორე ქალაქი მაროკოში, კასაბლანკას შემდეგ, ფეს-ბულემანის რეგიონის დედაქალაქი. 2010 წლის მონაცემებით, მისი მოსახლეობა 1 მლნ ადამიანს შეადგენს. 

ფესი, ყოფილი დედაქალაქი, ერთ-ერთია ქვეყანაში არსებული ოთხი „იმპერიული ქალაქიდან“, სხვა დანარჩენებია რაბატი, მარაქეში და მექნესი. ქალაქი მოიცავს სამ განსხვავებულ რაიონს — ფეს-ელ-ბალის (ძველი, კედელშემორტყმული ქალაქი), ფეს-ჯდიდს (ახალი ფესი) და ფრანგების მიერ შექმნილ უახლეს ნაწილს ახალ ქალაქს (Ville Nouvelle). 

ფეს-ელ-ბალი იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაშია შესული. მისი მედინა, ესაზღვრება მსოფლიოში უდიდეს ავტომობილთანაგ თავისუფალ არეალს. ფესში მდებარე ალ-კარაუინის უნივერსიტეტი 859 წელს დაარსდა და მსოფლიოში უძველეს, დღემდე მოქმედ უნივერსიტეტად მიიჩნევა. ქალაქს ხშირად დასავლეთის „მექას“ და აფრიკის „ათენს“ უწოდებენ. 

 ისტორია 

ქალაქი 789 წელს, მდინარე ფესის მარჯვენა სანაპიროზე ისდისიდთა დინასტიის ფუძემდებელმა, ირდის I-მა დააარსა. მშენებლობები მდინარის მოპირდაპირე მხარეს მისმა ვაჟმა, ირდის II-მ გააგრძელა. ასე წარმოიქმნა მდინარის სხვადასხვა მხარეს მდებარე ორი დამოუკიდებელი ქალაქი, რომლებიც XI საუკუნეში შეერთდნენ.

 დამეგობრებული ქალაქები 
ფესი დამეგობრებულია შემდეგ ქალაქებთან:

 მონპელიე, საფრანგეთი, 1961-დან
 სტრასბურგი, საფრანგეთი, 1961-დან
 ფლორენცია, იტალია, 1961-დან
 კაირუანი, ტუნისი, 1965-დან
 ტლემსენი, ალჟირი, 1969-დან
 სენ-ლუი, სენეგალი, 1979-დან
 კორდობა, ესპანეთი, 1982-დან
  იერუსალიმი, პალესტინა/ისრაელი (1982-დან) (ხელი მოეწერა პალესტინის მხარესთან)Portal of Fes Partnercities , visited 26 July 2011
 იზმირი, თურქეთი, 1995-დან</small>
 ბობო-დიულასო, ბურკინა-ფასო, 2003-დან
 სუვონი, სამხრეთი კორეა, 2003-დან
 კოიმბრა, პორტუგალია
 ლაჰორი, პაკისტანი
 მულტანი, პაკისტანი
 პუებლა, მექსიკა

 ლიტერატურა 

 რესურსები ინტერნეტში 

ფესის ტურისტული გზამკვლევი ვიკითრეველისგან
Fez City Fez Portal
complexe culturel de fes  complexe culturel de fes, Morocco
The portal of Fès 
The Fes Festival: Sacred Music From Around The World

 სქოლიო 

კატეგორია:მაროკოს ქალაქები
კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები მაროკოში