დელუვიონი

მინი|დელუვიონი 
დელუვიონი, დელუვიური ნალექები () — ნალექები, რომლებიც წარმოიქმნება კალთების ქვედა ნაწილებსა და მთის ძირში გამოფიტვის ფხვიერი პროდუქტების გადაადგილებით წვიმისა და თოვლის წყლის ნაკადების მიერ, ან სიმძიმის ძალით. კონტინენტური მეოთხეული დანალექების გენეტიკური ტიპი; გამოყო გეოლოგმა ალექსი პავლოვმა 1888 წელს.გეომორფოლოგიური ლექსიკონი, თბ., ნეკერი, 1996, გვ. 65 

ჩვეულებრივ, განიხილება კოლუვიონის შემადგენლობაში. მეტად ფართოდაა განვითარებული სემიარიდულ კლიმატურ რეგიონებში, სადაც არ გვხვდება უწყვეტი მცენარეული საფარი. მაღლობის დამრეცი კალთების საფუძველში დელუვიური შლეიფების, — მდინარეთა ხეობების, ტერასების, ხევების ამგებელია. შედგენილობაში ჭარბობს ქვიშნარი და თიხნარი.   

მყარი ქანებით აგებულ კალთებზე, ყალიბდება უფრო რთული შედგენილობის დელუვიონი. ვაკე რელიეფის პირობებში მდიდარია ქვიშებით, ხრეშითა და წვრილი კენჭით, მთებში — ხვინჭითა და ღორღით. ლიოსის განვითარების არეებში დელუვიონი წარმოდგენილია ლიოსისებრი თიხნარით, რომელშიც ზოგჯერ გვხვდება დამარხული ნიადაგის ჰორიზონტები.

წყლის დახარისხების დამახასიათებელი ნიშანია შრიანობა და ნატეხი მასალის სისხოს შემცირება დელუვიური შლეიფების საფუძველის მიმართულებით, რომლის კალთისპირა ზონაში დელუვიონი ყველაზე უფრო უხეშია, შუა ზონაში — უფრო წვრილი, მკვეთრი ფენობრიობით, პერიფერიულში — ყველაზე თხელი. 

დელუვიონის სიმძლავრე შლეიფების ზედა და ქვედა ნაწილში მინიმალურია (1–2 მ); შუა ნაწილში, კალთის დამარხულ ძირზე, შეიძლება მიაღწიოს 10–15 მ-ს. დელუვიონში ხშირად წარმოდგენილია ოქროს, კალის, ვოლფრამის მინერალების, ტანტალისა და ნიობიუმის ქვიშრობი საბადოები; მოიპოვება ალმასებიც. დელუვიური თიხნარი გამოიყენება აგურის საწარმოებლად. დელუვიონის შესწავლას აქვს დიდი მნიშვნელობა მეოთხეული სისტემის კლიმატოსტრატიგრაფიული შკალის დასამუშავებლად.Чис­тя­ков А. А., Ма­ка­ро­ва Н. В., Ма­ка­ров В. И. Чет­вер­тич­ная гео­ло­гия. М., 2000.

სქოლიო

კატეგორია:სედიმენტოლოგია