ილიკო სუხიშვილი

ილია (ილიკო) ილიას ძე სუხიშვილი (დ. 4 აპრილი, 1907, მეჯვრისხევი — გ. 24 მარტი, 1985, თბილისი) — ქართველი მოცეკვავე, საქართველოს ხალხური ცეკვის სახელმწიფო აკადემიური ანსამბლის დამფუძნებელი.

ბიოგრაფია
ილიკო სუხიშვილი დაიბადა 1907 წელს მეჯვრისხევში. თავდაპირველად ყმაწვილი მშობლებმა სასულიერო სასწავლებელში მიაბარეს. 1917 წლიდან სწავლა განაგრძო მეორე შრომის სკოლაში, რომელიც 1924 წელს დაამთავრა. პარალელურად მეცადინეობდა თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრთან არსებულ პერინის სტუდიაში. 1926 წელს, ქართული ხალხური ცეკვების სტუდიის დამთავრების შემდეგ, ოპერისა და ბალეტის თეატრის მოცეკვავეა, მოგვიანებით კი —სოლისტია და დამდგემელ-ქორეოგრაფი. საქართველოს გარდა, იგი წარმატებით გამოდიოდა მოსკოვის დიდ თეატრში (რუბინშტეინის „დემონი“, გლინკას „რუსლანი და ლუდმილა“, სერგეი პროკოფიევის ბალეტი „კუზიანი კვიცი“) და ამავე დროს მუშაობდა ბალეტმაისტერ კასიან გოლეიზოვსკის ასისტენტად, პარალელურად სწავლობდა ლუნაჩარსკის სახელობის თეატრალურ ინსტიტუტში.

1932 წელს ი. სუხიშვილი სტაჟირებაზეა მოსკოვის დიდ თეატრში ცნობილ ბალეტმაისტერ გოლეიზოვსკისთან. ამავე დროს იგი ცეკვის ხელოვნებას იმდიდრებდა და ხვეწდა ლუნაჩარსკის სახელობის სასწავლებელში. 1935 წელს სამშობლოში დაბრუნდა და იმავე წელს მონაწილეობა მიიღო ლონდონში ხალხური ცეკვების პროფესიონალ შემსრულებელთა მსოფლიო ფესტივალზე, სადაც მან ფესტივალის ლაურეატის წოდება და მედალი დაიმსახურა. 

1936 წლიდან კვლავ თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრის სოლისტი და ბალეტმაისტერია. სხვადასხვა დროს მას დადგმული აქვს ცეკვები ზაქარია ფალიაშვილის „აბესალომ და ეთერსა“ და „დაისში“ (თბილისისა და კიევის ოპერის თეატრები), დოლიძის „ქეთო და კოტეში“ (კიევი), ქართული ცეკვები საბჭოთა არმიის წითელდროშოვან სიმღერისა და ცეკვის ანსამბლში (ხელმძღვანელი ალექსანდრე ალექსანდროვი, მოსკოვი); მანვე დადგა კ. კავოსის ბალეტი „კავკასიელი ტყვე“ (კიევი).
ილიკო სუხიშვილის შემოქმედებით ბიოგრაფიაში განსაკუთრებული ადგილი უკავია 1945 წელს, როდესაც მან, ნინო რამიშვილთან ერთად, საფუძველი ჩაუყარა საქართველოს ხალხური ცეკვის სახელმწიფო აკადემიურ ანსამბლს, რომელმაც მსოფლიოს გააცნო ქართველი ერის უძველესი და უმდიდრესი ისტორია და კულტურა.
მინიატიურა|ილია სუხიშვილი და ნიჟარაძე, 15 ნოემბერი 1962
ილიკო სუხიშვილი ორმოცდაათ წელზე მეტ ხანს ემსახურა საქართველოს ქორეოგრაფიული ცხოვრების აღორძინების საქმეს.

დაკრძალულია დიდუბის საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონში. 
ქართული ხალხური ქორეოგრაფიის განვითარების საქმეში უდიდესი ღვაწლისა და ეროვნული კულტურის დაუღალავი პროპაგანდისათვის მრავალი საპატიო წოდებისა და ჯილდოს მფლობელი გახდა.
მინი|300პქ|საქართველოს ეროვნული ბალეტი. მარკა

 ჯილდოები 
1935 — მედალი — „ხალხური ცეკვის პროფესიულ შემსრულებელთა მსოფლიო ფესტივალის ლაურეატი“ (ლონდონი)
1937 — ორდენი საპატიო ნიშანი
1965 — „ლენინის ორდენი“ 
1971 — „შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო პრემია“

მთავრობის სხვა საპატიო სიგელები და მედლები

 წოდებები 
 1948 — „საქართველოს სსრ სახალხო არტისტი“
 1958 — „სსრკ სახალხო არტისტი“
 1949 — „სტალინური პრემია“ 

ლიტერატურა
 ზ. ბაბუნაშვილი, თ. ნოზაძე, „მამულიშვილთა სავანე“, გვ. 327, თბ., 1994

 რესურსები ინტერნეტში 
 საქართველოს ფოლკლორის სახელმწიფო ცენტრი 

კატეგორია:ქართველი მოცეკვავეები
კატეგორია:დაბადებული 4 აპრილი
კატეგორია:დაბადებული 1907
კატეგორია:გარდაცვლილი 24 მარტი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1985
კატეგორია:თბილისის საპატიო მოქალაქეები (1981)
კატეგორია:დიდუბის პანთეონში დაკრძალულები
კატეგორია:შოთა რუსთაველის სახელობის პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:საქართველოს სსრ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:სსრკ-ის სახალხო არტისტები
კატეგორია:სტალინური პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:ლენინის ორდენის კავალრები
კატეგორია:საპატიო ნიშნის ორდენის კავალრები