პაპეეტე

პაპეეტე (, ) — საფრანგეთის ზღვისიქითა გაერთიანების საფრანგეთის პოლინეზიის დედაქალაქი, მდებარეობს არქიპელაგ საზოგადოების კუნძულებზე არსებულ კუნძულ ტაიტიზე.

 კლიმატი 
კლიმატი პასატურია სუბეკვატორულთან მსგავსი. ტემპერატურა მთელი წელი პრაქტიკულად მუდმივია. სეზონი ნოემბრიდან მაისამდე ტენიანია, ხოლო ივნისიდან ოქტომბრამდე მშრალი. ამასთან ერთად ნალექი მშრალ სეზონშიც მოდის და ამიტომ ისინი თანდათანობით შეუმჩნევად ერწყმიან ერთმანეთს.

 ისტორია 
მისიონერი უილიამ კრუკი იყო პირველი ევროპელი, რომელიც 1818 წელს ეწვია პაპეეტეს და იქვე დასახლდა. ХІХ საუკუნეში მიმდინარეობდა ქალაქის მზარდი განვითარება და გაფართოება. პაპეეტე იქცა ქვეყნის მთავარ სავაჭრო და სატრანსპორტო ცენტრად. ის 1827 წელს გახდა ტაიტის დედოფლის პამარე IVს რეზიდენცია, რომელმაც 1830 წელს პაპეეტე ქვეყნის დედაქალაქად გამოაცხადა. საფრანგეთის მმართველობის პერიოდში 1843 წელს ტაიტიზე შეიქმნა პროტექტორატი, ეს ქალაქი უკვე ფრანგული პოლინეზიის ოფიციალური დედაქალაქი გახდა.

1884 წელს ხანძარმა პაპეეტეს მნიშვნელოვანი ნაწილი დაანგრია, ქალაქს მნიშვნელოვანი ზიანი 1906 წლის ციკლონმაც მიაყენა. ამასთან ერთად ქალაქში ჩასახლდა ზოგიერთი ჩინელი, რამაც გამოიწვია მისი მოსახლეობის სწრაფი ზრდა და იმ დროისათვის შეადგინა 5000 ადამიანი. მეორე მსოფლიო ომის დროს ქალაქი იბომბებოდა იაპონიის მიერ, რამაც მას ასევე მნიშვნელოვანი ზიანი მიაყენა.

ადრე პაპეეტეს ტრანსპორტის ინტენსიური მოძრაობის, 1960 წელს აშენებული ბეტონის ნაგებობების, კრიმინალის, პროსტიტუციის და გარემოს დაჭუჭყიანების გამო ჰქონდა საკმაოდ ცუდი რეპუტაცია. მაგრამ ბოლო დროს ქალაქის მესვეურთა დიდი შრომის შედეგად ჩატარდა ქალაქის მთლიანი რემონტი, ამიტომაც დღეს იგი წარმოადგენს ცხოვრებისათვის მშვენიერ რაიონს სუფთა ჰაერით და დასვენების ყველა საშუალებებით.

 მოსახლეობა 
მოსახლეობის რაოდენობა 2022 წლის აღწერის მიხედვით ქალაქ პაპეეტეში შეადგენს 26 654 ადამიანს (2022), მაგრამ მისი აგლომერაცია გაცილებით მრავალრიცხოვანია — 124 274 ადამიანი (2022 წელი).

პაპეეტესა და მისი აგლომერაციის მოსახლეობის რაოდენობის ცვლილებების ისტორია დაწყებული 1956 წლიდან:
  1956  1962  1971  1977 1983  1988  1996  2002  2007  2012  2017  2022 პაპეეტე(კომუნა)  18 089  19 903  25 342  22 967  23 496  23 555  25 553  26 222  26 017  25 769  26 926  26 654 პაპეეტე(აგლომერაცია)  28 975  35 514  65 185  77 781  93 294  103 857  115 759  127 327  131 695  133 627  136 771  124 274 მოსახლეობის რაოდენობის აღწერის ოფიციალური მონაცემები.

 ტრანსპორტი 
პაპეეტე არის ფრანგული პოლინეზიის მთავარი საზღვაო პორტი, ქალაქის სიახლოვეს მდებარეობს ფააას საერთაშორისო აეროპორტი, რომლიდანაც მრავალ ქვეყანაში ხორციელდება რეისები.

 საინტერესო ფაქტები 
1891 წლიდან ამ ტერირტორიაზე ცხოვრობდა პოლ გოგენი. მოკლე დროით საფრანგეთში დაბრუნების შემდეგ (1893—1895), ავადმყოფობისა და უსახსრობის გამო ის სამუდამოდ გადასახლდა ოკეანეთში — პირველად ტაიტიზე, 1901 წლიდან კი კუნძულ ჰივა-ოაზე (მარკიზის კუნძულები).

1980 წლის 20 აგვისტოს აქ გარდაიცვალა ჯო დასენი.

2013 წელს აქ ჩატარდა მსოფლიოს ჩემპიონატი პლაჟის ფეხბურთში.

 გალერეა 

 ლიტერატურა 
 Kay, Robert F. Hidden Tahiti, Ulysses Press, Berkeley, California, 2001. ISBN 1-56975-222-2.

 რესურსები ინტერნეტში 

 Papeete Official Website 
 Papeete City Tour, over 30 tourist attractions to discover 
 Papeete City Tour for mobile

სქოლიო

კატეგორია:საფრანგეთის პოლინეზიის ქალაქები
კატეგორია:ოკეანეთის დედაქალაქები