რკინის პალო

რკინის პალო — ქართული მატიანის მიხედვით, ქვეყნის სასაზღვრო პუნქტის ზოგადი სახელი. რკინის პალოს მდებარეობა ნავარაუდებია ისტორიულ ჭანეთში 

ლოკალიზაცია
არსებობს ვარაუდი, რომ რკინის პალო დღევანდელი გუმუშჰანეს პროვინციაში მდებარეობდა.სხვა ვერსიით რკინის პალო მდებარეობდა ქემერის კონცხზე და წარმოადგენდა გურიის სამთავროს სამხრეთ საზღვარს XV საუკუნეში

1877 წლის გაზეთ „ივერიის“ სტატიაში წერია, რომ ბათუმის დასავლეთით ოთხმოცდაათ ვერსზე მდებარეობს საქართველოს უკიდურესი საზღვარი — რკინის პალო, რომელიც სოფელ ათინას დასავლეთით მდებარე მთის ცხვირზე სახელად ქემერზე იყო აღმართულიგაზ. „ივერია“, №23, 4 აგვისტო, 1877.

ისტორიული წყაროები

ვახუშტი ბატონიშვილი 1745 წელს წერდა: 

თეიმურაზ ბატონიშვილიც იხსენიებს ქართლის აღწერისას:

რკინის პალო მოხსენიებულია გურიელი — ციციანოვის მიმოწერებშიც:

ბერი ეგნატაშვილი „ახალ ქართლის ცხოვრებაში“ ასევე იხსენიებს რკინის პალოს:

დიმიტრი ბაქრაძე, რომელმაც 1873 წელს იმოგზაურა გურიასა და აჭარაში, თავის ნაშრომში წერს: „საკმაოდ რთულია რამის თქმა ჭანეთის დასავლეთის საზღვრის შესახებ. ზოგადად მიღებულია ხასან-აღას მიერ აზრი, რომელიც ემთხვევა ვახუშტის მოსაზრებას, რომ უკიდურეს დასავლეთ საზღვარს წარმოადგენდა რიზესთან მდებარე ადგილი სახელწოდებით „რკინის პალო“. მაგრამ არის კი ეს ასე? იმისათვის რომ აღნიშნული საკითხი გადაიჭრას, მხედველობაში უნდა მივიღოთ შემდეგი მონაცემები: ჯერ კიდევ ჰეროდოტესა და სტრაბონის დროს ლაზეთი ვრცელდებოდა შორს ვიდრე ტრაპიზონამდე, მდინარე გალისამდე ყიზილ-ირმაქამდე). ტრაპიზონი მდებარეობდა კოლხეთში (ლაზეთში). თავის მხრივ ქართლი წყაროები მას I-X საუკუნეებში მეგრულ დასახლებას ეძახდნენ. XVII საუკუნის თურქი გეოგრაფი გაჯი-ხალფა ტრაპიზონის მოსახლეობის უდიდეს ნაწილს ლაზებად მიიჩნევს. ასევე შემდგომი მწერლები, მაგალითად ფონტანიე ლაზურ დასახლებებს ტრაპიზონიდან შორს დასავლეთით ხედავს ვიდრე ჩალდირამდე. თუმცა ზუსტად რომელ ცნობას ეყრდნობა აღნიშნული საზღვარი, უცნობიაБакрадзе Д., „Археологическое путешествие по Гурии и Адчаре“. СПб. ст. 28-29, 1878г..“

ხალხური თქმულებები
ერთ-ერთი  ვერსიით სამნების ქვეშ იგულისხმება სასაზღვრო პალოები. „თამარის ეპიტაფია“ მოყვანილი აქვს ვახუშტი კოტეტიშვილსვ. კოტეტიშვილი, ხალხური პოეზია, საბჭოთა მწერალი, თბ., 1961.

ანალოგიური ხალხური თქმულება მოცემულია „ქართულ ხალხურ პოეზიაშიც“ა. ცანავა,  „ქართულ ხალხურ პოეზია“, ტ. 1, თბ., 1991.

ლიტერატურა

სქოლიო

კატეგორია:საქართველოს ისტორიული ტოპონიმები