ირანის ოსტანები

ირანი დაყოფილია 31 ოსტანად. ოსტანი ( ostān, მრავლ.  ostānhā — ოლქი, პროვინცია) — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული ირანში. ოსტანებად დაყოფა შემოიღეს 1937 წელს. ოსტანის სათავეში დგას ოსტანდარი (გენერალ-გუბერნატორი). ოსტანი იყოფა რამდენიმე რაიონად — შაჰრესტანად. თითოეული ოსტანი მართული პროვინციის ცენტრით, რომელიც, როგორც წესი, პროვინციის უდიდესი ქალაქია და რომელსაც სპარსულად უწოდებენ პროვინციის დედაქალაქს (სპარს.: مرکز მარქაზი). პროვინციულ მმართველობას სათავეში უდგას გენერალ-გუბერნატორი ( ostāndār), რომელსაც ნიშნავს შინაგან საქმეთა მინისტრი, რაც, თავის მხრივ, მინისტრთა კაბინეტის დასამტკიცებელია.

 ისტორია 
1950 წლამდე ირანი იყოფოდა თორმეტ პროვინციად: არდალანი, აზერბაიჯანი, ბელუჩესტანი, ფარსი, გილანი, არაქ-ე აჯამი, ხორასანი, ხუზესტანი, კერმანი, ლარესტანი, ლორესტანი და მაზანდარანი. 1950 წელს ირანის რეორგანიზაცია მოხდა, რომლის მიხედვით ჩამოყალიბდა ათი ძირითადი პროვინცია საკუთარი დაქვემდებარებული გუბერნიებით: გილანი, მაზანდარანი, აღმოსავლეთი აზერბაიჯანი, დასავლეთი აზერბაიჯანი, კერმანშაჰი, ხუზესტანი, ფარსი, კერმანი, ხორასანი, ისპაჰანი. 1960-დან 1981-მდე გუბერნიებს სათითაოდ მიენიჭა პროვინციის სტატუსი. მას შემდეგ რამდენიმე ახალი პროვინციაც შეიქმნა. ყველაზე ბოლო იყო 2004 წელს, როდესაც პროვინცია ხორასანი გაიყო სამი ახალ პროვინციად.

 ინფორმაცია 

 სია 
+ოსტნებიადმინისტრაციულიცენტრიფართობიმოსახლეობასიმჭიდროვე(მოსახლეობა/კმ²)შაჰრესტანებიშენიშვნებირუკა ალბორზი ქარაჯი 5,833კმ² 2,712,400 4707 2010 წელს თეირანის ოსტანს გამოეყო. ირანის ყველაზე პატარა ოსტანია ფართობის მიხედვით 80px არდებილი არდებილი 17,800 კმ² 1,257,624 70.7 მცხოვრები კვადრატულ კილომეტრზე.91933 წლამდე , იყო აღმოსავლეთ აზერბაიჯანის პროვინცია.80px აღმოსავლეთი აზერბაიჯანი  თავრიზი  45,650 კმ² 3,620,183 76.71980px ბუშირი ბუშირი  22,743 კმ² 887,115 35.9 91977 წლამდე პროვინციას ერქვა ქჰელიჯ-ფარსი (სპარსული გულიფი).80px გილანი  რეშტი  14,042 კმ² 2,410,523 171.7 1680px გულისტანი  გორგანი  20,195 კმ² 1,637,063 81.1111997 წლის 31 მაისს გამოეყო მაზანდარნის პროვინციას .80px დასავლეთი აზერბაიჯანი  ურმია  37,437 კმ² 2,949,426  78.8 14ფეჰლევიდების დინასტიის მმართველობის დროს ქალაქ ურმიას ჰქონდა რეზაიჰის სახელი.80px ზენჯანი ზენჯანი 21,773 კმ² 970,946 44.671986 წელს გამოეყო გილანის პროვინციას . 80px თეირანი თეირანი  18,814 კმ² 13,530,742645.8 131986 წელს გამოეყო მარკაზის პროვინციას.80px იაზდი  იაზდი  129,285 კმ² 992,318 7.4101986 წელს გამოეყო ქერმანის პროვინციას. 2002 წელს შეუერთდა ტებესის შაჰრისტანი. 80px ილამი  ილამი  20,133 კმ² 545,093 27.17გამოეყო ქერმენშაჰის პროვინციას.80px ისპაჰანი  ისპაჰანი 107,029 კმ² 4,590,595 41.6211986 წელს გამოეყო მარკაზის პროვინციას .80px ლურისტანი  ხორამაბადი  28,294 კმ² 1,758,628 62.29გამოეყო ხუზესტანის პროვინციას.80px მაზანდარანი  სარი 23,701 კმ² 2,940,831 118.91580px მარკაზი  არაქი 29,130 კმ² 1,361,39446.7 10გამოეყო მაზანდარნის პროვინციას .80px სამხრეთი ხორასანი  ბირჯანდი  69,555 კმ² 640,2187.3 42004 წლის 29 სექტემბერს, ხორესანი გაიყო სამ პროვინციად80px სემნანი სემნანი  97,491 კმ² 590,5126.04გამოეყო მაზანდარნის პროვინციას.80px სისტანი და ბელუჯისტანი
  ზაჰედანი  181,785 კმ² 2,410,076 12.681986 წელს შეიქმნა''.80px ფარსი  შირაზი  122,608 კმ² 4,385,869 35.8 2380px ქერმანი  ქერმანი  18,0836 კმ² 2,660,927 13.51480px ქირმანშაჰი ქირმანშაჰი  24,998 კმ² 1,938,060 77.5131950 და 1979 წლებში,  გაერთიანებული იყო ქერმენშაჰის პროვინციაში .80px ქოჰგილუე და ბოიერაჰმედი  იასუჯი  15,504 კმ² 695,099 44.852004 წელს გამოეყო ხუზისტანის პროვინციას.80px ქურთისტანი  სანანდაჯი  29,137 კმ² 1,574,118 54.09გამოეყო გილანის პროვინციას.80px ყაზვინი ყაზვინი  15,549 კმ² 1,166,86175.051996 წლის 31 დეკემბერს პროვინციაში შეიქმნა ყაზვინის და ტეკესტანის შაჰრისტანები.80px ყუმი  ყუმი 11,526 კმ² 1,064,45692.4 11995 წლამდე ყუმი იყო თეირანის პროვინციის შაჰრისტანი.80px ჩახარ-მახალი და ბახთიარია შხრე-კორდი 16,332 კმ² 842,002 51.661973 წლამდე გაერთიანებული იყო ისპაჰანის პროვინციაში.80px ჩრდილოეთ ხორასანი  ბოჯნურდი  28,434 კმ² 820,918 27.762004 წლის 29 სექტემბერს, ხორესანი გაიყო სამ პროვინციად80px ხორასან-რეზავი  მეშჰედი  144,681 კმ² 5,620,77036.0192004 წლის 29 სექტემბერს, ხორესანი გაიყო სამ პროვინციად.80px ხუზისტანი  აჰვაზი  64,055 კმ² 4,345,607 67.81880px ჰამადანი  ჰამადანი  19,368 კმ² 1,790,770 918გამოეყო ქერმენშაჰის პროვინციას.80px ჰორმაზაგანი  ბენდერ-აბასი  70,669 კმ² 1,410,667 კმ² 18.6 11გამოეყო ქერმენის პროვინციას.80pxირანი (ქვეყანა) თეირანი 1,628 554 კმ²  71,767,413 44.0 32480px

 ირანის პროვინციების სია და მათი შედარება სხვადასხვა ქვეყნის მოსახლეობასთან 

სიაპროვინციამოსახლეობაქვეყანასთან შედარება 1 თეირანი 13,281,858  2 ხორასან-რეზავი 5,515,980  3 ისპაჰანი 4,499,327  4 ფარსი 4,220,721  5 ხუზისტანი 4,192,598  6 აღმოსავლეთი აზერბაიჯანი 3,527,267  7 მაზანდარანი 2,893,087  8 დასავლეთი აზერბაიჯანი 2,831,779  9 ქერმანი 2,584,834  10 გილანი 2,381,063  11 სისტანი და ბელუჯისტანი 2,349,049  12 ქირმანშაჰი 1,842,457  13 ლურისტანი 1,689,650  14 ჰამადანი 1,674,595  15 გულისტანი 1,593,055  16 ქურთისტანი 1,416,334  17 ჰორმაზაგანი 1,365,377  18 მარკაზი 1,326,826  19 არდაბილი 1,209,968  20 ყაზვინი 1,127,734  21 ყუმი 1,036,714  22 იაზდი 958,323  23 ზენჯანი 942,818  24 ბუშირი 866,490  25 ქოხგილუე და ბოიერაჰმედი 843,784  26 ჩრდილოეთ ხორასანი 791,930  27 ქოხგილუე და ბოიერაჰმედი 621,428  28 სამხრეთი ხორასანი 600,568  29 სემნანი 589,512  30 იაზდი 530,464 

 ირანის ისტორიული პროვინციები 

 იხილეთ აგრეთვე 
 ირანის შაჰრესტანები
 ირანის გეოგრაფია

 სქოლიო 

 რესურსები ინტერნეტში 

 ოსტნების მინისტრები 
 აღმოსავლეთ აზერბაიჯანის ოფიციალური საიტი 
 დასავლეთ აზერბაიჯანის ოფიციალური საიტი 
 ბუშეჰერის ოფიციალური საიტი 
 ჩახარ-მახალი და ბახთიარის ოფიციალური საიტი 
 ფარსისი ოფიციალური სიატი 
 გილანის ოსტნის ოფიციალური საიტი 
 გულისტანის ოფიციალური სიტი 
 ჰამადანის ოფიციალური საიტი 
 ჰორმაზაგანის ოფიციალური საიტი 
 ილამის ოფიციალური საიტი 
 ისპაჰანის ოსტნის ოფიციალური საიტი
 ქერმენის ოფიციალური საიტი 
 ქერმენშაჰის ოფიციალური საიტი 

 ჩრდილოეთ ხორესანის ოფიციალური საიტი 
 ხოსარ რეზავის ოფიციალური საიტი 
 სამხრეთ ხორესანის ოფიციალური საიტი 
 ხუზისტანის ოფიციალური საიტი 
 ქოხგილუე და ბოიერაჰმედი ოფიციალური საიტი 
 ქურთისტანის ოფიციალური საიტი 
 ლურისტანის ოფიციალური საიტი 
 მარკიზის ოფიციალური საიტი 
 მაზანდარანის ოფიციალური საიტი 
 ყაზვინის ოსტნის ოფიციალური საიტი 
 ყომის ოსტნის ოფიციალური საიტი
 ქემნანის ოფიციალური საიტი 
 სისტანი და ბელუჯისტანის ოფიციალური საიტი
 თეირანის ოსტნის ოფიციალური საიტი 
 იაზდის ოსტნის ოფიციალური საიტი 
 ზენჯანის ოფიციალური საიტი 

*