ხოსე მუხიკა

ხოსე ალბერტო „პეპე“ მუხიკა კორდანო (; დ. 20 მაისი 1935, მონტევიდეო, ურუგვაი — გ. 13 მაისი, 2025) — ურუგვაის პოლიტიკური მოღვაწე.  ურუგვაის მე-40 პრეზიდენტი 2010-2015 წლებში. ყოფილი პარტიზანი ტუპამაროსების რიგებიდან, იგი აწამეს და 14 წლით ციხეში გამოამწყვდიეს სამხედრო დიქტატურის დროს 1970-1980-იან წლებში. როგორც „ფართო ფრონტის“ (მემარცხენე პარტიების კოალიციის) წევრი, მუხიკა იყო მეცხოველეობის, სოფლის მეურნეობისა და მეთევზეობის მინისტრი 2005-2008 წლებში, შემდეგ კი სენატორი. ფართო ფრონტის კანდიდატად წარდგენისას, მან გაიმარჯვა 2009 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში და პრეზიდენტის თანამდებობა დაიკავა 2010 წლის 1 მარტს.

მუხიკას მოიხსენიებდნენ როგორც „მსოფლიოს უღარიბეს პრეზიდენტს“ მისი ასკეტური ცხოვრების წესის გამო და იმის გამო, რომ იგი თავისი ყოველთვიური 12 000 აშშ დოლარის ოდენობის ხელფასის დაახლოებით 90 პროცენტს ქველმოქმედებაზე გასცემდა, რითაც ეხმარებოდა ღარიბ ადამიანებსა და მცირე მეწარმეებს.Jonathan Watts (13 December 2013). Uruguay's president José Mujica: no palace, no motorcade, no frills. The Guardian. Retrieved 15 December 2013. როგორც კაპიტალიზმის მკაცრი კრიტიკოსი, რომელიც ფოკუსირებულია მატერიალური ქონების დაგროვებაზე, რაც არ უწყობს ხელს ადამიანების ბედნიერებას, იგი შეაქეს მედიამ და ჟურნალისტებმა მისი ფილოსოფიური იდეოლოგიებისთვის; Times Higher Education-მა მას „ფილოსოფოსი პრეზიდენტი“ უწოდა 2015 წელს, რაც სიტყვათა თამაშია პლატონის „ფილოსოფოსი მეფის“ კონცეფციაზე.

ავადმყოფობა და გარდაცვალება
2024 წლის აპრილში მუხიკამ განაცხადა, რომ მას საყლაპავის კიბო დაუდგინდა, რომელიც ფიზიკური გამოკვლევის დროს აღმოაჩინეს, და დასძინა, რომ მისი მდგომარეობის რისკები კიდევ უფრო დამძიმდა არსებული აუტოიმუნური დაავადების გამო. მიუხედავად ავადმყოფობისა, მუხიკა კამპანიას აწარმოებდა „ფართო ფრონტის“ წარმომადგენლის იამანდუ ორსის წარმატებული საპრეზიდენტო კამპანიისთვის 2024 წლის საყოველთაო არჩევნებში, მოგვიანებით მუხიკამ ორსის გამარჯვება „გამოსამშვიდობებელ საჩუქრად“ აღწერა. 2025 წლის იანვარში მუხიკამ გაზეთ „ბუსკედას“ უთხრა, რომ კიბო ღვიძლზე გავრცელდა და რომ იგი კვდებოდა, დასძინა, რომ გადაწყვიტა უარი ეთქვა შემდგომ მკურნალობაზე. 12 მაისს ლუსია ტოპოლანსკიმ განაცხადა, რომ მუხიკა „ტერმინალურ მდგომარეობაშია“ და იგი ჰოსპისის მზრუნველობის ქვეშ მოათავსეს. მუხიკა გარდაიცვალა მომდევნო დღეს, 2025 წლის 13 მაისს, 90 წლის იუბილემდე ერთი კვირით ადრე, თავის სახლში რინკონ-დელ-სეროში, მონტევიდეოს გარეუბანში; მისი გარდაცვალების შესახებ ორსიმ განაცხადა. სახელმწიფოსა და მთავრობის მეთაურებს შორის, რომლებმაც სამძიმარი გამოთქვეს, იყვნენ პრეზიდენტები გაბრიელ ბორიჩი (ჩილე), გუსტავო პეტრო (კოლუმბია), კლაუდია შეინბაუმი (მექსიკა) და ესპანეთის პრემიერ-მინისტრი პედრო სანჩესი. ასევე სამძიმარი გამოთქვეს არგენტინის ყოფილმა პრეზიდენტმა კრისტინა ფერნანდეს კირშნერმა და ბოლივიის ყოფილმა პრეზიდენტმა ევო მორალესმა. ურუგვაის მთავრობამ გამოაცხადა სამდღიანი ეროვნული გლოვა. მისი დაკრძალვა დაგეგმილია 14 მაისს. 

 საინტერესო ფაქტი 
მუხიკას უწოდებენ „მსოფლიოს ყველაზე ღარიბ პრეზიდენტს“ საკუთარი ხელფასის 90%, 12 000  აშშ დოლარის ექვივალენტს ხოსე მუხიკა ყოველთვიურად რიცხავს საქველმოქმედო მიზნებისათვის და იტოვებს მხოლოდ მინიმალურ თანხას ყოველდღიური საჭიროებისათვის. მან უარი თქვა პრეზიდენტის რეზიდენციაზე და ცხოვრობს მეუღლის კუთვნილ პატარა ფერმაში, რომელსაც მხოლოდ ორი პოლიციელი იცავს. მუხიკას ჰყავს 1987 წელს გამოშვებული, 1800 აშშ დოლარად შეფასებული "ფოლქსვაგენ ხოჭო".

რესურსები ინტერნეტში
  Biography by CIDOB Foundation 
 Uruguay's President-Elect: Che Guevara’s Spiritual Heir  by The Daily Maverick

 Mujica, el viaje de un tupamaro
 Mujica por Pagina 12: “En mi paisito vale la pena invertir” 


სქოლიო

კატეგორია:ურუგვაის პრეზიდენტები
კატეგორია:ურუგვაელი პოლიტიკოსები
კატეგორია:დაბადებული 1935
კატეგორია:ბასკი ურუგვაელები
კატეგორია:დაბადებული 20 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 13 მაისი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2025