ზნაკვა

ზნაკვა — სოფელი დასავლეთ საქართველოში, ამბროლაურის მუნიციპალიტეტის ზნაკვის ადმინისტრაციულ ერთეულში (რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარე).

მდებარეობს რაჭის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე, მდინარე ზნაკურის (რაიონის მარცხენა შენაკადი) მარჯვენა ნაპირზე, ზღვის დონიდან 800 მ-ზე, ამბროლაურიდან 11 კმ-ში.  

 ისტორია 
წერილობით წყაროებში ზნაკვა პირველად იხსენიება 1071–1080 წლების „ნიკორწმინდის დაწერილში“. იმერეთის მეფე ბაგრატ III-მ 1544 წელს ნიკორწმინდას შესწირა ზნაკვაში მცხოვრები სამი კომლი გლეხი, 1637 წელს იმერეთის მეფე გიორგი III-მ გელათს შესწირა ზნაკვაში მოსახლე ერთი კომლი. ვახუშტი ბატონიშვილი (XVIII ს.) იხსენიებს ზნაკვის ციხეს („ზნაკვას არს ციხე შენი და მაგარი“) და ზნაკვის-ჴევს.

სოფელში შემორჩენილია საშინდიის ღვთისმშობლის ეკლესიის ნანგრევები და წულუკიძეთა ფეოდალური ხანის ციხე-დარბაზი. ციხე მდებარეობს ადგილას, რომელიც XI–XV საუკუნეებში ცალკე სოფელი — ზნაკვის აგარა, იგივე ქვედა აგარა — იყო. ამიტომ, XVII–XVIII საუკუნეებში ციხის უბანს ნააგარევი ეწოდებოდა, ზნაკვის ციხე კი ნააგარევის ციხის სახელითაც მოიხსენიებოდა. გორაკზე, ციხე-დარბაზის მახლობლად, მიკვლეულია ადრინდელი ანტიკური ხანის კერამამიკის ფრაგმენტები. 

სოფელში დგას 1904 წელს ბერძნების მიერ აშენებული დარბაზული ეკლესია „მაცხოვარი“. 1925 წელს გიორგი ბოჭორიძემ ზნაკვაში, ერთ ოჯახში მიაგნო ხატს, რომელიც წამოღებული იყო ჯვარისას ეკლესიიდან. ხატის წინა კარზე მოთავსებული იყო რვასტრიქონიანი ასომთავრული წარწერა საჰაკდუხტის მოხსენიებით.

დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 126 ადამიანი.

 აღწერის წელი  მოსახლეობა  კაცი  ქალი 2002  212  99  113 2014   126  59  67

ლიტერატურა

 ბერაძე თ., რაჭა ფეოდალურ ხანაში, კრებ. საქართველოს ისტორიული გეოგრაფიის კრებული. V. თბ., 1975. — გვ. 147-148.
 ბოჭორიძე გ., რაჭა-ლეჩხუმის ისტორიული ძეგლები და სიძველეები. თბ., 1994. — გვ. 79-80.

სქოლიო

კატეგორია:ამბროლაურის მუნიციპალიტეტის სოფლები