ჰაოსი

ჰაოსი, ჰაიოსი, ჰაიკი, ჰაი () — სომხების ლეგენდარული ეთნარქი და ეპონიმი. მითური სომხეთის პირველი მეფე. თარგამოსის უფროსი ვაჟი, იაფეტის შვილთაშვილი, ქართველთა ეთნარქის, ქართლოსის ძმა.

მისი ისტორია აღწერეს მოვსეს ხორენაცმა, ლეონტი მროველმა და სხვა ისტორიკოსებმა.

 ისტორია 
ჰაოსი, რომელიც იყო თარგამოსის უფროსი ვაჟი დასახლდა მამულში, ხოლო ქართლოსმა და დანარჩენმა ძმებმა გაინაწილეს ჩრდილოეთი მიწები. მოგვიანებით როდესაც ძმები გაძლიერდნენ გადაწყვიტეს გათავისუფლებულიყვნენ ნებროთის უღელისაგან. ნებროთმა შეიტყო რა ძმების განდგომა წარმოემართა მათ დასამორჩილებლად. მრავალი დღის ბრძოლის შემდეგ ნებროთი მოკლულ იქნა ჰაოსისაგან მასისის მთებში.
260 px|thumb|right|ჰაოსი მშვილდ-ისრით ამარცხებს ბელს.

ჰაოსისგან ნებროთის მოკვლა
მსოფლიო ისტორია არ იცნობს ჰაოსისაგან ნებროთის მოკვლის ფაქტს გარდა ქართული და სომხური წყაროებისა, ხოლო სომხური წყაროებიდან მხოლოდ მოსე ხორანელი აღწერს არა ჰაოსისა და ნებროთის, არამედ ჰაოსისა და ბაალის შერკინებას. მის მიერ სომხეთის ისტორიაში წერია შემდეგი:

 ისტორიული წყაროები 
ლეონტი მროველი წერს: 

თეიმურაზ ბატონიშვილის სიტყვებით:

 იხილეთ აგრეთვე 
 ქართველთა ეთნარქები

 ლიტერატურა 

სქოლიო

თარგამოსის შთამომავლობა - ქართლის ცხოვრების მიხედვითქართველთა ეთნარქებისომეხთა ეთნარქიალბანთა ეთნარქებიჩრდილოკავკასიელთა ეთნარქები თარგამოსის ძენი ქართლოსიეგროსიჰეროსი ჰაოსი ბარდოსიმოვაკანოსი ლეკანოსიკავკასოსი ქართლოსის ძენი მცხეთოსიგარდაბოსიკახოსიკუხოსიგაჩიოსი    მცხეთოსის ძენი უფლოსიოძროხოსიჯავახოსი   
|}

კატეგორია:ეთნარქები
კატეგორია:სომხეთის ისტორია