ტომას სტერნზ ელიოტი

ტომას სტერნზ ელიოტი (; დ. 26 სექტემბერი 1888 — გ. 4 იანვარი 1965) — წარმოშობით ამერიკელი, ბრიტანელი ესეისტი, გამომცემელი, დრამატურგი, ლიტერატურის კრიტიკოსი, მოაზროვნე და „მეოცე საუკუნის ერთ-ერთი მთავარი პოეტი“ Bush, Ronald. "T.S. Eliot's Life and Career." American National Biography. Ed. John A Garraty and Mark C. Carnes. New York: Oxford University Press, 1999. 25 წლის ასაკში, 1914 წელს, ის მშობლიური აშშ-დან დიდ ბრიტანეთში გადავიდა, დასახლდა, მუშაობა განაგრძო და იქვე დაქორწინდა. ელიოტის პოემა — „ალფრედ პრიუფროკის სიყვარულის სიმღერა“ — მოდერნისტული მიმდინარეობის შედევრად მიიჩნევა. ამ პოემას ინგლისურ ლიტერატურაში სხვა, კარგად ცნობილი, პოემები მოჰყვა: „ნარჩენთა მიწა“, (1922), „გამოფიტული კაცი“, (1925), „ოთხშაბათის ფერფლი“ (1930) და „ოთხი კვარტეტი“ (1945). Thomas Stearns Eliot, Encyclopaedia Britannica, accessed 7 November 2009.. ელიოტი ცნობილია თავისი შვიდი პიესითაც, უმეტესად, ლირიკული დრამით — მკვლელობა კათედრალში (1935). მწერალს 1948 წელს ნობელის პრემია გადაეცა ლიტერატურის დარგში, „მისი, როგორც თანამედროვე პოეზიის ნოვატორის აღსანიშნავი ღვაწლისათვის“The Nobel Prize in Literature 1948". Nobelprize.org. Nobel Media. Retrieved 26 April 2013.. "The Nobel Prize in Literature 1948 – T.S. Eliot", Nobelprize.org, taken from Frenz, Horst (ed). Nobel Lectures, Literature 1901–1967. Elsevier Publishing Company, Amsterdam, 1969, accessed 6 March 2012. იყო დიდი ბრიტანეთის ღირსების ორდენის კავალერი. XX საუკუნის ერთ-ერთი ავტორიტეტული პიროვნება. ელიოტი იყო ღრმად მორწმუნე ქრიატიანი. ზოგიერთი თანამედროვე მას ბრალს სდებდა ანტისემიტიზმში. ელიოტი იყო ცნობილი ამერიკელი პოეტისა და ინგლისურენოვანი მოდერნისტული ლიტერატურის ერთ-ერთი დამაარსებლის — ეზრა ფაუნდის — თანამოაზრე.

 ცხოვრება და შემოქმედება 
ელიოტი სწავლობდა სორბონის, ჰარვარდის და ოქსფორდის უნივერსიტეტებში. 1914 წ. საცხოვრებლად გადავიდა დიდ ბრიტანეთში და 1927 წ. მიიღო გაერთიანებული სამეფოს მოქალაქეობა. ამავე წელს გახდა ანგლიკანური ეკლესიის წევრი. 1928 წ. ელიოტმა შემდეგი დახასიათება მისცა თავის მსოფლმხედველობას: ლიტერატურაში — კლასიცისტი; პოლიტიკაში — როიალისტი; რელიგიაში — ანგლო-კათოლიკური.

ელიოტმა უზარმაზარი კვალი დატოვა ინგლისურენოვან პოეზიაში; ავტორია XX ს. უმნიშვნელოვანსი ფილოსოფიური პოემებისა (პრუფროკის სასიყვარულო სიმღერა; იავარქმნილი მიწა; ოთხი კვარტეტი და ა.შ.). ელიოტი – რევოლუციური პოეტია; მან თანამედროვე ინგლისურენოვანი პოეზიის განვითარებაზე მნიშვნელოვანი გავლენა იქონია.

ელეიოტმა დიდი კვალი დატოვა ლიტერატურის კრიტიკაშიც. მან დიდი ზეგავლენა მოახდინა ახალი კრიტიკის სკოლაზე. ელიოტი იყო მრავალი ესსეს ავტორი (მათ შორის „მუსიკის პოეზია“). ელიოტი თანამედროვე ინგლისური ლიტერატურული ენის რეფორმატორია; ის იმდენად სკურპულოზურად ეკიდებოდა ამ საქმეს, რომ დღეს ბევრი კრიტიკოსი მას კრიპტო-ფაშისტატადაც კი მიიჩნევს.

დრამატურგიაში ელიოტს აგრეთვე, დიდი დამსახურება მიუძღვის. ის რამდენიმე ცნობილი პიესის ავტორია (ბედი; მკვლელობა საკათედრო ტაძარში, ოჯახის გაერთიანება; კოქტეილის წვეულება; კონფიდენციალური კლერკი და ა.შ.).

 დამსახურება და საპატიო ორდენები 
 დიდი ბრიტანეთის ღირსების ორდენი (1948).
 საფრანგეთის საპატიო ლეგიონის ოფიცერი (1951). 
 გოეთეს პრემიის ლაურეატი (1955).
 დანტეს მედალის მფლობელი (1959).
 ხელოვნების და ლიტერატურის ორდენი (1960).
 თავისუფლების საპრეზიდენტო მედალი (1964).
 13 უნივერსიტეტის საპატიო დოქტორი (ოქსფორდის, კემბრიჯის, სორბონას, ჰარვარდის და ა.შ.)

 ელიოტის გარდაცვალების შემდეგ კენტის უნივერსიტეტს კოლეჯს ეწოდა მისი სახელი. 
 1983 წ. მიენიჭა ტონის პრემია. 
 დაიბეჭდა მისი სახელობის მარკები.

 ლიტერატურა 
 Ackroyd, Peter. T. S. Eliot: A Life. (1984)
 Asher, Kenneth T. S. Eliot and Ideology (1995)
 Brand, Clinton A. "The Voice of This Calling: The Enduring Legacy of T. S. Eliot," Modern Age Volume 45, Number 4; Fall 2003 online edition, conservative perspective
 Bush, Ronald. T. S. Eliot: A Study in Character and Style. (1984)

სქოლიო

კატეგორია:ბრიტანელი დრამატურგები
კატეგორია:ბრიტანელი მწერლები
კატეგორია:ამერიკელი პოეტები
კატეგორია:დაბადებული 1888
კატეგორია:გარდაცვლილი 1965
კატეგორია:ბრიტანელი ნობელის პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:XX საუკუნის ბრიტანელი დრამატურგები
კატეგორია:ტომას სტერნზ ელიოტი
კატეგორია:ამერიკელი ემიგრატები ინგლისში
კატეგორია:გაერთიანებული სამეფოს ნატურალიზებული მოქალაქეები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი პოეტები
კატეგორია:XX საუკუნის ბრიტანელი პოეტები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი პოეტები
კატეგორია:ბრიტანელი მამაკაცი პოეტები
კატეგორია:მოდერნისტი პოეტები
კატეგორია:ანგლიკანი პოეტები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი ესეისტები
კატეგორია:ბრიტანელი მამაკაცი ესეისტები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის ბრიტანელი მწერლები
კატეგორია:ნეოკლასიკოსი მწერლები
კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი დრამატურგები
კატეგორია:ამერიკელი მამაკაცი დრამატურგები
კატეგორია:ბრიტანელი მამაკაცი დრამატურგები
კატეგორია:მოდერნისტული თეატრი
კატეგორია:ამერიკელი ლიტერატურის კრიტიკოსები
კატეგორია:ბრიტანელი ლიტერატურის კრიტიკოსები
კატეგორია:ახალი კრიტიკა
კატეგორია:მილტონის აკადემიის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ჰარვარდის კოლეჯის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:პარიზის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:ამერიკელი ნობელის პრემიის ლაურეატები
კატეგორია:ტონის ჯილდოს მფლობელები
კატეგორია:XX საუკუნის ესეისტები
კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით
კატეგორია:დაკარგული თაობის მწერლები
კატეგორია:მწერლები ანბანის მიხედვით