აცანა

აცანა — სოფელი საქართველოში, გურიის მხარის ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი: (სოფლები: აცანა, ტელმანი). მდებარეობს გურიის ქედის სამხრეთით, მდინარე აცანურის (აცაურის მარცხენა შენაკადი) ნაპირებზე, ზღვის დონიდან 150 მ., ლანჩხუთიდან 8 კმ. სოფელში გადის ლანჩხუთი-ნასაკირალის საავტომობილო გზა. სოფელში არის საჯარო სკოლა, საბავშვო ბაღი, ბიბლიოთეკა, სამედიცინო პუნქტი, კულტურის სახლი.

ისტორია
სახელწოდება აცანა არის ლაზურ-ჭანური წარმოშობის, აცანა მოიხსენიება ანტიკური ხანიდან. სოფელში შემორჩენილია უძველესი სპორტული ინვენტარი — საჯილდაო ქვა, რომელიც სოფლის განაპირას თინა გუგუშვილის ეზოში ინახებოდა. სოფელში განვითარებული იყო მექვევრეობა. ცხოვრობდნენ აზნაური ტუსკიები. XVII საუკუნის შუიდან წარმოადგენდა თავდგირიძეების საკუთრებას. 1850-იან წლებში შემოდგომაზე იმართებოდა ერთკვირიანი ბაზრობა.Кавказский календарь на 1852 год გვ. 213 1883 წელს სოფელში გახსნილი იყო ერთკლასიანი სკოლა. 1906 წლის იანვარში გურიის რესპუბლიკის ჩახშობის შემდეგ კონსტანტინე კრილოვმა დაარბია აცანა, გადაწვა 30 სახლი და ნალია. 1914 წელს გაიხსნა სოფლის ბიბლიოთეკა. საბჭოთა პერიოდში სოფელში მოქმედებდა ჩაის ფაბრიკა. კოლმეურნეობის წამყვანი კულტურა იყო ჩაი, ასევე გაშენებული იყო სიმინდი, ტუნგი, ციტრუსი.

 ღირსშესანიშნაობები 
სოფელში იდგა შუა საუკუნეების მონასტერი „ოქონის მონასტერი”, ეკლესია და გალავანი. მონასტერი XIX საუკუნეში მიტოვებული იყო. 2000-იან წლებამდე შემორჩენილი იყო გალავნის მცირე ნაშთი. ამჟამად მის ადგლზე აშენებულია ახალი ტაძარი.

სოფელში იდგა ხის გუმბათიანი მაცხოვრის სახელობის ეკლესია, რომელიც XIX საუკუნეში იყო აშენებული, თუმცა დღემდე არ შემორჩენილა. სოფელში შემორჩენილია წმინდა გიორგის ნაეკლესიარი გალავნით.

მამათისკენ მიმავალ გზაზე, მდინარე აცაურას მარჯვენა შენაკადზე არის ჩანჩქერი საქუხია.

მოსახლეობა
 აღწერის წელი  მოსახლეობა  კაცი  ქალი 1874  169     1883Кавказский календарь на 1885 год გვ. 215   1123     1894Кавказский календарь на 1895 год გვ. 272   1555    1902«Кавказский календарь» на 1902 год: 57-й год - Тифлис, 1901   1672  870  802 1908Кавказский календарь на 1910 год   1696  851  845  1911Кавказский календарь на 1912 год   1764    1914   1775    2002   1095   2014   586  

ცნობილი ადამიანები
აცანაში დაიბადნენ:
გრიგოლ ურატაძე – ქართველი პოლიტიკოსი და დიპლომატი, დამფუძნებელი კრების წევრი
ვასილ ჩხაიძე (1905-1986) — ქართველი მსახიობი
დავით თავაძე (1916-1979) — საბჭოთა კავშირის გმირი, მაიორი

გალერეა

ლიტერატურა

სქოლიო

კატეგორია:ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის სოფლები