წერაქვი (მარნეულის მუნიციპალიტეტი)

წერაქვი — სოფელი საქართველოში, მარნეულის მუნიციპალიტეტის წერაქვის ადმინისტრაციულ ერთეულში (ქვემო ქართლის მხარე).

მდებარეობს ლოქის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე, მდინარე შულავერის ხეობაში, ზღვის დონიდან 980 მ-ზე. მარნეულიდან დაშორებულია 45 კილომეტრით, შულავრიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) — 21 კმ-ით.

 ისტორია 
სოფლის ისტორიული სახელია ზემო წერაქვი, რომელიც შეერქვა ქვემო წერაქვისგან განსასხვავებლად (ამჟამად ნასოფლარია).  იხსენიება XVII საუკუნიდან. წერაქვის სახელწოდებით 2 სოფელი მოხსენიებულია ვახუშტი ბატონიშვილის რუკასა და სოფლების სიაში, ასევე იოანე ბატონიშვილის „ქართლ-კახეთის აღწერაში“ (XVIII საუკუნის მიწურული). 1689–1783 წლების საბუთებში მებატონეებად გოსტაშაბიშვილები იხსენიებიან. 1721 წლის აღწერით სოფელში ითვლებოდა 4 მებატონე (გოსტაშაბაშვილი, ციციშვილები), 30 გამომღები და 4 ბოგანო ყმა.ლორთქიფანიძე ი., ქვემო ქართლი XVIII საუკუნის პირველ მეოთხედში, ნაწ. 1-2, ტფ., 1935. — გვ. 371. 

1886 წლის „საოჯახო სიების“ მიხედვით სოფელ (ზემო) წერაქვში 93 მცხოვრები იყო, ყველა ქართველები.Свод статистических данных о населении Закавказского края, извлеченных из посемейных списков 1886 г. : изд. по распоряжению главноначальствующего гражд. частью на Кавказе Завкавк. стат. ком. / Закавказ. стат. ком. - Тифлис : Тип. И. Мартиросианца, 1893. XIX საუკუნის მიწურულს წერაქველთა ნაწილმა საბა ადამაშვილისა (მწერალ მიხეილ ჯავახიშვილის მამა) და სხვათა თაოსნობით ხელახლა დაასახლა მეზობლად მდებარე მიტოვებული სოფელი სიონი.ბერძენიშვილი დ., სოფელ სიონის ისტორიიდან, წგნ. „ნარკვევები“, თბ., 2005. — გვ. 35–40. 1929 წლამდე შედიოდა ბორჩალოს მაზრაში, შემდეგ — მარნეულის რაიონში (ოფრეთის სასოფლო საბჭო). ამჟამად მარნეულის მუნიციპალიტეტის წერაქვის ადმინისტრაციული ერთეულის (სოფლები: სიონი, წერაქვი, ჯანხოში) ნაწილია. მინიჭებული აქვს მაღალმთიანი დასახლების სტატუსი.საქართველოს მთავრობის დადგენილება № 671: მაღალმთიან დასახლებათა ნუსხის დამტკიცების შესახებ, 2015 წლის 30 დეკემბერი.     

წერაქვში არის მიხეილ ჯავახიშვილის სახლ-მუზეუმი (დაარსდა 1987 წელს). სოფლის სასაფლაოზე დგას წმ. გიორგის დარბაზული ეკლესია (აშენებულია 1626 წელს). 

სოფლის სამხრეთ-აღმოსავლეთით, დაახლ. 2 კმ-ზე არის ქვემო წერაქვის ნასოფლარის ტერიტორიაზე („ქალაფა“) არის შუა საუკუნეების სამონასტრო კომპლექსი: XIII საუკუნის ღვთისმშობლის მიძინების სახელობის სამნავიანი დარბაზული ეკლესია (კედელზე XV საუკუნის ლაპიდარული წარწერით), გვიანი შუა საუკუნეების წმინდა გიორგის სახელობის ეკლესია, სამრეკლო, მარანი და გალავანი. მისგან სამხრეთ-აღმოსავლეთით შემორჩენილია შუა საუკუნეების ციხე „დიდი მზიგული“ და ციხის დარბაზული ეკლესია.

დემოგრაფია
2014 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 140 ადამიანი.

 აღწერის წელი  მოსახლეობა  კაცი  ქალი 2002საქართველოს მოსახლეობის 2002 წლის პირველი ეროვნული საყოველთაო აღწერის ძირითადი შედეგები, ტომი II  248  132  116 2014   140  67  73

ლიტერატურა

რესურსები ინტერნეტში
 ჯავახიშვილის სახლ-მუზეუმი წერაქვში, „მოამბის“ რეპორტაჟი (ავტორები: რუსუდან ლოლაძე, ირაკლი თელაურიძე) — «პირველი არხი», 2025 წლის 13 აპრილი.

სქოლიო

კატეგორია:მარნეულის მუნიციპალიტეტის სოფლები