მანანა მენაბდე

მანანა მენაბდე (დ. 19 ნოემბერი, 1948, თბილისი, საქართველო — გ. 2 სექტემბერი, 2025) — ქართველი მუსიკოსი, მომღერალი, მწერალი, მხატვარი და მსახიობი.

ბიოგრაფია
მანანა მენაბდე დაიბადა 1948 წელს მომღერლების — დები იშხნელების ოჯახში, რომლებიც ქართული ქალაქური რომანსის დამაარსებლებად ითვლებიან. კარიერის დასაწყისში კონცერტებით მოგზაურობდა ორკესტრ „რეროსთან“ ერთად. შემდეგ, მოსკოვში გაემგზავრა, სადაც რუსეთის თეატრალური ხელოვნების აკადემიაში სწავლობდა.

აკადემიის დამთავრების შემდეგ, ახალგაზრდა მომღერალი სოლო კონცერტებით გამოდიოდა მოსკოვში, სადაც მსმენელს ქართული, რუსული და ევროპული სიმღერების, რომანსების და ნაწარმოებების თავისებურ ინტერპრეტაციას სთავაზობდა. მისი მუსიკალური ნაწარმოებები პირველად ქართველი რეჟისორის, ლანა ღოღობერიძის ფილმში „დღეს ღამე უთენებია“ აჟღერდა (ფილმმა 1982 წელს კანის კინოფესტივალზე მაყურებლის პრიზი დაიმსახურა), სადაც მანანა მენაბდე თვითონვე მღეროდა საკუთარ სიმღერებს და ერთ-ერთ მთავარ როლს ასრულებდა. სწორედ მაშინ ჩამოყალიბდა მისი შემოქმედების მთავარი კონცეფცია — ქართული ხალხური მუსიკალური საწყისების თანამედროვე მუსიკალური ენის საშუალებით გადმოცემა.

1991 წლიდან მანანა მენაბდე ბერლინში ცხოვრობს და მოღვაწეობს. მან საკუთარი თავი შემოქმედების არაერთ სფეროში გამოსცადა. მუსიკის გარდა, ის წერს პროზაულ და პოეტურ ნაწარმოებებს, ხატავს და კერამიკულ ნაკეთობებს ამზადებს. ის თანამშრომლობდა ქართულ ფოლკლორულ ჯაზ კოლექტივთან „შინ“, რომელიც მჭიდროდაა დაკავშირებული ქართულ მუსიკალურ ტრადიციებთან. ამას გარდა, მანანა მენაბდემ ნიკა მაჩაიძესა და გოგი ძოძუაშვილთან ერთად ჩაწერა ალბომი „Sami“, რომელშიც მომღერლის რეპერტუარი თრიფ ჰოპის სტილის არანჟირებითაა წარმოდგენილი.

1983 წელს ბი-ბი-სის რადიო და რადიო „თავისუფლება“ რეგულარულად გადასცემდა პროგრამებს მანანა მენაბდის შესახებ. 1986 წელს მან მთავარი როლი მიიღო მუსიკალურ საგმირო ეპოსში, ნანა ხატისკაცისა და თენგიზ მაღალაშვილის ფილმში „არსენას ლექსი“, სადაც ის არსენას (ლადო ბურდული) დედის როლს ასახიერებს. 1991 წელს ნანა ხატისკაცი ისევ იღებს მომღერალს მხატვრულ ტელეფილმში „სიბრძნე სიცრუისა“, რომელიც რეჟისორმა სულხან-საბა ორბელიანის იგავების მიხედვით გადაიღო.

2004 წელს პეტერბურგულმა გამომცემლობა „აზია+“-მა მანანა მენაბდის იგავების წიგნი „და დრო გადიოდა...“ გამოსცა რუსულ ენაზე.

გარდაიცვალა 2025 წლის 2 სექტემბერს, 76 წლის ასაკში. დაკრძალულია მახათას პანთეონში.

დისკოგრაფია
მანანა მენაბდეს გამოცემული აქვს ალბომები:

2004 — CD და MC „ბულატ ოკუჯავას სიმღერებს ასრულებს მანანა მენაბდე“, სტუდია „АЗиЯ-плюс“
2002 — „Сны о Грузии“, სტუდია „АЗиЯ-плюс“
2002 — CD და MC „SAMI“, სტუდია „АЗиЯ-плюс“
2000 — MC „იმედის გვირილაო“

რესურსები ინტერნეტში
 ოფიციალური საიტი 

 მანანა მენაბდე — ეროვნული ფილმოგრაფია


სქოლიო

კატეგორია:დაბადებული 19 ნოემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1948
კატეგორია:გარდაცვლილი 2 სექტემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 2025
კატეგორია:ქართველი მუსიკოსები
კატეგორია:ქართველი მხატვრები
კატეგორია:ქართველი მწერლები
კატეგორია:მწერალი ქალები
კატეგორია:საქართველოს ბრწყინვალების საპრეზიდენტო ორდენის კავალრები
კატეგორია:თბილისში დაბადებულები
მანანა