ადენოზინტრიფოსფორმჟავა

ადენოზინტრიფოსფორმჟავა (ატფ) — უჯრედის ნებისმიერი ფუნქციის ენერგიით უზრუნველყოფის უშუალო წყარო. უჯრედის ყოველგვარი აქტივობა — მოძრაობა, ბიოსინთეზი, ელექტრობის გენერაცია და სხვ. — ხორციელდება ატფ-ის ჰიდროლიზის შედეგად გათავისუფლებულ ენერგიის ხარჯზე.

 ქიმიური თვისებები 
ქიმიური სტრუქტურის მიხედვით ატფ განეკუთვნება ნუკლეოტიდებს. ის შეიცავს ადენოზინს და ფოსფორმჟავას სამ ნაშთს. თავად ადენოზინი შედგება აზოტოვანი ფუძე ადენინისა და ნახშირწყალ რიბოზასგან.

ატფ-ის ემპირიული ფორმულაა: C10H16N5O13P3.

ატფ-ის მოლეკულური სტუქტურა არასტაბილურია, სპეციფიკური ფერმენტების ზეგავლენით ის განიცდის ჰიდროლიზს — იერთებს წყლის მოლეკულას და იხლიჩება:

ატფ + H2O → ადფ + H3PO4 + ენერგია
ატფ + H2O → ამფ + H4P2O7 + ენერგია

ამ დროს საბოლოო ფოსფორიანი ნაშთი გვაძლევს ფოსფორმჟავას, ხოლო ატფ გარდაიქმნება ადენოზინდიფოსფორმჟავად (ადფ) ან ადენოზინმონოფოსფორმჟავად (ამფ). ამ რეაქციის შედეგად თავისუფლდება 40-დან 60-მდე კ ჯოულ/მოლი ენერგია.ატფ გამოიყენება როგორც ცხოველურ ასევე მცენარეულ უჯრედში.

 იხილეთ აგრეთვე 
 ადენოზინდიფოსფორმჟავა (ადფ)
 ადენოზინმონოფოსფორმჟავა (ამფ)
 მიტოქონდრია

ლიტერატურა

რესურსები ინტერნეტში

 ATP bound to proteins in the PDB
 ScienceAid: Energy ATP and Exercise 
 PubChem entry for Adenosine Triphosphate
 KEGG entry for Adenosine Triphosphate

კატეგორია:მოლეკულური ბიოლოგია