თემურ ქეცბაია

თემურ ქეცბაია (დ. 18 მარტი, 1968, გალი) — ქართველი ფეხბურთელი და ფეხბურთის მწვრთნელი. თამაშობდა ნახევარმცველის პოზიციაზე. 1990-იან წლებში საქართველოს ნაკრების წამყვანი მოთამაშე. საქართველოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მთავარი მწვრთნელი 2009–2014 წლებში. კვიპროსის ეროვნული ნაკრების მთავარი მწვრთნელი 2022–2024 წლებში.

საკლუბო კარიერა
ფეხბურთის თამაში დაიწო გალის ბავშვთა და ჭაბუკთა სპეციალიზებულ სკოლაში მწვრთნელ ი. ბიბლაიასთან. 1980–1985 წლებში სწავლობდა სპორტული პროფილის თბილისის სკოლა-ინტერნატში.

საფეხბურთო კარიერა სოხუმის „დინამოში“ დაიწყო. 1987 წელს პერსპექტიული ნახევარმცველი ქართული ფეხბურთის ფლაგმან თბილისის „დინამოში“ გადავიდა. 

1990 წელს, პირველი ეროვნული ჩემპიონატის დასრულების შემდეგ, საქართველოს ფეხბურთის ფედერაციამ პირველობის 22 რჩეულ მოთამაშეთა შორის საუკეთესო ცენტრალურ თავდამსხმელად დაასახელა.

1992 წელს ქეცბაია კვიპროსულ „ანორთოსისში“ გადავიდა, სადაც სამი სეზონის განმავლობაში 76 მატჩში 36 გოლი გაიტანა. ქეცბაიამ მალე დაიმსახურა „ანორთოსისის“ გულშემატკივართა კეთილგანწყობა. მის გუნდს შეეძლო, 29 წლის შემდეგ კვლავ გამხდარიყო ქვეყნის ჩემპიონი, მაგრამ ცოტა დააკლდა და მეორე ადგილს დასჯერდა. მომდევნო წელს „ანორთოსისმა“ თასის დაუფლება მოინდომა, მაგრამ აქაც ხელი მოეცარა: ფინალში 0–1 წააგო ყიზილაშვილის „ომონიასთან“.

კვიპროსში წარმატებით მოასპარეზე ქართველი ნახევარმცველი ბერძნულმა საფეხბურთო კლუბმა „აეკმა“ შენიშნა და 1994 წელს, კონტრაქტის ვადის ამოწურვის შემდეგ, მასთან სამწლიანი კონტრაქტი გააფორმა. ამ დროის განმავლობაში „აეკის“ მაისურით ჩატარებულ 84 თამაშში თემურ ქეცბაიამ 24 გოლი გაიტანა, საერთო ჯამში ორჯერ საბერძნეთის ვიცე-ჩემპიონობა და ასევე ორჯერ საბერძნეთის თასი მოიპოვა.

1997 წელს ქეცბაიას წარმატებული თამაში საბერძნეთსა და საქართველოს ეროვნულ ნაკრებში ინგლისური „ნიუკასლის“ სელექციონერებისთვის შეუმჩენეველი არ დარჩა და თემური, როგორც თავისუფალი აგენტი, ჩრდილოინგლისური კლუბის წევრი გახდა. მიუხედავად იმისა, რომ ფანების ფავორიტი იყო და მისმა გოლმა გუნდი ჩემპიონთა ლიგის ჯგუფურ ეტაპზე გაიყვანა, კლუბი მას იშვიათად იყენებდა, განსაკუთრებით კი რუუდ გულიტის მწვრთნელობის დროს. 

2000 წელს ქეცბაიას „სენტ-ჯეიმზის პარკის“ დატოვება მოუხდა და ქვედალიგელ „ვულვერჰემპტონთან“ £900 000-ად გააფორმა კონტრაქტი, თუმცა დიდხანს აქაც ვერ გაჩერდა და 2001 წელს შოტლანდიურ „დანდის“ შეუერთდა.

სანაკრებო კარიერა
თემურ ქეცბაიას დებიუტი საქართველოს ეროვნული ნაკრების მაისურით 1990 წლის 27 მაისს, ლიეტუვის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ გამართულ საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრაში შედგა. ქართველმა ფეხბურთელებმა ასეთი შემადგენლობით ითამაშეს: ასლან ბალაძე, გელა კეტაშვილი (კაპ), კახა ცხადაძე (71' კახა კაჭარავა), დიმიტრი კუდინოვი, გია ფირცხალავა, გიორგი ნადირაძე, თემურ ქეცბაია, ზაზა რევიშვილი (46' როსტომ თორღაშვილი), ოთარ კორღალიძე (46' მელორ ბიგვავა), გია გურული, მამუკა ფანცულაია (46' გოჩა გოგრიჭიანი). ნაკრების მთავარი მწვრთნელი — გივი ნოდია. ეს იყო საქართველოს ეროვნული ნაკრების ისტორიაში პირველი საერთაშორისო მატჩი, რომელიც ბორის პაიჭაძის სახელობის „დინამო არენაზე“ გაიმართა და ფრედ, ანგარიშით 2–2 დასრულდა.საქართველო 2–2 ლიეტუვა / ამხანაგური მატჩი, 27 მაისი, 1990. nakrebi.ge.Georgia 2–2 Lithuania / Friendlies, 1990-05-27. National Football Teams.შეხვედრას 55 000 მაყურებელი დაესწრო. ბალტიისპირელები ორჯერ იგებდნენ, მაგრამ ჯერ გია გურულმა გაათანაბრა ანგარიში, მერე კი კახა კაჭარავამ. საქართველოს ეროვნული ნაკრების მაისურით პირველი გოლი გია გურულმა გაიტანა. ნაკრების პირველი კაპიტანი 1988 წლის ოლიმპიური ჩემპიონი გელა კეტაშვილი იყო. 1990 წელს საქართველოს ფეხბურთის ფედერაცია ჯერ კიდევ არ იყო ფიფა-ს და უეფა-ს წევრი, რის გამოც ლიეტუველებთან გამართული ეს შეხვედრა ნაკრების ფიფა-ს ჩამონათვალში არ ირიცხება.

ეროვნული ნაკრების რიგებში უკანასკნელად 2003 წლის 29 მარტს, ირლანდიის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ ევროპის ჩემპიონატის შესარჩევი ეტაპის შეხვედრაში ითამაშა. მატჩი თბილისში, მიხეილ მესხის სტადიონზე გაიმართა და ირლანდიელთა გამარჯვებით, ანგარიშით 2–1 დასრულდა.Georgia 1–2 Republic of Ireland / UEFA Euro qualification, 2003-03-29. National Football Teams.Georgia 1–2 Republic of Ireland / Mikheil Meskhi Stadium, 2003-03-29. uefa.com.

საერთო ჯამში საქართველოს ეროვნული ნაკრების მაისურით ჩატარებულ 52 შეხვედრაში 17 ბურთი გაიტანა.საქართველოს ეროვნული გუნდი // „სარბიელი“, 24.08.2002, № 159 (1681), გვ. 4.საქართველოს ეროვნული გუნდი // „სარბიელი“, 10.04.2003, № 63 (1834), გვ. 10.საქართველოს ეროვნული ნაკრების მიერ ჩატარებული შეხვედრების „სარბიელის“ ჩამონათვალში 1991 წლის 2 ივლისს, კიშინიოვში მოლდოვის ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ გამართული საერთაშორისო ამხანაგური მატჩი არ ირიცხება. მატჩი საქართველოს ეროვნული ნაკრების გამარჯვებით 4–2 დასრულდა, რომელშიც პირველი ბურთი სწორედ თემურ ქეცბაიამ გაიტანა. ეს იყო საქართველოს ეროვნული გუნდის ისტორიაში პირველი გასვლითი შეხვედრა და პირველი გამარჯვება. ქართველმა ფეხბურთელებმა ასეთი შემადგენლობით ითამაშეს: ნიკა ჩხეიძე, დიმიტრი კუდინოვი, კახი ცხადაძე (კაპ), მურთაზ შელია, გია ჯიშკარიანი, დავით ცომაია, თემურ ქეცბაია, გია კილასონია, მელორ ბიგვავა (მიხეილ ჯიშკარიანი 59'), გიორგი დარასელია, დავით ყიზილაშვილი (მიხეილ ყაველაშვილი 65') ნაკრების მთავარი მწვრთნელი — გიგა ნორაკიძე. იხ. ეროვნული ნაკრების ისტორია: მოლდოვა 2:4 საქართველო

სამწვრთნელო კარიერა
2002 წლის ზაფხულში „ანორთოსისში“ ბრუნდება მოთამაშე-მწვრთნელად, რომელიც 2008–09 წლების სეზონში გუნდი ჩემპიონთა ლიგის ჯგუფურ ეტაპზე გაიყვანა. 2009 წელს ქეცბაია პირეოსის „ოლიმპიაკოსის“ მთავარი მწვრთნელი ხდება, თუმცა მხოლოდ 4 თვით. „ოლიმპიაკოსმა“ ქეცბაიას მეთაურობით 6 მატჩი გამართა, რომელთაგან 5 მოიგო, ერთი კი ფრედ დაასრულა.

2010 წლის 1 იანვრიდან თემურ ქეცბაია საქართველოს ეროვნული ნაკრების მთავარი მწვრთნელი გახდა. მისი ხელმძღვანელობით ჩატარებული 2010 წელი საუკეთესო იყო საქართველოს ნაკრებისთვის. გუნდს წლის მანძილზე არც ერთი თამაში არ წაუგია. 

2012 წლის ევროპის ჩემპიონატის შესარჩევ ჯგუფში საქართველოს ნაკრებს საბერძნეთის, ხორვატიის, ისრაელისა და ლატვიის ეროვნულ გუნდები შეხვდა. ნაკრების წარმატებული სერიის კულმინაცია იყო ხორვატიის ნაკრებთან საშინაო მატჩი 2011 წლის მარტში, რომელიც საქართველომ ლევან კობიაშვილის გვიანი გოლით 1–0 მოიგო. მაგრამ მას შემდეგ ნაკრებში კრიზისი დაიწყო. საბოლოოდ, ქართველებმა 2012 წლის ევროპის ჩემპიონატის შესარჩევ ჯგუფში მხოლოდ მალტის ნაკრებს გაუსწრეს და ბოლოსწინა მეხუთე ადგილი დაიკავეს. მიუხედავად წარუმატებლობისა, 2011 წლის 13 სექტემბერს ქეცბაიას საქართველოს ფეხბურთის ფედერაციამ ახალი 4 წლიანი კონტრაქტი გაუფრომა.სფფ: ქეცბაიას კონტრაქტი 4-წლიანია და 2015 წლის 12 სექტემბერს დასრულდება თემურ ქეცბაიამ განაცხადა, რომ ნაკრების გაახალგაზრდავების გამო აღარ გამოიძახებდა ვეტერანებს ლევან კობიაშვილსა და ალექსანდრე იაშვილს.

2014 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის შესარჩევი ციკლი, სადაც საქართველოს მეტოქეებად ესპანეთისა და საფრანგეთის ნაკრებები მოუწია, ქეცბაიას გუნდმა კარგად დაიწყო, მაგრამ ეს ციკლიც ბოლოსწინა ადგილზე დაასრულა. ციკლის მანძილზე ქეცბაიას კონფლიქტი მოუვიდა ნაკრების მცველებთან, ზურაბ ხიზანიშვილთან და ალექსანდრე ამისულაშვილთან, რომელებმაც ქეცბაიას ნაკრებში თამაშზე უარი განაცხადეს. ევრო 2016-ს საკვალიფიკაციო ეტაპზე პირველი ოთხი მატჩიდან სამის წაგების (ირლანდია 1-2, შოტლანდია 0-1, პოლონეთი 0-4) შემდგომ ქეცბაია მწვრთნელის პოსტიდან გადადგა.

2015 წლის აგვისტოში ქეცბაია „აპოელის“ მწვრთნელად დაინიშნა.

სანაკრებო მატჩები და გოლები
  №
  თარიღი
  შეხვედრის ადგილი
  მასპინძელი
  ანგ.
  სტუმარი
  შეჯიბრება
  გოლები
  შენიშვნა
  წყარო
  127.05.1990თბილისი2–2ამხანაგური  Georgia 2–2 Lithuania / Friendly, Tblisi, Boris Paichadze Stadium.
  202.07.1991კიშინიოვი2–4ამხანაგური Moldova 2–4 Georgia / Friendly, Chișinău, Stadionul Republicii.Moldova 2–4 Georgia / 02/07/1991, Attendance: 7.000, International Friendlies.
  322.12.1992ლიმასოლი1–0ამხანაგური Cyprus 1–0 Georgia / Friendly, Limassol, Tsirio StadiumCyprus 1–0 Georgia / 22/12/1992, Tsirion Stadion, Attendance: 2.500
  408.02.1994ტა-ქალი1–0ამხანაგური  Slovenia 1–0 Georgia / Friendly, Ta'Qali, National Stadium
  510.02.1994ტა-ქალი0–1ამხანაგური Malta 0–1 Georgia / Friendly, Ta'Qali, National Stadiumნაკრების მწვრთნელი კმაყოფილია // „სარბიელი“, 18.02.1994, № 10 (85), გვ. 1.
  612.10.1994სოფია2–0ევრ. შეს.  Bulgaria 2–0 Georgia / Qual. Euro 1996, Sofia, Stadion Vasil Levski.
  716.11.1994თბილისი5–0ევრ. შეს.Georgia 5–0 Wales / Qual. Euro 1996, Boris Paichadze Stadium, Tbilisi.
  814.12.1994ტირანა0–1ევრ. შეს. Albania 0–1 Georgia / Qual. Euro 1996, Selman Stërmasi Stadium, Tirana.
  926.04.1995თბილისი2–0ევრ. შეს. Georgia 2–0 Albania / Qual. Euro 1996, Boris Paichadze Stadium, Tbilisi.
  1007.06.1995კარდიფი0–1ევრ. შეს.  Wales 0–1 Georgia / Qual. Euro 1996, Cardiff Arms Park, Cardiff.
  1106.09.1995ნიურნბერგი4–1ევრ. შეს. Germany 4–1 Georgia / Qual. Euro 1996, Frankenstadion, Nuremberg.

მიღწევები
საკლუბო
 დინამო თბილისი
 უმაღლესი ლიგა: 1990, 1991

 აეკი ათენი 
 საბერძნეთის თასი: 1995–96, 1996–97
 საბერძნეთის სუპერთასი: 1996

 ანორთოსისი
 კვიპროსის პირველი დივიზიონი: 2004–05
 კვიპროსის თასი: 2002–03

ინდივიდუალური
 საქართველოს წლის ფეხბურთელი: 1990, 1997
 საბერძნეთის ჩემპიონატის საუკეთესო ლეგიონერი: 1995–96

სამწვრთნელო
 კვიპროსის პირველი დივიზიონი: 2004–05, 2007–08
 კვიპროსის თასი: 2006–07, 2020–21
 კვიპროსის სუპერთასი: 2007

პერიოდიკა  



ფაქტები
ფოთის „კოლხეთთან“ 1990 წლის 30 მარტს, თბილისში გამართული — საქართველოს პირველი ეროვნული ჩემპიონატის პირველი მატჩის მონაწილე. 

1990 წლის დეკემბერში სპორტულმა ჟურნალისტებმა თემურ ქეცბაია საქართველოს მეშვიდე საუკეთესო სპორტსმენად დაასახელეს.დავით გობეჯიშვილი — საქართველოს საუკეთესო სპორტსმენი // „ლელო“, 1 იანვარი, 1991, № 1 (10414), გვ. 1.

„სარბიელის“ ტრადიციული გამოკითხვის შედეგად თემურ ქეცბაია 1996–97 სეზონის საქართველოს საუკეთესო ფეხბურთელი გახდა.საქართველოს საუცხოო ფეხბურთელი // სარბიელი“, 3 ივნისი, 1997, № 63 (428), გვ. 1–3.

ეროვნული ნაკრების ისტორიაში პირველი საგარეო გოლის ავტორი — 1991 წლის 2 ივლისს კიშინიოვში, მოლდოვასთან 4–2 მოგებულ მატჩში.

რესურსები ინტერნეტში


 თემურ ქეცბაია — საქართველოს ფეხბურთის ფედერაციის ოფიციალურ საიტზე
 ქართული სპორტი · ინფორმაცია Soccerbase-ზე 
  თემატური საიტები
  AFS · BDFutbol · FBref.com · FootballDatabase.eu · FootballFakts.ru · Kicker.de · Football Teams.com · Soccerbase · playmarkerstats.com · Premier League · Transfermarkt · WorldFootball.net · UEFA
  მედია
  1tv.ge · CrystalSport · Lelo.ge · mygoals.ge

კომენტარები

სქოლიო

კატეგორია:დაბადებული 18 მარტი
კატეგორია:დაბადებული 1968
კატეგორია:გალში დაბადებულები
კატეგორია:ქართველი ფეხბურთელები
კატეგორია:საბჭოთა ფეხბურთელები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის ფეხბურთელები
კატეგორია:თბილისის დინამოს ფეხბურთელები
კატეგორია:საბერძნეთის სუპერლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ანორთოსისის ფეხბურთელები
კატეგორია:სოხუმის დინამოს ფეხბურთელები
კატეგორია:შოტლანდიის პრემიერლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:დანდის ფეხბურთელები
კატეგორია:პრემიერ ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ინგლისის საფეხბურთო ლიგის ფეხბურთელები
კატეგორია:ნიუკასლ იუნაიტედის ფეხბურთელები
კატეგორია:საქართველოს ნაკრების ფეხბურთელები
კატეგორია:ქართველი ფეხბურთის მწვრთნელები
კატეგორია:საქართველოს ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების მწვრთნელები
კატეგორია:ანორთოსისის მწვრთნელები
კატეგორია:ოლიმპიაკოსის მწვრთნელები
კატეგორია:საქართველოს წლის ფეხბურთელები
კატეგორია:ცოცხალი ადამიანები