ერატოსთენე

ერატოსთენე (); დაახლ. ძვ. წ. 276 – გ. ძვ. წ. 194) — ძველი ბერძენი მეცნიერი, ალექსანდრიის ბიბლიოთეკის ხელმძღვანელი.

დაიბადა ქალაქ კირენას მახლობლად აპოლონიაში (დღევანდელი ლიბიის ტერიტორია), განათლება მიიღო ალექსანდრიასა და ათენში. კალიმაქეს სიკვდილის შემდეგ განაგებდა ალექსანდრიის ბიბლიოთეკას. დაინტერესებული იყო ფილოლოგიით (ეს სიტყვა პირველად მან იხმარა „გრამატიკის“ ნაცვლად), მათემატიკით, ასტრონომიით, ქრონოლოგიით, გეოგრაფიით, ფილოსოფიით, მუსიკით. 

ერატოსთენემ პირველმა გაზომა დედამიწის მერიდიანის სიგრძე. ჩამოაყალიბა მათემატიკური გეოგრაფიის საფუძვლები, შეიმუშავა მარტივ რიცხვთა მოძებნის მეთოდი, ე.წ. „ერატოსთენეს საცერი“, დაადგინა საბერძნეთის ისტორიის ძირითადი თარიღები. ერატოსთენეს ეკუთვნის ნაშრომები „ძველი კომედიის შესახებ“ (12 წიგნად), „ქრონოგრაფიათა შესახებ“ (9 წიგნად), „გეოგრაფია“ (3 წიგნად). მისი ნაწერებიდან ნაწყვეტებია შემორჩენილი.

საქართველოს ისტორიისათვის განსაკუთრებით ფასეულია სტრაბონის თხზულებაში მოყვანილი ერატოსთენესს ცნობები შავიზღვისპირეთისა და კავკასიის გეოგრაფიული და ეთნიკური ვითარების შესახებ — დასახელებულია აქაური ქალაქები, მდინარეები (ფასისი), მთები, აგრეთვე ქართველური და მათი მეზობელი ტომები: მოსხები, ტიბარენები, კოლხები, ალბანელები და სხვ.

ლიტერატურა

 რესურსები ინტერნეტში 

Bernhardy, Gottfried: Eratosthenica  Berlin, 1822 (PDF) (Latin/Greek)
 Eratosthenes' sieve in Javascript 
 Eratosthenes' sieve as a simple algorithm
 About Eratosthenes' methods, including a Java applet 
 How the Greeks estimated the distances to the moon and sun
 Eratosthenes on PBS.org 
 Measuring the earth with Eratosthenes' method

სქოლიო

კატეგორია:ძველი ბერძენი მათემატიკოსები
კატეგორია:ძველი ბერძენი ისტორიკოსები
კატეგორია:ძველი ბერძენი ფილოლოგები
კატეგორია:დაბადებული ძვ. წ. 276
კატეგორია:გარდაცვლილი ძვ. წ. 194
კატეგორია:ძვ. წ. III საუკუნის ბერძნები