საერთაშორისო ასტრონომიული კავშირი

საერთაშორისო ასტრონომიული კავშირი (, ) — აერთიანებს მსოფლიოს ყველა ქვეყნის ეროვნულ ასტრონომიულ საზოგადოებებს. კავშირი საერთაშორისო სამეცნიერო საბჭოს წევრია. ეს არის მეცნიერულ საზოგადოებაში საერთაშორისო მასშტაბით აღიარებული ავტორიტეტი ვარსკვლავების, პლანეტების, ასტეროიდების და სხვა ციური სხეულებისა და ფენომენისთვის სახელების შერჩევაში და, ამგვარად, ასტრონომიის ოფიციალურ ორგანოდ ითვლება.

სამუშაო ჯგუფთა შორისაა პლანეტარული სისტემის ნომენკლატურის მუშა ჯგუფი, რომელიც არეგულირებს პლანეტარულ სხეულთა ნომენკლატურისა და სახელების შეთანხმებებს.

საერთაშორისო ასტრონომიული კავშირი შეიქმნა 1919 წელს, სხვადასხვა საერთაშორისო პროექტების შერწყმით, რომელიც მოიცავდა ციურ რუკას (Carte du Ciel), მზის კავშირს (Solar Union) და საერთაშორისო დროის ბიუროს (Bureau International de l'Heure). მისი პირველი პრეზიდენტი იყო ედუარდ ბენიამინ ბაიო. კავშირს ამჟამად 12,664 ინდივიდუალური წევრი ჰყავს(ანუ პროფესიონალი ასტრონომები 96 ქვეყნიდან2017 წლის 1 თებერვლის მონაცემით, IAU.org ), როგორც წესი, დოქტორის ხარისხის მფლობელები; 79 ეროვნული წევრი (ანუ ქვეყნები, რომლებიც კავშირთან ფილიალში იმყოფებიან). ამჟამინდელი პრეზიდენტია სილვია ტორეს-პეიმბერტი.

საკ-ის XXV გენერალური ასამბლეა ჩატარდა 2006 წლის 14-25 აგვისტოს პრაღაში, ჩეხეთი. ამ ასამბლეაზე კავშირმა გამოიტანა წინადადება პლანეტის განსაზღვრების შეცვლაზე. ახალი განსაზღვრებით მზის სისტემაში 12 პლანეტა უნდა გამხდარიყო, მათ შორის ერთი მარსსა და იუპიტერს შორის ასტეროიდთა სარტყელში. თუმცა წინადადება კენჭისყრით უარყვეს. ასევე, პლანეტის სტატუსი ჩამოერთვა პლუტონს, რომელიც 1930 წელს აღმოჩენის შემდეგ მისი სტატუსის შესახებ მუდმივი დებატების საგანი იყო. სტატუსის ჩამორთმევის ძირითადი მოტივი იყო ახალი ასტეროიდების აღმოჩენა, რომელთა რადიუსი აღემატება პლუტონისას.Pluto loses status as a planet, BBC News, 24/08/2006

პრეზიდენტების სია
 (1919–1922)  ედუარდ ბენიამინ ბაიო
 (1922–1925)  უილიამ უოლეს კემპბელი
 (1925–1928)  ვილემ დე სიტერი
 (1928–1932)  ფრენკ უოტსონ დაისონი
 (1932–1935)  ფრენკ შლეზინგერი
 (1935–1938)  ერნესტ ეკლანგონი
 (1938–1944)  ართურ ედინგტონი
 (1944–1948)  ჰაროლდ სპენსერ ჯოუნზი
 (1948–1952)  ბერტილ ლინდბლადი
 (1952–1955)  ოტო სტრუვე
 (1955–1958)  ანდრე-ლუის დანჟონი
 (1958–1961)  იან ჰენდრიკ ოორტი
 (1961–1964)  ვიქტორ ამბარცუმიანი
 (1964–1967)  პოლ სვინგსი
 (1967–1970)  ოტო ჰეკმანი
 (1970–1973)  ბენგტ სტიომგრენი
 (1973–1976)  ლეო გოლდბერგი
 (1976–1979)  ადრიან ბლაუ
 (1979–1982)  ვაინუ ბაპუ
 (1982–1985)  რობერტ ჰენბერი ბრაუნ
 (1985–1988)  ხორხე საადე
 (1988–1991)  იოშიჰიდე კოძაი
 (1991–1994)  ალექსანდრ ბოიარჩუკი
 (1994–1997)  ლოდევეიკ ვოლტიერი
 (1997–2000)  რობერტ კრაფტი
 (2000–2003)  ფრანკო პაჩინი
 (2003–2006)  რონალდ ეკერსი
 (2006–2009)  კატრინ სეზარსკი
 (2009–2012)  რობერტ უილიამსი
 (2012–2015)  ნორიო კაიფუ
 (2015–2018)  სილვია ტორეს-პეიმბერტი
 (2018–2021)  ევინა ვან დისხუკი
 (2021–2024)  დებრა ელმეგრინი
 (2024–დღემდე)  ვილი ბენცი

ლიტერატურა

 რესურსები ინტერნეტში 


 XXVIth General Assembly 2006
 XXVIIth General Assembly 2009 
 XXVIIIth General Assembly 2012 
 XXIXth General Assembly 2015 
 XXXIst General Assembly 2021 

 სქოლიო