უმბერტო ეკო

უმბერტო ეკო (დ. 5 იანვარი, 1932, ალესანდრია — გ. 19 თებერვალი, 2016, მილანი) — იტალიელი კულტუროლოგი, სემიოტიკოსი, ფილოსოფოსი და მწერალი. გახმაურებული ბესტსელერის „ვარდის სახელის“ ავტორი.

ბიოგრაფია
უმბერტო ეკო დაიბადა პიემონტის ოლქის პატარა ქალაქ ალესანდრიაში. მამამისი მეორე მსოფლიო ომის დაწყებამდე ბუღალტრად მუშაობდა, ომის დაწყების შემდეგ კი დედამისი, ჯოვანა და უმბერტო პიემონტის მთებში გადაბარგდნენ.

მისი გვარი მომდინარეობს ლათინური აბრევიატურისგან Ex Coelis Oblatus (ციური ძღვენი), რომელიც მის პაპას ქალაქის მთავრობამ მიაკუთვნა.

მამამისი მრავალშვილიან ოჯახში გაიზარდა და შესაბამისად მათ ოჯახს მატერიალურად არ ულხინდა. ამის გამო ბავშვობიდანვე მშობლები იურისტობას ურჩევდნენ, თუმცა უმბერტომ საბუთები ტურინის უნივერსიტეტის ფილოსოფიის კათედრაზე შეიტანა და შუა საუკუნეების ფილოსოფიისა და ლიტერატურის შესწავლა დაიწყო. იქვე, 1954 წელს დაიცვა სადოქტორო დისერტაცია თომა აქვინელის შესახებ.

ამის შემდგომ ეკო მუშაობას ტელერადიოკომპანია რაიში აგრძელებს და იწყებს ლექციების კითხვას ტურინის უნივერსიტეტში (1956–1964). ტელევიზიაში მუშაობის დროს ეკომ გაიცნო იმდროინდელი ავანგარდის წარმომადგენელი ხელოვნების წარმომადგენლები – მხატვრები, მუსიკოსები, მწერლები – რამაც მის მომდევნო სამწერლო კარიერაზე დიდი ზეგავლენა იქონია.

უმბერტო ეკომ 1962 წელს იქორწინა რენატე რამგეზე. მათ ჰყავთ ერთი ქალიშვილი და ერთი ვაჟი.

შემოქმედება

მისი შემოქმედებითი კარიერა დაიწყო წიგნით – „წმინდა თომას ესთეტიკური პრობლემა“, რომელსაც 1959 წელს მეორე ნაშრომი, „შუა საუკუნეების ესთეტიკის განვითარება“ მოჰყვა. ამ ორი წიგნით უმბერტო ეკომ შეძლო თავის დამკვიდრება იმდროინდელი იტალიის სამეცნიერო წრეებში, როგორც შუა საუკუნეების დიდმა მცოდნემ. 1959 წელს უმბერტო ეკო ტოვებს ტელევიზიას და მუშაობას იწყებს მილანის საგამომცემლო სახლში „ბომპიანი“, მთავარი რედაქტორის თანამდებობაზე.

ამ წლების განმავლობაში, ეკო იწყებს იმ დროს ახლად წამოჩიტული მეცნიერების, სემიოტიკის იდეების დანერგვას საკუთარ შრომებში და ღია ტექსტის იდეაზე ფიქრს, რასაც მოჰყვა 1962 წელს დაწერილი წიგნი „Opera aperta“ (ღია ნაწარმოები).

ფილოსოფიური პრობლემატიკის პარალელურად, უმბერტო ეკო იწყებს ფიქრს ნამდვილ ლიტერატურაზე და 1980 წელს წერს მის პირველ ლიტერატურულ არასამეცნიერო ნაწარმოებს. რომანმა „ვარდის სახელი“ მას ნამდვილი აღიარება მოუტანა. ამ რომანში ეკო ჭეშმარიტი მედიევისტის როლში წარდგა მკითხველის წინაშე. მან სრულად აღწერა შუა საუკუნეების ერთი სააბატოს ყოველდღიური ცხოვრების პერიპეტიები. რომანის მთავარი სიუჟეტური ხაზი ვითარდება მკვლელობების სერიის გარშემო, რომელსაც ფრანცისკანელი ბერი იძიებს. გარდა იმისა, რომ რომანში ზუსტად არის გადმოცემული იმდროინდელი პოლიტიკური და სოციალური ვითარება, ეკო უბადლოდ ხლართავს სიუჟეტს და მთელი რიგი დეტექტიური ვნებათაღელვების შემდეგ მკითხველი საიდუმლოებით მოცულ ბიბლიოთეკამდე მიჰყავს. ბიბლიოთეკა, თავის მხრივ, ლაბირინთისა და მინოტავრის თემის ახლებური გააზრებაა და, მწერლის განცხადებით, ამოუცნობი სამყაროს სიმბოლოა.

მის მეორე რომანში, „ფუკოს ქანქარა“, უმბერტო ეკომ ეზოთერული და ოკულტური ხასიათის მრავალი პასაჟი აღწერა. „ფუკოს ქანქარა“, ისევე როგორც ეკოს ყველა რომანი, რამდენიმე სიბრტყეში იკითხება, რაც საშუალებას აძლევს მკითხველს იმტვრიოს თავი, თუ სად გადის ზღვარი სინამდვილესა და გამონაგონს, მეცნიერებასა და ოკულტიზმს შორის. ეს რომანი საკმაოდ ავტობიოგრაფიული ხასიათისაა და ავტორის საგამომცემლო საქმიანობით დაკავების ხანას უკავშირდება. რომანის სამი მთავარი პერსონაჟი, რომლებიც ერთ-ერთი საგამომცემლო სახლის თანამშრომლები არიან, ცდილობენ ფარდა ახადონ იდუმალებით მოცულ ისტორიას, რასაც ტამპლიერებამდე, ალქიმიკოსთა დოქტრინამდე და საიდუმლო სექტებამდე მივყავართ, რომლებიც ვითომ-და მართავენ მსოფლიოს.

უმბერტო ეკოს აგრეთვე ეკუთვნის რომანები „გუშინდელი დღის კუნძული“, „ბაუდოლინო“ და „დედოფალ  ლოანას საიდუმლო ვნებანი“.

 იხილეთ აგრეთვე 
 უმბერტო ეკოს ბიბლიოგრაფია

რესურსები ინტერნეტში
უმბერტო ეკო, ცხოვრება, შემოქმედება

სქოლიო

კატეგორია:იტალიელი მწერლები
კატეგორია:იტალიელი ფილოსოფოსები
კატეგორია:დაბადებული 1932
კატეგორია:გარდაცვლილი 2016
კატეგორია:XX საუკუნის ესეისტები
კატეგორია:XX საუკუნის იტალიელი რომანისტები
კატეგორია:XX საუკუნის იტალიელი ფილოსოფოსები
კატეგორია:XX საუკუნის მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:XXI საუკუნის ესეისტები
კატეგორია:XXI საუკუნის იტალიელი რომანისტები
კატეგორია:XXI საუკუნის იტალიელი ფილოსოფოსები
კატეგორია:XXI საუკუნის იტალიელი მამაკაცი მწერლები
კატეგორია:კონტინენტური ფილოსოფოსები
კატეგორია:კულტურის კრიტიკოსები
კატეგორია:იტალიელი აგნოსტიკოსები
კატეგორია:იტალიელი ესეისტები
კატეგორია:იტალიელი ალტერნატიული ისტორიის ჟანრის მწერლები
კატეგორია:იტალიელი ფენტეზი მწერლები
კატეგორია:იტალიელი ლიტერატურის კრიტიკოსები
კატეგორია:იტალიელი მამაკაცი რომანისტები
კატეგორია:იტალიელი მთარგმნელები
კატეგორია:მამაკაცი ესეისტები
კატეგორია:ხელოვნების ფილოსოფოსები
კატეგორია:კულტურის ფილოსოფოსები
კატეგორია:ისტორიის ფილოსოფოსები
კატეგორია:ენის ფილოსოფოსები
კატეგორია:ლიტერატურის ფილოსოფოსები
კატეგორია:პოსტმოდერნისტი მწერლები
კატეგორია:სოციალური კრიტიკოსები
კატეგორია:სოციალური ფილოსოფოსები
კატეგორია:სტრეგის პრემიის მფლობელები
კატეგორია:ტურინის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:გონების ფილოსოფოსები