15 მარტი

15 მარტი — გრიგორიანული კალენდრის 74–ე დღე (ნაკიან წლებში - 75–ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 291 დღე.

 დღის მოვლენები 
 ძვ. წ. 44 : რომის რესპუბლიკის დიქტატორი, იულიუს კეისარი, სასიკვდილოდ დაჭრეს მარკუს ბრუტუსმა, გაიუს კასიუს ლონგინუსმა, დეციმუს იუნიუს ბრუტუს ალბინუსმა და კიდევ რამდენიმე რომაელმა სენატორმა მარტის იდებზე.
 1493 : ქრისტეფორე კოლუმბი ესპანეთში დაბრუნდა ამერიკაში თავისი პირველი ექსპედიციიდან.
 1776 : სამხრეთი კაროლინა ამერიკის პირველი კოლონია გახდა, რომელმაც დიდი ბრიტანეთისგან დამოუკიდებლობა გამოაცხადა და საკუთარი მთავრობა შექმნა.
 1820 : მენი აშშ-ის 23-ე შტატი გახდა.
 1848 : დაიწყო რევოლუცია უნგრეთში.
 1892 : დაარსდა საფეხბურთო კლუბი ლივერპული.
 1939 : ნაცისტურმა არმიამ დაიკავა ჩეხეთი.
 1985 : პირველი ინტერნეტ დომენური სახელი დარეგისტრირდა (symbolics.com).
 1990 : მიხაილ გორბაჩოვი არჩეულ იქნა სსრკ-ის პირველ პრეზიდენტად.
 1991 : გერმანია ფორმალურად იბრუნებს სრულ დამოუკიდებლობას ოთხი პოსტ-მმო ოკუპაციური ძალებისგან (საფრანგეთი, დიდი ბრიტანეთი, შეერთებული შტატები და საბჭოთა კავშირი).
 2016 :  ფერმას დიდ თეორემაში ახალი მტკიცებულებების გამო ბრიტანელი ენდრიუ უაილზი აბელის პრემიის ლაურეატი გახდა.
 2019 : ახალი ზელანდიის ქალაქ კრაისტჩერჩის მეჩეთებში სროლის შედეგად 49 ადამიანი დაიღუპა.

 ამ დღეს დაბადებულნი 
 1493 : ან დე მონმორანსი — ფრანგი პოლიტიკური მოღვაწე
 1516 : ელქას მირზა ― ისმაილ I-ის მეორე ძე 
 1767 : ენდრუ ჯექსონი — აშშ-ის  პრეზიდენტი (1829-1837)   
 1789 : გეორგ ზიმონ ომი — გერმანელი ფიზიკოსი.
 1825 : ანიბალ პინტო — ჩილეს პრეზიდენტი (1876–1881)
 1830 : პაულ ფონ ჰაიზე — გერმანელი მწერალი
 1830 : ელიზე რეკლიუ — ფრანგი გეოგრაფი
 1835 : დიურინევ ქადინ ეფენდი — ოსმალეთის სულთნის, აბდულაზიზის პირველი  ცოლი
 1854 : ემილ ადოლფ ბერინგი — გერმანელი ბაქტერიოლოგი.
 1855 : ვასილ ყიფიანი — ქართველი პედაგოგი
 1863 : ალი-აღა შიხლინსკი — რუსეთის საიმპერატორო არმიის და აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის მხედართმთავარი
 1865 : ივანე ფიგუროვსკი — რუსი კლიმატოლოგი. 
 1868 : თედო სახოკია — ქართველი მწერალი, ეთნოგრაფი
 1878 :  რეზა-შაჰ ფეჰლევი — ქართული წარმომავლობის ირანელი, რომელიც გახდა ირანის პირველი შაჰანშაჰი ფეჰლევის დინასტიიდან.
 1880 : მალაქია ტოროშელიძე — ქართველი საბჭოთა პარტიული და საზოგადო მოღვაწე
 1882 : იოსებ აბაკელია — ქართველი ფთიზიატრი
 1910 : გრიგოლ ჩიქოვანი — ქართველი მწერალი.
 1920 : ნგუენ თი დინი — ვიეტნამელი ხალხის ეროვნულ-განმათავისუფლებელი მოძრაობის მოღვაწე ქალი
 1920 : ანდრო კობალაძე — ქართველი მსახიობი
 1930 : ჟორეს ალფეროვი — რუსი ფიზიკოსი 
 1937 : შოთა იამანიძე — ქართველი ფეხბურთელი
 1943 : დევიდ კრონენბერგი — კანადელი კინორეჟისორი
 1944 : ნებაჰათ ჩეჰრე — თურქი მსახიობი
 1948 : ლევან თედიაშვილი — ქართველი მოჭიდავე
 1953 : კუმბა იალა  — გვინეა-ბისაუს პრეზიდენტი (2000–2003)
 1957 : როლანდ კოპალიანი — ქართველი აგრონომიის მკვლევარი-სპეციალისტი
 1958 : მიხეილ არკადიევი — რუსი დირიჟორი, პიანისტი
 1959 : რენი ჰარლინი — ფინელი კინორეჟისორი, მსახიობი და პროდიუსერი
 1968 : საბრინა სალერნო — იტალიელი მომღერალი
 1969 : კიმ რეივერი — ამერიკელი მსახიობი.
 1975 : ვესელინ ტოპალოვი — ბულგარელი მოჭადრაკე
 1975 : ევა ლონგორია — ამერიკელი მსახიობი და მოდელი
 1981 : ხანა ომარხალი — რუსეთის რელიგიათმცოდნე

 ამ დღეს გარდაცვლილნი 
 ძვ. წ. 44 : იულიუს კეისარი — რომაელი სახელმწიფო მოღვაწე 
 1723 : ლუიზა მეკლენბურგ-გიუსტროველი — დანიისა და ნორვეგიის დედოფალი (1699-1721)
 1723 : გიუნთერი, იოჰან კრისტიან — გერმანელი პოეტი
 1921 : თალაათ-ფაშა — ოსმალეთის იმპერიის სახელმწიფო მოღვაწე
 1925 : ანდრია ყარაშვილი — ქართველი კომპოზიტორი, პედაგოგი
 1931 : გიორგი ლასხიშვილი — ქართველი პუბლიცისტი, რედაქტორი, საზოგადო მოღვაწე
 1937 : ჰაუარდ ფილიპს ლავკრაფტი — ამერიკელი მწერალი
 1938 : გენრიხ იაგოდა — საბჭოთა კავშირის პოლიტიკური მოღვაწე
 1945 : იტიკავა სიოიტი — იაპონიის მუშათა მოძრაობის მოღვაწე 
 1945 : ისააკ ალიხანიანი — სომეხი მსახიობი
 1959 : დადიანი, შალვა — ქართველი მწერალი, დრამატურგი.
 1975 : ონასისი, არისტოტელეს —  ბერძენი მილიარდერი
 2005 : ოთარ ქორქია — ქართველი კალათბურთელი
 2017 : გენო კალანდია — ქართველი მწერალი, პოეტი, ჟურნალისტი

 დღესასწაულები 

 ბელარუსი : კონსტიტუციის დღე
 უნგრეთი : რევოლუციის დაწყების დღე (1848 წ.)
 საქართველო : არტილერიის დღე

 მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:
 თეოდოტე კვირინელი
 ევთალია ქალწული
 ტროადი ჭაბუკი
 აღათონ მეგვიპტელი
 440 იტალიელი მოწამე

 იხილეთ აგრეთვე 

სხვა თვეები:


0315