ალექსანდრე ვასილევსკი

ალექსანდრე ვასილევსკი () (დ. 30 სექტემბერი, 1895, ნოვაია გოლშიკა (კოსტრომა), რუსეთი — გ. 5 დეკემბერი 1977, მოსკოვი, სსრკ) — რუსი საბჭოთა სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე, საბჭოთა კავშირის მარშალი, ორგზის საბჭოთა კავშირის გმირი, საბჭოთა კავშირის შეიარაღებული ძალების მინისტრი და სამხედრო მინისტრი 1949-1953 წლებში.

 ბიოგრაფია 

 1914–1918 — პირველი მსოფლიო ომის მონაწილე.
 1919 — წითელ არმიაში.
 1918–1922 — რუსეთის სამოქალაქო ომში პოლკის მეთაურის დამხმარე. 
 1937 — დაამთავრა გენშტაბის სამხედრო აკადემია.
 1938 — სკკპ-ის წევრი.
 1940 წლის მაისი — გენშტაბის ოპერატიული სამმართველოს უფროსის მოადგილე. 
 1941 წლის ივნისი — მიენიჭა გენერალ-მაიორის წოდება.
 1941 წლის აგვისტო — გენერალური შტაბის უფროსის მოადგილე და გენერალური შტაბის ოპერატიული სამმართველოს უფროსი.
 1942 წლის ივნისი — გენერალური შტაბის უფროსი.
 1942 წლის ოქტომბერი — სსრკ თავდაცვის სახალხო კომისრის უფროსის მოადგილე. უშუალოდ მონაწილეობდა წითელი არმიის მიერ უმნიშვნელოვანესი ოპერაციების დაგეგმვასა და შემუშავებაში, მთავარი საკითხების გადაწყვეტაში, ფრონტების ადამიანური რესურსებით, მატერიალურ-ტექნიკური საშუალებების უზრუნველყოფით. ყველა სახის რეზერვის მომზადებაში მოქმედი არმიებისათვის.
 1942–1943 — სტალინგრადის ბრძოლის დროს იყო შეტევითი ოპერაციების დაგეგმვის ერთ-ერთი ავტორი და შემსრულებელი. კორდინაციას უწევდა ფრონტების მოქმედებას ალყაში მოქცეული მოწინააღმდეგის დაჯგუფების ლიკვიდაციისას. 
 1943 — კურსკის ბრძოლაში როგორც უმაღლესი მთავარსარდლობის ბანაკის წარმომადგენელი ახორციელებდა ვორონეჟის ფრონტის და სტეპის ფრონტის ფრონტებს შორის ერთობლივ მოქმედებას. ხელმძღვანელობდა სამხრეთ და სამხრეთ-დასავლეთ ფრონტების ოპერაციების დაგეგმვასა და ჩატარებას, დონბასის გასანთაფისუფლებლად. 
 1944 — იანვარი თებერვალი, კორდინაციას უწევდა მე-3 და მე-4 უკრაინული ფრონტების მოქმედებას კრივოროჟ - ნიკოპოლის ოპერაციაში,აპრილში საბჭოთა ჯარების მოქმედებას ყირიმის განთაფისუფლებისას, ივნისიდან, მოქმედებას მე-3 ბელორუსიის, 1-ლი და 2-ე ბალტიისპირეთის ფრონტებისა ბელორუსიის ოპერაციაში.
 1945 — თებერვალი შეყვანილ იქნა უმაღლესი მთავარსარდლობის ბანაკში და დაინიშნა მე-3 ბელორუსიის ფრონტის სარდლად.
 1945 — ივნისი საბჭოთა ჯარების მთავარსარდალი შორეულ აღმოსავლეთში. ვასილევსკის ხელმძღვანელობით განხორციელდა საბჭოთა ჯარების მსხვილი გადაჯგუფება, დაიგეგმა, მომზადა და ჩატარდა მანჯურიის სტრატეგიული შეტევითი ოპერაცია კვანტუნის არმიის გასანადგურებლად.
 1945 (9 აგვ.–2 სექტ.) — ომის შემდგომ გეშტაბის უფროსი, სსრკ შეიარაღებული ძალების მინისტრის მოადგილე და 1-ლი მოადგილე. 
 1949–1953 — სსრკ შეიარაღებული ძალების მინისტრი (სამხედრო მინისტრი). 
 1953–1956 — სსრკ თავდაცვის მინისტრის 1-ლი მოადგილე.
 1956–1957 — სსრკ თავდაცვის მინისტრის მოადგილე.
 1959 — სსრკ თავდაცვის სამინისტროს გენერალური ინსპექტორების ჯგუფში.
 1952–1961 — სკკპ ცკ-ის წევრი.
 1946–1958 — სსრკ უმაღლესი საბჭოს დეპუტატი.
 დასაფლავებულია წითელ მოედანზე კრემლის კედელში.

 ჯილდოები 
 ორგზის საბჭოთა კავშირის გმირი 
 ლენინის ორდენის რვაგზის კავალერი (1942, 1944, 1945, 1945, 1955, 1965, 1970, 1975)
 ოქტომბრის რევოლუციის ორდენი (22 თებერვალი, 1968)
 წითელი დროშის ორდენის ორგზის კავალერი (3 ნოემბერი, 1944, 20 ივნისი, 1949)
 სუვოროვის ორდენი I ხარისხის 1-ჯერ
 წითელი ვარსკვლავის ორდენი III ხარისხის 1-ჯერ
 გამარჯვების ორდენის ორგზის კავალერი (10 აპრილი, 1944, 19 აპრილი, 1945)
 მედალი „იაპონიაზე გამარჯვებისათვის“
 მედალი „1941-1945 წლების დიდ სამამულო ომში გერმანიაზე გამარჯვებისათვის“
 ბრიტანეთის იმპერიის ორდენის დიდი ჯვრის რაინდი
 კარლ მარქსის ორდენი
 საიუბილეო მედალი „მუშურ-გლეხური წითელი არმიის XX წელი“
 მედალი „მოსკოვის დაცვისათვის“
 მედალი „სტალინგრადის დაცვისათვის“
 მედალი „კენიგსბერგის აღებისათვის“
 პოლონეთის აღორძინების ვარსკვლავიანი ორდენის კომანდორი
 „ვლადიმერ ილიას ძე ლენინის დაბადებიდან 100 წლისთავის აღსანიშნავი“ საიუბილეო მედალი
 მოსკოვის 800 წლისთავის მედალი
 „სსრკ-ის შეიარაღებული ძალების 50 წლისთავის“ საიუბილეო მედალი
 „1941-1945 წლების დიდ სამამულო ომში გამარჯვების 20 წლისთავის“ საიუბილეო მედალი
 „1941-1945 წლების დიდ სამამულო ომში გამარჯვების 30 წლისთავის“ საიუბილეო მედალი
 სუხე-ბატორის ორდენი
 ბულგარეთის სახალხო რესპუბლიკის ორდენი
 თეთრი ლომის ორდენი
 პოლონეთის აღორძინების ორდენის კომანდორი
 საპატიო ლეგიონის ორდენის დიდი ოფიცერი
 პარტიზანული ვარსკვლავის ორდენი
 ჩეხოსლოვაკიის საბრძოლო ჯვარი 1939-1945
 მედალი „სსრკ-ის შეიარაღებული ძალების ვეტერანი“
 წმინდა ანას მე-4 ხარისხის ორდენი
 წმინდა გიორგის IV ხარისხის ორდენი

 წყაროები 
 Nikita Khrushchev (1999), Time. People. Power. (Memoirs), vol. 1. Moscow: IIK Moscow News.
 Otto von Lasch (1991), So fell Königsberg (''). Moscow.
 P.Ya. Mezhiritzky (2002), Reading Marshal Zhukov'. Philadelphia: Libas Consulting.
 Marshal K. Rokossovsky (1988), Soldier's duty. Moscow: Politizdat.
 A.P. Shikman (1997), Actors of our History (biographical dictionary). Moscow.
 S.M. Shtemenko (1989), The General Staff during the war. 2nd ed., Moscow: Voenizdat.
 Viktor Suvorov (2002), Shadow of Victory. Moscow: ACT.
 Marshal A.M. Vasilevsky (1978), The matter of my whole life. Moscow: Politizdat.
 K.A. Zalessky (2000), Stalin's empire (biographical dictionary). Moscow: Veche.
 Marshal G.K. Zhukov (2002), Memoirs. Moscow: Olma-Press.
 (1969–1978) Great Soviet Encyclopedia. Moscow.
 (1976–1979) Soviet Military Encyclopedia''. Moscow.

რესურსები ინტერნეტში

 ალექსანდრე ვასილევსკი საიტზე Герои страны (რუსულად)
 ალექსანდრე ვასილევსკი საიტზე Иваново помнит (რუსულად)
 ალექსანდრე ვასილევსკი საიტზე 100.histrf.ru (რუსულად)

სქოლიო

კატეგორია:დაბადებული 30 სექტემბერი
კატეგორია:დაბადებული 1895
კატეგორია:გარდაცვლილი 5 დეკემბერი
კატეგორია:გარდაცვლილი 1977
კატეგორია:დაკრძალულები ნეკროპოლში კრემლის კედელთან
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის მარშლები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის გმირები
კატეგორია:გამარჯვების ორდენის კავალრები
კატეგორია:რუსი მემუარისტები
კატეგორია:1941-1945 წლების დიდ სამამულო ომში გერმანიაზე გამარჯვებისათვის მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:წითელი დროშის ორდენის კავალრები
კატეგორია:წითელი ვარსკვლავის ორდენის კავალრები
კატეგორია:ოქტომბრის რევოლუციის ორდენის კავალრები
კატეგორია:გამარჯვების ორდენის კავალრები
კატეგორია:მუშურ-გლეხური წითელი არმიის XX წლის მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:სუვოროვის I ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:მოსკოვის დაცვისათვის მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:სტალინგრადის დაცვისათვის მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:ვლადიმერ ლენინის დაბადების 100 წლისთავის აღსანიშნავი მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:სკკპ-ის XIX ყრილობის დელეგატები
კატეგორია:სკკპ-ის XX ყრილობის დელეგატები
კატეგორია:პირველი მსოფლიო ომის მონაწილეები
კატეგორია:რუსეთის იმპერიის ოფიცრები
კატეგორია:სსრ კავშირის შეიარაღებულ ძალთა 50 წლის საიუბილეო მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:რუსეთის სამოქალაქო ომის მონაწილეები
კატეგორია:1941–1945 წლების დიდ სამამულო ომში გამარჯვების 20 წლის მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:საბჭოთა არმიის გენერალური შტაბის უფროსები
კატეგორია:1941–1945 წლების დიდ სამამულო ომში გამარჯვების 30 წლის მედლით დაჯილდოებულები
კატეგორია:სსრ კავშირის შეიარაღებულ ძალთა ვეტერანის ორდენით დაჯილდოებულები
კატეგორია:წმინდა ანას IV ხარისხის ორდენის კავალრები
კატეგორია:სკკპ-ის XXIV ყრილობის დელეგატები
კატეგორია:დიდი სამამულო ომის ფრონტების სარდლები
კატეგორია:გენერალური შტაბის სამხედრო აკადემიის კურსდამთავრებულები
კატეგორია:საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრები
კატეგორია:მოსკოვში გარდაცვლილები