12 მაისი

12 მაისი — გრიგორიანული კალენდრის 132-ე დღე (ნაკიან წლებში - 133-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 233 დღე.

 დღის მოვლენები 
 1361 : პოლონეთში უძველესი იაგელონის უნივერსიტეტი დაარსდა კრაკოვში.
 1551 : სან-მარკოსის ეროვნული უნივერსიტეტი, უძველესი უნივერსიტეტი ამერიკის კონტინენტებზე, დაარსდა ლიმაში (პერუ).
 1797 : პირველი კოალიცია: ნაპოლეონ I-მა ვენეცია დაიპყრო.
 1881 : ტუნისი საფრანგეთის პროტექტორატი ხდება.
 1926 : პოლონეთში დამყარდა ი. პილსუდსკის რეჟიმი.
 1937 : ბრიტანეთის მეფემ ჯორჯ VI-მ და დედოფალმა ელისაბედმა ჯვარი დაიწერეს.
 1941 : გერმანელმა ინჟინერმა კონრად ცუზემ ბერლინში წარმოადგინა Z3, მსოფლიოს პირველი მოქმედი, პროგრამირებადი, სრულიად ავტომატური კომპიუტერი.
 1942 : მეორე მსოფლიო ომი: ხარკივის მეორე ბრძოლა - დასავლეთ უკრაინაში საბჭოთა არმიამ იერიშით ხარკივი აიღო, თუმცა გერმანელებმა ისინი ალყაში მოაქციეს და გაანადგურეს.
 1944 : საბჭოთა ჯარებმა გაიმარჯვეს ყირიმის ოპერაციაში.
 1949 : ცივი ომი - საბჭოთა კავშირი ხსნის ბერლინის ბლოკადას.
 1965 : საბჭოთა ხომალდი ლუნა-5 მთვარეზე დაეშვა.
 1965 : დასავლეთ გერმანია და ისრაელი დიპლომატიურ ურთიერთობებს ამყარებენ.
 1967 : ინგლისში პინკ ფლოიდი პირველ ქვადროფონულ როკ კონცერტს ატარებს.
 1997 : ხელი მოეწერა ხასავიურთის სამშვიდობო შეთანხმებას რუსეთსა და ჩეჩნეთს შორის.
 1999 : ქართველი ალპინისტები ავიდნენ ევერესტზე.
 2000 : თანამედროვე ხელოვნების გალერეა ტეიტ მოდერნი იხსნება ლონდონში.
 2002 : აშშ-ის ყოფილი პრეზიდენტი ჯიმი კარტერი კუბაზე ჩადის ხუთდღიანი ვიზიტით ფიდელ კასტროსთან, რაც პირველი შემთხვევა იყო კასტროს 1959 წლის რევოლუციის შემდეგ.
 2008 : მიწისძვრა (რიხტერის შკალით 8.0 მაგნიტუდა) სიჩუანის პროვინციაში, ჩინეთი, რამაც 69,000-ზე მეტი ადამიანი იმსხვერპლა.
 2010 : Afriqiyah Airways-ის რეისი 771-ის თვითმფრინავი ტრიპოლიში ჩამოვარდა; შედეგად 101 მგზავრიდან მხოლოდ ერთი მოზარდი გადარჩა.
 2013 : გვატემალის ყოფილ პრეზიდენტს ეფრაინ რიოს მონტს სასამართლომ გენოციდსა და კაცობრიობის წინაშე ჩადენილ დანაშაულში ბრალი დასდო.
 2014 : ინდოეთის სახალხო პარტია ნარენდრა მოდის  ხელმძღვანელობით არჩევნებში იმარჯვებს.
 2016 : ბრაზილიის სენატმა რესპუბლიკის პრეზიდენტი დილმა რუსეფი იმპიჩმენტის წესით თანამდებობიდან გადააყენა. პროცესის დასრულებამდე, პრეზიდენტის მოვალეობის შესრულება ვიცე-პრეზიდენტ მიშელ ტემერს დაევალა.
 2024 : გორდანა სილიანოვსკა-დავკოვა ჩრდილოეთ მაკედონიის პირველი ქალი-პრეზიდენტი გახდა.

 ამ დღეს დაბადებულნი 
 1803 : ლიბიხი, იუსტუს — გერმანელი ქიმიკოსი.
 1866 : ლეოპოლდ მანდიჩი — რომის კათოლიკური ეკლესიის წმინდანი.
 1907 : ჰეპბერნი, კათრინ — ამერიკელი მსახიობი.
 1933 : ვოზნესენსკი, ანდრეი — რუსი პოეტი.
 1952:  ნოდარ შოშიტაშვილი — ქართველი ისტორიკოსი და ეთნოგრაფი
 1975 : ჯონა ლომუ  — ახლ ზელანდიელი რაგბისტი

 ამ დღეს გარდაცვლილნი 
 1884 : სმეტანა, ბედრჟიხ — ჩეხი კომპოზიტორი.
 1894 : ნინოშვილი, ეგნატე — ქართველი მწერალი-რევოლუციონერი.
 1928 : ხუნდაძე, სილოვან  — ქართველი პედაგოგი და საზოგადო მოღვაწე
 1962:  აკიტა უძიაკუ — იაპონელი მწერალი
 1986 : ალისია მორეუ დე ხუსტო  — არგენტინელი ექიმი, პოლიტიკოსი, პაციფისტი და ადამიანის უფლებების დამცველი. (დ.1885)
 2002 : პერი კომო — ამერიკელი მომღერალი.
 2014 : ჰ.რ. გიგერი —  შვეიცარიელი მხატვარი, მოქანდაკე და დეკორაციების დიზაინერი (დ. 1940)

 დღესასწაულები 
 მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

 ანდრია პირველწოდებული 
 300 ლაზი მოწამე
 ცხრა კვიზიკელი მოწამე: თეოგნიდი, რუთე, ანტიპატრო, თეოსტიქე, არტემი, მაგნე, თეოდორიტე, თავმასი და ფილიმონი
 მემნონ საკვირველთმოქმედი
 დიოდორე და როდოპიანე

 აგრეთვე:
 მედდების მსოფლიო დღე - დაწესებულია ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის მიერ.

 იხილეთ აგრეთვე 

სხვა თვეები



0512