10 დეკემბერი

10 დეკემბერი — გრიგორიანული კალენდრის 344-ე დღე (ნაკიან წლებში – 345-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 21 დღე.

 დღის მოვლენები 
 1684 : ისააკ ნიუტონის დედუქციები კეპლერის კანონებიდან მის გრავიტაციის თეორიაში წაკითხულ იქნა სამეფო საზოგადოებისთვის ედმუნდ ჰალის მიერ.
 1817 : მისისიპი ხდება აშშ-ის მე-20 შტატი.
 1836 : ემორის კოლეჯმა ქარტია მიიღო ოქსფორდში, ჯორჯია.
 1867 : პირველი საგზაო შუქნიშანი დამონტაჟდა პარლამენტის შენობებთან, ლონდონში. ჰგავდა რა რკინიგზის სიგნალებს, შუქნიშნები ღამით ანათებდა წითელი და მწვანე გაზის ლამპებით.
 1869 : ვაიომინგში ქალებს არჩევნებში ხმის მიცემის უფლება მიენიჭათ.
 1898 : ესპანეთ-ამერიკის ომი დასრულდა პარიზის ხელშეკრულების ხელმოწერით.
 1901 : პირველი ნობელის პრემიის მინიჭების ცერემონია ჩატარდა.
 1906 : აშშ-ის პრეზიდენტ თეოდორ რუზველტს ნობელის მშვიდობის პრემია ენიჭება, ხდება რა პირველი ამერიკელი, რომელმაც ნობელის პრემია მიიღო.
 1932 : ტაილანდი კონსტიტუციური მონარქია ხდება.
 1948 : გაეროს გენერალური ასამბლეა ამტკიცებს ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაციას.
 1953 : დოქტორ ალბერტ შვაიცერს მიენიჭა ნობელის მშვიდობის პრემია ჰუმანიტარული საქმიანობისთვის.
 1968 : იაპონიის უდიდესი გაქურდვა, დღემდე ამოუცნობი „300 მილიონი იენის ქურდობა“ მოხდა ტოკიოში.
 1970 : სოფლის მეურნეობის მეცნიერ ნორმან ბორლაუგს, „მწვანე რევოლუციის მამას“, ენიჭება ნობელის მშვიდობის პრემია.
 1975 : აქტივისტ ანდრეი სახაროვს ენიჭება ნობელის მშვიდობის პრემია, რომელიც გადაეცა მის მეუღლეს, ელენა ბონერს.
 1983 : არგენტინაში დემოკრატია აღდგა პრეზიდენტი რაულ ალფონსინის მმართველობაში მოსვლით.
 1983 : სოლიდარობის ლიდერს ლეხ ვალენსას ენიჭება ნობელის მშვიდობის პრემია; გადაეცა მის მეუღლეს, დანუტას.
 1984 : აპართეიდი : აქტივისტ დეზმონდ ტუტუს ენიჭება ნობელის მშვიდობის პრემია.
 1986 : ჰოლოკოსტი : ელი ვიზელს ენიჭება ნობელის მშვიდობის პრემია.
 2006 : განხორციელდა კოსმოსური შატლი დისკავერის გაშვება, რომლის ბორტზე პირველი სკანდინავიელი კოსმონავტი იმყოფებოდა.
 2010 : ჩინელი ადამიანის უფლებათა აქტივისტი ლიუ სიაობო დაუსწრებლად დააჯილდოვეს 2010 წლის ნობელის მშვიდობის პრემიით. 1936 წლიდან ესაა პირველი შემთხვევა, როდესაც დაჯილდოებას არ დასწრებია არც ლაურეატი და არც მისი რომელიმე ნათესავი.
 2014 : კოსოვო საერთაშორისო ოლიმპიური კომიტეტის წევრი გახდა.
 2016 : სტამბოლში მომხდარი ტერაქტის შედეგად, 44 ადამიანი დაიღუპა.
 2019 : ფინეთის პრემიერ-მინისტრი ანტი რინე გადადგა და მისი შემცვლელი სანა მარინი გახდა.
 2020 : ნეპალის პრეზიდენტმა მმართველ პარტიაში მიმდინარე დაპირისპირების ფონზე, პარლამენტი დაითხოვა.

 ამ დღეს დაბადებულნი 
 1394 : ჯეიმზ I — შოტლანდიის მეფე
 1804 : იაკობი, კარლ გუსტავ იაკობ — გერმანელი მათემატიკოსი
 1815 : ლავლეისი, ადა — პირველი ქალი პროგრამისტი
 1821 : ნეკრასოვი, ნიკოლოზ — რუსი პოეტი
 1891 : ზახსი, ნელი — გერმანელი მწერალი
 1917 : იაია პეტრა — მალაიზიის სულთანი
 1924 : ბერულავა, ხუტა — ქართველი პოეტი
 1924 : ჰაზრი, ნაბი — აზერბაიჯანელი პოეტი
 1957 : მაიკლ კლარკ დუნკანი  — ამერიკელი მსახიობი
 1987 : გონსალო იგუანი  — მადრიდის რეალის ფეხბურთელი

 ამ დღეს გარდაცვლილნი 
 1041 : მიხეილ IV პაფლაგონელი — ბიზანტიის იმპერატორი
 1198 : ავეროესი (იბნ-როშდი) — არაბი ექიმი და ფილოსოფოსი
 1865 : ლეოპოლდ I — ბელგიის მეფე
 1896 : ნობელი, ალფრედ — შვედი ქიმიკოსი, ნობელის პრემიის დამფუძნებელი
 1916 : ოიამა ივაო  — იაპონიის სამხედრო და სახელმწიფო მოღვაწე
 1917 : ბოვილი, მაკენზი — კანადის პრემიერ-მინისტრი
 1936 : პირანდელო, ლუიჯი — იტალიელი მწერალი
 2006 : პინოჩეტი, აუგუსტო —  ჩილეს გენერალი, პრეზიდენტი

 დღესასწაულები 

 მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

 იაკობ სპარსი 
 პალადი თესალონიკელი 
 რომანოზ საკვირველთმოქმედი
 17 ინდოელი მონაზონი

 იხილეთ აგრეთვე 

სხვა თვეები:



1210