19 მარტი

19 მარტი — გრიგორიანული კალენდრის 78-ე დღე (ნაკიან წლებში – 79-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 287 დღე.

 დღის მოვლენები 

 1812 : ესპანეთის პარლამენტმა კადისში მიიღო ქვეყნის პირველი კონსტიტუცია.
 1859 : პარიზში გაიმართა შარლ გუნოს ოპერის „ფაუსტის“ პრემიერა.
 1915 : პლუტონი პირველად გადაღებული იქნა.
 1944 : ნაცისტურმა არმიამ დაიკავა უნგრეთი.
 1972 : ბანგლადეში და ინდოეთი ამყარებენ მეგობრულ ურთიერთობას.
 1982 : არგენტინასა და დიდ ბრიტანეთს შორის დაიწყო ფოლკლენდის ომი.
 1999 : ვლადიკავკაზის ბაზარში მომხდარმა ძლიერმა აფეთქებამ 53 ადამიანი იმსხვერპლა.
 2003 : აშშ-ისა და დიდი ბრიტანეთის ჯარები შეიჭრნენ ერაყში. დაიწყო ერაყის ომი.
 2019 : კარენ ულენბეკი პირველი ქალი გახდა, რომელიც აბელის პრემიით დააჯილდოვეს.
 2019 : ყაზახეთის პრეზიდენტი ნურსულთან ნაზარბაევი გადადგა. პრეზიდენტის მოვალეობას არჩევნებამდე ყაზახეთის სენატის თავმჯდომარე ყასიმ-ჟომართ თოყაევი ასრულებდა.

 ამ დღეს დაბადებულნი 
 1206 : გუიუქი — მონღოლთა დიდი ყაენი (1246–1248)
 1454 : ამერიგო ვესპუჩი — იტალიელი ვაჭარი, მკვლევარი და კარტოგრაფი. 
 1601 : ალონსო კანო — ესპანელი მოქანდაკე და ფერმწერი
 1604 : ჟუან IV — პორტუგალიის მეფე (1640–1656)
 1629 : ალექსი I — რუსეთის მეფე  (1645–1676)
 1792 : ხოსე მარია კარენიო — ვენესუელელი პოლიტიკური და სამხედრო მოღვაწე.
 1813 : დეივიდ ლივინგსტონი — შოტლანდიელი მოგზაური
 1816 : ეკატერინე ჭავჭავაძე — სამეგრელოს სამთავროს უკანასკნელი დედოფალი  (1853–1856)
 1849 :  ალფრედ ფონ ტირპიცი — გერმანელი სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე
 1851 : როკე საენს პენია — არგენტინელი პოლიტიკოსი
 1872 : სერგეი დიაგილევი  — რუსი ხელოვნებათმცოდნე
 1872 : ალექსანდრა კოლონტაი — საერთაშორისო და რუსეთის რევოლუციური მოძრაობის მოღვაწე
 1885 : მარგარეტ ჰარვუდი — ამერიკელი ასტრონომი 
 1888 : იოზეფ ალბერსი — გერმანელი მხატვარი, მათემატიკოსი
 1895 : ვასო პატარაია — ქართველი მწერალი
 1901 : პავლე აბრამიძე  — საბჭოთა გენერალ-მაიორი
 1901 : შოთა მანაგაძე — ქართველი კინორეჟისორი
 1902 : ფუად შეჰაბი —  ლიბანის პრეზიდენტი (1958–1964)
 1905 : ალბერტ შპეერი — გერმანელი არქიტექტორი და სახელმწიფო მოღვაწე
 1906 : ადოლფ აიხმანი — გერმანელი სამხედრო მოღვაწე. 
 1909 : კოტე  დაუშვილი — ქართველი თეატრისა და კინოს მსახიობი
 1912 : ადოლფ გალანდი — გერმანელი სამხედრო მოღვაწე.
 1919 : პიტერ აბრაჰამსი — სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის მწერალი.
 1922 : ჰიროო ონოდა  — იაპონიის შეიარაღებული ძალების სამხედრო დაზვერვის უმცროსი ლეიტენანტი. 
 1926 : ბორის ბრეგვაძე — ბალეტის ქართველი მსახიობი
 1931 : ნოდარ ტაბიძე — ქართველი მწერალი
 1933 : ფილიპ როთი — ამერიკელი მწერალი.
 1936 : ურსულა ანდრესი — შვეიცარიელ-ამერიკელი მსახიობი 
 1943 : ნოდარ მანაგაძე — ქართველი კინორეჟისორი
 1943 : მარიო მონტი — იტალიელი სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე
 1947 : გლენ კლოუზი — ამერიკელი მსახიობი.
 1949 : ვალერი ლეონტიევი — რუსული ესტრადის მომღერალი
 1952 : ჰარვი ვაინსტინი  — ამერიკელი კინოპროდიუსერი
 1955 : ბრიუს უილისი — ამერიკელი მსახიობი
 1963 : ნინო ანანიაშვილი — ქართველი პრიმა-ბალერინა
 1965 : ზაზა ტყეშელაშვილი — ქართველი მოჭიდავე
 1967 : ბიორგოულფურ თორ ბიორგოულფსონი — ისლანდიელი ბიზნესმენი და მეწარმე.
 1971 : მარიკა ვერულაშვილი — ქართველი პოლიტიკოსი
 1974 : ვიდა გუერა — ამერიკელი მოდელი, მსახიობი და მომღერალი. 
 1976 : ალესანდრო ნესტა — იტალიელი ფეხბურთელი.
 1979 : ემილ დიმიტრიევი — მაკედონელი პოლიტიკოსი
 1981 : კოლო ტურე  — კოტ-დ'ივუარელი ფეხბურთელი
 1985 : მანუჩარ ცხადაია — ქართველი მოჭიდავე
 1986 : კონსტანტინე  სეფიაშვილი — ქართველი ფეხბურთელი
 1995 : ექტორ ბელერინი — ესპანელი პროფესიონალი ფეხბურთელი
 1919 : ნინიკო ჩხეიძე — ქართველი თეატრისა და კინოს მსახიობი

 ამ დღეს გარდაცვლილნი 
 1721 : კლემენტ XI — რომის პაპი 1700—1721 წლებში
 1841 : მარიამ დადიანი — იმერეთის სამეფოს უკანასკნელი დედოფალი, სოლომონ II-ის მეუღლე
 1930 : ბალფორი, ართურ ჯეიმზ — დიდი ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრი 1902—1905 წლებში
 1950 : მიხა ცხაკაია — ქართველი საბჭოთა რევოლუციონერი და პოლიტიკური მოღვაწე
 1955 : გოვოროვი, ლეონიდ — რუსი სამხედრო მოღვაწე
 1962 : ვასილი სტალინი — საბჭოთა სამხედრო მფრინავი, ავიაციის გენერალ-ლეიტენანტი
 1979 : მიხეილ აბაკელია — ქართველი გეოლოგი, ინჟინერი, მეცნიერი და პედაგოგი
 1987 : ლუი დე ბროილი — ფრანგი ფიზიკოსი. ნობელის პრემიის ლაურეატი
 1993 : ჟორჟ გარვარენცი — სომეხი კომპოზიტორი
 2004 : ლეილა გორდელაძე — ქართველი რეჟისორი
 2017 : გია ჭირაქაძე — ქართველი მომღერალი, ანსამბლ „ქართული ხმების“ დამფუძნებელი
 2019 : მარლენ ხუციევი — ქართული წარმოშობის საბჭოთა და რუსი კინორეჟისორი და სცენარისტი

 დღესასწაულები 
 მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

 დოსითეოს ქუთათელი
 წმინდა ელენე დედოფლის მიერ ძელისა ჭეშმარიტისა და სამსჭვალთა პოვნა 
 წმინდა 42 ამორეველი მოწამე - კონსტანტინე, თეოფილე, აეტი, თეოდორე, მილისენი, კალისტე, ვასოჲ და სხვა
 ღირსმოწამე კონონი და ძე მისი, წმინდა კონონი
 არკადი კვიპრელი  

 აგრეთვე:
 ბელგია, ესპანეთი, პორტუგალია: მამის დღე

 იხილეთ აგრეთვე 

სხვა თვეები


0319