რომის პაპი

რომის პაპი (ლათ. Papa < ბერძ. Papas — მამა) — კათოლიკური ეკლესიისა და ვატიკანის სახელმწიფოს მეთაური. რელიგიური ტრადიციის მიხედვით რომის პაპი ითვლება მოციქულ პეტრეს მემკვიდრედ, ქრისტეს წარმომადგენლად („ქრისტეს ვიკარად“) და ეკლესიის ხილულ წინამძღვრად. ამჟამინდელი პაპი ლეო XIV არის პეტრე მოციქულის 266-ე მემკვიდრე. კარდინალთაგან რომის პაპს კონკლავი ირჩევს მთელი სიცოცხლის ვადით, 1523 წლიდან (კლიმენტ VII) 1978 წლამდე (იოანე-პავლე II) რომის პაპად პრაქტიკულად მხოლოდ იტალიელებს ირჩევდნენ. იტალიელთა გარდა მთელი ისტორიის მანძილზე არსებობდნენ ფრანგი (19-ჯერ), ბერძენი (15-ჯერ), სირიელი (7-ჯერ), ესპანელი (7-ჯერ), გერმანელი (6-ჯერ), ეგვიპტელი (ალექსანდრიიდან, 2-ჯერ), ამერიკელი, ინგლისელი, პოლონელი, პორტუგალიელი და ჰოლანდიელი პაპები.

რომის პაპის ხელისუფლება შეუზღუდავია, მისი საეკლესიო პრიმატი ემყარება ვატიკანის I საეკლესიო კრების (1869-1870) გადაწყვეტილებას, ხოლო ეკლესიის მმართველობაში ნომინალურად მონაწილეობს ვატიკანის II საეკლესიო კრების (1962-1965) დადგენილების შესაბამისად (ეპისკოპოსთა კოლეგია). 1965 წელს შექმნილ ეპისკოპოსთა სინოდს მხოლოდ სათათბირო ხმის უფლება აქვს. რომის პაპი იწვევს მსოფლიო საეკლესიო კრებებს, ამტკიცებს მათ დადგენილებებს, ანიჭებს კარდინალის წოდებას; ამტკიცებს ეპისკოპოსებს, მას ექვემდებარებიან მონაზვნური ორდენების გენერლები.

რომის პაპის რეზიდენცია ვატიკანშია. იგი ვატიკანის შეუზღუდავი გამგებელია, ატარებს საკუთარ საშინაო და საგარეო პოლიტიკას თავისი ლეგატების, ენციკლიკებისა და ეპისკოპოსთა მეშვეობით. სხვადასხვა ქვეყნებში რომის პაპი გავლენას ახდენს კათოლიკური პარტიების, პროფკავშირების და საერო ორგანიზაციების მოღვაწეობაზე.

 რომის პაპები (XIX-XXI საუკუნეებში) 
რომის პაპიარჩევის წელისამოქალაქო სახელისიცოცხლის წლებილეო XIII1878ვინჩენცო ჯოაკინო პეჩი1810-1903პიუს X1903ჯუზეპე მელკიორ სარტო1835-1914ბენედიქტე XV1914ჯაკომო დელა კიეზა1854-1922პიუს XI1922აკილე რატი1857-1939
			 პიუს XII1939ეუჯენიო პაჩელი1876-1958
			იოანე XXIII1958ანჯელო ჯუზეპე რონკალი1881-1963პავლე VI1963ჯოვანი ბატისტა მონტინი1897-1978
			 იოანე-პავლე I1978ალბინო ლუჩანი1913-1978
			 იოანე-პავლე II1978	კაროლ იოზეფ ვოიტილა1920-2005ბენედიქტე XVI2005იოზეფ რაცინგერი	1927-2022ფრანცისკე2013ხორხე მარიო ბერგოლიო1936-2025ლეო XIV2025რობერტ ფრენსის პრევო1955

 იხილეთ აგრეთვე 
 რომის პაპების სია
 ანტი-პაპების სია
 10 ყველაზე მცირე ხნით მმართველი პაპის სია
 10 ყველაზე დიდხანს მმართველი პაპის სია

*