29 მაისი

29 მაისი — გრიგორიანული კალენდრის 149-ე დღე (ნაკიან წლებში - 150-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 216 დღე.

 დღის მოვლენები 
 363 : რომის იმპერატორი იულიანე ამარცხებს სასანიდების არმიას ქტესიფონის ბრძოლაში სასანიდების დედაქალაქის კედლებთან, თუმცა ქალაქში შესვლას ვერ ახერხებს.
 1453 : ოსმალებმა სულთანი მეჰმედ II-ის მეთაურობით აიღეს კონსტანტინოპოლი და ბოლო მოუღეს. ბიზანტიის იმპერიას, მასთან ერთად რომის იმპერიასაც.
 1660 : ინგლისში აღდგენილ იქნა მონარქია.
 1727 : პეტრე II რუსეთის ცარი ხდება.
 1790 : როდ-აილენდი გახდა აშშ-ს მე-13 შტატი.
 1810 : არგენტინამ გამოსცა დეკრეტი ეროვნული შეიარაღებული ძალების შექმნის შესახებ.
 1825 : რეიმსის საკათედრო ტაძარში გაიმართა საფრანგეთის მეფედ კურთხევის უკანასკნელი ცერემონიალი.
 1848 : უისკონსინი გახდა აშშ-ს 30-ე შტატი.
 1868 : სერბეთის პრინცი მიხაელ ობრენოვიჩ III მოკლეს ბელგრადში.
 1886 : ქიმიკოსმა ჯონ პემბერტონმა კოკა-კოლას პირველი რეკლამა განათავსა ატლანტა ჯორნალში.
 1900 : კომპანია „ოტის“-მა დააპატენტა სავაჭრო მარკა „ესკალატორი“ 
 1903 : მაისის გადატრიალება: ალექსანდრე ობრენოვიჩი, სერბეთის მეფე, და დედოფალი დრაგა მოკლეს ბელგრადში ორგანიზაცია "შავი ხელის" (Crna Ruka)  წევრებმა.
 1913 : იგორ სტრავინსკის ბალეტი „Le Sacre du printemps“ დაიდგა პარიზში.
 1919 : აინშტაინის ზოგადი ფარდობითობის თეორიის ტესტირება (მოგვიანებით კი დამტკიცება) ართურ ედინგტონის სრული მზის დაბენელების დაკვირვებით პრინსიპეში და ენდრიუ კრომელინის მიერ სობრალში, ბრაზილია.
 1924 : დაარსდა საფეხბურთო კლუბი „რაიო ვალეკანო“
 1935 : ჰუვერის კაშხლის მშენებლობა დასრულდა.
 1945 : ნორვეგიაში, ფაშისტებთან თანამშრომლობისთვის დააპატიმრეს ნობელის პრემიის ლაურეატი, მწერალი კნუტ ჰამსუნი.
 1953 : ახალზელანდიელმა ე. ჰილარიმ და ნეპალელმა თ. ნორგეიმ პირველებმა დაიპყრეს დედამიწის უმაღლესი მწვერვალი ჯომოლუნგმა (ევერესტი).
 1968 : მანჩესტერ იუნაიტედი პირველი ინგლისური კლუბი გახდა, რომელმაც ევროპის თასი მოიგო.
 1975 : ბელორუსიის საავტომობილო ქარხანამ დაიწყო საბჭოთა კავშირში უდიდესი ტვირთმზიდის „ბელაზ-7520“-ის წარმოება
 1988 : აშშ-ის პრეზიდენტი რონალდ რეიგანი პირველად ჩადის საბჭოთა კავშირში, მოსკოვში ზესახელმწიფოების სამიტზე საბჭოთა ლიდერ მიხეილ გორბაჩოვთან შესახვედრად.
 1990 : რსფსრ სახალხო დეპუტატთა I ყრილობაზე ბორის ელცინი აირჩიეს რსფსრ უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარედ.
 1996 : ბინიამინ ნეთანიაჰუ ისრაელის პრემიერ-მინისტრად აირჩიეს.
 2005 : საფრანგეთი, გაერთიანებული ევროპის ერთ-ერთი ინიციატორი, რეფერენდუმში უარყოფს ევროპის კონსტიტუციას.
 2008 : ნეპალი რესპუბლიკად გამოცხადდა, ხოლო მეფე გიანენდრას გადადგომით ქვეყანაში 240 წლიანი მონარქია დასრულდა.
 2009 : სოიუზ TMA-15 საერთაშორისო კოსმოსურ სადგურს მიუერთდა.
 2010 : 2010 წლის ევროვიზიის ფინალში დიდი უპირატესობით გაიმარჯვა გერმანიის წარმომადგენელმა ლენა მაიერ-ლანდრუტმა, სიმღერით „Satelite“.
 2014 :  რუსეთის, ბელარუსის და ყაზახეთის პრეზიდენტებმა ევრაზიის ეკონომიკური კავშირის ხელშეკრულებას მოაწერეს ხელი.
 2016 :  მადრიდის რეალი მეთერთმეტედ გახდა უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული.
 2019 : ეგილს ლევიტსი ლატვიის სეიმმა ქვეყნის პრეზიდენტად აირჩია.

 ამ დღეს დაბადებულნი 
 1630 : ჩარლზ II — ინგლისის მეფე.
 1879 : ჰამანი, რიხარდ  — გერმანელი ხელოვნების ისტორიკოსი
 1880 : შპენგლერი, ოსვალდ — გერმანელი ფილოსოფოსი.
 1909 : ბაუერი, მარიამ —  ქართველი ბალერინა
 1914 : ნორგეი, თენცინგ —  ნეპალელი მთამსვლელი, ევერესტის პირველი დამპყრობი. 
 1917 : კენედი, ჯონ —  აშშ-ს 35-ე პრეზიდენტი.
 1990: დავით ღარიბიანი — სომეხი მსახიობი, რეჟისორი, წამყვანი და მოდელი.

 ამ დღეს გარდაცვლილნი 
 1814:ჟოზეფინ ბოარნე — საფრანგეთის იმპერატორ ნაპოლეონ ბონაპარტის პირველი ცოლი. 
 1847 : ემანუელ დე გრუში —  საფრანგეთის მარშალი
 1910 : ბალაკირევი, მილი —  რუსი კომპოზიტორი
 1979 : პიკფორდი, მერი — მსახიობი.
 1982 : შნაიდერი, რომი — მსახიობი.
 1995 : ჰონეკერი, ერიხ — გდრ-ის სახელმწიფო მოღვაწე.
 2011 : სერგეი ბაგაფში —  აფხაზეთის სეპარატისტული რეჟიმის ლიდერი

 მსოფლიო მნიშვნელობის თარიღი 
 გაერო - მშვიდობისმყოფელთა დღე.
 გაერო - საჭმლის ჯანმრთელი მონელების საერთაშორისო დღე.

 მსოფლიოს ქვეყნების დღესასწაულები 
 არგენტინა - სახმელეთო ჯარების დღე
 დომინიკის რესპუბლიკა - დედის დღე
 რუსეთი - სამხედრო ავტომობილის დღე; საბაჟოს ვეტერანთა დღე
 ყირგიზეთი - სამხედრო ძალების დღე
 აშშ - უისკონსინის დღე; როდ აილენდი - აშშ-ში შესვლის დღე.

 საეკლესიო დღესასწაულები 

 მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:
 თეოდორე განწმენდილი
 მუზა ქალწული 
 წმინდა ვიტე, წმინდა მოდესტო და წმინდა კრისკენტია
 გიორგი მიტილინელი
 წმინდა ალექსანდრე
 ღირსი მამანი წმიდა საბას ლავრაში გვემულნი
 ნიკოლოზ მისტიკოსი
 წმინდა მოწამენი: აბდა, აბდიისუს ეპისკოპოსი და მათთან ერთად 16 მღვდელი, 9 დიაკონი, 6 მონაზონი და 7 ქალწული
 პეტრე აღმსარებელი
 ნიკოლოზ მეჩეველი

 იხილეთ აგრეთვე 

სხვა თვეები



0529