Pamuksa

Pamuksa inggih punika salah sawijining perang ing lakon ringgit wacucal kang lakone inggih punika Prabu Pandu Dewanata kalih Resi Kimindama saking pertapaan Girimana. Resi ingkang sakti punika gadhah kathah murid dadosipun piyambakipun awis gadhah wanci konjuk sasrawungan utami ngalihan kalih semahipun, inggih punika Dewi Wanastu. Ing sawijining dina, resi punika ngajak semahipun konjuk numindakake asmaragama. Supados boten dipunresahi déning muride, piyambakipun sadaya angubah ujud dados sepasang kidang lan kekalihe tindhak wonten wana.

Wonten kala ingkang sami, Prabu Pandu Dewanata kang jago manah nembé buru kéwan wonten ing wana kang sami kaliyan papanipun resi kalaau.Rikala kekalihe saweg cucul hasrat birahi, andhilalah wonten panah ingkang jemparing kekalihe, boten lintu inggih panahipun Prabu Pandu Dewanata. Saknalika punika kekalihipun ubah ujud wangsul malih dados manungsa. Dewi Wanastu tewas saknalika, nanging Resi Kimindama boten. Kaliyan nyepengi panah ingkang tinancep ing dhadhanipun, piyambakipun ndéning datheng arah tiyang ingkang mejahinipun.

"Duh, Ki Sanak, panjenengan punika sinten? Menapa panjenengan tega mejahi kula saha garwa kula. Panjenengan punika minangka Prabu ingkang kedah gadhah kabijaksanaan nanging menapa tumindhak tanpa pikir. Hukum alam punika bakal hukum panjenengan. Rungakna kutuk pastu ingsun, panjenengan bakal nemahi pejah rikala asmaragama kalih garwa utawi wewadon liya lan panjenengan bakal disiksa ing neraka."

Sekawan dasa dinten sakrampungipun Dewi Madrim nglairaké putra kembar Nakula Sadewa (saking aji pameling marang Déwa Aswan & Aswin), Prabu Pandu  ngersaaken asmaragama kang boten saged dipunbendung malih. Mila saknalika, kekalihipun pejah lan putra kalih dipunasuh déning dewi Kunthi.

sumber: http://sekarbudayanusantara.co.id/new/?p=617  saha http://mongosilakan.net/translatorjawa/