Wong Bakumpai

Suku Dayak Bakumpai (Walanda: Becompaijers/Bekoempaiers) inggih punika salah satunggaling subetnis Wong Dayak NgajuISBN 9789792399523 ingkang agama Islam. ISBN 979-9290-58-9 Suku Bakumpai mliginipun dumunung ing pinggir Kali Barito ing Kalimantan Selatan lan Kalimantan Tengah inggih punika saking kutha Marabahan (minangka pusatipun) dumugi kutha Puruk Cahu, Murung Raya. Suku Bakumpai minangka suku énggal ingkang wonten nalika sensus taun 2000 lan minangka 7,51% saking penduduk Kalimantan Tengah, sadèrèngipun suku Bakumpai kagabung ing salebeting suku Dayak nalika sensus 1930.Riwanto Tirtosudarmo, Mencari Indonésia: demografi-pulitik pasca-Soeharto, Yayasan Obor Indonésia, 2007, ISBN 979-799-083-4, 9789797990831

Suku Bakumpai asalipun saking pérangan hulu saking Distrik Bakumpai déné ing pérangan hilir minangka pemukiman tiyang Barangas (Baraki). Sisih lèr (hulu) saking wewengkon bekas Distrik Bakumpai inggih punika wewengkon Distrik Mangkatip (Mengkatib) minangka pemmukiman suku Dayak Bara Dia utawi Suku Dayak Mangkatip. Suku Bakumpai punapa suku Mangkatip minangka keturunan suku Dayak Ngaju saking Tanah Dayak.

Suku Bakumpai kathah pikantuk prabawa saking basa, budaya, hukum adat lan arsitèktur Banjar, amargi punika suku Bakumpai kanthi budaya lan hukum adat kalebet ing golongan budaya Banjar, nanging kanthi basa, suku Bakumpai gadhah gayutan celak kaliyan basa Ngaju.

Miturut situs "Joshua Project" suku Bakumpai cacahipun 41.000 jiwa.
Populasi suku Bakumpai ing Kalimantan Selatan nalika sensus penduduk taun 2000 déning Badan Pusat Statistik cacahipun 20.609 jiwa. Ing Kalimantan Selatan, suku Bakumpai ingkang kathah piyambak dumunung ing kabupatèn Barito Kuala cacahipun 18.892 jiwa (taun 2000).

Kabupatèn/kutha ingkang wonten organisasi kerukunan suku Bakumpai:
 Kabupatèn Barito Kuala (kacamatan Bakumpai, Tabukan lan Kuripan) Wow! Basa Bakumpai Jadi Kebanggaan 
 Kabupatèn Barito Selatan
 Kabupatèn Barito Timur
 Kabupatèn Barito Utara
 Kabupatèn Murung Raya
 Kabupatèn Kapuas
 Kabupatèn Pulang Pisau
 Kota Palangkaraya
 Kabupatèn Katingan, wujud enclave
 Kota Banjarmasin
 Kabupatèn Kutai Barat (1,7% populasi)ISBN 9783825507701

Sapérangan ageng suku Bakumpai agamanipun Islam lan relatif sampun boten katingal religi suku kados kathah-kathahing suku Dayak (Kaharingan). Upacara adat ingkang gegayutan kaliyan sisa-sisa kapitadosan dangu, kados ritual "Badewa" lan "Manyanggar Lebu".

Miturut Tjilik Riwut, Suku Dayak Bakumpai minangka suku kekeluargaan ingkang kalebet golongan suku (alit) Dayak Ngaju. Suku Dayak Ngaju minangka salah satunggaling saking sekawan suku alit péranganing suku ageng ingkang ugi dipunwastani Dayak Ngaju (Ot Danum).

Mbok manawi wonten ugi ingkang nyukani nama rumpun suku punika kanthi nama rumpun Dayak Ot Danum. Pamaringan nama punika ugi saged dipunangge, amargi miturut Tjilik Riwut, suku Dayak Ngaju minangka keturunan saking Dayak Ot Danum ingkang mapan utawi dumunung ing hulu kali-kali ingkang wonten ing wewengkon punika, nanging sampun ngalami éwah-ewagan basa. Dados suku Ot Danum minangka induk suku, nanging suku Dayak Ngaju minangka suku ingkang dominan ing wewengkon punika.
Silsilah suku Bakumpai;

Suku Dayak (suku asal), kapérang suku besar (rumpun):
 Dayak Laut (Iban)
 Dayak Darat
 Dayak Apo Kayan / Kenyah-Bahau
 Dayak Murut
 Dayak Ngaju / Ot Danum, kapérang 4 suku alit:
 Dayak Maanyan
 Dayak Lawangan
 Dayak Dusun
 Dayak Ngaju, kapérang dados manéka suku kekeluargaan:
 Dayak Bakumpai
 Lan sanès-sanèsipun

Perbandingan gayutan suku Bakumpai kaliyan suku Dayak Ngaju, kados gayutan suku Tengger kaliyan suku Jawa. Suku Dayak Ngaju minangka suku induk tumrap suku Bakumpai.
Organisasi suku Bakumpai inggih punika "Kerukunan Kulawarga Bakumpai" (KKB), minangka parté lokal Kalimantan nalika pemilu 1955.

 Populasi Suku Bangsa Bakumpai 

Populasi suku Bakumpai dipunprakirakaken kados punika:
 20.609 ing Provinsi Kalimantan Selatan (BPS - sensus th. 2000)
 135.297 ing Provinsi Kalimantan Tengah
 1.000 ing Provinsi Kalimantan Timur (Long Iram, Kutai Barat)

Adedhasar sensus penduduk taun 2000 déning Badan Pusat Statistik (BPS), populasi suku Bakumpai ing Kalimantan Selatan cacahipun 20.609 jiwa, ingkang kasebar ing kabupatèn lan kutha, inggih punika:
 32 jiwa ing kabupatèn Tanah Laut
 397 jiwa ing kabupatèn Kota Baru (kalebet Tanah Bumbu)
 34 jiwa ing kabupatèn Banjar
 18.892 jiwa ing kabupatèn Barito Kuala
 12 jiwa ing kabupatèn Tapin
 3 jiwa ing kabupatèn Hulu Sungai Selatan
 23 jiwa ing kabupatèn Hulu Sungai Tengah
 42 jiwa ing kabupatèn Hulu Sungai Utara (kalebet Balangan)
 41 jiwa ing kabupatèn Tabalong
 1.048 jiwa ing kutha Banjarmasin
 85 jiwa ing kutha Banjarbaru

 Cathetan suku 

Bakumpai, Suku
Kategori:Kabupatèn Barito Kuala
Bakumpai