Guwa

Guwa yaiku bolongan alami ing lemah kang lumayan gedhé lan jero. Sapérangan ilmuwan njlentrehake manawa guwa iku kudu lumayan gedhé saéngga sapérangan pérangan ing jerone ora nampa cahya srengéngé; nanging ing kagunan racaké  pangertene lumayan gedhé, kalebu parlindungan watu, guwa laut.

Tembung "guwa" asalé saka basa Sanskerta guhaDaigorō Chihara, Hindhu-Buddhist architecture in Southeast Asia, 1996.

 Rekor 
Amarga guwa anyar terus dijelajahi, mula rekor ukuran guwa terus diperbaharui.

Sistem guwa gedhé dhéwé (ing jarak) yaiku Guwa Mammoth (Kentucky, Amérikah Sarékat) kanthi panjang 579 km. Rekor iki kaya-kaya ora bakal diliwati kanthi wektu cedhak amarga guwa paling dawa kaping lorone kang dingerteni ana ing Pechera Optymistychna  Ukraina kang dawane 214 km.

Taun 2005, guwa paling jero kang wis dingerteni (diukur saka panggonan lumebu nganti titik paling cethèke) yaiku Guwa Voronya (Abkhazia, Georgia, kanthi kajeronan 2.080 m. Iki minangka guwa pisanan kang tau dijlajahi nganti kajeronan punjul 2 km. Guwa pisanan kanthi kajeronan punjul 1 km kang tau dijlajahi yaiku Gouffre Berger kang misuwur ing Perancis. Gouffre Mirolda - Lucien Bouclier guwa ing Perancis lan Lamprechtsofen Vogelschacht ing Ostenrik minangka guwa kaping loro lan kaping telu paling jero kanthi kajeronan 1733 m lan 1632 m, runtut. Rekor iki wis ganti nganti kaping pirang-pirang ing taun-taun pungkasan.

Rekor kajeronan guwa njorok mangisor kacekel déning guwa Vrtoglavica ing Slowén kanthi 603m, diéloni déning guwa Velebit ing gunung Velebit ing Kroasia kanthi kajeronan 553m.

Guwa gedhé dhéwé kang wis tinemu yaiku Sarawak Chamber, ing Taman Nasional Gunung Mulu (Sarawak, Borneo, Malaysia), kang ambané 600 m x 400 m lan dhuwure 80 m.


Cathetan sikil

 Deleng uga 

 Pratélan guwa
 Pratélan guwa paling jero ing donya
 Guwa Maria
 Fakta géografi donya
 Caving. ulah raga panjelajahan guwa
 pertunjukan guwa, guwa kang wis didekorasi supaya narik wisatawan
 Perumpamaan gua Plato
 Spéléologi. Ilmu kang nyinaoni lingkungan guwa
 Téyori klasik perkembangan paguwanan
 Téyori terbaru perkembangan paguwanan

 Pranala njaba 
 Komunitas Karst, Speleologi dan Caving Indonésia (INA): http://www.subterra.web.id 
 Indonésian Caver Society (INA): http://www.indocaver.org 
 Kelompok Penelusur Gua Yogyakarta (INA): http://www.asc.or.id
 About Gua Niah
 British Caving Association (BCA), UK
 Classification of Caves Very detailed list of cave types with links to further information
 National Speleological Society (NSS), US
 NSS Geo2 Committee on Long and Deep Caves  A website with numerous pages on cave world records, e.g., the longest and deepest caves; compiled by Bob Gulden
 Ogof Ffynnon Ddu A virtual tour of Ogof Ffynnon Ddu, the deepest cave in the UK
 The Virtual Cave A site with exceptional photography by Dave Bunnell, the editor of the NSS News. Make a virtual caving trip!
 Kapsia Cave - Exploration of a Sinkhole in Arkadia (Southern Greece) 

*