古ゴットランド語

10世紀初頭における、古ノルド語および近縁の言語が話されていた地域の概略図。

古ゴットランド語（こゴットランドご）とは、インド・ヨーロッパ語族ゲルマン語派北ゲルマン語群に属する言語である。古ノルド語のゴットランドにおける方言である。古西ノルド語と古東ノルド語の両方の特徴を持っているが、この方言はほとんど知られていないため、古東ノルド語に含めることもある。現代ゴットランド語は今でも話されている。ゴットランドとは「ゴート族の土地」という意味である。
 ゲルマン祖語 古ゴットランド語 古西ノルド語 古東ノルド語*augon (eye)
*baino (bone)
*hauzjan (hear)auga
bain
hoyraauga
bein
heyraauga > ǿga
bæin > bén
høyra > hǿra

古ゴットランド語のコーパスは13世紀のでわかっている。

例文

原文:
Þissi þieluar hafþi ann sun sum hit hafþi. En hafþa cuna hit huita stierna þaun tu bygþu fyrsti agutlandi fyrstu nat sum þaun saman suafu þa droymdi hennj draumbr. So sum þrir ormar warin slungnir saman j barmj hennar Oc þytti hennj sum þair scriþin yr barmi hennar. þinna draum segþi han firi hasþa bonda sinum hann riaþ dravm þinna so. Alt ir baugum bundit bo land al þitta warþa oc faum þria syni aiga. þaim gaf hann namn allum o fydum. guti al gutland aigha graipr al annar haita Oc gunfiaun þriþi. þair sciptu siþan gutlandi i þria þriþiunga. So at graipr þann elzti laut norþasta þriþiung oc guti miþal þriþiung En gunfiaun þann yngsti laut sunnarsta. siþan af þissum þrim aucaþis fulc j gutlandi som mikit um langan tima at land elptj þaim ai alla fyþa þa lutaþu þair bort af landi huert þriþia þiauþ so at alt sculdu þair aiga oc miþ sir bort hafa sum þair vfan iorþar attu.

標準古ゴットランド語:
Þissi Þieluar hafþi ann sun sum hit Hafþi. En Hafþa kuna hit Huita Stierna. Þaun tu bygþu fyrsti a Gutlandi. Fyrstu nat sum þaun saman suafu þa  droymdi henni draumbr. So sum þrir ormar varin slungnir saman i barmi hennar ok þytti henni sum þair skriþin yr barmi hennar. Þinna draum segþi han firi Hafþa, bonda sinum. Hann riaþ draum þinna so: Alt ir baugum bundit, bo land al þitta varþa ok faum þria syni aiga. Þaim gaf hann namn allum ofydum. Guti al Gutland aiga, Graipr al annar haita ok Gunfiaun þriþi. Þair skiptu siþan Gutlandi i þria þriþiunga so at Graipr þann eldsti laut norþasta þriþiung ok Guti miþal þriþiung en Gunfiaun þann yngsti laut sunnarasta. Siþan af þissum þrim aukaþis fulk i Gutlandi so mikit um langan tima at land elpti þaim ai alla fyþa. Þa lutaþu þair bort af landi huert þriþia þiauþ so at alt skuldu þair aiga ok miþ sir bort hafa sum þair ufan iorþar attu.'''

古ノルド語正書法:Þissi Þjelvar hafði ann sun sum hít Hafði. En Hafða kuna hít Hvítastjerna. Þaun tú byggðu fyrsti á Gutlandi. Fyrstu nátt sum þaun saman sváfu þá droymdi henni draumr; só sum þrír ormar varin slungnir saman í barmi hennar, ok þýtti henni sum þair skriðin ýr barmi hennar. Þinna draum segði han firi Hafða bónda sínum. Hann raið draum þinna só: "Alt ir baugum bundit, bóland al þitta varða uk fáum þría syni aiga." Þaim gaf hann namn, allum ófýddum; Guti, al Gutland aiga; Graipr, al annar haita; ok Gunnfjaun þriði. Þair skiptu síðan Gutlandi í þría þriðjunga, só at Graipr þann eldsti laut norðasta þriðjung, ok Guti miðal þriðjung, en Gunnfjaun þann yngsti laut sunnarsta. Síðan, af þissum þrim aukaðis fulk í Gutlandi sum mikit um langan tíma at land elpti þaim ai alla fýða. Þá lutaðu þair bort af landi hvert þriðja þjauð só at alt skuldu þair aiga ok mið sír bort hafa sum þair ufan jorðar áttu.アイスランド語:

Son hann Þjálfi átti sem hét Hafði. Og kona Hafða hét Hvítastjarna. þau tvö  byggðu fyrst manna á Gotlandi. Fyrstu nótt sem þau þar saman sváfu þá dreymdi hana draum; sá hún þrjá orma vafðir saman í barmi hennar, og þótti henni sem þeir skriða niður barm hennar. Þennan draum sagði hún Hafða bónda sínum. Hann réð draum þann svo: Allt er baugum bundið og verður allt land þitt búið og munum við þrjá syni eiga. "Þeim gaf hann nöfn ófæddum, Goti sem Gotland á að eiga; Greipur sem annar hét; og Gunnfjón sá þriðji. Þeir skiptu síðan Gotlandi í þrjá þriðjunga, þá fékk Greipur sá elsti norður þriðjunginn, og Goti miðju þriðjunginn, en Gunnfjón sá yngsti fékk suður þriðjunginn. Seinna, af þessum þremur  jókst eftir langan tíma svo fólk í Gotlandi það mikið  að landið gat ekki öllum veitt fæði. Þá létu þeir fara burt af landi þriðja hvern þegn, og allt máttu þau eiga og með sér burt hafa sem ofanjarðar áttu.

英語:
This Thielvar had a son called Hafthi. And Hafthi's wife was called Whitestar. Those two were the first to settle on Gotland. When they slept on the island for the first night, she dreamed that three snakes lay in her lap, and she thought they were sliding off her lap. She told this to Hafthi. He interpreted her dream and said: "Everything is bound with bangles, this island will be inhabited, and you will bear three sons." Although, they were not yet born, he named them Guti, who would own the island, Graip and Gunfiaun. The sons divided the island into three regions, and Graip, who was the eldest, took the north, Guti the middle, and Gunfjaun, who was the youngest, took the southern third. After a long time, their descendants became so numerous that the island could not support all of them. They drew lots and every third islander had to leave. They could keep everything they owned but the land.

参考文献
 Nationalencyklopedin
 Christine Peel. "Guta Saga - The History of the Gotlanders," Viking Society for Northern Research Text Series.'' Vol. XII. Viking Society for Northern Research, University College of London (1999).

Category:古ノルド語
Category:ゲルマン語派
Category:古代ゲルマン
Category:ヨーロッパの死語
Category:中世語
Category:北欧神話
Category:北欧史
Category:方言
Category:ゴットランド島