William Ruto

William Kipchirchir Samoei Arap Ruto (f. 21. desember 1966) er kenískur stjórnmálamaður sem er fimmti og núverandi forseti Keníu. Hann var kjörinn forseti árið 2022 en hafði áður verið varaforseti landsins frá 2012 til 2022 í stjórn Uhuru Kenyatta forseta.

Æviágrip
William Ruto var kjörinn á keníska þingið árið 1997 og var aðstoðarráðherra á skrifstofu forsetans frá 1998 til 2002. Hann varð síðan innanríkisráðherra.

Árið 2011 kærði Alþjóðlegi sakamáladómstóllinn Rutto og Uhuru Kenyatta fyrir glæpi gegn mannúð með skipulagningu ofbeldisverka í Keníu á tíma kosninga í landinu árið 2007, þar sem rúmlega 1.300 manns fórust. Dómstóllinn lét málið gegn Ruto niður falla árið 2016 vegna skorts á aðgengi að sönnunargögnum og hótana gegn vitnum. Ruto var starfandi forseti Keníu til skamms tíma í október 2014 á meðan Uhuru Kenyatta mætti í vitnaleiðslu hjá Alþjóðlega sakamáladómstólnum í Haag.

Ruto vann nauman sigur í forsetakosningum Keníu 15. ágúst árið 2022 með 50,4 prósentum atkvæða gegn 48,85 prósentum sem Raila Odinga, fyrrverandi forsætisráðherra, hlaut. Uhuru Kenyatta hafði lýst yfir stuðningi við Odinga í kosningunum vegna ágreinings þeirra Ruto. Skömmu áður en tilkynnt var um úrslitin höfðu fjórir af sjö meðlimum kjörstjórnar neitað að viðurkenna þau og sögðu niðurstöðuna ógagnsæja. Odinga kærði úrslit kosninganna og fullyrti að tölvuþrjótar hefðu brotist inn í kosningakerfið til að færa atkvæði frá sér til Ruto. Hæstiréttur landsins féllst ekki á þessar röksemdir og staðfesti sigur Ruto þann 5. september 2022. 

Í stjórnartíð Ruto árið 2024 brutust út fjöldamótmæli í Keníu vegna fjárlagafrumvarps sem gerði ráð fyrir hækkuðum framfærslukostnaði almennings. Frumvarpið fól í sér skattahækkanir til að bregðast við slæmri stöðu ríkissjóðs. Eftir uppþot við þinghúsið í Naíróbí tilkynnti Ruto að hann hygðist ekki undirrita frumvarpið. Í júlí hafði lögregla drepið 39 manns í mótmælunum. Ruto rak alla ráðherra í stjórn sinni ásamt ríkissaksóknara landsins í kjölfar mótmælanna til að koma til móts við mótmælendur. 

Í nóvember sama ár lýstu sendiráð nokkurra Evrópuríkja í Keníu yfir áhyggjum af mannshvörfum og handtöku fólks án réttlátrar málsmeðferðar í mótmælunum.

Tilvísanir

Flokkur:Forsetar Keníu