Pólski þjóðarflokkurinn

Pólski þjóðarflokkurinn (pólska: Polskie Stronnictwo Ludowe, skammstöfun PSL) er stjórnmálaflokkur í Póllandi. Flokkurinn einbeitir sér aðallega að fólki með landbúnaðarskoðanum, miðjuhugmyndum, mið-hægri hugmyndum og kristilega lýðræðisskoðanum. Flokkurinn var stofnaður árið 1990. Formaðurinn er Władysław Kosiniak-Kamysz.

Fyrir þingkosningarnar 2023 myndaði Pólski þjóðarflokkurinn víðtækara bandalag með miðjuflokknum Póllandi 2050, undir forystu Szymon Hołownia. Bandalagið hét Þriðja Leiðin og það leystist upp 28. júní 2025.

Eftir þingkosningarnar árið 2023 vann Þriðja Leiðin 14,4% atkvæða og fékk 65 þingsæti, og gekk í stjórnarsamstarf með Borgaralega Bandalaginu og Vinstrinu. Władysław Kosiniak-Kamysz var skipaður vara-forsætisráðherra og varnarmálaráðherra, Czesław Siekierski var skipaður landbúnaðar- og dreifbýlisþróunarráðherra, Dariusz Klimczak var skipaður samgönguráðherra og Krzysztof Hetman þróunar- og tæknimálaráðherra. Þriðja Leiðin tók þátt í sveitarstjórnarkosningunum 2024 og fékk 12,07% atkvæða í kosningum til héraðsþinga og hlaut 80 sæti þar.

Í dag er flokkurinn miðlægur og hallast í átt að mið-hægri. Auk þess að hafa landbúnaðar- og íhaldskoðanir er hann einnig kristilega lýðræðissinnaður og styður aðild Póllands að Evrópusambandinu. Hann hefur nú 32 sæti í neðri deild þingsins (Sejm) og 4 sæti í efri deild (Senat) og 2 fulltrúa á Evrópuþinginu. Á evrópskum vettvangi er hann hluti af Evrópska þjóðarflokknum. 

 Saga 
Rætur PSL rekja sig aftur til seinni hluta 19. aldar, með stofnun ýmissa bændahreyfinga sem barðist fyrir hagsmunum sveitafólks undir erlendu valdi í skiptu Póllandi. Nútíma PSL rekur formlega upphaf sitt til ársins 1990, eftir fall kommúnismans, þó hún telji sig í beinni línu frá eldri bændaflokkum, svo sem People's Party (Stronnictwo Ludowe) á milli stríðsáranna.

Á milli stríðsáranna (1918–1939) gegndu bændaflokkar mikilvægu hlutverki í pólitík Póllands og barist fyrir landbúnaðarlögum og pólitískri fulltrúum sveitafólks. Eftir síðari heimsstyrjöld, undir kommúnistaríkinu, voru sjálfstæðir bændaflokkar bældir niður og ríkisstýrt (Zjednoczone Stronnictwo Ludowe, starfaði sem fylgifélag innan kerfis Pólska sameinaða verkamannaflokknum.

Árið 1990, eftir hrun kommúnismans, var nútíma PSL endurstofnað sem framhald sögulegrar bændahreyfingar. Í gegnum 1990 og 2000 áratugina tók PSL oft þátt í samsteypustjórn, almennt í samstarfi við stærri flokka, bæði miðjuhægri og miðjuvinstri, til að hafa áhrif á landbúnaðar- og sveitastjórnarmál.

Á árunum 1993–1997 var flokkurinn hluti af samsteypustjórn með Bandalag jafnaðarmanna, á árunum 2001–2003 með SLD og Vinnubandalaginu, á árunum 2007–2015 með Borgaraflokknum og frá 2023 með Borgaralegu Bandalaginu, Vinstrinu og Póllandi 2050.

 Kjörfylgi 
ÞingkosningarKosningarNeðri þingdeild (Sejm)Efri þingdeild (Senat)RíkisstjórnAtkvæði% atkvæðaSætiÞingsætiÞingsæti1991972.9528,705.488 Stjórnarandstaðan19932.124.36715,402.13236Samsteypustjórn1997956.1847,314.273Stjórnarandstaðan20011.168.6598,985.424Samsteypustjórn (til 2003)Stjórnarandstaðan (frá 2003)2005821.6566,966.252Stjórnarandstaðan20071.437.6388,914.310Samsteypustjórn20111.201.6288,364.282Samsteypustjórn2015779.8755,136.161Stjórnarandstaðan20191.578.5238,554.303 Stjórnarandstaðan2023Bandalag með Pólland 20503.326Samsteypustjórn

Flokkur:Pólskir stjórnmálaflokkar