Forsætisráðherra Indlands

Forsætisráðherra Indlands er ríkisstjórnarleiðtogi74. gr. stjórnarskrár Indlands Lýðveldisins Indlands. Forsætisráðherra fer með framkvæmdavald í landinu ásamt ráðherraráði sem hann velur þótt forseti Indlands sé að nafninu til leiðtogi framkvæmdaarms ríkisstjórnarinnar. Forsætisráðherrann verður að eiga sæti á annarri hvorri deild indverska þingsins. Forsætisráðherrann og stjórn hans eru ætíð ábyrg gagnvart Lok Sabha, neðri deild indverska þingsins.

Forsætisráðherrann er útnefndur af forseta Indlands en verður að njóta trausts meirihluta þingmanna Lok Sabha, sem eru kjörnir í þingkosningum á fimm ára fresti. Forsætisráðherrann getur hvort heldur sem er verið þingmaður á Lok Sabha eða efri þingdeildarinnar Rajya Sabha. Forsætisráðherrann skipar og leysir aðra meðlimi í ráðherraráðinu úr embætti og útdeilir embættum innan ríkisstjórnarinnar.

Þaulsætnasti forsætisráðherrann í sögu Indlands var Jawaharlal Nehru, sem var jafnframt sá fyrsti, og sat í 16 ár og 286 daga. Á eftir honum kom stutt ráðherratíð Lal Bahadur Shastri og síðan 11 og fjögurra ára embættistímabil Indira Gandhi, en öll voru þau úr Indverska þjóðarráðsflokknum. Eftir að Indira Gandhi var myrt tók sonur hennar, Rajiv Gandhi, við til 1989, en á eftir fylgdi áratugur fimm veikburða ríkisstjórna. Síðan þá hafa P. V. Narasimha Rao, Atal Bihari Vajpayee, Manmohan Singh og Narendra Modi lokið kjörtímabilum í embætti forsætisráðherra. Modi er núverandi forsætisráðherra Indlands, frá 26. maí 2014.

Tilvísanir