Heimsmeistaramót landsliða í knattspyrnu karla 1930

Val á gestgjöfum 
Jules Rimet forseti Alþjóðaknattspyrnusambandsins var eindreginn hvatamaður þess að stofnað yrði til Heimsmeistaramóts í knattspyrnu og var það samþykkt á þingi sambandsins í Amsterdam sumarið 1928. Sex þjóðir sóttust eftir að halda mótið: Ungverjaland, Ítalía, Svíþjóð, Holland, Spánn og Suður-Ameríkulandið Úrúgvæ. Umsóknarlöndin drógu sig eitt af öðru til baka áður en kom að næsta FIFA-þingi í Barcelona sumarið 1929, uns Úrúgvæ stóð eitt eftir.

Þrennt var talið réttlæta valið á Úrúgvæ. Í fyrsta lagi frammistaða landsliðs þeirra á undangengnum Ólympíuleikum, sem taldir voru jafngilda heimsmeistarakeppni. Í öðru lagi að landið fagnaði 100 ára afmæli sínu á árinu 1930. Og í þriðja lagi að knattspyrnusamband Úrúgvæ bauðst til að greiða allan kostnað við mótið og reisa glæsilegan leikvang vegna þess.

Valið hugnaðist þó lítt ýmsum Evrópubúum sem sáu ofsjónum yfir hinu langa ferðalagi. Afleiðingin varð sú að einungis fjórar Evrópuþjóðir tóku þátt, sem var mun minna en búist hafði verið við. Raunar hafði ekkert evrópskt lið staðfest komu sína tveimur mánuðum fyrir mótið og þurfti verulegan þrýsting frá Jules Rimet sjálfum til að tryggja þátttöku þessarra fjögurra liða.

 Þátttökulið 
Þessi þrettán lönd tóku þátt í mótinu. Sjö komu frá Suður-Ameríku, tvö frá Norður-Ameríku og fjögur frá Evrópu. Eðli málsins samkvæmt tóku þau öll þátt á sínu fyrsta heimsmeistaramóti. Egyptaland hafði boðað þátttöku sína í keppninni en vegna óveðurs á Miðjarðarhafi missti liðið af skipinu sem átti að flytja það til Úrúgvæ.

 20px Argentína
 20px Bólivía
 20px Brasilía
 20px Perú
 20px Paragvæ
 20px Síle
 20px Úrúgvæ (gestgjafar)

 20px Belgía
 20px Frakkland
 20px Júgóslavía
 20px Rúmenía

  Bandaríkin
 20px Mexíkó

 Leikvangar 
Hinn 90 þúsund manna Estadio Centenario, þjóðarleikvangur Úrúgvæ enn í dag, var reistur sérstaklega fyrir heimsmeistaramótið og talinn eitthvert glæsilegasta knattspyrnumannvirki í heimi. Tíu af átján viðureignum mótsins fóru fram á vellinum og raunar áttu leikirnir að vera enn fleiri, en framkvæmdum við leikvanginn var ekki alveg lokið þegar mótið hófst. Hinir tveir leikvangarnir sem leikið var á eru Campo Parque Central, sem nefnist í dag Estadio Gran Parque Central. Hann var byggður árið 1900 og er heimavöllur Club Nacional de Football. Þriðji völlurinn, Estadio Pocitos, tók einungis 1000 áhorfendur og var heimavöllur Peñarol á árunum 1921 til 1933. Hann hefur nú verið rifinn.

MontevideoMontevideoMontevideoEstadio CentenarioEstadio Gran Parque CentralEstadio PocitosFjöldi sæta: 90.000Fjöldi sæta: 28.000Fjöldi sæta: 1.000miðja|framelessmiðja|framelessmiðja|frameless

 Keppnin 

 Riðlakeppnin 
 Riðill 1 

Viðureign Frakklands og Argentínu varð söguleg fyrir þær sakir að dómarinn, Almeida Rêgo, flautaði til leiksloka eftir 84 mínútur. Eftir kröftug mótmæli, þar sem fjöldi manna hafði ráðist inn á völlinn áttaði hann sig loks á mistökum sínum, lét öryggislögreglumenn rýma völlinn og kallaði aftur fram leikmenn sem sumir hverjir voru farnir til búningsklefa. Ekkert mark var skorað í viðbótartímanum. Þrátt fyrir mistökin fékk Rêgo að dæma fleiri leiki á mótinu.

SætiLiðLUJTSkFeMmStig120pxArgentína3300104+66220pxSíle320153+24320pxFrakkland310243+12420pxMexíkó3003413-90





 Riðill 2 
Úrslitin í riðlinum réðust í fyrsta leik þar sem Brasilía, sem talin var með sterkasta liðið, tapaði fyrir ungu liði Júgóslavíu. Vegna deilna innan knattspyrnusambands Júgóslavíu voru einungis serbneskir leikmenn í landsliðinu. Bólivía hafði aldrei unnið knattspyrnulandsleik fyrir mótið og reyndist andstæðingunum lítil fyrirstaða.

SætiLiðLUJTSkFeMmStig120pxJúgóslavía220061+54220pxBrasilía210152+32320pxBólivía200208-80

 Riðill 3 
SætiLiðLUJTSkFeMmStig120pxÚrúgvæ220050+54220pxRúmenía210135-22320pxPerú200214-30

 Riðill 4 
Bandaríkjamenn komu verulega á óvart með sannfærandi sigrum í báðum sínum leikjum. Í leiknum gegn Paragvæ skoraði Bert Patenaude tvö mörk samkvæmt leikskýrslu dómara. Árið 2006 lýsti FIFA því hins vegar yfir að þriðja mark Patenaude hefði ranglega verið eignað öðrum leikmanni. Hann telst því í dag hafa skorað fyrstu þrennuna í sögu heimsmeistarakeppninnar.
SætiLiðLUJTSkFeMmStig1Bandaríkin220060+64220pxParagvæ210113-22320pxBelgía200204-40

 Undanúrslit 

Ekki var keppt um bronsverðlaun á mótinu. Heimildum ber ekki saman um hvort slíkt hafi staðið til, en að Júgóslavar hafi neitað að taka þátt af óánægju með dómgæsluna í tapleik sínum gegn Úrúgvæ. Sumar heimildir herma að bæði lið hafi fengið bronsverðlaun og aðrar að Júgóslavar hafi fengið þau í mótslok þar sem þeir töpuðu gegn heimsmeisturunum. Árið 1986 tilkynnti FIFA hins vegar að samkvæmt útreikningum þess teldust Bandaríkin hafa hlotið þriðja sætið.

 Úrslitaleikur 
Úrúgvæ og Argentína mættust í úrslitaleik HM líkt og verið hafði í úrslitaleik Ólympíuleikanna tveimur árum fyrr. Spennan var mikil milli liðanna sem birtist meðal annars í deilum um hvaða bolta skyldi nota. Varð úr að liðin lögðu til knött hvort í sínum hálfleik. Belgískur dómari leiksins krafðist þess að hraðskreiður bátur yrði til taks ef hann þyrfi að flýja í leikslok.
Úrúgvæ skoraði fyrsta markið en Argentína náði forystunni með mörkum frá Carlos Peucelle og Guillermo Stábile. Þrjú mörk heimamanna í síðari hálfleik tryggðu þeim hins vegar sigurinn og gríðarleg fagnaðarlæti brutust út í Montevideo.

 Markahæstu leikmenn 

8 mörk
  Guillermo Stábile
5 mörk
 20px Pedro Cea
4 mörk
  Bert Patenaude
3 mörk

  Carlos Peucelle
  Preguinho
 20px Peregrino Anselmo
 20px Ivan Bek

 Heimildir 
 RSSSF, Heimsmeistarakeppnin 1930 úrslitagrunnur
Flokkur:Heimsmeistaramót landsliða í knattspyrnu karla
Flokkur:1930