Eðalþinur

Eðalþinur (abies procera), (á ensku kallaður noble fir, red fir og Christmastree), er þinur ættaður úr vesturhluta Norður Ameríku, Fossafjöllum og  Kyrrahafsstrandfjöllum lengst í norðvestur-Kalifornía og vestur-Oregon og Washington í Bandaríkjunum.  Þetta er háfjallategund, kemur yfirleitt fyrir í 300 til 1500 metra hæð, einstöku sinnum upp í trjálínu.

Lýsing
Eðalþinur er stórt sígrænt tré, allt að 40 til 70 metra hátt og með stofnþvermál að 2 metrum, sjaldan 90 metra hátt og 2.7 í stofnþvermál, með mjóa keilulaga krónu. Börkurinn á ungum trjám er sléttur og grár með kvoðublöðrum, og verður rauðbrúnn, hrjúfur og sprunginn á gömlum trjám. Barrið er nálarlaga, 1 til 3.5 sm langt, dökkblágrænt að ofan og að neðan með áberandi loftaugarákum, og með snubbóttum til sýlds enda. Það er í spíral eftir sprotanum, en undið lítillega (s-lögun) til að vera uppsveigt ofan við sprotann. Könglarnir eru uppréttir, 11 til 22 sm langir, með purpuralitað köngulhreistrið nær alveg falið á bak við langar, gulgrænar útstæðar hreisturblöðkurnar; verða brúnar við þroska og sundrast til að losa vængjuð fræin að hausti.

Eðalþinur er náskyldur rauðþin (Abies magnifica), sem tekur við honum lengra suðaustur syðst í Oregon og Kaliforníu, eru þeir best greindir á því að barrið er með gróp eftir miðstrengnum ofan á; rauðþinur hefur þetta ekki. Rauðþinur hefur einnig tilhneigingu að vera með gisnara barr, með sprotann vel sýnilegan, þar sem sprotinn er að mestu falinn undir barrinu á  eðalþini. Könglar rauðþins eru yfirleitt með styttri stoðblöðkur, nema hjá Abies magnifica var. shastensis; þetta afbrigði er talið af sumum grasafræðingum vera blendingur milli tegundanna.

Nytjar
Eðalþinur er vinsælt jólatré.
Viðurinn er notaður í byggingariðnaði og pappírsframleiðslu.

Tilvísanir

Viðbótarlesning


Ytri tenglar
 USDA Plants Profile for Abies procera (Eðalþinur) 
 Interactive Distribution Map of Abies procera 
 Abies procera—Gymnosperm Database
 Jepson Manual Treatment:  Abies procera
 ljósmyndir af Abies procera trjám — Arboretum de Villardebelle
 photos of foliage and cones — Arboretum de Villardebelle
 Abies procera  — U.C. Photo gallery

Flokkur:Þallarætt