Brasilískt jiu-jitsu

Brasilískt jiu-jitsu er íþrótt sem er best lýst sem gólfglímu.

Brasilískt Jiu-Jitsu er gólfglíma sem er byggð á þeirri hugmyndafræði að minni einstaklingur geti varið sig gegn stærri og sterkari andstæðing með því að nota vogarafl og góða tækni. Íþróttin hentar því fólki af öllum stærðum og gerðum. Markmiðið er að ná yfirburðarstöðu gagnvart andstæðingnum og nota lása og hengingar til þess að fá hann til að gefast upp. Yfirburðarstaða er staða þar sem þú hefur stjórn á andstæðingnum þínum og getur unnið þig í átt að því að skaða hann án þess að hann geti varið sig.

 Uppruni 
Brasilískt jiu-jitsu á uppruna sinn í japönsku Kodokan júdói en hefur verið í þróun af Gracie fjölskyldunni í Brasilíu bróðurpartinn af 20. öldinni. Stofnandi þess telst vera Hélio Gracie sem lærði af japönskum júdómeistara á 3. áratug síðustu aldar ásamt bræðrum sínum.

Brasilískt jiu-jitsu fór að njóta alþjóðlegrar viðurkenningar og vinsælda á 10. áratugnum. Royce Gracie vann UFC-keppnina (Ultimate fighting championship) í fyrsta skiptið sem hún var haldin árið 1993 og svo aftur 1994 og 1996. Þar var keppni milli manna sem æfðu hinar ýmsu bardagalistir, svo sem hnefaleika, karate, júdó, tae kwon do og glímu. Gracie var minnsti keppandinn en vann þó auðveldan sigur á keppinautum sínum þó hann kýldi varla né sparkaði.

 Bardagaaðferðir 
í brasilísku jiu-jitsu er lögð áhersla á gólfglímutækni og lásatök til að yfirbuga andstæðinginn. Yfirburðir stærri og sterkari andstæðings liggja í þyngri höggum og stærra athafnasvæði en með glímu á jörðinni eru þessir yfirburðir að mestu útilokaðir.

Meirihluta af þeim tökum sem notuð eru til að yfirbuga andstæðinginn eru hægt að skipta í tvo stóra flokka, liðamótatök og kverkatök. Með liðamótataki er yfirleitt tekinn fyrir útlimur og hann teygður þannig að liðamótin fara út fyrir sitt eðlilega hreyfisvið. Þrýstingur er svo aukinn á liðamótin á ákveðin hátt og sleppt ef andstæðingurinn getur ekki sloppið úr því og gefur til kynna uppgjöf. Uppgjöf er gefin til kynna með því að slá laust á gólf eða andstæðing með flötum lófa.

Í flestum keppnum eru liðamótalásar sem beint er að hnjám, ökklum og mænu bannaðir vegna mikillar hættu á meiðslum. Hins vegar eru margir liðamótalásar leyfðir sem beinast að sveigjanlegri liðamótum, svo sem úlnlið, olnboga og öxlum. Fleiri lásar eru leyfðir í keppnum eftir því sem keppendur hafa meiri þjálfun. Kyrkingatak, sem truflar blóðflæði til heilans, getur valdið meðvitundarleysi ef andstæðingur gefst ekki nógu fljótt upp. Önnur kverkatök, svokölluð „air chokes“ eru ekki eins árangursrík og geta valdið meiðslum. Óalgengara yfirbugunartak, sem má kalla samþjöppunarlás, verður þegar vöðva andstæðings er þrýst að hörðu, stóru beini, oft sköflung, sem veldur miklum sársauka. Þessir lásar eru yfirleitt ekki leyfðir í keppnum vegna hættu á að rífa vöðvavef.

 Sérkenni brasilísks jiu-jitsu 
Brasilískt jiu-jitsu á notkun á vogarafli, liðamótatökum og kverkatökum sameiginlega með júdó og hefðbundnu jiu-jitsu. Ólíkt brasilísku jiu-jitsu er hefðbundið jiu-jitsu ekki keppnisíþrótt og þar eru notuð spörk og kýlingar.

Í nútíma júdó er lögð meiri áhersla á byltur og standandi bardaga. Í brasilísku jiu-jitsu eru leyfðar fleiri aðferðir til að færa bardagann í gólfið, eins og að draga andstæðinginn í gólfið og að henda sér í gólfið þegar maður hefur náð taki á andstæðingnum. Mikið af tökum og aðferðum sem beitt eru í brasilísku jiu-jitsu eru þau sömu og voru í Kodokan júdói, en hinsvegar hefur júdó þróast meira í þá átt að leggja meiri áherslu á standandi bardaga og byltur, fækkað liðamótabrögðum sem leyfileg eru í keppnum og að gera það áhorfendavænna. Það sem greinir brasilískt jiu-jitsu sterkast frá júdó er áherslan á gólfvinnu í brasilísku jiu-jitsu, á móti áherslu á byltur í júdó. Stigagjöf í keppnum er einnig mjög ólík. Stíllega eru þessar tvær íþróttir einnig nokkuð ólíkar. Gracie fjölskyldan vildi skapa þjóðlega bardagaíþrótt, með áhrifum frá brasilískri menningu. Þau lögðu líka áherslu á „náinn“ bardaga (e. full-contact fighting) og sjálfsvörn.
 Íslensk mót í Brasilísku Jiu Jitsu 

 Mjölnir Open
 Grettismótið
 Íslandsmeistaramót
 Hvítur á Leik
 Blár á Leik
 Gilitrutt
 Skröggur
 Hólmganga
 Mótaröð Ungmenna
 Atlantic Open

 Íslenskir klúbbar 

 Atlantic BJJ , Akureyri
 Berserkir BJJ, Selfossi
 BJJ North, Húsavík
 Mjölnir, Reykjavík
 RVK MMA, Reykjavík
 Sleiknir BJJ, Reykjanesbæ
 VBC, Kópavogi
 Þurs, Hafnarfirði

(Uppfært 25.05.2025)

 Einkunnarkerfi 
+Krakkabelti (16 ára og yngri) Hvítt 75px Gult 75px Appelsínugult  75px Grænt  75px

+Fullorðinsbelti (16 ára og eldri) Hvítt  75px Blátt  75px Fjólublátt  75px Brúnt  75px Svart 75px Svart/Rautt  75px Rautt  75px
Einkunnarkerfi í brasilísku jiu-jitsu byggist á lituðum beltum sem tákna kunnáttu. Svipuð kerfi eru til í öðrum sjálfsvarnaríþróttum eins og til dæmis í júdó. 

Krakkabeltin eru tengd aldri. Við fjögurra ára aldur ná þau gráa beltinu, við sjö ára aldur það gula, 10 ára aldur fyrir það appelsínugula og loks þrettán ára fyrir græna beltið. Aldurinn er hugsaður út frá því að einstaklingar æfi í ár eða meira á milli belta. Til dæmis til að ná fjólubláa beltinu fyrir sextán ára aldur þarf að eyða tveimur árum að minnsta í græna beltinu en einu ári til að ná því fyrir sautján ára aldur.IBJJF Gradiuation system  International Brazilian Jiu Jitsu Federation

Tíminn á milli fullorðinsbeltana eru tvö ár á milli þess bláa og fjólubláa, eitt og hálft ár á milli þess fjólubláa og brúna og eitt ár á milli brúna beltisins og þess svarta. Auk þess eru hæfiskröfurnar fyrir svarta beltið nítján ára aldur, að vera meðlimur að alþjóðasamtökum BJJ, hafa farið á skyndihjálparnámskeið og hafa náð prófi sem dómari á síðustu tólf mánuðunum.

 Stigagjöf í Brasilísku Jiu Jitsu 
+StaðaStigBack Control4Back Mount4Mount4Guard Pass3Takedown2Sweep2Knee-on-belly2

 Svört belti á Íslandi 
Svört belti í brasilísku jiu jitsu á Íslandi eru 52 talsins (Uppfært 27.07.2025).
+#NafnDagsetningGráðun af1Haraldur ÞorsteinssonJúlí 2008Marco Nascimento2Gunnar Nelson30/09/2009Renzo Gracie3Arnar Freyr Vigfússon15/01/2013Luiz Palhares4Kári Gunnarsson22/06/2014Robson Barbosa5Ingþór Örn Valdimarsson15/08/2015Ricardo Robson Barbosa & Bruno Matias6-9Axel Kristinsson14/05/2016Gunnar Nelson6-9Bjarni Baldursson14/05/2016Gunnar Nelson6-9 Sighvatur Magnús Helgason14/05/2016Gunnar Nelson6-9 Þráinn Kolbeinsson14/05/2016Gunnar Nelson10Jóhann Eyvindsson10/01/2016Pedro Sauer11Daði Steinn21/04/2018Bruno Matias og Robson Barbosa12-13Ómar Yamak11/05/2018Gunnar Nelson12-13Halldór Logi Valsson11/05/2018Gunnar Nelson14-15Birkir Freyr Helgason24/05/2019Gunnar Nelson14-15Jósep Valur Guðlaugsson24/05/2019Gunnar Nelson16Aron Daði Bjarnason02/06/2019Martin Jansson og Alexander Wennergren17Halldór Sveinsson23/11/2019Pedro Sauer18Kristján Helgi Hafliðason.21/12/2019Gunnar Nelson19-21Inga Birna Ársælsdóttir02/07/2020Gunnar Nelson19-21Bjarki Þór Pálsson02/07/2020Gunnar Nelson19-21Magnús Ingi Ingvarsson02/07/2020Gunnar Nelson22Atli Örn Guðmundsson19/02/2021Gunnar Nelson23Valentin Fels Camilleri24/02/2021Gunnar Nelson24Árni Ísaksson06/07/2021Arnar Freyr Vigfússon25Tómas Pálsson Eyþórsson17/07/2021Gunnar Nelson26Eiður Sigurðsson21/08/2021Bruno Matias27Birta Ósk Gunnarsdóttir17/09/2021Gunnar Nelson28Ari Páll Samúelsson28/01/2022Luiz Palhares29Vilhjálmur Arnarsson30/04/2022Priit Mihkelson30Ýmir Vésteinsson10/09/2022Luiz Gutierrez31Sigurgeir Heiðarsson16/12/2022Gunnar Nelson32-33Pétur Jónasson01/09/2023Gunnar Nelson32-33Luka Jelčić01/09/2023Gunnar Nelson34-35Adam Brands Þórarinsson01/10/2023Ingþór Örn Valdimarsson34-35Ivan Jurkovic01/10/2023Ingþór Örn Valdimarsson36Brynjólfur Ingvarsson15/12/2023Gunnar Nelson37Jóhann Ingi Bjarnason28/03/2024Ingþór Örn Valdimarsson38Hrafn Þráinsson31/05/2024Eduardo Rios39-42Sigurpáll Albertsson14/06/2024Daði Steinn39-42Pétur Óskar Þorkelsson14/06/2024Daði Steinn39-42Ólöf Embla Kristinsdóttir14/06/2024Daði Steinn39-42Anna Soffía Víkingsdóttir14/06/2024Daði Steinn43Magnús Ingvi Magnússon06/09/2024Gunnar Nelson44Ólafur Daði Helgason25/11/2024Daði Steinn45-49Diego Björn Valencia13/12/2024Gunnar Nelson45-49Magnús Björn Ólafsson13/12/2024Gunnar Nelson45-49Jarek Borowski13/12/2024Gunnar Nelson45-49Þórhallur Ragnarsson13/12/2024Gunnar Nelson45-49Davíð Freyr Hlynsson13/12/2024Gunnar Nelson50Rut Pétursdóttir06/01/2025Thomas Vander Eecken51-52Bjarni Ká Sigurjónsson5/30/2025Gunnar Nelson51-52Sigurvin Eðvarðsson30/05/2025Gunnar Nelson53Helgi Rafn Guðmundsson19/07/2025Arnar Freyr Vigfússon54Agnar Ari Böðvarsson26/12/2025Ingþór Örn Valdimarsson

 Tenglar 
Saga


Dæmi um tækni
 No-Gi Brazilian Jiu-Jitsu Technique Videos 
 Videos of Brazilian Jiu-Jitsu Techniques 
 BJJ wiki Techniques 

 Heimildir 


Flokkur:Sjálfsvarnaríþróttir