Astmi

Astmi (eða asmi) er langvinnur bólgusjúkdómur í lungunum. Þessi sjúkdómur er algengur, einkennin eru mæði, hvæsandi hljóð við öndun, þyngsli fyrir brjósti, og hósti. Einkennin geta komið fram nokkrum sinnum á dag eða nokkrum sinnum á viku. Sumir fá astmakast við það að hreyfa sig mikið eða á nóttunni. Í astma kemur bólga í öndunarfærin sem veldur þrengslum í lungnapípunum, slímmyndun, og krampa í berkjum. 

Astmi er talinn orsakast af blöndu erfðaþátta og umhverfisþátta. Umhverfisþættirnir geta verið loftmengun og ofnæmisvakar líkt og dýr og frjókorn. Astmi getur líka komið fram vegna lyfja á við aspirín og beta-blokkera.National Asthma Education and Prevention Program (2007). "Expert Panel Report 3: Guidelines for the Diagnosis and Management of Asthma". National Heart Lung and Blood Institute. 

Það er ekki til lækning við astma, en hægt er að halda sjúkdómnum í skefjum með að forðast ofnæmisvalda og með því að nota innöndunarlyf með kortíkósteróíðum, það er steralyf og dregur því úr bólgu. Það að auki er hægt að nota langvinna beta-hvata og leukotríen-hemla ef sterarnir ná ekki að halda einkennunum í skefjum. Til að stöðva slæmt astmakast eru notaðir skammvinnir beta-2 hvatar (salbútamol) og kortíkósteróíðar. Mjög slæm astmaköst geta krafist innlagnar á spítala. 

Astmi kemur vanalega fram í æsku. Árið 2015 létust 400.000 manns úr astma.GBD 2015 Mortality and Causes of Death, Collaborators. (8. október 2016). "Global, regional, and national life expectancy, all-cause mortality, and cause-specific mortality for 249 causes of death, 1980–2015: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2015". Lancet. 388 (10053): 1459–1544. doi:10.1016/S0140-6736(16)31012-1. PMC 5388903. PMID 27733281. Í heiminum öllum eru tæp 400 milljón manns með astma (2015). 

 Tilvísanir 

Flokkur:Öndunarfærasjúkdómar