Úkraínska

Úkraínska (украї́нська мо́ва; með latnesku stafrófi: ukrayins'ka mova; IPA: ukrɑˈjinʲsʲkɑ ˈmɔwɑ) er slavneskt tungumál sem er talað í Úkraínu af 45,4 milljónum manna (2014) en er einnig algengt samskipta- og móðurmál í öðrum fyrrverandi Sovétríkjum. Úkraínska er rituð með afbrigði af kyrillíska stafrófinu. Hún er eitt þriggja mála sem nú eru notuð sem teljast til austurslavnesku málagreinarinnar, hin tvö eru rússneska og hvítrússneska.


 Greining 
Úkraínska er austur-slavneskt mál innan indóevrópsku málaættarinnar. Austurslavnesk eru enn fremur rússneska og hvítrússneska.

Nafnorð hafa 7 föll. Auk þeirra 4 sem við þekkjum úr íslensku eru ávarpsfall, staðarfall og tækisfall.
Úkraínska hefur hvorki ákveðinn né óákveðinn greini og tengisögn í nútíð (er) er ekki notuð.

 Útbreiðsla 

 700px|Útbreiðsla úkraínsku Hinn úkraínskumælandi heimur
<font SIZE=-2>Ljósbleikur: opinbert mál
Vínrauður: mikið notað, víðast skilið eða talað; ekki opinbert

 Mállýskur 
Mállýskumunur hefur ekki verið mikill í úkraínsku og munur á milli mállýskna hefur minnkað mikið á 20. öld. Mállýskumunur er bæði hvað varðar framburð, orðaforða og málfræði. Sú úkraínska sem notuð er opinberlega og kennd í skólum byggist á mállýsku Kyjív, Vínnytsja og Poltava.

 Stafagerð 
Úkraínska er rituð með afbrigði af kyrillísku letri sem samanstendur af 33 bókstöfum.
 Kyrillískur bókstafur Skrifletur Bókstafaheiti og hljóðritun IPA Umritun А а  Mynd:01-Russian alphabet-А а.svg  а /ɑ/  /ɑ/  A Б б  Mynd:02-Russian alphabet-Б б.svg  бе /bɛ/  /b/  B В в  Mynd:03-Russian alphabet-В в.svg  ве /ʋɛ/  /ʋ/, /w/  V Г г  Mynd:04-Russian alphabet-Г г.svg  ге /ɦɛ/  /ɦ/  H Ґ ґ    ґе /gɛ/  /g/  G Д д  Mynd:05-Russian alphabet-Д д.svg  де /dɛ/  /d/  D Е е  Mynd:06-Russian alphabet-Е е.svg  е /e/  /ɛ/  E Є є    є /je/  /jɛ/, /ʲɛ/  Je Ж ж  Mynd:08-Russian alphabet-Ж ж.svg  же /ʒɛ/  /ʒ/  Zj З з  Mynd:09-Russian alphabet-З з.svg  зе /zɛ/  /z/  Z И и  Mynd:10-Russian alphabet-И и.svg  и /ɪ/  /ɪ/  Y eða I I і    і /i/  /i/  Í Ї ї    ї /ji/  /ji/, /jɪ/  Jí Й й  Mynd:11-Russian alphabet-Й й.svg  йот /jɔt/  /j/  J К к  Mynd:12-Russian alphabet-К к.svg  ка /kɑ/  /k/  K Л л  Mynd:13-Russian alphabet-Л л.svg  ел /ɛl/  /l/  L М м  Mynd:14-Russian alphabet-М м.svg  ем /ɛm/  /m/  M Н н  Mynd:15-Russian alphabet-Н н.svg  ен /ɛn/  /n/  N О о  Mynd:16-Russian alphabet-О о.svg  о /ɔ/  /ɔ/  O П п  Mynd:17-Russian alphabet-П п.svg  пе /pɛ/  /p/  P Р р  Mynd:18-Russian alphabet-Р р.svg  ер /ɛr/  /r/  R С с  Mynd:19-Russian alphabet-С с.svg  ес /ɛs/  /s/  S Т т  Mynd:20-Russian alphabet-Т т.svg  те /tɛ/  /t/  T У у  Mynd:21-Russian alphabet-У у.svg  у /u/  /u/  Ú Ф ф  Mynd:22-Russian alphabet-Ф ф.svg  еф /ɛf/  /f/  F Х х  Mynd:23-Russian alphabet-Х х.svg  ха /xɑ/  /x/  Kh Ц ц  Mynd:24-Russian alphabet-Ц ц.svg  це /t͡sɛ/  /t͡s/  Ts Ч ч  Mynd:25-Russian alphabet-Ч ч.svg  че //t͡ʃɛ/  //t͡ʃ/  Tsj Ш ш  Mynd:26-Russian alphabet-Ш ш.svg  ша /ʃɑ/  /ʃ/  Sj Щ щ  Mynd:27-Russian alphabet-Щ щ.svg  ща /ʃt͡ʃɑ/ /ʃt͡ʃ/  Sjtsj Ь ь  Mynd:30-Russian alphabet-ь.svg  м’який знак /mjɑˈkɪj znɑk/  /ʲ/   Ю ю  Mynd:32-Russian alphabet-Ю ю.svg  ю /ju/  /ju/, /ʲu/  Jú Я я  Mynd:33-Russian alphabet-Я я.svg  я /ja/  /jɑ/, /ʲɑ/  Ja
Auk þess sem tugatáknið sem er notað úrfellingarmerki: |з'їзд|.

 Tenglar 
Umritunartafla milli úkraínsku og íslensku - Árnastofnun.

 Офіційний сайт Української мови. Kennsluefni um úkraínsku.

Flokkur:Slavnesk tungumál
Flokkur:Úkraína