Listi yfir fullvalda ríki

Listi yfir fullvalda ríki gefur yfirlit yfir fullvalda ríki um allan heim með upplýsingum um stöðu þeirra og viðurkenningu á fullveldi þeirra.

Hægt er að skipta ríkjunum 208 í þrjá flokka eftir því hver staða þeirra er innan Sameinuðu þjóðanna: 193 aðildarríki, 2 áheyrnarríki, og 13 önnur ríki. Dálkurinn „Deilur um fullveldi“ sýnir að fullveldið er óumdeilt í 188 tilvikum, en umdeilt í 18 tilvikum. Af þessum 18 eru 6 aðildarríki, 1 áheyrnarríki og 11 önnur ríki. Að auki eru 2 ríki með sérstaka stöðu.

Listar af þessu tagi eru alltaf umdeilanlegir, þar sem engin bindandi skilgreining er til á því hvaða skilyrði ríki þurfa að uppfylla til að teljast fullvalda. Nánar er fjallað um skilyrðin hér fyrir neðan. Á listanum eru líka lönd sem eru talin hafa stöðu fullvalda ríkja de facto, en ekki ætti að líta á það sem stuðning við kröfur um viðurkenningu á sjálfstæði þeirra.

 Skilgreiningar 
Þessi listi á rætur að rekja til skilgreiningarinnar á því hvað telst fullvalda ríki samkvæmt fyrstu grein Montevídeósáttmálans frá 1933. Samkvæmt sáttmálanum, þarf fullvalda ríki að hafa þessa eiginleika: (a) stöðugan fólksfjölda, (b) afmarkað landsvæði, (c) ríkisstjórn, og (d) möguleika á því að vinna með öðrum ríkjum, svo fremi sem það hafi ekki fengist með vopnavaldi, hótunum eða öðrum þvingunaraðgerðum.

Deilt er um það hvort og að hve miklu leyti viðurkenning skiptir máli fyrir sjálfstæði ríkja. Ef skilgreiningunni hér að framan er fylgt ætti hún að nægja til að ríki teljist sjálfstæð, og viðurkenning annarra ríkja skiptir þá engu máli. Á hinn bóginn, ef óskilyrtu kenningunni um ríkjamyndun er fylgt getur ríki aðeins talist fullgildur aðili að alþjóðasamskiptum ef önnur ríki viðurkenna fullveldi þess. Á eftirfarandi lista eru ríki sem:

 líta á sig sem sjálfstæð ríki (til dæmis með sjálfstæðisyfirlýsingu) og eru oft álitin uppfylla skilgreininguna að framan, eða
 eru viðurkennd sem sjálfstæð ríki af minnst einu aðildarríki Sameinuðu þjóðanna.

Í sumum tilvikum kann að vera umdeilt hvort tiltekið ríki uppfylli skilyrðin í Montevídeósáttmálanum. Ríki sem telja sig fullvalda en uppfylla ekki öll skilyrðin eru stundum kölluð hálfgildingsríki.

Á grundvelli þessara skilyrða eru því 208 ríki á listanum:
 205 ríki sem njóta viðurkenningar minnst eins aðildarríkis Sameinuðu þjóðanna
 1 ríki sem uppfyllir skilyrðin, en er aðeins viðurkennt af ríkjum sem ekki eru aðildarríki Sþ (Transnistría)
 1 ríki sem uppfyllir skilyrðin, en nýtur ekki viðurkenningar neins annars ríkis (Sómalíland)

Í töflunni er að finna undirlista yfir lönd sem eru ýmist ekki fullvalda eða eru nátengd öðru fullvalda ríki. Þar er líka að finna svæði þar sem yfirráð annars ríkis eru takmörkuð með alþjóðasamningum. Þetta eru:
 Ríki í frjálsu sambandi við annað ríki
 Tvö svæði undir yfirráðum Pakistan sem eru hvorki fullvalda, hjálendur né hlutar annarra ríkja: Azad Kasmír og Gilgit Baltistan
 Hjálendur annars ríkis, auk landsvæða sem sýna mörg einkenni hjálenda
 Landsvæði sem stofnuð hafa verið með alþjóðasamningum

 Listinn 
Heiti ríkjanna hér eru í langflestum tilvikum samkvæmt lista Árnastofnunar yfir ríkjaheiti.

Almennt og opinbert heitiAðild að Sameinuðu þjóðunumHér kemur fram hvort ríki á aðild að Sameinuðu þjóðunum, eða hvort það tekur þátt í starfi Sþ með aðild að undirstofnunum þeirra.Deilur um fullveldiFrekari upplýsingar um stöðu og viðurkenningu fullveldisA AAAA AAAA AAAZZZ↓ Aðildarríki og áheyrnarríki Sþ ↓A AAAZZZZZZAbkasía → Sjá færsluna fyrir AbkasíuA Aðildarríki SþA Engar
Ríkjandi stjórn í Afganistan sem nefnir landið „íslamska emírsdæmið Afganistan“, hefur ekki verið viðurkennd af neinu ríki. Sameinuðu þjóðirnar viðurkenna stjórn „íslamska lýðveldisins Afganistan“ sem réttmæta stjórn landsins. – Lýðveldið AlbaníaA Aðildarríki SþA Engar – Alþýðulýðveldið AlsírA Aðildarríki SþA EngarZZZAlþýðulýðveldið Kína → Sjá færsluna fyrir KínaZZZAlþýðulýðveldið Kórea → Sjá færsluna fyrir Norður-Kóreu – Furstadæmið AndorraA Aðildarríki SþA Engar
Andorra er samfurstadæmi þar sem embætti þjóðhöfðingja deilist á Frakklandsforseta og biskupinn af Urgell, sem aftur er skipaður af páfa. – Lýðveldið AngólaA Aðildarríki SþA EngarA Aðildarríki SþA Engar
Antígva og Barbúda á aðild að Breska samveldinu. Eitt sjálfstjórnarhérað, Barbúda, er hluti af ríkinu. – Argentínska lýðveldiðStjórnarskrá Argentínu (35. grein) samþykkir eftirfarandi heiti á landinu: „Sameinuð héruð Río de la Plata“, „Argentínska lýðveldið“ og „Argentínska sambandsríkið“.A Aðildarríki SþA Engar
Argentína er sambandsríki 23 fylkja og einnar sjálfstjórnarborgar.Tilkall Argentínu til lands á Suðurskautslandinu er ein af fimm sýslum héraðsins Tierra del Fuego. – Lýðveldið ArmeníaA Aðildarríki SþEkki viðurkennt af Pakistan.
Pakistan viðurkennir ekki Armeníu vegna átakanna um Nagornó-Karabak.Nilufer Bakhtiyar: "For Azerbaijan Pakistan does not recognise Armenia as a country"  13 September 2006 [14:03] – Today.Az – Lýðveldið AserbaísjanA Aðildarríki SþA Engar
Eitt sjálfstjórnarhérað, Sjálfstjórnarlýðveldið Naksjivan, er útlenda Aserbaísjan. – Lýðstjórnarlýðveldið Tímor-LesteRíkisstjórn Austur-Tímor notar „Timor-Leste“ sem opinbert enskt heiti landsins.A Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið AusturríkiA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. Austurríki er sambandsríki 9 fylkja. – Samveldið ÁstralíaA Aðildarríki SþA Engar
Ástralía er aðili að Breska samveldinu og sambandsríki sex fylkja, þriggja yfirráðasvæða og sex handanhafssvæða, auk tilkalls til lands á Suðurskautslandinu. Handanhafssvæði Ástralíu eru:

 Ashmore- og Cartier-eyjar


 Kóralhafseyjar Ástralíu
 Heard-eyja og McDonald-eyjar

 Ástralska Suðurskautssvæðið – Samveldi BahamaeyjaA Aðildarríki SþA Engar
Bahamaeyjar eiga aðild að Breska samveldinu. – Bandaríki Norður-AmeríkuA Aðildarríki SþA Engar
Bandaríkin eru sambandsríki 50 fylkja, eins alríkisumdæmis og eins innlimaðs yfirráðasvæðis (Palmýrurif). Auk þess fer alríkisstjórnin með yfirráð yfir 13 hjálendum. Af þeim eru fimm byggðar:







Hún fer líka með stjórn nokkurra óbyggðra eyja:

 Baker-eyja
 Howland-eyja
 Jarvis-eyja
 Johnston-rif
 Kingman-rif
 Midway-rif
 Navassa-eyja
 Wake-eyja

Stjórnin gerir líka tilkall til eftirfarandi svæða:

 Bajo Nuevo-banki
 Serranilla-banki

Þrjú sjálfstæð ríki hafa gerst sambandsríki Bandaríkjanna með samningi um frjálst samband:

  – Lýðveldi Marshall-eyja
  – Sambandsríki Míkrónesíu
  – Lýðveldið Palaú – Alþýðulýðveldið BangladessA Aðildarríki SþA EngarA Aðildarríki SþA Engar – Konungsríkið BareinA Aðildarríki SþA Engar – Konungsríkið BelgíaA Aðildarríki SþA Engar
Belgía á aðild að Evrópusambandinu. Belgía er sambandsríki þriggja málsamfélaga og þriggja héraða.A Aðildarríki SþA Engar
Belís á aðild að Breska samveldinu. – Lýðveldið BenínA Aðildarríki SþA EngarA Aðildarríki SþA Engar
Bosnía og Hersegóvína er mynduð úr tveimur aðilum:

 Sambandsríkið Bosnía og Hersegóvína
 Republika Srpska

Auk þess er Brčko-umdæmi sjálfstjórnarumdæmi. – Lýðveldið BotsvanaA Aðildarríki SþA Engar – Fjölþjóðaríkið BólivíaA Aðildarríki SþA Engar – Sambandslýðveldi BrasilíuA Aðildarríki SþA Engar
Brasilía er sambandsríki með 26 fylki og eitt alríkisumdæmi. – Sameinað konungsríki Stóra-Bretlands og Norður-ÍrlandsA Aðildarríki SþA Engar
Bretland á aðild að Breska samveldinu. Það er samsett úr fjórum aðildarlöndum: Englandi, Norður-Írlandi, Skotlandi og Wales. Bretlandi tilheyra 13 hjálendur auk tilkalls til lands á Suðurskautslandinu:

 Akrótírí og Dekelía (á Kýpur)









 Sankti Helena, Ascension og Tristan da Cunha


 Breska landsvæðið á Suðurskautslandinu

Breska krúnan fer líka með yfirráð yfir þremur krúnunýlendum með heimastjórn:



  – Þjóðin Brúnei, bústaður friðarinsA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið BúlgaríaA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins.A Aðildarríki SþA EngarZZZBúrma → Sjá færsluna fyrir Mjanmar – Lýðveldið BúrúndíA Aðildarríki SþA Engar – Konungsríkið BútanA Aðildarríki SþA Engar/Síle – Lýðveldið ChileA Aðildarríki SþA Engar
Tilkall Chile til lands á Suðurskautslandinu er formlega skilgreint sem sveitarfélagið Antártica Chilena sem aftur er hluti af Magellaneshéraði.ZZZCooks-eyjar → Sjá færsluna fyrir Cooks-eyjarZZZCôte d'Ivoire → Sjá færsluna fyrir Fílabeinsströndina  – Konungsríkið DanmörkA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. Tvö heimastjórnarsvæði eru hluti af konungsríkinu:




Danmörk, Færeyjar og Grænland mynda þrjú lönd konungsríkisins. Danmörk er aðildarríki Evrópusambandsins, en aðildin nær ekki til Færeyja og Grænlands. – Lýðveldið DjibútíA Aðildarríki SþA Engar – Samveldi DóminíkuA Aðildarríki SþA EngarA Aðildarríki SþA Engar – Arabíska lýðveldið EgyptalandA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið EistlandA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins – Lýðveldið EkvadorA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið El SalvadorA Aðildarríki SþA Engar – EritreuríkiA Aðildarríki SþA Engar – Konungsríkið EsvatíníÁður þekkt sem Svasíland til 2018.A Aðildarríki SþA Engar – Sambandslýðveldið EþíópíaA Aðildarríki SþA Engar
Eþíópía er sambandsríki níu héraða og tveggja borga. – Lýðveldið FilippseyjarA Aðildarríki SþA Engar
Eitt sjálfstjórnarhérað, Bangsamoro, tilheyrir Filippseyjum. – Lýðveldið FinnlandA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins.

  eru hlutlaust og herlaust heimastjórnarsvæði innan Finnlands. – Lýðveldið FídjieyjarA Aðildarríki SþA Engar
Eitt sjálfstjórnarhérað er á Fídjieyjum, Rotuma. – Lýðveldið Côte d'IvoireRíkisstjórn Fílabeinsstrandarinnar notar „Côte d'Ivoire“ sem opinbert heiti landsins í alþjóðasamskiptum.A Aðildarríki SþA Engar – Franska lýðveldiðA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. Frakklandi tilheyra fimm handanhafsumdæmi og -héruð:Franska Gvæjana, Guadeloupe, Martinique, Mayotte og Réunion. Frakklandi tilheyra líka handanhafssvæðin:

 Clipperton-eyja


 Saint Barthélemy
 Saint-Martin
 Sankti Pierre og Miquelon
 Wallis- og Fútúnaeyjar
 Frönsku suðrænu landsvæðin og Suðurskautssvæðin – Gabonska lýðveldiðA Aðildarríki SþA Engar  – Lýðveldi GambíuA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið GanaA Aðildarríki SþA EngarA Aðildarríki SþA Engar
Georgíu tilheyra tvö sjálfstjórnarlýðveldi, Adjara og sjálfstjórnarlýðveldið Abkasía. Abkasía er de facto undir stjórn Abkasíu. Suður-Ossetía er annað de facto sjálfstætt ríki innan Georgíu sem nýtur takmarkaðrar alþjóðlegrar viðurkenningar. – Lýðveldið GíneaA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið Gínea-BissaúA Aðildarríki SþA EngarA Aðildarríki SþA Engar
Grenada er aðili að Breska samveldinu. – Hellenska lýðveldiðA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. Eitt sjálfstjórnarsvæði, Atosfjall, er innan Grikklands.Stjórnarskrá Grikklands, 105. gr. – Lýðveldið Cabo VerdeRíkisstjórn Grænhöfðaeyja lýsti því yfir árið 2013 að opinbert enskt heiti landsins skyldi vera „Cabo Verde“.A Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið GvatemalaA Aðildarríki SþA Engar – Samvinnulýðveldið GvæjanaA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið HaítíA Aðildarríki SþA Engar – Konungsríkið HollandA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. Innan konungsríkisins eru fjögur lönd með heimastjórn:






Að auki eru þrjú handanhafssveitarfélög í Karíbahafi: Bonaire, Saba og Sint Eustatius. Erópusambandsaðildin nær aðeins til Hollands (Evrópuhlutans). – Lýðveldið HondúrasA Aðildarríki SþA Engar/Belarús – Lýðveldið BelarúsUtanríkisráðuneyti Íslands mælir með notkun Belarús í stað Hvíta-Rússlands til að árétta sjálfstæði landsins gagnvart Rússlandi.A Aðildarríki SþA Engar
Mörg ríki viðurkenna ekki forseta Hvíta-Rússlands, Alexander Lúkasjenkó, eftir umdeildar forsetakosningar árið 2020. Litáen lítur svo á að samstarfsráð sem Svjatlana Tsikanúskaja leiðir sé réttkjörin stjórn landsins. – Lýðveldið IndlandA Aðildarríki SþA Engar
Indland er sambandsríki 28 fylkja og átta sambandssvæða. – Lýðveldið IndónesíaA Aðildarríki SþA Engar
Indónesíu tilheyra fimm sjálfstjórnarhéruð: Aceh, Djakarta, Papúa, Vestur-Papúa og sérstjórnarhéraðið Yogyakarta. – Íslamska lýðveldið ÍranA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið ÍrakA Aðildarríki SþA Engar
Írak er sambandsríkiIraqi constitution  19 landstjóraumdæma. Fjögur þeirra mynda sjálfstjórnarhéraðið Kúrdistanhérað.Írland er opinbert heiti landsins á ensku. Landið er stundum kallað „Írska lýðveldið“ eða „Éire“ til að aðgreina það frá eyjunni Írlandi.A Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins.A Aðildarríki SþA Engar – ÍsraelsríkiA Aðildarríki Sþ Ekki viðurkennt að hluta
Ísrael hefur de facto yfirráð yfir landsvæðum sem Palestínuríki gerir tilkall til. Það hefur innlimað Austur-Jerúsalem, sem nýtur takmarkaðrar alþjóðlegrar viðurkenningar. Ísrael hefur ýmis konar stjórn á svæðum á Vesturbakkanum, og er enn talið hafa hernámslið á Gasaströndinni.* *  
28 aðildarríki Sameinuðu þjóðanna og Sahrawi-lýðveldið viðurkenna ekki Ísrael. Meirihluti aðildarríkja Sþ lítur á Frelsissamtök Palestínumanna, PLO, sem réttmætan fulltrúa Palestínumanna, en samtökin viðurkenndu Ísrael árið 1993.  – Ítalska lýðveldiðA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. Á Ítalíu eru 5 sjálfstjórnarhéruð: Ágústudalur, Fríúlí-Venezia Giulia, Sardinía, Sikiley og Suður-Týról.A Aðildarríki SþA Engar
Á aðild að Breska samveldinu.A Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið JemenA Aðildarríki SþA Engar – Hashemíska konungsríkið JórdaníaA Aðildarríki SþA Engar – Konungsríkið KambódíaA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið KamerúnA Aðildarríki SþA EngarA Aðildarríki SþA Engar
Kanada er aðili að Breska samveldinu. Það er sambandsríki 10 fylkja og þriggja sjálfstjórnarsvæða. – Lýðveldið KasakstanA Aðildarríki SþA Engar – KatarríkiA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið KeníaA Aðildarríki SþA Engar – Kirgisíska lýðveldiðA Aðildarríki SþA Engar – Alþýðulýðveldið KínaAlþýðulýðveldið Kína er það ríki sem almennt er nefnt „Kína“, en Lýðveldið Kína er oft nefnt „Taívan“. Stundum er lýðveldið líka nefnt „kínverska Taípei“.A Aðildarríki Sþ Ekki viðurkennt að hluta. Lýðveldið Kína gerir tilkall til alls Kína.
Í Kína eru fimm sjálfstjórnarhéruð, Guangxi, Innri-Mongólía, Ningxia, Tíbet og Xinjiang. Auk þeirra eru sérstjórnarhéruðin:




Kína gerir tilkall til Taívan sem er undir stjórn lýðveldisins Kína sem aftur gerir tilkall til alls Kína.

14 aðildarríki Sameinuðu þjóðanna og Vatíkanið viðurkenna ekki alþýðulýðveldið. Fyrir utan Bútan viðurkenna þau stjórn lýðveldisins Kína sem réttmæta stjórn alls Kína.ZZZKína, Lýðveldið → Sjá færsluna fyrir Lýðveldið Kína – Lýðveldið KíribatíA Aðildarríki SþA EngarZZZKongó, Lýðstjórnarlýðveldið → Sjá færsluna fyrir Lýðstjórnarlýðveldið KongóZZZKongó, Lýðveldið → Sjá færsluna fyrir Lýðveldið Kongó – Lýðveldið Kosta RíkaA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið KólumbíaA Aðildarríki SþA Engar – KómorubandalagiðA Aðildarríki SþA Engar
Kómorur eru sambandsríki þriggja eyja með sjálfstjórn.ZZZKórea, Norður → Sjá færsluna fyrir Norður-KóreuZZZKórea, Suður → Sjá færsluna fyrir Suður-KóreuZZZKósovó → Sjá færsluna fyrir Kósovó – Lýðveldið KróatíaA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. – Lýðveldið KúbaA Aðildarríki SþA Engar – KúveitríkiA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið KýpurA Aðildarríki Sþ Ekki viðurkennt af Tyrklandi
Aðildarríki Evrópusambandsins. Norðausturhluti eyjunnar er de facto sjálfstæða Tyrkneska lýðveldið á Norður-Kýpur.

Tyrkland viðurkennir ekki fullveldi Kýpur vegna Kýpurdeilunnar. Tyrkland viðurkennir hins vegar stjórn Tyrkneska lýðveldisins á Norður-Kýpur. – Alþýðulýðveldi LaótaA Aðildarríki SþA Engar – Konungsríkið LesótóA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið LettlandA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. – Furstadæmið LiechtensteinA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið LitáenA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. – Líbanska lýðveldiðA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið LíberíaA Aðildarríki SþA Engar – LíbíuríkiA Aðildarríki SþA Engar – Stórhertogadæmið LúxemborgA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins.Líka þekkt sem Kongó-Kinshasa. Áður nefnt Saír frá 1971 til 1997.A Aðildarríki SþA EngarLíka þekkt sem Kongó-Brazzaville.A Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið MadagaskarA Aðildarríki SþA EngarZZZMakedónía → Sjá færsluna fyrir Norður-Makedóníu – Sambandsríkið MalasíaA Aðildarríki SþA Engar
Malasía er sambandsríki 13 fylkja og þriggja alríkisumdæma. – Lýðveldið MalavíA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldi MaldívaA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið MalíA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið MaltaA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. – Konungsríkið MarokkóA Aðildarríki SþA Engar
Hluti Vestur-Sahara sem Marokkó gerir tilkall til er undir stjórn Sahrawi-lýðveldisins. – Lýðveldið Marshall-eyjarA Aðildarríki SþA Engar
Í frjálsu sambandi við Bandaríkin. – Íslamska lýðveldið MáritaníaA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið MáritíusA Aðildarríki SþA Engar
Rodrigues er sjálfstjórnareyja innan Máritíus. – Bandaríki MexíkóA Aðildarríki SþA Engar
Mexíkó er sambandsríki 31 fylkis og einnar sjálfstjórnarborgar. Sapatistar hafa de facto yfirráð yfir uppreisnarsveitarfélögum í Chiapas.A Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið Miðbaugs-GíneaA Aðildarríki SþA Engar – Sambandsríki MíkrónesíuA Aðildarríki SþA Engar
Í frjálsu sambandi við Bandaríkin. Míkrónesía er sambandsríki fjögurra fylkja. – Lýðveldi bandalags MjanmarA Aðildarríki SþA Engar
Wa-fylki er de facto sjálfstætt ríki innan Mjanmar. Sameinuðu þjóðirnar hafa ekki viðurkennt herforingjastjórnina í Mjanmar sem réttmæt stjórnvöld. – Lýðveldið MoldóvaA Aðildarríki SþA Engar
Í Moldóvu eru sjálfstjórnarhéruðin Gagauzia og austurbakki Dniester. Austurbakkinn og borgin Bender eru de facto undir stjórn Transnistríu.A Aðildarríki SþA EngarZZZMontenegró → Sjá færsluna fyrir Svartfjallaland – Furstadæmið MónakóA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið MósambíkA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið NamibíaA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið NaúrúA Aðildarríki SþA Engar – Sambandslýðveldið NepalA Aðildarríki SþA Engar
Nepal er sambandsríki 7 sýslna. – Lýðveldi NígerA Aðildarríki SþA Engar – Sambandslýðveldið NígeríaA Aðildarríki SþA Engar
Nígería er sambandsríki 36 fylkja og eins alríkishéraðs. – Lýðveldið NíkaragvaA Aðildarríki SþA Engar
Tvö sjálfstjórnarhéruð eru innan Níkaragva: Atlántico Sur og Atlántico Norte.ZZZNiue → Sjá færsluna fyrir Niue – Alþýðulýðveldið Norður-KóreaA Aðildarríki Sþ Suður-Kórea gerir tilkall til Norður-Kóreu.
Þrjú aðildarríki Sþ viðurkenna ekki Norður-Kóreu: Frakkland, Japan og Suður-Kórea. Suður-Kórea gerir tilkall til yfirráða á öllum Kóreuskaganum. – Lýðveldið Norður-MakedóníaA Aðildarríki SþA EngarZZZNorður-Kýpur → Sjá færsluna fyrir Tyrkneska lýðveldið á Norður-Kýpur – Konungsríkið NoregurA Aðildarríki SþA Engar
Noregur fer með stjórn tveggja aðskildra landsvæða í Evrópu:

 Svalbarði er hluti af Noregi, en hefur sérstaka stöðu vegna Svalbarðasamningsins.
 Jan Mayen er óbyggð eyja sem er hluti af Noregi en ekki hluti af norskri stjórnsýslueiningu.

Noregur fer með stjórn einnar útlendu og gerir tilkall til tveggja landsvæða á Suðurskautslandinu:

 Bouvet-eyja
 Eyja Péturs 1.
 MatthildarlandA Aðildarríki SþA Engar
Nýja-Sjáland á aðild að Breska samveldinu. Nýja-Sjálandi tilheyrir eitt heimastjórnarsvæði og eitt tilkall á Suðurskautslandinu:


 Ross-tilkallið

Ríkisstjórn Nýja-Sjálands fer með utanríkismál að hluta fyrir tvö ríki sem eru í frjálsu sambandi við Nýja-Sjáland:




Þessi lönd eiga í sjálfstæðu stjórnmálasambandi við ýmis ríki, hafa samningsrétt innan Sameinuðu þjóðanna og eru aðilar að ýmsum undirstofnunum þeirra. – Soldánsdæmið ÓmanA Aðildarríki SþA Engar – Íslamska lýðveldið PakistanA Aðildarríki SþA Engar
Pakistan er sambandsríki fjögurra fylkja og eins höfuðborgarsvæðis. Pakistan fer með stjórn svæða í Kasmír, en hefur ekki formlega innlimað þau,Stjórnarskrá Pakistan, 1. gr. heldur lítur á þau sem umdeild svæði. Þessir hlutar skiptast í tvö landsvæði, og stjórn þeirra er aðskilin frá stjórn Pakistan:

 Azad Kasmír
 Gilgit-Baltistan

Azad Kasmír er lýst sem „sjálfstjórnarfylki undir stjórn Pakistan“ meðan Gilgit-Baltistan er lýst sem sjálfstjórnarsvæðum. Oftast er ekki litið á þessi svæði sem fullvalda, þar sem þau uppfylla ekki skilyrðin til þess. – Lýðveldið PalaúA Aðildarríki SþA Engar
Í frjálsu sambandi við Bandaríkin. - PalestínuríkiA Áheyrnarríki Sameinuðu þjóðanna og aðili að 2 undirstofnunum þeirra. Ekki viðurkennt að hluta.
Palestínuríki lýsti yfir sjálfstæði árið 1988. Það er ekki viðurkennt af Ísrael, en hefur hlotið viðurkenningu 157 annarra ríkja. Ríkið hefur engin ákveðin landamæri eða raunveruleg yfirráð yfir megninu af því landsvæði sem það gerir tilkall til. – Lýðveldið PanamaA Aðildarríki SþA Engar – Sjálfstætt ríki Papúu Nýju-GíneuA Aðildarríki SþA Engar
Papúa Nýja-Gínea á aðild að Breska samveldinu. Það hefur eitt sjálfstjórnarsvæði: Bougainville. – Lýðveldið ParagvæA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið PerúA Aðildarríki SþA Engar – Portúgalska lýðveldiðA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. Portúgal nær yfir tvö heimastjórnarsvæði: Asóreyjar og Madeira. – Lýðveldið PóllandA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. – Lýðveldið RúandaA Aðildarríki SþA EngarA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. – Rússneska sambandsríkiðA Aðildarríki SþA Engar
Rússland er sambandsríki 85 sambandsaðila (lýðvelda, héraða, sýslna, sjálfstjórnarsvæða, alríkisborga og sjálfstjórnarhéraðs).ZZZSahrawi-lýðveldið → Sjá færsluna fyrir Sahrawi-lýðveldiðA Aðildarríki SþA Engar
Salómonseyjar eiga aðild að Breska samveldinu. – Lýðveldið SambíaA Aðildarríki SþA EngarA Aðildarríki SþA Engar
Sameinuðu arabísku furstadæmin eru sambandsríki sjö furstadæma. – Sjálfstætt ríki SamóaA Aðildarríki SþA Engar – Sambandsríki Sankti Kristófer og NevisA Aðildarríki SþA Engar
Sankti Kristófer og Nevis er aðili að Breska samveldinu og sambandsríki tveggja eyja: Sankti Kristófer og Nevis.A Aðildarríki SþA Engar
Sankti Lúsía er aðili að Breska samveldinu.A Aðildarríki SþA Engar
Sankti Vinsent og Grenadínur á aðild að Breska samveldinu. – Lýðveldið San MarínóA Aðildarríki SþA Engar – Lýðstjórnarlýðveldið Saó Tóme og PrinsípeA Aðildarríki SþA Engar
Príncipe er sjálfstjórnarhérað innan Saó Tóme og Prinsípe. – Konungsríkið Sádi-ArabíaA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið SenegalA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið SerbíaA Aðildarríki SþA Engar
Í Serbíu eru tvö sjálfstjórnarhéruð, Vojvodina og Kósovó og Metohija. Síðarnefnda héraðið er de facto undir stjórn Kósovó. – Lýðveldið Seychelles-eyjarA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið SimbabveA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið SingapúrA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið Síerra LeóneA Aðildarríki SþA Engar – Slóvakíska lýðveldiðA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. – Lýðveldið SlóveníaA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. – Sambandslýðveldið SómalíaA Aðildarríki SþA Engar
Sómalía er sambandsríki sex fylkja. Tvö þeirra, Púntland og Galmudug, hafa lýst yfir sjálfstjórn, og eitt, Sómalíland, er de facto sjálfstætt ríki.ZZZSómalíland → Sjá færsluna fyrir Sómalíland – Konungsríkið SpánnA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. Spánn skiptist í 17 sjálfstjórnarhéruð og tvær borgir með sérstjórn. – Sósíalíska lýðveldið Srí LankaA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið Suður-AfríkaA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið KóreaA Aðildarríki SþNorður-Kórea gerir tilkall til Suður-Kóreu.
Í Suður-Kóreu er eitt sjálfstjórnarhérað, Jejudo. Suður-Kórea er ekki viðurkennd af Norður-Kóreu sem gerir tilkall til yfirráða á öllum Kóreuskaganum.ZZZSuður-Ossetía → Sjá færsluna fyrir Suður-Ossetíu – Lýðveldið Suður-SúdanA Aðildarríki SþA Engar
Suður-Súdan er sambandsríki 10 fylkja og þriggja stjórnsýsluumdæma.

 Abyei er svæði með sérstaka stöðu, stofnað með friðarsamkomulagi árið 2005. Það er de jure undir samstjórn Suður-Súdan og Súdan, en er de facto með tvöfalda stjórn auk stjórnar Sameinuðu þjóðanna. – Lýðveldið SúdanA Aðildarríki SþA Engar
Súdan er sambandsríki 18 fylkja.

 Abyei er svæði með sérstaka stöðu, stofnað með friðarsamkomulagi árið 2005. Það er de jure undir samstjórn Suður-Súdan og Súdan, en er de facto með tvöfalda stjórn auk stjórnar Sameinuðu þjóðanna. – Lýðveldið SúrínamA Aðildarríki SþA EngarA Aðildarríki SþA EngarZZZSvasíland → Sjá færsluna fyrir Esvatíní – Svissneska sambandiðA Aðildarríki SþA Engar
Sviss er sambandsríki 26 kantóna. – Konungsríkið SvíþjóðA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. – Sýrlenska arabíska lýðveldiðA Aðildarríki SþA Engar
20 aðildarríki Sameinuðu þjóðanna viðurkenna Þjóðarbandalag Sýrlands sem réttmæt stjórnvöld í landinu, fremur en núverandi stjórn landsins.
Héraðið Rojava hefur lýst yfir sjálfstjórn. – Lýðveldið TadsíkistanA Aðildarríki SþA Engar
Í Tadsíkistan er eitt sjálfstjórnarhérað, Sjálfstjórnarhéraðið Gornó-Badaksjan. – Konungsríkið TaílandA Aðildarríki SþA EngarZZZTaívan  → Sjá færsluna fyrir Lýðveldið Kína – Sameinaða lýðveldið TansaníaA Aðildarríki SþA Engar
Í Tansaníu er eitt sjálfstjórnarhérað, Sansibar.Tékkneska ríkisstjórnin hefur hvatt til notkunar einfaldara heitisins „Tékkía“.A Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins.ZZZTímor-Leste → Sjá færsluna fyrir Austur-Tímor – Lýðveldið TjadA Aðildarríki SþA Engar – Konungsríkið TongaA Aðildarríki SþA Engar – Tógóska lýðveldiðA Aðildarríki SþA EngarZZZTransnistría → Sjá færsluna fyrir Transnistríu – Lýðveldið Trínidad og TóbagóA Aðildarríki SþA Engar
Í Trínidad og Tóbagó er eitt sjálfstjórnarhérað, Tóbagó. – Lýðveldið TúnisA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið TúrkmenistanA Aðildarríki SþA EngarA Aðildarríki SþA Engar
Túvalú á aðild að Breska samveldinu. – Lýðveldið TyrklandA Aðildarríki SþA EngarA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. – Lýðveldið ÚgandaA Aðildarríki SþA EngarA Aðildarríki SþA Engar
Í Úkraínu er eitt sjálfstjórnarhérað, Sjálfstjórnarlýðveldið Krím, sem er de facto undir yfirráðum Rússlands, ásamt borginni Sevastópol. Hlutar Donetsk-sýslu og Luhansk-sýslu eru de facto undir stjórn Rússlands. – Austræna lýðveldið ÚrúgvæA Aðildarríki SþA Engar – Lýðveldið ÚsbekistanA Aðildarríki SþA Engar
Í Úsbekistan er eitt sjálfstjórnarhérað, Karakalpakstan. – Lýðveldið VanúatúA Aðildarríki SþA Engar – Borgríkið VatíkaniðA Áheyrnarríki Sþ og aðili að þremur undirstofnunum.A Engar
Páfastóll fer með stjórn Vatíkansins. Páfastóll er fullvalda aðili sem á í stjórnmálasambandi við 183 ríki. Að auki eiga alþjóðlegu stofnanirnar Evrópusambandið og Mölturiddarar í stjórnmálasambandi við Páfastól. Vatíkanið er aðili að Alþjóðakjarnorkustofnuninni, Alþjóðafjarskiptasambandinu, Alþjóðapóstsambandinu og Alþjóðahugverkastofnuninni, auk þess að vera með varanlega áheyrnaraðild. Embættismenn Vatíkansins eru skipaðir af páfa sem er biskup yfir biskupsdæminu Róm og þjóðhöfðingi Vatíkansins ex officio. – Bólívarska lýðveldið VenesúelaA Aðildarríki SþA Engar
Venesúela er sambandsíki 23 fylkja, eins höfuðborgarumdæmis og alríkisumdæma.ZZZVestur-Sahara → Sjá færsluna fyrir Sahrawi-lýðveldið – Sósíalíska lýðveldið VíetnamA Aðildarríki SþA Engar – Sambandslýðveldið ÞýskalandA Aðildarríki SþA Engar
Aðildarríki Evrópusambandsins. Þýskaland er sambandsríki 16 sambandslanda.ZZZ↑ Aðildarríki og áheyrnarríki Sþ ↑A ZZZZZZZZZABBZZZ↓ Önnur ríki ↓D AAAZZZ – Lýðveldið AbkasíaD Engin aðildGeorgía gerir tilkall til landsins.
Abkasía og Suður-Ossetía eru aðeins viðurkennd af Rússlandi, Níkaragva, Sýrlandi, Venesúela, Suður-Ossetíu og Transnistríu. Georgía gerir tilkall til yfirráða fyrir hönd sjálfstjórnarlýðveldisins Abkasíu.D Aðili að átta undirstofnunum SþA Engar
Ríki í frjálsu sambandi við Nýja-Sjáland. Cooks-eyjar eiga í stjórnmálasambandi við 52 ríki og eru aðilar að undirstofnunum Sameinuðu þjóðanna með fulla samningsaðild. Þær deila þjóðhöfðingja með Nýja-Sjálandi og eru auk þess með nýsjálenskan ríkisborgararétt. – Lýðveldið KósovóD Aðili að tveimur undirstofnunum Sþ Serbía gerir tilkall til landsins.
Samkvæmt Ákvörðun öryggisráðs Sameinuðu þjóðanna númer 1244 var Kósovó sett undir tímabundna stjórn Sameinuðu þjóðanna árið 1999. Kósovó lýsti yfir sjálfstæði árið 2008 og hefur verið viðurkennt af 112 aðildarríkjum Sþ og Lýðveldinu Kína, en 18 aðildarríki hafa dregið viðurkenningu sína til baka. Serbía gerir enn tilkall til yfirráða yfir Kósovó. Önnur aðildarríki viðurkenna enn yfirráð Serbíu eða hafa ekki tekið afstöðu. Kósovó á aðild að Alþjóðagjaldeyrissjóðnum og Heimsbankanum. Lýðveldið Kósovó ræður yfir megninu af landsvæðinu de facto, en með takmarkaða stjórn í norðurhlutanum.D Aðili að fimm undirstofnunum SþA Engar
Niue er í frjálsu sambandi við Nýja-Sjáland og á í stjórnmálasambandi við 20 ríki. Niue er aðili að nokkrum undirstofnunum Sþ með fulla samningsaðild. Það deilir þjóðhöfðingja með Nýja-Sjálandi og er með nýsjálenskan ríkisborgararétt. – Tyrkneska lýðveldið á Norður-KýpurD Engin aðild Kýpur gerir tilkall til landsins
Norður-Kýpur er aðeins viðurkennt af Tyrklandi. Það er áheyrnarríki í Samtökum um íslamska samvinnu og Efnahagssamstarfsráðinu sem „ríki Kýpur-Tyrkja“. Kýpur gerir tilkall til Norður-Kýpur.The World Factbook|Cyprus  (10 January 2006). Central Intelligence Agency. Retrieved 17 January 2006.D Engin aðild Marokkó gerir tilkall til landsins.
Hefur verið viðurkennt af 84 aðildarríkjum Sþ, en 43 þeirra hafa dregið viðurkenningu sína til baka eða frestað henni. Stofnaðili að Afríkusambandinu. Marokkó gerir tilkall til alls landsins sem hluta af Suðurhéruðum Marokkó. Ríkisstjórn lýðveldisins er í útlegð í Alsír. – Lýðveldið SómalílandD Engin aðild Sómalía gerir tilkall til landsins.
Sómalíland er de facto sjálfstætt ríki. Það er ekki viðurkennt af neinu öðru ríki og Sómalía gerir tilkall til yfirráða þar. – Lýðveldið Suður-Ossetía-AlaníuríkiD Engin aðild Georgía gerir tilkall til landsins.
Suður-Ossetía er de facto sjálfstætt ríki. Það er aðeins viðurkennt af Rússlandi, Níkaragva, Naúrú, Sýrlandi, Venesúela, Abkasíu og Transnistríu. Georgía gerir tilkall til landsins fyrir hönd tímabundinnar héraðsstjórnar Suður-Ossetíu. - Lýðveldið KínaDEngin aðild, en var áður aðili til 1971Alþýðulýðveldið Kína gerir tilkall til landsins.
Keppir að nafninu til um yfirráð yfir öllu Kína sem réttmæt stjórn landsins frá 1949. Lýðveldið Kína fer með stjórn eyjunnar Taívan og nærliggjandi eyja, Quemoy, Matsu, Prataeyja og hluta Spratly-eyja. Það hefur ekki gefið eftir tilkall sitt til meginlands Kína. 13 aðildarríki Sþ viðurkenna Lýðveldið Kína, og ekkert þeirra viðurkennir Alþýðulýðveldið Kína. Eitt aðildarríki (Bútan) hefur ekki tekið afstöðu hvort ríkið það viðurkennir.

Alþýðulýðveldið Kína gerir tilkall til alls lands sem Lýðveldið ræður yfir. Lýðveldið á aðild að mörgum alþjóðlegum stofnunum undir ýmsum gervinöfnum, oftast sem „Kínverska Taípei“. Það er fullgildur meðlimur í Alþjóðaviðskiptastofnuninni. Lýðveldið var stofnaðili að Sameinuðu þjóðunum og átti aðild að þeim frá 1945 til 1971, með neitunarvald í öryggisráðinu. – Pridnestrovíska moldavíska lýðveldiðD Engin aðildMoldóva gerir tilkall til landsins.
Transnistría er de facto sjálfstætt ríki, en nýtur aðeins viðurkenningar Abkasíu og Suður-Ossetíu. Moldóva gerir tilkall til landsins.Regions and territories: Trans-DniesterZZZ↑ Önnur ríki ↑D ZZZZZZZZZZZZZZZZZZ

Staða innan Sameinuðu þjóðanna

Átök um fullveldi 

 Aðrir listar 
 Lönd eftir stærð
 Lönd eftir mannfjölda
 Lönd eftir landsframleiðslu (KMJ)
 Lönd eftir landsframleiðslu (nafnvirði)
 Lönd eftir landsframleiðslu á mann (KMJ)
 Lönd eftir landsframleiðslu á mann (nafnvirði)

 Tilvísanir 

Flokkur:Listar yfir lönd