Lagarfljót

Lagarfljót  rennur um Fljótsdal og út í Héraðsflóa. Í fljótið rennur jökulsá sem sem nefnist Jökulsá í Fljótsdal sem á upptök sín í Eyjabakkajökli. Hún rennur niður Eyjabakka, niður í Norðurdal í Fljótsdal þaðan niður eftir dalnum og út í Lagarfljót. Lagarfljót er eiginlega röð af stöðuvötnum. Efsta vatnið, sem kallast Lögurinn, er langstærst, um 25 km langt, allt að 2,5 km breitt og þekur 53 km² og er dýpi þess allt að 112 metrar. Lögurinn telst þriðja stærsta og sjötta dýpsta stöðuvatn Íslands að flatarmáli og rúmmáli. Ósar Lagarfljóts eru við Héraðsflóa og hefur fljótið þar fallið um 92 km, en um 140 km ef Jökulsá í Fljótsdal er talin með. Lagarfljót er sjötta lengsta á Íslands. Helstu þverár Lagarfljóts eru Keldá, Gilsá, Grímsá og Eyvindará. Samkvæmt þjóðsögum lifir vatnaskrímslið Lagarfljótsormurinn í fljótinu.  

Við Lagarfljót standa meðal annars Egilsstaðir, Fellabær, Hallormsstaður og Eiðar. Hringvegurinn liggur yfir Lagarfljót við Egilsstaði um 301 metra langa brú. Var þessi brú sú lengsta á Íslandi frá því hún var byggð árið 1958 og fram til ársins 1973.

Þegar þegar hafist var handa við gerð Kárahnjúkavirkjun til raforkuframleiðslu. var Jökulsá á Dal stífluð við Fremri Kárahnjúk. Fyrst neðan Eyjabakkafoss með 38 metra hárri stíflu sem nefnist Ufsarstífla og er hluti Kárahnjúkavirkjunar.  Með Kárahnjúkavirkjun var rennsli Jökulsár á Brú einnig að mestu veitt yfir í Jökulsá í Fljótsdal sem hefur haft mikil áhrif á rennsli, grugg og hitastig í Lagarfljóti. Lagarfossvirkjun er í Lagarfljóti og dregur nafn af samnefndum fossi sem áður rann þar.,

 Lagarfljót eða Lögurinn? 
Árni Böðvarsson, íslenskufræðingur, skrifaði í handbók sinni, Íslenskt málfar, um heitið Löginn, sem sumir nota yfir Lagarfljót. Í bókinni telur hann styttingu þessa vera verk aðkomufólks og einkum hafða um þann hluta þess sem mest líkist stöðuvatni. Hann vitnar þar í bréf Jóns Þórarinssonar tónskálds sem hann skrifar 23. júní 1987. Jón bætti við í bréfinu:
Þessi nafngift er alveg úr lausu lofti gripin og á sér að ég ætla enga stoð í rituðu máli fornu né í málvenju heimamanna. 

 Heimildir 



 Tenglar 
 „Lagarfljót“; grein í Lesbók Morgunblaðsins 1965
 „Umhverfismat hunsað og lagarfljót skemmt“; grein af Dv.is 2013 

Flokkur:Jökulár á Íslandi
Flokkur:Stöðuvötn á Íslandi
Flokkur:Fljótsdalur
Flokkur:Lagarfljótsormurinn