Batalio di Eylau

La batalio di Eylau eventis inter la 7ma e la 8ma di februaro 1807, ed esis sangoza e senrezulta kombato inter Franca trupi di Napoléon la 1ma e Rusa trupi komandita da generalo Bennigsen, ed eventis 20 km sud-este de Königsberg, Prusia. La maxim granda kavalriala charjo de la historio (pluse 11.000 kavalriani) eventis dum ta batalio.

Eylau esis l'unesma importanta blokigo di Franca Grande Armée, qua vinkis e destruktis komplete l'armei di granda Europana povi la du antea kampanii, lor la batalio di Austerlitz en decembro 1805, e la batalio di Jena-Auerstedt en oktobro 1806.

Kun Prusian armeo diminutita e kelka deserti, Napoléon okupis la precipua urbi di Germania e marchis adeste, persequinta la cetera trupi (9.000 soldati sub generalo Lestocq, e 60.000 soldati Rusi, komandita da 75-yara marshalo Mikhail Kamensky) opozinta kontre li. Grande Armée prenis hiverneyo en Polonia.

En januaro 1807, Rusa trupi, rinforcita da 50.000 soldati de Buxhoven e da 30.000 soldati del imperiala gardo Rusa, entote 140.000 soldati lore komandita da Bennigsen, probis surprizar la 1ma Franca korpo, komandita dal marshalo Bernadotte, izolita norde.

Kun lua kustumala inventiveso, Napoléon turnis la situo segun lua propra avantajo, ed instruktis Bernadotte pri ekigar e celite desplasizar la restajo dil Grande Armée por klozar la retreto Prusiana. Ma l'aresto di Franca kuriero informis Bennigsen pri kaptilo ed il retroigis. Napoléon lor decidis provokar granda batalio, vice marchar direte vers Königsberg, ube il savis ke jacis la precipua centro di Rusa provizuro mem se Bernadotte esas tro fore.

Marshalo Soult-korpo e marshalo Murat-kavalrio, qui havis maxim bona milita kavali prenita en Prusia, arivis unesme en Eylau, ye la 7ma di februaro, proxim 14:00 kloki. Dum pos-dimezo, lua trupi recevis rinforci del marshalo Augereau-korpo e l'imperiala gardo, entote 45.000 soldati e 200 kanoni. Bennigsen havis 67.000 homi kun 460 kanoni ja instalita.

Franci atakis por prenar Eylau vilajo qua konquestesis lor la fino dil dio. Amba enemiki perdis 4.000 homi e pasis maxim mala nokto sub koldeso, sen manjar.

Ye 7:00 kloki la sequanta dio, sub nuboza tempesto, l'artilrio-duelo komencis. Ye 9:00 kloki l'unesma trupi di Davout parvenis ad extrema rekto ed atakesis dal Rusi. Augereau e Soult korpi venis helpar ma perdis multa soldati pro la pafado di kanoni. Lore maxim Rusa trupi atakis en centro a Eylau. Napoléon preske kaptesis en la kirko. 

La kavalrio di Murat charjis lore kun maxim efekto e riorganizesis kontre la precipua baterio, perdinta 1.500 soldati. Napoléon, qua savis pri l'aprocho di Prusiani, rezervis lua gardo. Ye 16:00 kloki, Lestocq arivis e atakis Davout. Ye 19:00 kloki Ney sequis li ed anke atakis. Ye 22:00 kloki la batalio cesis, e Rusi iris a Königsberg.

Amba armei perdis cirkume 20.000 soldati e havis multa grava vunditi. Napoléon, shancelema pro la multa perdaji e sufrado, restis dum la semano por sorgar.

Eylau 1807