Ekonomio di Sud-Korea

L'ekonomio di Sud-Korea kreskis rapide dum la pasinta quaradek yari. Dum la yari 1960a, lua Totala nacionala produkturo po persono equivalis olta di la maxim povra landi de la mondo. Dum l'administrado di Park Chung-hee la guvernerio komencis importacar prima materiaro e teknologio, stimulis sparo e koloko vice konsumo e mantenis salarii basa. Industrii qui povis exportacar stimulesis. To stimulis ekonomiala kreskado, qua freque superiris 10% dum la yari 1960a e 1970a. La kresko duris dum la yari 1980a e 1990a, ma dum la fino di ta yardeko la lando subisis l'efekti del Aziala ekonomiala krizo di 1997-1998. Pos 1998, Sud-Korea signatis pakti pri libera komerco por stimular lua exportaci. En 2004, lua TNP unesmafoye superiris 1 bilion Usana dolari, e nun ol esas la 15ma maxim granda del mondo  esas la 4ma maxim granda de Azia. L'efikiva asocio inter guvernerio e l'entraprezi - inkluzite furniso di kredito e kontrolo de l'importaci - posibligis ta developo. Ye la 5ma di decembro 2013, Sud-Korea ed Australia signatis bilatera pakto pri libera komerco. Sud-Korea esis la 3ma maxim granda merkato por Australiana exportaci, e la 4ma maxim granda partenero komercala di Australia en 2012.

320px|left|thumb|Seoul.
En 2017, l'elekto di prezidanto Moon Jae-in adportis konfido por la konsumeri, partale pro lua esforco pri augmentar la salarii ed augmentar publika spenso. De 2004 til 2011, la lando gradope diminutis laborala jornedo de 6 dii til 5 dii. Inter la defii por Sud-Korean ekonomio esas la rapida oldigo di lua habitanti, neflexebla laborala merkato, la dominaco di granda entraprezi (chaebols) en la produktado, e developar sua interna merkato vice dependar tante del exportaci. La 4 maxim granda chaebols produktas 90% de la gani de la 30 maxim granda kompanii di la lando.https://web.archive.org/web/20160313104026/http://journals.cluteonline.com/index.php/iber/article/viewfile/3210/3258 Altra defii esas diminutar laborala jornedo, augmentar la produktiveso, e diminutar korupto.

Quale altra landi, Sud-Koreana ekonomio afektesis serioze da pandemio di KOVID-19 en 2020, qua diminutis konsumo dil individui. En 2021 lua ekonomio kreskis 4.3%, en 2022 ol kreskis 2.61%, ed en 2023 ol kreskis 1.36%, kun la diminutado di koloko en konstrukto. Lua exportaci di industriizita produkturi a Popul-Republiko Chinia diminutis per 4,4% dum la 4ma trimestro di 2022, e per 31% e 2023.

 Referi 

*