Arequipa

Arequipa esas urbo en Peru, jacanta an la samnoma regiono. Segun statistiki de 2024, ol havis  habitanti, esanta la 2ma maxim populoza urbo di la lando, dop Lima. Lua tota surfaco esas 502,46 km².

Jacanta sude de la lando, an la du rivi di fluvio Chili (Quilca), l'urbo esas sideyo di la Konstitucala Tribunalo di Peru. Ol fondesis en 1540, e sua kompleta nomo esas «Villa Hermosa de Nuestra Señora de la Asunta de Arequipa». En 1541, Hispana rejulo Karolus la 5ma rinomizis ol «Ciudad de Arequipa» ("urbo Arequipa").

Ol havas la 2ma maxim granda industrial aglomerajo di Peru, e lua precipua industrii esas texaro (nome lano) e la produktado e komerco di kupro e molibdeno. Ol mantenas granda komerco kun Chili, Bolivia e Brazilia, e ligesas per ferovoyo al portuo Maratani, en Pacifiko.

En 2000, Unesko agnoskis la 332-hektara quarteri de la centro dil urbo kom Kulturala Patrimonio di la Homaro. Lua publika universitato, Universidad Nacional de San Agustín, esas la 5ma maxim anciena de la lando, e fondesis en 1828.

 Geografio 
Jacanta an la valo dil fluvio Chili o Quilca, qua trairas ol denorde adsudweste, la reliefo di Arequipa esas kolinoza. Lua mezavalora altitudo esas 2335 metri super la marala nivelo. La maxim basa loko dil urbo, konocata kom Huayco, jacas 2041 metri super la marala nivelo, kontre ke lua maxim alta punto jacas 2810 metri super la marala nivelo. La valo di Chili cirkondesas da alta monti norde ed este, e da kolini sude ed este, formacanta oaziso inter la dezerto e la monti di Andi.

La klimato di Arequipa esas arida temperema (BWk segun la klimatala klasifikuro da Köppen), e lua mezavalora temperaturo yarala esas 14,5 °C. La mezavalora temperaturo en januaro (somero) esas 15,3 °C, kontre ke la mezavalora temperaturo en julio (vintro) esas 13,2 °C. Rare la temperaturi superiras 25 °C, kontre ke dum vintri la temperaturi povas falar infre 6 °C dum kelka dii.

La pluvoza sezono esas kurta, iranta de januaro til la duimo di marto. La mezavalora yarala pluvo-quanto esas 94,6 mm, e la maxim pluvoza monato esas februaro, kun mezavalore 35,6 mm. L'atmosferala humedeso esas sempre basa, do la klimato esas multe arida dum autuno, vintro e printempo.

Referi

Kategorio:Urbi en Peru