Sasao nga Alor–Pantar

Ti sasao nga Alor–Pantar ket ti pamilia ti nalawag nga agkakabagian a sasao a Papuano a naisasao kadagiti isla ti purpuro Alor iti asideg ti Timor idiay akin-abagatan nga Indonesia. Mabalin dagitoy nga as-asideg a kabkabagian ti saan a sasao nga Austronesio ti akinlaud a Timor, ngem saan pay a nalawag daytoy. Ti ad-adayo a pannakaikabagian iti sasao a Trans–Baro a Guinea ti peninsula Bomberai ket naisingasingen a naibatay iti pronominal nga ebidensia, ngem urayno masansan a nadakdakamat, daytoy ken saan pay a nasayaat a naipatakder.

 Dagiti pagsasao 
Ti pamilia ket kombensional a nabingbingay kadagiti dua a sangas, a naipatengnga kadagiti isla ti Alor ken Pantar.

 Sanga nga Alor: Kamang (Woisika), Abui, Adang–Kabola, Kafoa (Jafoo), Kui, Kelon
 Sanga a Pantar: Blagar, Tewa, Lamma, Nedebang, Retta

Ti Tereweng ket sagpaminsan a naikedkeddeng a sabali a pagsaao manipud iti Blagar, ken ti Hamap ket sagpaminsan a sabali manipud iti Adang. Ti Abui, Kamang, ken ti Kabola ket mabalinda pay a saan a dagiti unitario a pagsasao.

Ti maika-15 nga edision ti Ethnologue ket inramanna ti Makasae a kas ti maikatlo a sanga, ngem ammo itan a daytoy ket imbes ket a kabagian ti Oirata–Fataluku.

 Holton, et al. (2012) 
Insingasing ti Holton, et al. (2012) ti sumaganad a pannakaidasig iti subgrupo para iti sasao nga Alor–Pantar, a dagiti agmaymaysa a pagsasao ket namarkaan iti italiko.Holton, Gary, Marian Klamer, František Kratochvíl, Laura C. Robinson, Antoinette Schapper. 2012. "The Historical Relations of the Papuan Languages of Alor and Pantar". Oceanic Linguistics, Vol. 51, No. 1, Hunio 2012

Proto-Alor–Pantar
Teiwa
Nedebang
Kaera
Akinlaud a Pantar (Mauta, Tubbe, Lamma)
Alor (panagtitipon ti *k, *q)
Kui
Abui
Kamang
?Kafoa (Jafoo)
Laud nga Alor (*s > )
Klon
Straits (*k > Ø, *g > )
Blagar–Retta
Adang
Daya nga Alor (*b > , *s > )
Sawila (cf. Sasao a Tanglapui)
Wersing (Kolana)

Ti "Proto-Alor–Pantar" ket mabalin a kapada ti Proto-Timor–Alor–Pantar, gapu ta dagiti pagsasao iti ruar ti sanga nga Alor ket kasla saan a mangporma iti umisu a nodo a daytoy ket mangsupadi iti sasao nga Oirata–Makasai ti Daya a Timor ken Pagsasao a Bunak iti pagbeddengan ti Timor.  Nupay kasta, adayo ti panagkabagian.  Ni Ross (2005) ket mangsingasing ti kaadda ti grupo a "Laud a Timor" a mangikaykaysa ti Alor–Pantar iti Bunak.  Nangikonstrukto manen kadagiti pangsandi a kas:

{|
|+
! !!sg!!pl
|-
!1ex
|rowspan=2|*na||*ni
|-
!1in
|*pi
|-
!2
|*[y]a||*i
|-
!3
|*ga||*gi
|}

Ti 3pl *gi ket saan a napasingkedan manipud iti Bunak, ken ti inklusibo ket ti laengi.

 Dokumentasion ti pagsasao 
Dagiti ganetget ti dokumentasion ti pagsasao idi nasapa a maika-21 a siglo ket nakapataud ti sakup dagiti naipablaak a material ti dokumentasion.
Dagiti deskripsion ti gramatika
A Grammar of Adang (Haan 2001)Haan, Johnson Welem. 2001. A grammar of Adang: a Papuan language spoken on the Island of Alor, East Nusa Tenggara, Indonesia: University of Sydney Ph.D. dissertation.
A Grammar of Abui (Kratochvíl 2007)Kratochvíl, František. 2007. A Grammar of Abui. Leiden: Leiden University Ph.D. dissertation.
A Grammar of Klon (Baird 2008)Baird, Louise. 2008. A Grammar of Klon: A Non–Austronesian Language of Alor, Indonesia. (Pacific Linguistics 596). Canberra: Pacific Linguistics.
A Grammar of Teiwa (Klamer 2010)Klamer, Marian. 2010. A Grammar of Teiwa. Berlin: Mouton.
Dictionaries
Kamus Pengantar Bahasa Abui (Kratochvíl & Delpada 2008)Kratochvil, Frantisek & Benny Delpada. 2008. Kamus Pengantar Bahasa Abui. Kupang, Indonesia: UBB-GMIT.
Kamus Pengantar Bahasa Pantar Barat (Holton & Lamma Koly 2008)Holton, Gary & Mahalalel Lamma Koly. 2008. Kamus Pengantar Bahasa Pantar Barat. Kupang, Indonesia: UBB-GMIT. Online: 

 Dagiti akinruar a silpo 
Sasao nga Alor ken Pantar: Dagiti Taudan ken dagiti Teoretikal nga Impakto 
Sasao nga Alor–Pantar: dagiti taudan ken dagiti teoretikal nga impaktoo – Uninibersidad ti Leiden
Lingguistika a panagduduma iti Akindaya nga Indonesia: ti Projekto nga Alor ken Pantar – Unibersidad ti Leiden
 Ti Sasao nga Alor Pantar. Inurnos babaen ni Marian Klamer. Berlin:Language Science Press. 485pp. Free download.

 Dagiti nagibasaran 


Kategoria:Dagiti pagsasao ti Indonesia