Marjorie Oludhe Macgoye

Marjorie Phyllis Oludhe Macgoye (21 Ọktoba 1928 – 1 Disemba 2015) mụrụ na Southampton, England, mana ọ kwagara Kenya obere oge ka Kenya nwechara onwe ya.[1] Ọ bụ onye na-ede uri, onye na-ede akwụkwọ, na onye na-ere akwụkwọ ozi ala ọzọ. Ọ gụrụ akwụkwọ na mahadum London maka nzere bachelor na master's. Na 1954, ọ kwagara Kenya ire akwụkwọ, mgbe ọ nọkwa, o zutere Daniel Oludhe Macgoye, bụ́ dọkịta, ha lụọkwa na 1960.[1] Ọ ghọrọ nwa amaala Kenya na 1964.

Mgbe ọ kwagara Kenya, ọ malitere ịchụso ọrụ ịghọ onye edemede. Na mbụ, o bipụtara akụkọ na magazin; ka ihe ịga nke ọma ya na-eto, ọ malitere ide akwụkwọ ogologo oge. Na mbido afọ 1970, a na-ebipụta akwụkwọ akụkọ ya na uri ya. O ritere ihe nrite maka ọtụtụ akwụkwọ ya, gụnyere Growing Up at Lina School (1971) na Murder in Majengo (1972), mana akwụkwọ akụkọ ya a ma ama bụ Coming to Birth (1986). Akwụkwọ akụkọ ya ndị nwetara ihe nrite gosipụtara ndụ nwanyị Kenya n'oge 1956-1978. 

 Oge ọ malitere 
A mụrụ Marjorie Phyllis King na 21 Ọktoba 1928 na Southampton, England, nye Phyllis (née Woolcott) na Richard King.[1] [2] Nna ya malitere ịrụ ọrụ dịka onye nkuzi n'ọdụ ụgbọ mmiri Vosper Thornycroft na nne ya bụ onye nkuzi. Otu nwa, Marjorie gụsịrị akwụkwọ sekọndrị na 1945 wee mụọ asụsụ Bekee na Royal Holloway College, Mahadum London. Ọ rụrụ ọrụ na ụlọ ahịa akwụkwọ Foyles na London ka ọ gụsịrị akwụkwọ na kọleji. O nwetara nzere masters na bekee na Birkbeck College, University of London, afọ asatọ ka e mesịrị.

 Ọrụ na alụmdi na nwunye 
Macgoye gara Kenya n'ihi akwụkwọ anamachọihe nke Church Missionary Society (CMS), nke dugara n'inye ya ka ọ rụọ ụlọ ahịa akwụkwọ CMS na Nairobi. N'afọ 1954, mgbe ọ bịarutere Kenya, mba ahụ nọ n'ọgba aghara ọchịchị, ọ nọkwa n'ọnọdụ siri ike. O sonyeere ndị Afrịka n'ọrụ mmụta ịgụ na ide, ma na-enyekarị ndị nwanyị a tụrụ mkpọrọ akwụkwọ Ndị Kraịst n'ụlọ mkpọrọ Remand dị na Nairobi. N’ebe ahụ, ọ zutere Daniel Oludhe Macgoye, bụ́ onye ọrụ ahụ́ ike, ha lụọkwa na 1960. Di na nwunye ahụ kwagara n’ụlọ ọgwụ Alupe Leprosy Mission, nke dị nso n’ókè Kenya na Uganda kewapụrụ, n’agbata 1961 na 1966 kwa, ha mụrụ ụmụ anọ ọnụ: Phyllis, George, Francis na Lawrence..

N'ọkara ikpeazụ nke afọ 1960, Marjorie kụziri ihe na Kisumu, wee malite itinye aka na obodo Luo nke di ya na ezinụlọ ya nọ na ya, ma mụta asụsụ ya, akụkọ ihe mere eme, ọdịnala na ọdịbendị, ọbụna obodo Luo kpọrọ ya "nne Gem". Ọ ghọrọ nwa amaala Kenya n'afọ 1964. N'afọ 1971, ya na ụmụ ya si Kenya kwaga maka ọrụ na-elekọta ọbá akwụkwọ mahadum na Tanzania, ebe di ya nọgidere n'azụ. Ọ ghọrọ onye njikwa nke SJ Moore Bookshop na 1975. Ọ na-eduzi ọgụgụ akwụkwọ na ogbako maka ọtụtụ ndị edemede Kenya na ọwụwa anyanwụ Afrịka. Site na 1983, ọ gbanwere uche ya gaa n'ide akwụkwọ. N'oge a, ọ nọgidere na-etinye aka na ọrụ mmekọrịta mmadụ na ibe ya n'ọtụtụ ụzọ, dị ka isonye na arụmụka mba.

 Ọrụ 

 Ịzụlite n'Ụlọ Akwụkwọ Lina (1971) 
 Ogbugbu na Majengo (1972) 
 Ịbịa A mụrụ ya (1986) 
 Oge Ugbu a (1987) 
 Ndụ n'okporo ámá (1987) 
 Victoria na Ogbugbu na Majengo (1993) 
 Ịga n'ụlọ (1994) 
 Chira (1997) 
 Ndị Black Hnad Gang (1997) 
 Abụ nke Nyarloka na Abụ Ndị Ọzọ (1997) 
 Ugbo a na-akpọ Kishinev (2005) 

 Ọrụ ndị a ma ama 
Coming to Birth - Coming to Born, nke meriri ihe nrite Sinclair, bụ akwụkwọ akụkọ banyere ndụ Paulina. N'ime akwụkwọ akụkọ a, Macgoye na-anwa iji tụnyere Kenya tupu ọchịchị na nke na-esote ọchịchị site n'echiche nke nwanyị Kenya nke hapụrụ obodo ya mgbe ọ dị afọ iri na isii ka ya na di ọhụrụ ya biri na Nairobi. Akwụkwọ akụkọ ahụ malitere site na mmeghe nke Martin Were, onye Paulina lụrụ. Ọ gụrụ akwụkwọ ma bụrụ onye na-arụ ọrụ n'etiti. Site n'ụkpụrụ ndị Kenya, ọ na-egosipụta àgwà niile nke nwa okorobịa nwere ọdịnihu na-aga nke ọma. Otú ọ dị, di ya na-anwa ịchịkwa ya, nke na-eduga n'alụmdi na nwunye na-enweghị obi ụtọ jupụtara na nghọtahie na mmechuihu. Ọ tụfuru ime ugboro atọ ma ghara ịrụ ọrụ ọdịnala nke ụmụ nwanyị. N'ikpeazụ, ka Kenya na-enweta nnwere onwe ya, ọ nwetakwara nnwere onwe ụfọdụ. Ọpụpụ ọ bụla o nwere yiri ọgụ Kenya maka nnwere onwe. Mgbe mbụ ya na di ya hapụrụ ụlọ, Kenya nọ n'ọnọdụ mberede. Ọ natara ọrụ na mba ọzọ nke kewara ya na di ya. Ọ ghaghị ịkwado onwe ya site n'ịkụzi ọrụ ịkwa akwa. Ọ mụrụ nwa site na nwoke ọzọ, mana e gburu nwa ahụ, ọ laghachiri Nairobi, ebe ọ zutere di ya. Paulina bụ onye na-amaghị ihe na onye na-enweghị ihe ọ bụla mgbe akwụkwọ akụkọ ahụ malitere, mana ka ọ na-eru n'ọgwụgwụ ya, ọ bụ nwanyị nwere onwe ya nke nwere ike iguzo maka ihe ọ kwenyere na ya.

The Present Moment - akwụkwọ akụkọ banyere ụmụ nwanyị asaa meworo agadi n'ụlọ ndị agadi, ndị si n'agbụrụ dị iche iche. Ụmụ nwanyị ndị a na-ekerịta akụkọ ha, gụnyere akụkọ ịhụnanya, ọgụ ndọrọ ndọrọ ọchịchị ha chere ihu na ọnwụ ụmụ ha. Akwụkwọ akụkọ a na-enye akụkọ dị mma banyere akụkọ ihe mere eme nke Kenya, ahụmịhe dị iche iche ụmụ nwanyị ndị a gafere na mmeso ụmụ nwanyị n'ime ọha mmadụ. Site na mmekọrịta, ndị na-agụ ya na-aghọta ọkwa dị iche iche nke ike na ikike nke ụmụ mmadụ nwere. A na-atụle isiokwu ndị dị ka ụmụ nwanyị ịbụ ihe onwunwe nke ụmụ nwoke, ụmụ nwanyị dị ka ndị na-eme mkpebi, ụmụ nwanyị bụ ndị nne na ụmụ nwanyị dị Ka ndị ọkà mmụta.

Chira – akwụkwọ akụkọ nke achọpụtara na onye na-akwado ya nwere ọrịa AIDS. Ọ bụ akwụkwọ akụkọ Kenya mbụ lere AIDS anya dị ka ihe siri ike. Aha n'asụsụ agbụrụ na-emebi ọrịa, mana ọ bụkwa ihe atụ maka "obodo Kenya nke oge a" ebe enwere ọrụ, eziokwu zoro ezo na ibu ọrụ. N'akwụkwọ akụkọ a, Macgoye kọwara ndị na-agụ ihe AIDS bụ, gịnị bụ ihe na-akpata ya, otú o si agbasa, na otú e si egbochi mgbasa ya..

Homing In - akwụkwọ akụkọ a meriri n'ọkwa nke abụọ maka asọmpi Jomo Kenyatta Literature Prize nke Kenya na 1995. Homing In bụ akwụkwọ akụkọ banyere Ellen Smith. Ọ bụ onye bi na Europe di ya nwụrụ nke ya na Martha Kimani, onye na-elekọta ya n'Afrịka. Akwụkwọ akụkọ ahụ na-ezo aka n'ihe omume ndị dị ka atụmatụ ndị agha, mmetụta nke Agha Ụwa nke Abụọ na Africa, bọmbụ ndị Germany na London, Mau, esemokwu banyere ibi úgwù ụmụ nwanyị, na ụlọ akwụkwọ ndị nweere onwe ha nke Kikuyu. Na mbido akwụkwọ akụkọ ahụ, e nwere nnukwu nkewa agbụrụ n'etiti ụmụ nwanyị abụọ ahụ. Otú ọ dị, ka ọ na-erule ngwụcha akwụkwọ akụkọ ahụ, ụmụ nwanyị abụọ si n'ebe dị iche iche ghọtara na ha bụ ndị na-adịghị ike ma chọọ ibe ha ka ha dịrị ndụ. Ha na-eme enyi ma na-akwado ibe ha.

Freedom Song - uri (ballad) banyere nwa agbọghọ, Atieno onye nwanne nna ya kpọbatara. Nwanne nna ya megburu ya ma jiri ya mee ihe. E mesoro ya dị ka ohu. Ọ rụrụ ọrụ n'akwụghị ụgwọ ọ bụla ma ghara ịga ụlọ akwụkwọ. O mechara nwụọ n'ihi ọbara ọgbụgba mgbe ọ mụsịrị nwa n'ihi na ọ dị obere.

Victoria na Murder na Majengo - onye na-eme ihe nkiri, aha ya bụ Victoria, bụ nwanyị ọchụnta ego na-aga nke ọma nke nwere ụlọ ahịa na Majengo, Nairobi. O si n'ime ime obodo Luo bịa ma wulite ihe ịga nke ọma ya site na ọtụtụ àjà. A kọwapụtara ihe gara aga ya mgbe nwa nwanne ya nwoke si Kano, Lucas, gara Victoria maka ọrụ. Victoria lụrụ di mgbe ọ dị afọ iri na ise n'ihi agụụ. Nna ya ahụghị idei mmiri ma mee ihe ọ bụla iji chekwaa anụ ụlọ na ihe ọkụkụ ha. Obi adịghị ya ụtọ n'alụmdi na nwunye ya ma chee na inwe nwa ga-agbanwe ọnọdụ ahụ, mana di ya enweghị ike ịmụ nwa. Mgbe ọ nwara ime afọ abụọ, nwoke ọzọ tụụrụ ime ya. Victoria kpebiri na ọ chọghịzi ịlụ di ma gbaa ọsọ mgbe amuchara nwa ya. Chelagat, onye ọchụnta ego na-aga nke ọma na onye nwe ụlọ ndị akwụna, napụtara ya. Victoria rụrụ ọrụ dị ka onye akwụna iji nweta ego. N'ikpeazụ, ọ ghọrọ onye nweere onwe ya n'ụzọ ego ma mesịa nweta agụmakwụkwọ ụfọdụ. Victoria chọpụtara na Chelagat na-arụ ọrụ dị ka onye nledo site n'inweta ozi site n'aka ndị ikom ma mee otu ihe ahụ. Victoria meghere ụlọ ahịa Nairobi mgbe ọ na-arụ ọrụ n'akụkụ ya na mkpuchi ụlọ ahịa ahụ.

 Mmeghachi omume 
Na Victoria and Murder in Majengo and Coming to Birth ọ na-eweghachi onyinyo ụmụ nwanyị site n'inye àgwà dị ka obi ike na ike nye ndị isi nke akwụkwọ akụkọ ya. N'ime ụwa ndị nna ochie, àgwà ndị a bụ nke ụmụ nwoke ma ọ bụghị ụmụ nwanyị. Na Victoria na Murder in Majengo, Victoria na-ewere ọtụtụ ọrụ ọdịnala a na-ewere dị ka nwoke. Victoria gbapụtara onwe ya site n'ịpụ n'alụmdi na nwunye ahụ. Ọ bụ ezie na ọ ghaghị ịrụ ọrụ dị ka onye akwụna iji kwụọ ụgwọ ụtụ isi n'ihi na nna ya enweghị ụzọ isi mee ya. Ọ bụrụ na ọ chere nna ya, ọ gaara ewe ya ogologo oge iji nweta mgbapụta. N'ebe a, Victoria na-akọwa ọrụ ọdịnala nke ụmụ nwanyị site n'ịghara ịpụ n'alụmdi na nwunye. Ọ dịghịzi mkpa ịnata iwu n'aka ụmụ nwoke. N'agbanyeghị ọrụ ya, o nwere ike inweta nnwere onwe ego, nke bụ ọrụ nwoke. Site na imeghe ụlọ ahịa ya na Nairobi, ọ na-akọwa ọrụ nwoke na nwanyị ọdịnala site n'iji ndị ọzọ rụọ ọrụ ma rụọ ọrụ dị ka onye nledo. Victoria gụrụ akwụkwọ nke ọma ma zụlite nwa nwanyị dị ka Victoria.

N'otu aka ahụ, na Coming to Birth, Paulina na-akọwa ọrụ nwoke na nwanyị ọdịnala site n'inweta agụmakwụkwọ wee sonye n'ụlọ akwụkwọ ọrụ aka. Ọ ghọrọ onye nlekọta na Kenya ma nwee ike ịnwe onwe ya n'ụzọ ego. Ọbụna o nyere ihe karịrị ụmụnne ya na di ya. Ọrụ ha gbanwere n'oge na-adịghị anya ka Martin na-adabere ugbu a. Ma Victoria ma Paulina bụ ụmụ nwanyị ndị na-edo onwe ha n'okpuru ụmụ nwoke. Ha nwetara nnwere onwe ha site na obi ike na agụmakwụkwọ ha. Ha nwetara nnwere onwe ego site na ọrụ ha wee bụrụ ndị na-enye ndị ọzọ. Ụmụ nwanyị na-eguzo maka onwe ha n'ụzọ dị iche iche, nke bụ Macgoye na-akpali ụmụ nwanyị nke oge a ịgụ akwụkwọ akụkọ ya iguzo maka onwe ya n'etiti ndị nna ochie.

Macgoye bipụtara ọtụtụ ọrụ na nsogbu dị iche iche Kenya chere ihu. Ụfọdụ ọrụ ya, dị ka Freedom Fighter, abanyela na usoro ọmụmụ ụlọ akwụkwọ Kenya. Ọrụ ya na-anọchi anya olu ụmụ nwanyị a na-emegbu emegbu iji nyere aka mee ka enweghị ikike na ikike ọchịchị dị na ọha mmadụ.[1] N'abụ a, ọ tụlere okwu gbasara ịrụ ụmụaka n'ọrụ, bụ nke a na-ahụkarị n'obodo ndị Africa. Ọ rụtụkwara aka n'okwu gbasara imebi ikike mmadụ dị ka ọrụ ụmụaka na nlekọta nne na nna ezughị oke bụ nke a ka na-ahụkarị na ọ bụghị naanị Africa kamakwa n'ụwa niile. Abụ a na-ezipụ ozi site n'ịkụda omume ndị a. N'abụ Nyarloka, ọ na-egosi mgba mgba ụmụ nwanyị na-eche ihu na-agafe n'obodo ọhụrụ; ọ na-egosi ihe ọtụtụ ụmụ nwanyị East Africa na-alụ. Ọ bụ ezie na e dere abụ a ọtụtụ iri afọ gara aga, ọ ka bara uru ugbu a.[2] Ọtụtụ ọrụ Macgoye na-ewere ọnọdụ na Majengo. A maara Majengo dị ka mpaghara ọkụ na-acha uhie uhie ebe enwere ọtụtụ ọrụ mmekọahụ na ime ihe ike.[3] Ebe obibi Macgoye bụ chọọchị na ebe ọ na-egbo mkpa ndị ọ na-achọghị. O nyeere ndị nwere ọrịa uche, AIDS, ndị ọgwụ ọjọọ riri ahụ́, ndị na-enwe mmekọahụ, na ndị na-enweghị ebe obibi aka. Ọ ga-akwado ndị nwunye a gbahapụrụ agbahapụ na ndị na-enwe mmekọahụ bụ́ ndị na-enweghịzi ike ịrụ ọrụ. Ndị nta akụkọ, ndị nta akụkọ, ụmụ akwụkwọ, na ndị ọzọ na-abịa n'ebe ọ nọ ka ọ na-agbalị idozi nsogbu na inyere ndị nọ ná mkpa aka. Ọ na-enye olileanya na ịhụnanya na-enweghị atụ maka ndị "na-achọghị".

 Ihe edeturu n'okpuru ala 

Otú:Pages with unreviewed translations