Phila Portia Ndwandwe

Phila Portia Ndwandwe (6 Febrụwarị 1965 – 1988), makwaara dị ka Zandile ma ọ bụ Zandi, bụ onye ọgụ Natal cadre nke uMkhonto weSizwe (MK) nke Muzi Ngwenya (Thami Zulu ma ọ bụ “TZ”) hibere na Swaziland. MK bụ nku agha (Spear of the Nation) nke African National Congress (ANC), nke Nelson Mandela kere na 1961.

 KwaZulu-Natal sitere 
Zandi dị afọ 21 bụ nwa akwụkwọ ọgwụgwọ eze  mgbe etinyere ya na ANC wee bụrụ onye ọgụ MK. Afọ atọ ka e mesịrị, ọ bụ onye na-eme ihe ike bi na Durban, a na-enyocha ya ma jide ya na ebubo iyi ọha egwu tupu ọ gbaga n'agha na Swaziland. Ndị ọrụ nchekwa Durban tọọrọ na Swaziland na Manzini Arms, ebe obibi, wee [ ya ] ma gbuo ya. 

Nke ya bụ aru mbụ nke Truth and Reconciliation Commission (TRC) mebiri. N'oge ndị TRC na-ege ntị, onye ọrụ nke kwupụtara na ya so na ndị otu gbagburu ya dugara ndị ọchịchị n'ebe dị n'ugbo Elandkop ebe ha liri ya.  Na Maachị 12, 1997, a gwupụtara ọkpụkpụ Ndwandwe n'ubi dị na KwaZulu-Natal na nwa ya nwoke dị afọ 9 gara olili ozu steeti ya na nne na nna ya ochie na Nelson Mandela.  E yipụla ya uwe ma tie ya ihe ugboro ugboro n'ịgbalị 'ịtụgharị' ya mana o kwenyesiri ike ikwu okwu. Otu n'ime ndị jidere ya kọwara ọjụjụ ya dị ka "nwere obi ike, nwee nnukwu obi ike." N'enweghị ihe akaebe a ga-ekpe ikpe megide Zandi, ha kpebiri igbu ya ma zoo ozu ahụ, kpuchie ya na lime na mpempe akwụkwọ.  11 ndị bụbu ndị ọrụ nchekwa nwetara mgbaghara na ndị na-agwa ndị tọọrọ ya ekpugheghị. 

Nna ya, Nason Ndwandwe tụrụ egwu na ọ ghọwo onye na-eso ' askarị ' ma ọ bụ onye na-agwa ọchịchị ịkpa ókè agbụrụ mgbe ya na Nelson Mandela na ANC na-alaghachighị na 1993, ya mere ọ rịọrọ TRC maka ajụjụ ọnụ. Onye nyocha TRC Stephanie Miller chọtara ihe akaebe nke ndị uwe ojii 'kụrụ squad' na-arụ ọrụ na Durban wee weta nrụgide ka ọ nagide ndị otu ahụ. "Family reunited as South Africa makes peace with past". www.justice.gov.za. Truth and Reconciliation Commission. South African Press Association. 9 May 1997. Archived from the original on 2 August 2014. Ka ọ na-erule n'afọ 1997, ndị tinyere akwụkwọ maka mgbaghara kpugheere kọmishọna akụkọ banyere ntọọrọ ya na igbu ọchụ sochirinụ. Mgbe ọ nwụsịrị, a gwara ezinụlọ ya na ọ gara Tanzania. 

 Hụkwa 
ma tie ya ihe ugboro ugboro n'ịgbalị 'ịtụgharị' ya mana o kwenyesiri ike ikwu okwu. Otu n'ime ndị jidere ya kọwara ọjụjụ ya dị ka "nwere obi ike, nwee nnukwu obi

 Victoria Mxenge
 Albie Sachs

 Ntụaka