Anetta Kahane

Anetta Kahane (amụrụ 1954 na East Berlin) bụ onye nta akụkọ nku aka ekpe German, onye ode akwụkwọ na onye na-akwado antisemitism, ịkpa ókè agbụrụ na oke aka nri. Site na 1974 ruo 1982 ọ bụ onye mmekọ na-akwadoghị maka ndị uwe ojii nzuzo Stasi East German. Na 1998 ọ tọrọ ntọala Amadeu Antonio Foundation, bụ nke ọ na-eduzi kemgbe 2003. Ọ bụ onye a na-eche maka mkpọsa ịkpọasị nke aka nri kemgbe 2002 na atụmatụ ụjọ enwere ike kemgbe 2015, nke onye ọka iwu German na-enyocha.

 Ezinụlọ na ntorobịa 
Nne na nna Kahane Max Kahane na Doris Kahane (nke a mụrụ Machol) bụ ndị Juu na-achị ụwa bụ́ ndị si na Nazi Germany gbapụ na 1933. Max Kahane lụrụ Agha Obodo Spen megide General Francisco Franco, e mesịakwa na Nguzogide France megide ndị Nazi. N'ụlọ mkpọrọ nke Vichy Regime ọ zutere Doris Machol, onye na-arụsi ọrụ ike na Nguzogide.[1] Ha lụrụ na 1945, kwaga East Berlin, ma ghọọ ụmụ amaala na-eguzosi ike n'ihe nke German Democratic Republic na ndị òtù Socialist Unity Party nke Germany..

Kahane bụ nwa ikpeazụ n'ime ụmụ atọ. N'ịgbaso ọrụ Max Kahane dị ka onye nta akụkọ maka ụlọ ọrụ mgbasa ozi East German na mgbasa ozi steeti, ezinụlọ ahụ biri na New Delhi (India) site na 1957 ruo 1960, na Rio de Janeiro na 1963. Dị ka ndị ọzọ lanarịrị Oké Mgbukpọ ahụ, nne na nna ya ekwughị banyere ahụmịhe ha nke mkpagbu, mana mmerụ ahụ ha metụtara Kahane. N'ụlọ akwụkwọ, Kahane kwupụtara banyere okpukpe ndị Juu ya, megide ọchịchọ ndị mụrụ ya.

 Nwa akwụkwọ na onye na-enye akụkọ Stasi 
Malite na 1974 Kahane mụrụ ọmụmụ Latin America na Rostock.[1] N'afọ ahụ, ndị Stasi jụrụ ya ajụjụ banyere mgbagha nke ezigbo enyi ya. Ọ kwetara ịrụ ọrụ maka Stasi dị ka onye ọrụ na-akwadoghị.[2] Ọ zutere onye ọrụ Stasi ugboro isii n'afọ na nkezi, wee kọọ ihe ọ chọpụtara gbasara ndị njem nlegharị anya West German na ndị mba ọzọ ndị ọzọ. Na mbụ Stasi kwuru na ọ kparịrị ndị enyi ya na ụmụ akwụkwọ ibe ya, ma n'oge na-adịghị anya, ha chọpụtara na ọ bụ onye a na-apụghị ịdabere na ya na onye siri ike ịchịkwa.[3] O nwere mgbe ọ kọrọ banyere ndị na-ese ihe bụ Thomas Brasch na Klaus Brasch, bụ ndị Stasi ekewapụtara dị ka "ndị iro nke GDR", ma kwadoro ikpe ahụ n'enweghị nkọwa..

Site na 1979 ọ gara n'ihu na agụmakwụkwọ ya na Mahadum Humboldt nke Berlin ma kụzie Asụsụ Portuguese. N'afọ 1979 na 1981 ọ rụrụ ọrụ dị ka onye ntụgharị maka ọrụ injinia GDR na São Tomé na Príncipe na Mozambique, ebe ọ hụrụ ndị ọrụ East Germany na-akpa àgwà n'ụzọ ịkpa ókè agbụrụ na nke na-eme ka ndị isi ojii Africa nwee nkwanye ùgwù. N'afọ 1982, ọ jụrụ ịga n'ihu dị ka onye na-enye ihe ọmụma na Stasi,  n'ihi ya, ọ tụfuru nnwere onwe ịga njem na mpụga GDR,  ọnọdụ ya na mahadum, na ọtụtụ n'ime ọrụ nsụgharị ya.

Site na 1983 ruo ma ọ dịkarịa ala 1988 Stasi nọ n'okpuru nlekọta. N'afọ 1986, o tinyere akwụkwọ ịhapụ GDR. N'afọ 1990, mgbe GDR gbasara, ọ kwetara ndị enyi ya na ọ bụ onye na-enye ihe ọmụma na Stasi, mana o kpebiri na ọ gaghị akpọsa ya.

N'afọ 2002, ihe gara aga Kahane dị ka onye bụbu onye na-enye ihe ọmụma na Stasi ghọrọ ihe a ma ama. N'afọ 2004, n'akụkọ ndụ ya, o dere n'ụzọ zuru ezu banyere akụkụ a nke oge gara aga  ma kweta na ihere na-eme ya.  N'afọ 2012, onye sayensị ndọrọ ndọrọ ọchịchị bụ Helmut Müller-Enbergs nyochara akwụkwọ Stasi gbasara ikpe ya n'aha ya. Ọ hụghị ihe ọ bụla na-egosi na akụkọ ya kpatara mmerụ ahụ ọ bụla na ndị a hụrụ, mana ọ kpọchaghị ọghọm akụkọ ya nwere ike ịkpata n'ozuzu ya. Ọ chọpụtakwara na ọ nataghị onyinye ma ọ bụ uru ndị ọzọ. Otú ọ dị, nkwubi okwu a enwetala nkatọ, ebe ọ na-ahapụ ebubo ya n'ọtụtụ ndị mmadụ si n'ebe ọ nọ, ọkachasị nke Klaus Brasch na Thomas Brasch.

 Mgbalị 
Site na 1988 Kahane na-arụsi ọrụ ike na mmegide nke ndị na-ahụ maka ihe ndị ruuru mmadụ nke GDR, ma kwado ndị mba ọzọ na ndị ka nta. O sonyere na East German Round Table .  N'afọ 1990, a họpụtara ya ka ọ bụrụ onye ọrụ mbụ na nke ikpeazụ maka ndị mba ọzọ nke Senate East Berlin .  Mgbe ọ hụchara ime ihe ike n'okporo ámá na mwakpo a wakporo ndị Sinti, Ndị Romani, ndị Afrịka na Ndị Vietnamese, ọ na-emegide ịkpa ókè agbụrụ kwa ụbọchị. Ọ manyere ndị isi obodo ka ha gbanwee ụlọ ndị agha gara aga ka ha bụrụ ụlọ maka ndị mbịarambịa na ndị gbara ọsọ ndụ n'ebe ọwụwa anyanwụ Europe.

Kemgbe afọ 1989 Kahane amalitela ọtụtụ njikọ maka nsogbu nke ndị mba ọzọ, ma ghọọ ọkachamara a na-akwanyere ùgwù na isiokwu a. N'ịzaghachi mmụba nke ime ihe ike agbụrụ na East Germany, na 1998 Kahane malitere Amadeu Antonio Foundation dị ka mgbalị a haziri ahazi iji lụso xenophobia, mmegide ndị Juu na oke aka nri ọgụ. N'afọ 2012, e nyere ya ihe nrite Moses Mendelssohn maka ọrụ ya, nke Senate nke Berlin nyere. N'ọnwa Julaị afọ 2015, ọ kwadoro aro nke Minista-Onye isi ala nke Baden-Württemberg Winfried Kretschmann iziga ndị ọzọ gbara ọsọ ndụ na Steeti ọhụrụ nke Germany n'ihi na, dị ka ya si kwuo, ọnụ ọgụgụ ndị na-acha ọbara ọbara dị ala n'ebe ahụ. N'ọnwa Disemba afọ 2015, ọ gbasoro oku nke German Federal Ministry of Justice and Consumer Protection ka ọ sonye n'òtù na-emegide Okwu ịkpọasị na mgbasa ozi mmekọrịta.

Kahane bụ onye na-ede akwụkwọ akụkọ na Berliner Zeitung  na Frankfurter Rundschau . 

 Egwu 
N'oge nyocha na netwọk nke onye a na-enyo enyo na ọ bụ onye na-eyi ọha egwu na onye agha Bundeswehr Franco Albrecht, a matara na ọ nwere ike ime atụmatụ igbu Kahane. Dị ka Redaktionsnetzwerk Deutschland (RND) si kwuo, ndị nchọpụta chọtara ndepụta nke ndị a ga-achọ n'ime folda nhọpụta nke onye agha ahụ, Kahane n'etiti ha. Ha chọpụtakwara ihe edeturu banyere ụzọ njem a haziri ahazi: Franco Albrecht chọrọ iji ọgba tum tum ya si n'obodo ya bụ Offenbach bụ Main gaa Berlin. Onye ya na ya so kwesịrị iwetara ya égbè. Albrecht nwekwara foto nke ụgbọala ndị otu Berlin nke Amadeu Antonio Stiftung ma hụ ya ka ọ na-eji égbè na-agba égbè. Ndị ọkàiwu kọwara ihe ndị a dị ka atụmatụ igbu Anetta Kahane.

 Akwụkwọ ndị e bipụtara 

 Ich durfte, die anderen mussten. Na: Vincent von Wroblewsky (ed): Zwischen Thora und Trabant: Juden in der DDR. Aufbau-Verlag, Berlin 1993,  , peeji nke 124-144 (German)   
 Ichkhe bụ, du nicht siehst: meine deutschen Geschichten. Rowohlt, Berlin 2004,   (German)  

 Onyinye 

 1991: Theodor-Heuss-Medallie
 2002: Moses-Mendelssohn-Preis nke Berlin

 Ihe odide 

Òtù:Mmadụ ndi di ndụ