Otukpa

Otukpa bụ obodo dị na Benue State, Nigeria.  Ọ nwere isi ụlọ ọrụ ọrụ ime obodo Ọgbadibo

Otuba ezinụlọ ikpokọta ọnụ.  Aha Otukpa bụ akara nke ìgwè n'otu, nchekwa na enyi.

 ndabere 
Ndikom ato;  Oono, Oodo Ogodo na Ameh Ochagbaha na-ahụ site n'ụdị dị iche iche na-achọ akụ na ọnọdụ gbakọrọ n'otu ebe a maara taa dị ka Oto.  Ndị ikom ahụ ahụ abanyela n'ịgbanwe ka aha ọnụ na mmepụta akụ na ha n'otu n'otu.  Ha ihe aha kwesịrị maka mpaghara a maara taa dị ka OTUKPA .  Aha mbụ 'otuba' nke ọma "ịchịkọta ma ọ bụ ọnụ" na-arụtụ aka n'ihe dị mkpa dị n'ịdị n'otu n'etiti ha.

Aha Otukpa bụ akara nke ịdị n'otu, nchekwa na enyi. Otu-le-kpa, ugboga bo glan (Prof. Abimaje Akpa) 

Anthony Inedu Ijika Akoto n'akwụkwọ ya akpọrọ The Making of Otukpa Land nwere ihe ndị a ikwu maka aha Otukpa;  "Mgbe ọ na-ede na etymology nke aha "Otukpa" ọrụ Captain G.D.C. Ego na-arụ ọrụ dị mkpa na-ewuli elu. Dị ka ego si kwuo, Otukpa sitere na okwu Idoma abụọ kpụrụ: 'Oto' aha obodo dị n'oge ahụ na '  Ukpa” osisi dị nsọ kwenyere na ọ nwere akụrụngwa ọgwụ na ike ịgwọ ọrịa Ọ bụ n'alụlụ osisi 'Ukpa' dị n'ime obodo a na-akpọ 'Oto' ka ndị okenye nke agbụrụ atọ Ai-Oono, Ai-Oodo na Ai-Ochagbaha mere.  nwere convent na nkwekọrịta ịhụnanya, enyi na nchekwa.  Otu a ka aha 'otupka' siri malite.

Ka ọ dị ugbu a, a ma ndị Otukpa ka ha na-eme enyi nwere ọmarịcha omenala.

 Ndozi mbụ 
Eziniche Ai-Oono, Ai-Oodo, Ai-Ochagbaha bụ ndị bi na mpaghara a maara taa dị ka Otukpa enweela ma na-eme ụzọ obodo ime ha rutere otukpa ugbu a.  Ndị edemede na-eji otukpa dị ugbu a.  Agbụrụ ndị ahụ bi n'akpịrị ugwu ugwu na-ahụ mmiri nke m na-egosi ndị –-amata nke ngalaba Idoma.  Asụsụ ndị mmadụ bụ Idoma.  aha dumputara na oke ohia ejirila ụzọ na-egbukpọsị osisi iji nye ọhọd maka ọrụ ugbo kwado ọnụ ọgụgụ na-Ụdị ngwaọrụ.  A na-edobe naanị oke dị n'obodo ndị ahụ maka nchekwa nchekwa, egwuregwu na ofufe nke chi.  Ndị obodo na-ebi n'ime ụzọ, ezinarọ nke ọ ALA na-anọ ebe dị iche iche.

 Ihu igwe 
N'otukpa, oge mmiri mmiri na-akpa ike na oke mmiri, oge ọkọchị na-eku ume na obere urukpuru, ọ na-ekpo ọkụ kwa afọ.  January na Otukpa, bụ oge akwụkwọ.