2012 Kohistan scandal

Ihe onyonyo onyonyo nke Kohistan bụ ikpe igbu ọchụ nke mere na Mee 2012 na Palas Valley, Kohistan, Pakistan. Ọ gụnyere nkwanye ùgwù igbu ụmụ agbọghọ ise, ndị ihe onyonyo pụtara na ịntanetị. Vidio ahụ gosiri otu nwoke na-agba egwu ebe ụmụ agbọghọ anọ na-akụ aka ma na-abụ abụ.

A na-azọrọ na, mgbe ihe nkiri ahụ pụtara n'ihu ọha, e mere jirga agbụrụ n'oge na-adịghị anya mgbe nke ahụ gasịrị ebe e kpebiri na a ga-egbu ndị sonyere na nwata nwoke ahụ mere vidio ahụ.

Afzal Kohistani, nwanne nwoke nke okenye nke ụmụ nwoke abụọ ahụ tinyere aka na vidiyo ahụ, megidere ọdịnala agbụrụ obodo wee weta okwu ahụ n'ihu obodo; buru ụzọ rịọ maka nchebe ndị sonyere wee mechaa kwuo na e gbuola ụmụ agbọghọ nọ na vidiyo ahụ.[1] Kohistani gbara mkpọsa ihe karịrị afọ asaa iji debe ikpe ahụ n'ihu ọha ruo mgbe e gburu ya na Machị 2019.

Na Septemba 2019, a mara ụmụ nwoke atọ ikpe igbu mmadụ atọ n'ime ụmụ agbọghọ ahụ na vidiyo ahụ wee tụọ mkpọrọ ndụ. Ọnọdụ nwa agbọghọ nke anọ na nke ise ka ekwenyebeghị.
 Ihe omume 

 Vidio ahụ 
Ụmụ agbọghọ anọ - Bazeegha, Sereen Jan, Begum Jan na Amina - ka a hụrụ ka ha na-akụ aka ma na-abụ abụ; nwa agbọghọ nke ise, Shaheen, nọkwa ebe ahụ mana ọ pụtaghị na vidiyo ahụ. N'otu agba ọzọ, a hụrụ otu nwoke ka ọ na-agba egwu, ebe nwoke nke abụọ na-edekọ ma ya na ụmụ agbọghọ.[1] A kọrọ na eserese vidiyo a na-eme ememe agbamakwụkwọ na mpaghara Kohistan dịpụrụ adịpụ na nke siri ike, ebe ndị jirga ebo na-akwado ọdịnala ọdịnala na enweghị usoro mmanye iwu siri ike. N’ọnwa Mee 2012, e wepụrụ ihe onyonyo a n’Ịntanet, ebe ụmụ agbọghọ na ụmụ nwoke si n’agbụrụ dị iche iche, ndị ebo dị iche iche kpọbatara otu jirga ebe e kpebiri na e kwesịrị igbu ndị so ya, n’ihi na a na-ewerekarị imekọ ihe ọnụ n’etiti agbụrụ dị ka ihe a machibidoro iwu.

 Nnyocha na mkpebi ikpe 
Ihe omume a ruru mgbasa ozi obodo na June 2012 mgbe Afzal Kohistani, nwanne nwoke nke okenye nke ụmụ nwoke jikọtara na vidiyo ahụ, boro ebubo na egburu ụmụ agbọghọ ndị ahụ na iwu nke ebo Azadkhel. Ndị ọrụ gọọmentị gọnarịrị na nke a mere ma kwuo na ụmụ agbọghọ ahụ dị ndụ. Achụpụrụ ikpe ahụ mgbe ndị na-akwado ikike na ndị ọrụ gọọmentị mere njem abụọ n'ime ime obodo iji zute ụmụ agbọghọ ahụ, dịka Ụlọikpe Kasị Elu nke Pakistan nyere iwu, ma kwenye na mbụ na ọ dịkarịa ala anọ n'ime ụmụ agbọghọ ahụ dị ndụ.[1] [2] [3] Dr Farzana Bari, onye na-akwado ikike ụmụ nwanyị nke mere njem abụọ ahụ iji zute ụmụ agbọghọ ahụ, kwenye na mbụ na nkwubi okwu ahụ[1] mana emesia wepụta nkwenye ya. 
N'ịzaghachi mmechi nke ikpe ahụ, Afzal Kohistani kwusiri ike na e gosipụtara ndị aghụghọ na ndị otu nyocha ahụ nakwa na ezigbo ụmụ agbọghọ ahụ anwụọla. O tinyere akwụkwọ iji meghee ikpe ahụ nke mere ka atọ n'ime ụmụnne ya ndị nwoke nwụọ.

N'abalị asatọ n'ọnwa Febụwarị n'afọ 2014, onye bụbu onye otu ndị omeiwu nke Khyber Pakhtunkhwa si Kohistan, kwuru n'ihu ọha na e gburu ụmụ agbọghọ anọ ahụ a hụrụ na vidiyo ahụ ma nke a kpaliri Afzal Kohistani itinye akwụkwọ ọzọ maka ka e mepụta ụmụ agbọghọ ahụ n'ụlọ ikpe. Mgbe a jụrụ nke a, ọ kpọgara ya n'Ụlọikpe Kasị Elu ebe, na Nọvemba 2016, e nyere iwu ka e nye ya ọrụ ọzọ.Dastageer, Ghulam (4 June 2019). Onye ọka iwu na-agbachitere ya kwuru na enweghị ike ịkpọta ụmụ agbọghọ ahụ n'ihu kọmitii ahụ n'ihi mmachi agbụrụ na-eme ka ọ bụrụ ihe ùgwù na ihere. Onye ọka ikpe Ejaz Afzal jụrụ arụmụka ahụ ma zigara onye ọka ikpe, Shoaib Khan, na ndị ọrụ ndị ọzọ ka ha zute ụmụ agbọghọ ahụ. Ụmụ agbọghọ anọ pụtara n'ihu ha n'ụzọ kwesịrị ekwesị ma hụ enweghị nkwekọrịta n'ihe gbasara afọ nke ụmụ agbọghọ ahụ mepụtara na ndị pụtara na vidiyo ahụ afọ ise tupu mgbe ahụ.

N'ihe gbasara Amina, akụkọ nke kọmitii ahụ nyere ụlọ ikpe kachasị elu kwuru, sị:

A chọtara ọdịiche yiri nke ahụ n'ọnọdụ ọ bụla.Dastageer, Ghulam (4 June 2019). 

Farzana Bari mere nkwupụta ọhụrụ n'ụlọ ikpe na-ekwughachi nchegbu mbụ ya na ụmụ agbọghọ ahụ a hụrụ na vidiyo ahụ abụghị ndị e gosipụtara n'ihu kọmitii ahụ. O kwuru, sị:

N'ọnwa Ọgọstụ 2018, site n'iwu nke Ụlọikpe Kasị Elu, ndị uwe ojii Kohistan debanyere aha Akụkọ ozi mbụ maka igbu ụmụ agbọghọ ise metụtara vidiyo ahụ. N'ọnwa Disemba afọ 2018, nyocha ahụ chọpụtara na mmadụ abụọ n'ime mmadụ ise e gburu egbu dị ndụ  nakwa na atọ n'ime ụmụ agbọghọ ahụ - Siran Jan, Begum Jan na Bazeegha - egbuola n'ezie. Dastageer, Ghulam (4 June 2019). 

 Afzal Kohistani 
Afzal Kohistani, onye agbụrụ Salehkhel si na Kolai-Palas District, bụ otu n'ime ụmụ asatọ. Ezinụlọ ahụ biri ndụ ntụsara ahụ ma bụrụ ndị a na-akwanyere ùgwù nke ọma n'ime obodo Gadaar. N'oge dị iche iche, Afzal na-arụ ọrụ na ụlọ ahịa ịkwa ákwà, na-arụkọ ọrụ maka onye ọka iwu ma na-ere mmanụ aṅụ, ma na-amụ iwu n'oge ezumike ya.

N'afọ 2010, ya na nwunye ya na ụmụnne ya abụọ, Bin Yasir na Gul Nazar, bi na Mansehra. N'oge a, Yasir na Nazar laghachiri n'obodo ezinụlọ nke Gadaar, nke bụ ebe e mechara mee vidio ahụ. Mgbe vidiyo ahụ gbasara, e jidere Yasir na Nazar; abụọ n'ime ụmụnne ha nwoke na ezinụlọ ndị ọzọ sitere n'ebo Salehkhel hapụrụ Gadaar wee kwaga Allai, ebe a na-enye ha nchebe n'aka agbụrụ Azadkhel, bụ ndị ụmụ agbọghọ ahụ nọ na vidiyo ahụ.

N'adịghị ka ịgbaso ọdịnala agbụrụ, Afzal gbalịrị igbochi ikpe nke jirga. Mgbe nke ahụ kụrụ afọ n'ala, ọ gakwuuru ndị mgbasa ozi ma kpụpụ ikpe ugboro ugboro iji gosipụta na igbu ọchụ ahụ mere.Dastageer, Ghulam (4 June 2019).  N'ihi ya, e gburu atọ n'ime ụmụnne Afzal, ndị fọdụrụ na Gadaar, na Jenụwarị 2013  ma gbaa ụlọ Afzal ọkụ. "Three given life in 'honour killings' blood feud". 

Na 6 Machị 2019, a gbagburu ya na Abbottabad, Khyber Pakhtunkhwa . 

 Nkwenye 
Na Jenụwarị 2014, a mara ndị ikom isii sitere n'ebo Azadkhel ikpe maka igbu ụmụnne atọ Afzal Kohistani. A mara otu ikpe ọnwụ ma maa mmadụ ise ndị ọzọ ikpe ịga mkpọrọ afọ 25, ha niile bụ ndị ikwu ụmụ agbọghọ ahụ site na vidiyo ahụ. A tọhapụrụ mmadụ isii ndị ọzọ, gụnyere onyeisi jirga nke e kwuru na ọ nyere iwu igbu ọchụ mbụ. N'afọ 2017, ụlọ ikpe dị elu kagburu ikpe ndị ikom isii ahụ."'Honour killing' whistleblower shot dead". 

Na Septemba 2019, a mara nna Bazeegha, nna Sereen Jan na nwanne Begum Jan ikpe maka igbu ọchụ ma maa ya ikpe ịga mkpọrọ ndụ ya niile. A tọhapụrụ mmadụ ise ndị ọzọ."Three given life in 'honour killings' blood feud". 

 Hụkwa 

 Ogbugbu nsọpụrụ na Pakistan:
 Qandeel Baloch
 Nkume a tụrụ Farzana Parveen
 Samia Sarwar
 Ọnwụ Samia Shahid
 Ayman Udas 

 Ebem si dee 

Òtù:Pages with unreviewed translations