Asụsụ Andi

AndiQwannabsarnaqawavannab mi Resort[failed verification]Nkwupụta[qχʼavannab mitsʼːi] ]A mụrụ ya Ebe Ugwu CaucasusÓgbèNdịda DagestanAgbụrụ11,800 Andi (ọnụ ọgụgụ nke 2010)  Ndị na-asụ asụsụ ala21,150 (ọnụ ọgụgụ 2020) Том 5.  Ezinụlọ asụsụEbe Ugwu Ọwụwa Anyanwụ Caucasus
 Avar-Andic
 Andic
 AndiKoodu asụsụISO 639-3aniGlottologandi1255ELPAndiframelessAndi  framelessA na-ahazi Andi dị ka onye nọ n'ihe ize ndụ site na UNESCO Atlas of the World's Languages in Danger (2010) Nhazi:42°43′N 46°17′E/__ibo____ibo____ibo__ Ọ bụ ezie na ọ bụ42.717°N 46.283°E﻿ / 42.717; 46.283
Andi bụ asụsụ North East Caucasian nke sitere na alaka Avar -Andic nke ihe dị ka agbụrụ 5,800 Andi (2010) na-asụ na mpaghara Botlikh nke Dagestan. A na-asụ asụsụ ahụ n'obodo Andi (n'akụkụ osimiri Andi-Koisu),  Gunkha, Gagatl, Ashali, Rikvani, Chanko, Zilo, na Kvanxidatl. 

 Asụsụ 
E nwere asụsụ anọ, Munin, Rikvani, Kvanxidatl, na Gagatl, nke yiri ka ọ dị iche iche. Otú ọ dị, enwere ike ikwu na olumba dịgasị iche iche n'etiti obodo nta: "ìgwè elu" nwere Andi, Gagatl, Rikvani, na Zilo (ebe a na-ewere Andi na Zilo dị ka olumba nke ha), ebe "ìgwè dị ala" nwere Munin na Kvanxidatl. Ìgwè dị n'elu enweghị ụda africate kьI.

 Ọmụmụ ụdaolu 
Andi nwere ụdaume iri anọ na atọ: 
Akpụkpọ ahụEzé / alveolarPost-alveolar<br id="mwRw">/palatalire ụtọVelarUvularỌkpụkpụ akpịrị/GlottalMkpịsị akaLenniebe ndị aghaLenniebe ndị aghaLenniebe ndị aghaLenniebe ndị aghaỤgbọ imimnPlosive<small id="mwdw">enweghị olu</small>p t k  ʔ<small id="mwjw">kwuru okwu</small>bdɡ<small id="mwoA">ejective</small>pʼtʼkʼ Africate<small id="mwtg">enweghị olu</small>tsːtʃ  qχ<small id="mwyw">kwuru okwu</small>dʒejectivetsʼ tʃʼ qχʼ Ihe na-esiri ike<small id="mw9Q">enweghị olu</small>s  ʃ  xχ  h<small id="mwARQ">kwuru okwu</small>vzʒʁ (Ọ) N'akụkụ<small id="mwASk">na-aga n'ihu</small>ɬ Afrịkatɬː tɬʼːIhe na-atọ ụtọrIhe atụlj
E nwere ụdaume ise: .

 Orthography 
Ọ bụ ezie na a naghị ede Andi, a na-anwa ide asụsụ ahụ site na iji mkpụrụedemede Cyrillic nke Russia. Ndị na-asụ ya na-ejikarị Avar ma ọ bụ Russian dị ka asụsụ (s) ha. E nweela ihe odide nke narị afọ nke iri na itoolu gara aga  e dere na Andi.

 Asụsụ 
Andi nwere usoro nhazi nke asaa  dị iche iche: ihe pụtara "n'ime" na-agbanwe site na ọnụ ọgụgụ (otu -ла/-а, a kporo na bekee plural -хъи: гьакъу-ла 'na a home',na bekee гьакъоба-хъи 'na ụlọ'). A na-egosipụta ọnụọgụgụ site na ablaut (имуво воцци в-усон 'Nna hụrụ nwanne', mana имуво воццул в-осон 'Nna hụrụ ụmụnna'). N'ime obodo Andi, e nwere ọdịiche dị n'etiti okwu nwoke na nwanyị; nwoke ga-asị, dị ka ọmụmaatụ, дин pụtara 'M', мин pụtara 'gị', гьекIA 'onye', ma nwanyị ga-asị ден 'I', мен 'gị', гьекIва 'onye'.

 Ndemsibia 

 Maka igụ ihe ọzọ