ʻAunofo Havea Funaki

ʻ Havea Funaki bụ nwanyị mbụ si Tonga bụrụ onye isi ụgbọ mmiri nwere ikike. Onye nwe azụmahịa nke na-eme njem nleta ka ha "na-egwu mmiri na whale", ọ chịburu ụgbọ mmiri Polynesia omenala nke si n'agwaetiti Pacific gaa USA.

 Ndụ mbido 
ʻAunofo Havea Funaki was born in Tu'anuku on the island of Vavau in the Kingdom of Tonga. She had five brothers and three sisters.

 Ọrụ 
N'ịbụ onye na-arụ ọrụ dị ka onye na-akpa ákwà, mgbe ọ dị afọ 25, e nyere Funaki ọrụ nhicha ụgbọ mmiri, ihe na-enweghị ụmụ nwanyị ọzọ mere. Site na nke a ọ gụsịrị akwụkwọ ịbụ osi nri n'ụgbọ mmiri ndị njem, ndị nwe ya kụziiri ya otu esi eji ụgbọ mmiri. Mkpebi o mere ịgbalị ịghọ onyeisi ụgbọ mmiri bịara mgbe ọ chọpụtara na ọ mabu ihe karịrị otu onyeisi ụgbọ mmiri ya na ya na-esi nri. N'afọ 2000, ọ bụ naanị nwanyị a họpụtara, ya na ndị ikom 23, ka ha gaa ọmụmụ ihe ụgbọ mmiri na Tonga nke Royal New Zealand Coast Guard na-edu. Ọ gụchara klaasị ya. Nke a nyere ya ikike ị nweta akwụkwọ ikike onye ọkwọ ụgbọ mmiri n'ehihie, ma mesịa nweta ikikere dịka onye isi ụgbọ mmiri na dịka onye isi ụgbọ mmiri. Funaki ji nwayọọ nwayọọ wulite ahụmịhe ịkwọ ụgbọ mmiri ya iji kpuchie monohulls, catamarans,   

. 

 Ndụ onwe onye 
Funaki bụ nne nwere ụmụ ise. 

 Ntụaka 
isiokwu nke "Gender na Oceans". O kwuru maka nweta akwụkwọ ikike onye ọkwọ ụgbọ mmiri
Òtù:Mmadụ ndi di ndụ