Mpaghara Eluigwe

. Grant, Planets, Stars, and Orbs, p. 440.mgbaàmà mbara igwe, ma ọ bụ orbs celestial, bụ ihe ndị bụ isi ụdị mbara igwe nke Plato, Eudoxus, Aristotle, Ptolemy, Copernicus, na ndị ọzọ ozi.  N'abụrụ nke ndị a, a na-agụta ike ahụ sere ọkụ nke ndị na ala ala ndị a kapịrị ọnụ site n'imeso ha dị ka ozire n'okirikiri na- nke sitere na aetherial, transperent ise element ( quintessence )  , dị ka bara nnukwu uru atọrọ na orbs.  Ebe ọ bụ na ndụ na ndị ahụ a kapịrị ọnụ agbanweghị ọnọdụ ha n'ebe ibe ha nọ, a na-arụ ụka na ha ga-adị n'elu otu ndị mmadụ.

Van Helden, Measuring the Universe, p. 3N'echiche nke oge a, a na-ele orbits nke mbara ala anya dị ka ụzọ nke mbara ala ndị ahụ site n'ọtụtụ ebe efu.  Otú ọ dị, ndị na-eche echiche n'oge ochie na nke oge ochie, lere orbs nke nji anya dị ka gbara mbọ nke ihe na-ahụ ahụkebe nke e na-egosi n'ime ibe ya, nke ọ elebe na-enwe ike .  zuru oke na mpaghara dị n'elu ya na ebe dị n'okpuru.  [1] Mgbe ndị na-asụ malitere ihe e ji akpụ ụgbọ epeepe Ptolemy, ha chere na mbara ala nke ọ na-agba toruru nke ukwuu nke ukwuu iji nabata ha.  [1] Site n'ijikọta ihe nlere anya ụkwụ a na-achọpụta nke mbara igwe, ndị ọkà gbakọrọ ihe ndị a na-anabatakarị n'oge ahụ maka ebe dị anya na Sun: ihe dịka 4 nde kilomita (6.4 nde kilomita),  na mbara ala ndị ọzọ, na na nsòtụ ụgbọ na ala: ihe dị ka 73 nde kilomita (117 nde kilomita).  [2] Ebe dị anya n'ụdị sphere nke akwu na-na mbara ala dị iche na nha nke anya nke oge a, [3] na nha nke mmadụ na ala ka amara ugbu a ka ọ buru ibu na-aga n'ihu.  na-agbasa