Joseph Abiodun Adetiloye

Joseph Abiodun Adetiloye (25 Disemba 1929 - 14 Disemba 2012) bụ onye bụbu onye isi nke Chọọchị Naịjirịa. Ọ lụrụ di na nwunye nwa oge ruo ọnwa iri na otu, ruo mgbe nwunye ya nwụrụ na 1968; ha nwere nwa nwoke.

 Akụkọ ndụ 
Nna ya, onye bụ Onye Kraịst raara onwe ya nye, nwụrụ mgbe Adetiloye dị afọ atọ, nne ya zụlitere ya na ụmụnne ya. Ọ banyere ụlọ akwụkwọ na 1937 ma a kọrọ na "ọ na-adị ọcha mgbe niile n'ụlọ akwụkwọ kwa ụbọchị n'agbanyeghị eziokwu ahụ bụ na o nwere naanị otu ejiji".  kpebiri ịghọ onye ụkọchukwu Anglịkan mgbe ọ dị obere.

Ọ gafere ule mbụ nke ịhapụ ụlọ akwụkwọ na 1944 ma bụrụ onye nkuzi ruo afọ 6. Ọ bụ onye nnọchi anya ụka na St. Paul's Church na Ara-Yero, nke a na-akpọ Araromi ugbu a mgbe ọ dị afọ nke isii.

O kpebiri ịga Melville Hall, na Kudeti, Ibadan, na 1949, ka ọ bụrụ ụkọchukwu. Ọ gara n'ihu gụọ akwụkwọ na England na King's College London (BD), na Wycliffe Hall, Oxford. A họpụtara ya ka ọ bụrụ dikọn na ngwụcha afọ 1953 na Cathedral Church nke Lagos, site n'aka Achịbishọp mbụ nke West Africa, Leslie Vining. Ọ bụ ụkọchukwu na St. Peter's Church, na Ake, Abeokuta, kemgbe 1954, nke ikpeazụ bụ ụkọcha nke Achịbishọp Vining na mgbe e mesịrị na Achịbishop Howells. Nke a mere ka ọ kwaga Wycliffe Hall, iji gaa n'ihu na ọmụmụ ya. Ọ na-etinye aka na ozi ụfọdụ na St. George na Leeds ma bụrụ onye ụkọchukwu na St. Mary's Church na Plaistow. Mgbe ọ laghachiri Naịjirịa, Adetiloye bụ onye nkuzi na Immanuel College of Theology na Ibadan, ruo afọ anọ na ọnwa atọ. N'abalị iri n'ọnwa Ọgọstụ n'afọ 1966, ọ ghọrọ onye nnọchi anya na onye isi na Cathedral Church of St. James, na Ibadan. N'ọnwa Ọgọstụ n'afọ 1970, a họpụtara ya ma họpụta ya ka ọ bụrụ bishọp nke Diocese nke Ekiti, nke a kpọfere ya na Diocese of Lagos, nke ọ bụ bishọp ya site na 1985 ruo 1999.

E chiri ya eze dị ka onye isi nke abụọ nke Chọọchị Naịjirịa na 26 Disemba 1986, ụbọchị na-esote ụbọchị ọmụmụ ya nke iri ise na asaa, na Cathedral Church nke Lagos, site n'aka onye bu ya ụzọ, Achịbishọp Timothy O. Olufosoye. Ọ lara ezumike nká na Disemba 1999, mgbe afọ 13 gachara. N'oge ọ nọ n'ọchịchị, Chọọchị Naịjirịa ghọrọ chọọchị na-eto ngwa ngwa, na-abawanye site na diocese 27 na 1986 ruo 76 na 1999. N'afọ 1997, uto nke Chọọchị Naịjirịa dugara na nkewa n'ime mpaghara ụka atọ. Achịbishọp Adetiloye duziri Province One, nke nwere dioceses na West, mgbe ọ ka bụ Primate nke All Nigeria.

Elijah Olu Akinwumi kọwara oge ọ nọ n'ọkwa: "Ọchịchọ ya maka izisa ozi ọma na ọrụ ndị ọzọ kpaliri ya iji amamihe jikọta ego site na diocese Lagos: n'onwe ya, site n'ịgba ndị mmadụ aka inye ma na-eduga site n'ihe nlereanya ya; n'ụzọ na-apụtaghị ìhè, site n"ịgba ndị parish bara ọgaranya ume ka ha kwado ndị yiri ka ha na-adịghị ike ma ọ bụ ọbụna kụọ ụlọ ụka ọhụrụ ma ọ bụ mepee diocese ọhụrụ dị ka ọ dị ka ọ ga-adị. Nke a wetara nnukwu uto na njikọ Anglican karịsịa n'ebe ugwu Naịtara. " 

Ọ nwụrụ n'obodo ya bụ Odo-Owa, na 14 Disemba 2012, mgbe ọ dị afọ 82. Primate Adetiloye Passes On, PM News, 14 December 2012 na-eru uju ọnwụ ya dị ka nnukwu mfu mba.

 Ihe odide 

 Njikọ mpụga 

 Abiodun Adetiloye na Dictionary of African Christian Biography
 J. Abiodun Adetiloye Biography at the Diocese of Lagos Official Website