Otu ihe na-enyocha mbara igwe

. akụkụ nke igwe (akara: au, [1] [2] [3] [4] ma ọ bụ AU ma ọ bụ AU ) bụ ogologo ogologo, dị anya site na mbara ụwa ruo na ihe dịka 150 nde kilomita (93 nde).  kilomita) ma ọ bụ 8.3 nkeji ntụ.  Ebe dị anya site na ruo ụwa nke na-adịgasị iche site na 3% ka ụwa na-agba gburugburu, site na nke mmalite ( aphelion ) ruo na kacha nta ( perihelion ) na azụ ọzọ otu ugboro n'afọ.  The astronomical unit e mbụ tụụrụ ime dị ka nkezi nke mmetụta aphelion na perihelion;  Otú ọ dị, ụdị 2012 a kọwapụtara ya dị ka 149597 870 700. m

A na-eji akara akara dị iche iche na ndebiri maka nkịta mbara igwe.  Na akara 1976, International Astronomical Union (IAU) ejirila akara A gosi ogologo ya na nkịta mbara igwe.  [1] N'ime akwụkwọ gbasara mbara igwe, akara AU bụ (ma ka dị) mkpa.  Na 2006, International Bureau of Weights and Measures (BIPM) akwadoro ua ka akara maka unit, site na French "unité astronomique".  [2] Na mgbakwunye na-enweta normative C ruo ISO 80000-3 : 2006 (wepụrụ ugbu a), akara nke ngalaba mbara igwe bụkwa ua.

mmetụta na-agba gburugburu bụ ellipse .  Akọwapụtara ọkara isi axis nke elliptik orbit a ka ọ bụrụ ọkara nke ụgwọ ahịrị kwụpụta nke akwụkwọ perihelion na aphelion .  Ebe etiti dabere na mpaghara ahịrị kwụpụta, mana ọ bụghị n'ebe etiti ya.  N'ihi na ellipses bụ ụdị egwuregwu nke ọma, na-atụ isi ihe dị n'ókè ya na-ahụpụta kpọmkwem ụfọdụ ya na ngwaọrụ, ma mee ka egwú ike ịgbakọ maka gburugburu orbit dum yana ọgwụ dabere na nleba anya.  Na mgbakwunye, ọ depụtara kpọmkwem ogologo ahịrị kwụpụta mfe nke ụwa na-agafe n'ime otu afọ, na-ahụ oge na ebe maka ịhụ parallax kasị ukwuu (nke agbanwe agbanwe nke ọnọdụ) na-ahụ dị nso.  Ịmara ikike ụwa na mgbochi mere ka a gbakọọ ogologo ahụ.  Mana nha niile na-edobe n'ókè ụfọdụ nke m ma ọ bụ ejighị n'aka, na eji n'aka na ogologo nke mbara igwe na-amụbawanye ejighị n'aka n'ebe dị anya.  Ọganihu na nkenke bụ isi ihe na-eme ka ike nke mbara igwe ka mma.  N'ime afọ nke iri abụọ, nha bịara bụrụ nke ziri ezi na ọkaibe, ma na nleba anya ziri ezi nke ezi nke Einstein echiche n'echiche dabere relativity na ngwa dabere na nke ọ na-eji.

Nnyocha ndị na-esote nke Sistemụ Anyanwụ site na nyocha mbara igwe mere ka o kwe omume ịnweta nha kpọmkwem nke ọnọdụ nke mbara ala dị n'ime na ihe ndị ọzọ site na radar na telemetry . Dị ka ọ dị na nha radar niile, ndị a na-adabere n'ịle oge ewepụtara maka foton iji gosipụta site na ihe. N'ihi na foton niile na-aga n'ike n'ike n'ike n'ike, bụ isi ihe na-adịgide adịgide nke eluigwe na ụwa, a na-agbakọ anya nke ihe site na nyocha dị ka ngwaahịa nke ọsọ ọkụ na oge a tụrụ atụ. Agbanyeghị, maka nkenke, mgbako ahụ chọrọ mgbanwe maka ihe ndị dị ka mmegharị nke nyocha na ihe mgbe foton na-ebugharị. Na mgbakwunye, a ga-atụgharịrịrị nha nke oge n'onwe ya ka ọ bụrụ ọkọlọtọ ọkọlọtọ nke na-eme ka oge ngbanwe oge. Tụnyere ọnọdụ ephemeris na nha oge egosipụtara na Barycentric Dynamical Time (TDB) na-eduga na uru maka ọsọ nke ìhè na nkeji mbara igwe kwa ụbọchị (nke 86400) . s ). Ka ọ na-erule afọ 2009, IAU emelitere usoro ọkọlọtọ ya iji gosipụta mmelite, wee gbakọọ ọsọ nke ọkụ na 173.144632 6847 (69) au/d (TDB).