Asụsụ SERER

Category:Languages with ISO 639-2 code
Category:ISO language articles citing sources other than Ethnologue

Serer, Serer-Sine na Serer saloum, bụ asụsụ nke alaeze Sine na Saloum nke obodo Niger-Congo nke nde mmadụ 1.2 na obodo Senegal na 30,000 na obodo Gambia na-asụ site na 2009.Lewis, M. Paul (ed.), 2009.  Ọ bụ asụsụ bụ isi nke ndị Serer.

 Nchịkọta 
Serer bụ otu n’ime asụsụ Senegambian, nke a na-akọwa site na mgbanwe ụdaume. Nchịkọta ọdịnala nke asụsụ Atlantic bụ nke Sapir (1971), nke chọpụtara na Serer kacha nso na Fulani.Sapir, David, 1971.  Otú ọ dị, ihe Wilson (1989) na-agụgharịrị nke ọma nke data ahụ gbanwere Serer na Wolof n'amaghị ama.
Asụsụ Serer bụ Serer Sine (asụ asụsụ a ma ama), Segum, Fadyut-Palmerin, Dyegueme (Gyegem), na Niominka. Ha na-aghọta ibe ha ma e wezụga Sereer nke a na-asụ n'ebe ụfọdụ gbara obodo Thiès gburugburu.

Ọ bụghị ndị Serer niile na-asụ Serer. Ihe dị ka 200,000 na-asụ asụsụ Cangin.  N'ihi na ndị na-asụ ya bụ Serer agbụrụ, a na-echekarị na ha bụ olumba Serer.  Agbanyeghị, ha enweghị njikọ chiri anya, Serer dịkwa nso na obodo Fulani (nke a na-akpọkwa Pulbe, Pulaar, ma ọ bụ Fulbe) karịa ka ọ dị na Cangin.

 Ọmụmụ ụdaolu 

 Mkpụrụ okwu 
Ihe ndi na-enweghi olu bụ ụda a na-adịghị ahụkebe.
ỌnụAlveolarPalatalVelarUvularỌkụỤgbọ imimnɲŋKwụsịenweghị oluptckqʔ<small id="mwUg">kwuru okwu</small>bdɟɡ<small id="mwXA">Nwanyị na-agba agba</small>mbndɲɟŋɡỌdịdịImplosiveenweghị oluA na-akpọ yaỌ bụ na ọ bụ na ọ dịNke a<small id="mwcQ">kwuru okwu</small>ɓkaỌdịdịFlapɾIhe na-esiri ikefsxhIhe atụljwAkwụkwọ bụ́ Shia

 Mkpụrụedemede 
N'ihuNlaghachiN'akụkụi iːu uːN'etitie eːo oːEmeghea aː

 Usoro ide ihe 
Mkpụrụ akwụkwọ SererABỌ bụ ndị na-eme ihe ikeCỌdịdịDƊEFGHMJJʼKLMNÑŊOPỌdịdịQRSTỌdịdịUWXYỌ bụ n'ihi na ọ bụ n'oge a ka a na-ʼabɓcỌdịdịdkanafghijʃklmnñŋopỌdịdịqrstÒtù ndị ọzọuwxnaNwa bebiʼỌnụ ọgụgụ IPAabɓcʄ̊dɗefɡhiɟʄklmnɲŋopɓ̥qrstɗ̥uwxjˀjʔ

 Ekele 
A na-ekwu ekele na nzaghachi ndị a n'ọtụtụ mpaghara obodo Senegal nke nwere ndị na-asụ Serer.

 Nam fi'o? ('gịnị ka ị na-eme?')
 Mexe min ('Anọ m ebe a')
 Ta mbind na? ('gịnị ka ezinụlọ ahụ dị' ma ọ bụ karịa n'ụzọ nkịtị 'gịnị ka ụlọ ahụ dị?')
 Awa maa ('ha dị mma' ma ọ bụ karịa n'ụzọ nkịtị 'ha nọ ebe ahụ')

Ịmata ebe dị ezigbo mkpa na Sereer. Dịka ọmụmaatụ, mgbanwe a bụ naanị mgbe ezinụlọ ahụ na-adịghị nso.  Mgbanwe ufodụ nke ụtọ asụsụ ga-eme ma ọ bụrụ na a gbanwere ekele n'ụlọ onye na-anabata ka batara:

 Ta mbind ne? ('gịnị ka ezinụlọ / ụlọ [nke dị ebe a] si dị?')
 Awa min ('ha dị mma' ma ọ bụ karịa n'ụzọ nkịtị 'ha nọ ebe a')

Na omenala Sereer nke obodo Senegal dị ka ọtụtụ omenala dị na mpaghara ahụ, ekele dị ezigbo mkpa. Mgbe ụfọdụ, ndị mmadụ ga-etinye ọtụtụ nkeji na-ekele ibe ha.

 Hụkwa 

 Asụsụ Cangin

 Ihe edeturu 

 Akwụkwọ 









 Njikọ mpụga 


 Sereer Grammar - Sereer wiki
 Iwu Nọmba 2005-990 nke 21 Ọktoba 2005 gbasara mkpụrụ okwu na nkewa nke okwu na Serer site na ebe nrụọrụ weebụ nke Journal officiel (n'asụsụ French)