Ọhịa gburugburu ebe obibi

A kọwaala Ecoforestry dị ka nhọrọ ọhịa ma ọ bụ mweghachi ọhịa. Echiche bụ isi nke ecoforestry bụ idebe ma ọ bụ weghachite ọhịa ahụ na ụkpụrụ ebe a ka nwere ike ịghọrọ ọhịa maka ngwaahịa na adịgide adịgide. Ecoforestry bụ ọhịa nke na emesi omume zuru oke ike nke na agba mbọ ichebe ma weghachite usoro okike kama ịbawanye mmepụta akụ na ụba. Nkwado nke oké ọhịa na-abịakwa na ejighị n'aka. E nwere ihe ndị ọzọ nwere ike imetụta ọhịa karịa nke owuwe ihe ubi. Enwere ọnọdụ dị n'ime dị ka mmetụta nke mkpakọ ala, mmebi osisi, ọrịa, ọkụ, na ikuku nke na emetụtakwa usoro okike. A ghaghị iburu ihe ndị a n'uche mgbe a na ekpebi nkwado nke oké ọhịa. Ọ bụrụ na agbakwunye ihe ndị a na owuwe ihe ubi na mmepụta nke na apụta n'oké ọhịa, mgbe ahụ oké ọhịa ga abụ ihe na adịchaghị adịgide adịgide, mgbe ahụ ọ ga abụkwa  na adịghị adịgide adịpụ.

Ebe ọ bụ na a na ewere ọhịa ahụ dị ka ihe dị ndụ, ọ dabere na ihe niile dị ndụ na ihe ndị na adịghị ndụ n'ime onwe ya. Nke a bụ akụkụ bụ isi n'ime ihe mere ọhịa ahụ ji dị mkpa ka ọ dịgidere tupu ewee ya. Dịka ọmụmaatụ, osisi, site na photosynthesis, na atụgharị ìhè anyanwụ ka ọ bụrụ shuga maka iku ume iji mee ka osisi ahụ dị ndụ. A na ahapụ ihe fọdụrụ nke sugar a gbanwere na mgbọrọgwụ maka ihe ndị dị ndụ gburugburu osisi dị n'ebe obibi. Nke a na egosi nrụpụta nke gburugburu ebe obibi na ndị bi na ya. Nrụpụta dị n'ime gburugburu ebe obibi enweghị ike ịmalite ma ọ bụrụ na oke ọhịa ahụ na adigide nke ọma ka ewee ya. Ọ bụrụ na ọtụtụ ihe dị ndụ n'otu n'otu nke gburugburu ebe obibi na apụ n'anya, gburugburu ebe obibi n'onwe ya nọ n'ihe ize ndụ. Ozugbo nke ahụ mere, o nweghịzi ọhịa a ga ewe ihe ubi. Enwere ike ịhụ nrụpụta nke sistemu na nha nha ebe Net Primary Production, ma ọ bụ NPP, nhata na Gross Primary Production, ma ọ bụ GPP, na-ewepu iku ume, ma ọ bụ R. Usoro a bụ NPP = GPP - R. NPP bụ n'ozuzu arụmọrụ nke osisi na gburugburu ebe obibi. Site n'inwe arụmọrụ mgbe niile na NPP, gburugburu ebe obibi na-adịgide adịgide. GPP na ezo aka na ọnụọgụ ike nke photosynthesis na echekwa na osisi. R na ezo aka n'ichekwa na mmeputakwa nke osisi site na ike emefu. [Ihe ndekọ achọrọ]

Ecoforestry nwere ọtụtụ ụkpụrụ n'ime ịdị adị nke onwe ya. Ọ na-ekpuchi mmepe na-adịgide adịgide na owuwe ihe ubi ziri ezi nke ihe ndị dị ndụ na-ebi n'ime usoro okike ọhịa. E nweela ọtụtụ atụmatụ nke ụkpụrụ ndị e depụtara maka gburugburu ebe obibi. A na ekpuchi ha n'akwụkwọ, isiokwu, na ụlọ ọrụ gburugburu ebe obibi. Ụkpụrụ niile metụtara echiche ahụ na gburugburu ebe obibi, a ga ewepụta obere ihe, a ga na ejikwa ụdị dị iche iche. Site n'iwepụta obere ihe, enwere biomass zuru ezu fọdụrụ n'ime ọhịa, ka ọhịa wee nwee ike ịnọgide na enwe ahụike ma nọgide na elekọta. Ọ ga eto n'ụzọ na adịgide adịgide kwa afọ, ya mere ọ ga enwe ike ịghọrọ ihe n'afọ na esote. Site na njikwa nke ụdị dị iche iche, ụdị nwere ike ibi na gburugburu ebe obibi ebe oké ọhịa nwere ike iri nri nke ụdị ndị ọzọ na uto na mmepụta ya. Enwere ike ịchọta ụkpụrụ nke Ecoforestry n'okpuru ebe a.

 Ụkpụrụ nke ecoforestry 
Ụkpụrụ nke ecoforestry bụ:Dregson, A. R., & Taylor, D. M. (1997). Ecoforestry. Gabriola Island, BC : New Society Publishers.
Ọnụ ọgụgụỤkpụrụ1Onye ga atụle njide. Ọ ga abụ nke mbụ echiche ọ bụla zubere iwepụ osisi site na nkwụnye. Site n'itinye njide na mmalite nke a na eme atụmatụ iwepụ, onye na eme ka ọ bụrụ na ha maara ihe a ga ahapụ iji hụ na nchebe nke ihe ndị dị otú ahụ dị ka ụdị ndị na adịghị ahụkebe, saịtị nke omenala omenala obodo, mpaghara riparian.2E kwesịghị imetụ mpaghara mmiri ahụ aka. Ọ bụ mpaghara dị nro, yabụ iwepụ osisi ekwesịghị ime ebe ahụ. Nke a na echebe àgwà mmiri. A na echekwa ịdị mma mmiri site n'ịgbanweghị usoro drainage nke mpaghara ahụ. Enweghị iwepụ osisi kwesịrị ime n'ebe ndị kacha nwee mmetụta.3Ekwesịrị ịkwado ihe mejupụtara na ihe owuwu ka oke ọhịa wee nwee ike ịrụ ọrụ nke ọma. Nke a nwere ike ịnọ n'okpuru nnukwu osisi ochie, snags, na nnukwu osisi dara ada. A na akwado akụkụ ndị a nke gburugburu ebe obibi site n'ime ka ha tolite ma nwụọ n'ebe a na ewepụta osisi.4Mgbe ị na ewepụ osisi, a ga eji mmetụta kachasị ala mee ihe. Nke a pụtara na ị gaghị ejikọta ala n'ime ọhịa ma wuo obere ma ọ bụ enweghị ụzọ ma ọ bụrụ na o kwere omume. Nke a na ewepụ ọgba aghara a ga-eme na ntọala nke ala ọhịa ahụ.5Atụmatụ n'ihe gbasara mkpa nke nnukwu mmiri. Atụmatụ mpaghara mmiri na egosi ebe a na ekweghị ka ewepụ osisi. Ọ na egosikwa ebe iwepụ ga ekwe omume, na ụdị iwepụ dị iche iche dị.6machibido ịkpụcha n'ụzọ doro anya. Ịkpụcha n'ụzọ doro anya abụghị ihe ziri ezi na gburugburu ebe obibi. E nwere ụzọ maka ịkpụ osisi iji nọgide na enwe ọdịdị, na ikwe ka osisi biri na gburugburu ebe obibi dị mma.7Họrọ osisi dị ka ndị a ga ewepụ site n'ịtụle otú ihe owuwu na ọrụ ha si dị n'ọhịa ndị ọzọ n'ozuzu ha, na ahapụ osisi anụ ọhịa (ịghọ ihe mgbochi na ihe mkpofu osisi siri ike).8A ga ekwe ka oké ọhịa ahụ mee ka osisi dị ọhụrụ site na mkpụrụ sitere na osisi ndị dị n'ebe ndị a na egbutu osisi. Nke a na-enye ohere iwepụ osisi n'ụkpụrụ ecoforestry, na enye ikike ime ka ọ dị ọhụrụ.9A ga edebe usoro gburugburu ebe obibi n'oge niile. Nke a ga echebe ụdị dị iche iche nke ihe ndị dị ndụ. Nke a pụtara ọbụna iwepụ usoro nchịkwa brọsh.10Enweghị ọkụ ọkụ. Enwere ike iji ọkụ mee ihe dị ka ngwá ọrụ na ala ndị nwere akụkọ ihe mere eme nke ọkụ na eme n'okike. Ọ bụ ezie na nke a nwere ike ịbụ eziokwu, a ka kwesịrị iji nlezianya jiri ọkụ mee ihe.11Enweghị ọgwụ ahụhụ. Ọhịa chọrọ ọrịa, ụmụ ahụhụ, na ahịhịa / ahịhịhịa. Ha bụ akụkụ dị mkpa nke oké ọhịa na arụ ọrụ nke ọma, ọ bụ ezie na ha na-agụnye mbibi nke oké ọhịa n'ọnọdụ ụfọdụ. Ha bụ akụkụ okike nke na enye ohere ka usoro okike rụọ ọrụ n'ozuzu ya.12Idebe ma weghachite ogo ala dị n'elu. Enwere ike ime nke a site na ịhapụ obere ihe mkpofu na obere ihe mkpuchi n'ime ọhịa.13Nọgide na-enwe ịma mma na àgwà ndị ọzọ mara mma n'ihe nkiri, ụda, na ísì. Nke a na agụnye ịghara iwepụ anụ ọhịa, osisi, ma ọ bụ nhazi nke gburugburu ebe obibi.14Lelee ọhịa ahụ dum mgbe niile. Akụkụ ọ bụla nke oké ọhịa ahụ na enye aka na mkpa na ahụike ya. Nke ahụ bụ otu oké ọhịa ahụ ga esi dịrị ndụ na-enweghị ntinye aka mmadụ.15Dabere na ndị mmadụ na ahịa. Jiri ndekọ ego na mmefu ego dị ka ihe ngwọta iji tụkwasị obere obi na mbibi ma ọ bụ owuwe ihe ubi site n'oké ọhịa.16Emeghị ihe ọjọọ. Ọ bụrụ na ọ dị njọ, mgbe ahụ ọ ga-abụrịrị na ọ dị mma. Ekwela ka amaghị ihe nọgide na-aga n'ihu. Mara na gburugburu ebe obibi kwesịrị ilekọta. Ọ bụrụ na echebeghị ọhịa ahụ, mgbe ahụ, a pụghị iwepụta ya ruo mgbe ebighị ebi.

 Hụkwa 


 Ụlọ Ọrụ Nnyocha Ọhịa kpọrọ nkụ
 Ihe ndị dị ndụ
 Obodo ndị na-echekwa ihe
 Ụkpụrụ Omume Nchekwa
 Mgbalị Nchekwa
 N'ebe dị nso n'ọhịa
 Mmekọrịta gburugburu ebe obibi
 Nchedo gburugburu ebe obibi
 Nchekwa ebe obibi
 Kansụl Na-ahụ Maka Nnyocha na Mmụta Ọhịa nke India

 Ihe odide 

 Njikọ mpụga 

 Òtù Na-ahụ Maka Ọhịa
 Ntụkwasị obi maka Ọhịa Na-adịgide Adịgide Adị
 Obodo Ndị Dị Ndụ n'Oké Ọhịa
 Ecoforestry na Papua New Guinea ikpe ọmụmụ
 "Gịnị bụ ecoforestry?"