Injera

Injera bụ isi na usoro nri, dị ka achịcha ma ọ bụ osikapa n'ebe ọzọ.

 Ihe ndị e ji mee ya 
Dị ka omenala si dị, a na-eji naanị ihe abụọ eme injera, bụ ntụ ọka na mmiri. A na-egweri ntụ ọka teff site na ọka nke Eragrostis tef, nke a makwaara dị ka teff, ihe ọkụkụ ọka oge ochie sitere na Highlands nke ndị Etiopia. A na-ejedebe mmepụta teff na ụfọdụ ugwu dị n'etiti na mmiri ozuzo zuru oke, na, ebe ọ bụ ihe ọkụkụ na-amị obere, ọ dị oke ọnụ maka ezinụlọ ndị ọrụ ugbo. Ka ọtụtụ ndị ọrụ ugbo nọ n'ugwu ndị Etiopia na-akụ mkpụrụ nke ha, a na-eji ọka wit, ọka bali, ọka, ma ọ bụ ntụ ọka osikapa eme ihe mgbe ụfọdụ iji dochie ụfọdụ ma ọ bụ ihe niile dị na teff. A na-ahazi mkpụrụ Teff dabere na agba, nke a na-eji eme ụdị injera dị iche iche: nech (acha ọcha), igodo ma ọ bụ quey (acha ọbara ọbara), na sergegna (agwakọta). Mgbe teff adịghị, ọ na-abụkarị n'ihi ọnọdụ ma ọ bụ njedebe ego, a na-eme injera site na ịgba mkpụrụ dị iche iche , gụnyere ọka bali, millet, na sorghum. Otú ọ dị, Teff bụ ọkacha mmasị maka ime injera, karịsịa n'ihi àgwà mmetụta ya (acha, ísì, ụtọ). Mkpụrụ ọka teff enweghị gluten.

 Nkwadobe 
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/87/How_to_make_injera_in_d.markos%2CEthiopia.jpg/220px-How_to_make_injera_in_d.markos%2CEthiopia.jpg|thumb|A na-awụnye batrị ngwa ngwa na gburugburu site n'èzí gaa n'ime. Debre Markos, Ethiopia
Iji mee injera, a na-agwakọta ntụ ọka teff na mmiri. A na-akpali usoro ịgbaze site na ịgbakwunye ersho, mmiri doro anya, nke na-acha odo odo nke na-agbakọta n'elu ntụ ọka teff na agbaze ma na-anakọta ya site na ịgbaze gara aga. Ersho nwere (aerobic) ụdị Bacillus na ọtụtụ ihe iko achịcha (n'usoro nke ọtụtụ): Candida milleri, Rhodotorula mucilaginosa, Kluyveromyces marxianus, Pichia naganishii na Debaromyces hansenii. Mgbe ahụ, a na-ahapụ ngwakọta ahụ ka ọ gbasa maka nkezi ụbọchị abụọ ma ọ bụ atọ, na-enye ya ụtọ dịtụ ilu.

 Ime ihe 

 Ụzọ e si eme achịcha 
Usoro isi nri maka injera agbanwebeghị nke nta kemgbe mmalite ya. Dị ka omenala si dị, a na-agwakọta ntụ ọka na mmiri ma mee ka ọ gbasaa. A na-eme ya site na ịwụsa ngwakọta ahụ n'elu nnukwu griddle gburugburu, nke a maara dị ka mitad.
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/42/Injera_stove_.._and_fresh_Injera_being_cooked.JPG/220px-Injera_stove_.._and_fresh_Injera_being_cooked.JPG|thumb|Injera na-esi nri na griddle.
A na-eme injera ka ọ bụrụ nnukwu, dị larịị na nke dị gburugburu. Mmetụta nke ntụ ọka ahụ na-enye ohere ka a wụsa ya n'elu ebe a na-eme achịcha, kama ịpịpụta ya, nke a na-adịghị ahụ maka ihe iko achịcha ma ọ bụ achịcha siri ike.

N'ihe gbasara ọdịdị, injera na-eji ya tụnyere French crêpe na Indian dosa dị ka achịcha dị larịị nke e siri na gburugburu ma jiri ya mee ihe dị ka isi maka nri ndị ọzọ. N'ihe na-atọ ụtọ na ọdịdị, ọ dị ka appam nke Ndịda India. Ala ala nke injera, nke na-emetụ n'elu okpomọkụ, nwere ọdịdị dị nro, ebe elu ya nwere oghere. Ọdịdị a na-eme ka injera dị mma maka ịnakọta ofe na efere.

 Ebe a na-eme achịcha 
A na-eme achịcha na griddle gburugburu - ma ọ bụ nnukwu efere ụrọ ojii n'elu ọkụ ma ọ bụ ekwú eletrik pụrụ iche. A mara griddle dị ka mitad (ምጣድ) (n'asụsụ Amharic) ma ọ bụ mogogo (ሞጎጎ) (n"asụsụ Tigrinya). A chọtawo mitads n'ebe ndị e gwupụtara ihe n'ala site na 600 AD. N'oge ndị a, a naghịzi eji ụrọ eme mitads mgbe niile, ọ pụkwara ịbụ eletrik.

Stovu ụrọ ọdịnala nwere ike ghara ịrụ ọrụ nke ọma n'ihi na ha na-eri nnukwu nkụ ma na-emepụta anwụrụ ọkụ, na-emepụta mmetọ ụlọ ma na-eme ka ha dị ize ndụ iji mee ihe n'ebe ụmụaka nọ. N'afọ 2003, otu ìgwè nyocha Eritrea mepụtara stovu maka isi nri injera na nri ndị ọzọ na-eji mmanụ dị mfe, dị ka alaka kama nnukwu alaka, ihe ọkụkụ fọdụrụ na nsị, nke a na-akpọ kubet. A na-eme ọtụtụ akụkụ nke stovu ọhụrụ a n'obodo ndị dị n'etiti Etiopia na Eritrea, ebe ụmụ nwanyị na-eji ụrọ kpụọ akụkụ ndị ọzọ n'ógbè ndị dị n"ógbè ahụ.
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4d/Ethiopia_Gheralta_WomanCookingInjera.JPG/220px-Ethiopia_Gheralta_WomanCookingInjera.JPG|thumb|Nwanyị na-enyocha ime achịcha nke injera n'ụlọ ya. Gheralta, Etiopia
Ọtụtụ ụmụ nwanyị nọ n'obodo ukwu, ọkachasị ndị bi na mpụta mba Etiopia na Eritrea, na-eji stovu injera eletrik, nke a na-eji nnukwu efere ígwè kpuchie, ma ọ bụ naanị efere na-adịghị agbakọta.

 Ojiji na ojiji nke oge a 
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1e/Injera_Texture.jpg/220px-Injera_Texture.jpg|áká_ịkẹngạ|thumb|Injera na-egosi ọdịdị spongy
N'Etiopia na Eritrea, a na-etinye ụdị stews, salad (n'oge ibu ọnụ Ọtọdọks nke Etiopia, nke ndị kwere ekwe na-ezere ọtụtụ ngwaahịa anụmanụ), na injera (nke a na-akpọ injera firfir) na injera maka ije ozi. Iji aka mmadụ (nke a na-ejikarị eme ihe, ọ bụ naanị aka nri), a na-adọwa obere injera ma jiri ya jide stews na salad maka iri nri. Injera n'okpuru stews ndị a na-etinye mmiri na ụtọ nke nri, mgbe stews na salad apụọla, a na-eri achịcha a. N'ihi ya, Injera bụ n'otu oge nri, iri arịa, na efere. Mgbe "ihe ndina" niile nke injera apụọla, nri agwụla.

Na Ethiopia na Eritrea, a na-eri injera kwa ụbọchị n'ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ezinụlọ ọ bụla. N'èzí mba Etiopia na Eritrea, enwere ike ịchọta injera na ụlọ ahịa nri na ụlọ oriri na ọṅụṅụ na-ahụ maka nri ndị Etiopia na Eritrean.
 Injera bụ ihe kachasị mkpa nke nri na Etiopia na Eritrea. Ọ na-abụkarị ma efere na arịa maka nri. A na-etinye ofe dị ka <i id="mwqQ">wat</i> n'elu achịcha ahụ, mgbe ahụ, a na-eri nri ahụ site n'ịdọwa iberibe injera ma na-agbanye stew ahụ. Ọ bụ ezie na ojiji a na-eji injera eme ihe n'ụzọ nkịtị dị ka isi na isi nri ọ bụla nke ndị Etiopia na Eritrea agbanwebeghị kemgbe e kere ya, uru ihe atụ ya agbanwela. Enwere ike ịchọta ụdị dị iche iche nke injera n'ugwu na ala dị ala nke Etiopia. N'ala ndị dị ala, a na-ejikarị sorghum eme injera ma n'ugwu, a na'ejikarị ọka bali eme ya. N'ụzọ ọ bụla, n'ihi na e ji ihe ọzọ mee ya karịa teff, uru ihe nnọchianya ya di obere ma e jiri ya tụnyere uru ihe nnọchiteanya nke injera e ji teff mee. E nwere ọdịiche dị iche iche nke uru ihe atụ na ụdị teff. Teff na-acha ọcha dị oke ọnụ ịzụta ma si otú a na-egosi ọnọdụ dị elu karịa ibe ya dị ọnụ ala, teff na- ọbara ọbara.

 N'èzí Etiopia na Eritrea 
E nwere ụdị yiri nke injera na mba ndị ọzọ dị n'Afrịka, ya bụ Sudan na Chad. A mara ụdị a na-eri na South Sudan, Sudan na Chad dị ka kisra.

 United States 
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/ca/Bob%27s_Red_Mill_Whole_Grain_Teff_Flour.jpg/220px-Bob%27s_Red_Mill_Whole_Grain_Teff_Flour.jpg|áká_ịkẹngạ|thumb|Otu akpa nke ntụ ọka teff.
Injera ghọrọ ihe a na-ahụkarị na United States n'oge mmụba nke ndị Etiopia na-akwaga mba ọzọ n'afọ ndị afọ 1980 na 1990, n'ụzọ dị ukwuu n'ihi Iwu Ndị Gbara Ọsọ Ndụ nke e mere na afọ 1980. A na-emepụta ntụ ọka teff ugbu a na United Steeti site na Teff Company na Idaho, na-eme ka ndị Etiopia si mba ọzọ nwee ike ịnweta teff.

 Hụkwa 

 Ndepụta nri na nri ndị Etiopia
 Nri Eritrea
 Kisra
 Baghrir
 Lahoh
 Appam
 Dosa
 Nri ndị Sudan
 Ndepụta nri ndị Afrịka

 Ihe odide 

 Ịgụ ihe ọzọ 

 The Deep Dish on Chicago Ethiopian Companion website to Kloman's book Mesob Across America
 Nri Injera nke ọdịnala nke Etiopia
 N'ebe a, Eat This: A Beginner's Guide to Ethiopian Food A Houston Press isiokwu nke na-akọwa ihe niile dị mkpa maka nri ndị Etiopia

 nke Solier, Isabelle. Nri na Onwe: Nri, Mmepụta, na Omenala Ihe. Bloomsbury Academic 2013

 Njikọ mpụga 

Òtù:Pages with unreviewed translations