Eyo festival

Emume Eyo, nke a makwaara dị ka Adamu Orisha Play, bụ emume Yoruba pụrụ iche na Lagos, Nigeria. N'oge a, ndị Lagos na-egosi ya dị ka ihe omume ndị njem nleta ma n'ihi akụkọ ihe mere eme ya, a na-eme ya na Lagos Island.

 Ọ bụ ebe ahụ 
Okwu "Eyo" na-ezo aka na ndị na-agba egwú ejiji, nke a maara dị ka masquerades nke na-apụta n'oge ememme ahụ. A na-achọta mmalite nke emume a na ọrụ dị n'ime nke òtù nzuzo nke Lagos. Laa azụ n'ụbọchị ahụ, a na-eme mmeme Eyo iji duru mkpụrụ obi nke Eze ma ọ bụ Onye isi Lagos na-apụ apụ ma webata eze ọhụrụ. E kwenyere n'ọtụtụ ebe na egwuregwu ahụ bụ otu n'ime ngosipụta nke mmeme omenala ndị Afrịka nke na-eje ozi dị ka onye na-ebute ụzọ na carnival nke oge a na Brazil. N'ụbọchị Eyo, a na-emechi okporo ụzọ dị n'etiti obodo ahụ (site na njedebe nke Carter Bridge ruo Tinubu Square) maka okporo ụzọ, na-enye ohere maka ngagharị site na Idumota gaa n'obí eze Iga Idunganran.  Ihe mkpuchi Eyo na-acha ọcha na-anọchite anya mmụọ nke ndị nwụrụ anwụ, a na-akpọkwa ya na Yoruba dị ka "agogoro Eyo" (n'ụzọ nkịtị: "ogologo Eyo").
Ngagharị mbụ na Lagos bụ n'ụbọchị 20 nke ọnwa Febụwarị, n'afọ 1854, iji cheta ndụ Oba Akintoye.

N'ebe a, ndị sonyere niile na-asọpụrụ Oba na-achị Lagos. A na-eme emume ahụ mgbe ọ bụla oge na omenala chọrọ, ọ bụ ezie na a na-emekarị ya dị ka akụkụ nke emume olili ozu ikpeazụ nke onye isi a na-akwanyere ùgwù nke ukwuu n'ụlọ eze.

N'etiti ndị Yoruba, okpukpe ụmụ amaala efunahụla ọtụtụ n'ime ndị na-eso ụzọ ọdịnala ha n'ụzọ dị ukwuu na Iso Ụzọ Kraịst na Islam. Ka o sina dị, a ka na-eme ememme ochie ahụ n'ebe niile dị ka ihe na-adọrọ mmasị ndị njem nleta nke na-eweta nnukwu ego maka gọọmentị na obere azụmaahịa gburugburu ebe mmeme Eyo dị na Lagos Island. Ọ bụ n'oge ndị a ka ndị eze ọdịnala ha na ndị a ma ama na-eji ike ha fọdụrụnụ eme ihe.

 Usoro ihe omume 
N'akwụkwọ ya Nigerian Festivals, onye na-ede njem na onye na-akọ akụkọ ọdịbendị Pelu Awofeso na-ekwu: Otu izu zuru ezu tupu mmeme ahụ (Sọnde mgbe niile), otu ndị Adimu (nke a na-eji okpu ojii, nke nwere nnukwu oghere mara), na-eji mkpara aga n'ihu ọha. Mgbe nke a mere, ọ pụtara na ihe omume ahụ ga-ewere ọnọdụ na Satọdee na-esote. Nke ọ bụla n'ime ìgwè anọ ndị ọzọ nke Eyo bụ ̆ Laba (Red), Oniko (yellow), Ologede (Green) na Agere (Purple) na-agbanwe n'usoro ahụ site n'ụbọchị Mọnde ruo n'ụbọchị Tọzdee.

 Akụkọ ihe mere eme 
N'akụkọ ihe mere eme, Iperu bụ isi iyi, ebe a mụrụ ya na onye malitere Eyo na Naịjirịa na ụwa. E nwere alaka 5 dị iche iche / ụdị nke Iga Eyo na Iperu Akesan

Aha ezinụlọ na Iga nke Eyo nke ọ bụla na-anọchite anya bụ:

 Iga Pakerike nke a na-eji okpu uhie nke éyo eme ihe nnọchianya
 Iga Agbonmagbe, nke a na-ejikwa okpu na-acha anụnụ anụnụ nke éyo.
 Iga éyo Odoru
 Iga éyo Mogusen/Amororoo
 Iga éyo Fibigbuwa

Isi iyi nke éyo na Iperu bụ Iga éyo Pakeriké na ndị ọzọ 4 bụ ụlọ Iperu Royal.Akụkọ ihe mere eme mere ka anyị ghọta na a kpọtara Eyó na Lagos iji mee ka ọgọ ya nwee obi ụtọ nke ghọrọ ihe a na-eme ugbu a na Lagos taa.Akesan bụ onye ụkọchukwu! Remo asuwon ooo!

 Ụbọchị mmemme 

 2000 

 2000, Na-echeta Justice G.B.A. Coker, onye isi Lagos, Olori Adimu na Olori Eyo nke Adimu Eyo omenala masquerade.

 2011 

 Nọvemba 26, na-echeta Prince Yesufu Abiodun Oniru, onye isi Lagos.nobleman.

 2017 

 Mee 20, na-echeta ncheta afọ iri ise nke steeti Lagos nke akpọrọ Lagos@50 nakwa iji cheta ndụ na oge nke onye nwụrụ anwụ Oba nke Ikate Kingdom Oba Yekini Adeniyi Elegushi Kunsela 11.

 Ihe ndị a machibidoro iwu 
Nke a bụ ndepụta nke ihe ndị a machibidoro iwu na ememme ahụ:

 Ụgbọ ala ọgba tum tum Okada
 ịnyịnya ígwè
 akpụkpọ ụkwụ
 Suku - ụdị ntutu isi nke na-ewu ewu n'etiti ndị Yoruba, nke nwere ntutu na-agbakọta n'etiti, wee gbagoro n'elu, tupu ọ daa ala.
 ịṅụ sịga
 nwanyị nwere eriri isi ma ọ bụ okpu isi ma ọ ọ bụ ihe ọ bụla kpuchiri isi
 nwoke nwere okpu ọ bụla
 iyi uwe Eyo n'abalị ma ọ bụ ịgafe osimiri ma ọ bụ ọdọ mmiri.

A maara masquerades ka ha na-eti ndị na-eji ihe ọ bụla a machibidoro iwu na-ahụ ya na mkpara ha.

 Ihe ngosi 

 Hụkwa 
Ememme na Naịjirịa

 Ebensidee 

Òtù:Pages with unreviewed translations