Marte, Borno

Marte bụ mpaghara ọchịchị ime obodo dị na steeti Borno, Naijiria, n'akụkụ oke osimiri ọdịda anyanwụ nke ọdọ mmiri Chad . Isi ụlọ ọrụ ya dị n'obodo Marte

Ọ nwere mpaghara dị puku atọ,otu narị  na iri ise na anọ km 2 na ọnụ ọgụgụ mmadụ ruru puku narị iri abụọ na iteghete, narị atọ na irí asaa na ngụkọ afọ 2006.

Ọ bụ otu n'ime okpuru ọchịchị gọọmenti iri na isii mebere Borno Emirate, steeti ọdịnala dị na Borno State, Naijiria 

 Ọrụ ugbo 
Na afọ 2013, dị ka PM News si kwuo,A hapụrụ hectare puku ise  (acres puku iri na abụọ, narị atọ na iri ise na ise`) nke ọka wit na osikapa ka ire ere na mpaghara Marte nke Borno dịdebere ọdọ mmiri Chad mgbe ndị ọrụ ugbo ruru  puku iri na iteghete gbahapụrụ ugbo ha. Abubakar Gabra Iliya, onye isi otu Lake Chad Basin Development Agency, nke dabeere na isi obodo Borno steeti, Maiduguri kwuru, sị: "Ụdị ọka wit narị abụọ tụfuru anyị. Akụkọ NEMA n'afọ 2012 kwuru na ọgbaghara metụtara ọgbaghara Boko Haram emeela ka pasentị iri isii nke ndị ọrụ ugbo pụọ n'ógbè ahụ na-eme nri. 

 Ọgbaghara Boko Haram 
Na ọnwa May n'afọ 2014, Boko Haram wakporo obodo ndị dị na okpúrù ọchịchị Marte, dịka akwụkwọ akụkọ The Punch siri kwuo. Obodo Kirenowa nwụrụ ihe dị ka mmadụ iri abụọ, ebe otu onye na-ekiri ya kwuru na a gbara ihe karịrị ụlọ iri isii ọkụ.  N'obodo Ngumuji, ihe karịrị mmadụ iri anọ nwụrụ. 

N'ime obodo Gurmushi, "obodo dịpụrụ adịpụ" nke dị n'ókè Naijiria na Cameroon, a kọrọ na mmadụ iri anọ nwụrụ. N'agbanyeghị, enweghị ike igosipụta nkwupụta a ruo Ụbọchị iri na asatọ nke ọnwa Mee.  

Na mkpụrụ Ụbọchị abụọ nke ọnwa Febụrụwarị n'afọ 2015, ndị agha Naijiria kwuru na ha eweghachila Marte site na Boko Haram, tinyere obodo ndị dị nso nke Gamboru, Mafa, Mallam Fatori, na Abadam, na-esote ọrụ ndị agha jikọtara ọnụ nke ndị agha Naijiria na ndị Cameroon, ndị agha nkịtị, na ụbọchị atọ. Mwakpo ụgbọ elu ndị Chad .  N' agbanyeghị, n' ọnwa August n'afọ 2016, gọọmentị Borno steeti kwuru na Marte ka ekpochapụbeghị kpamkpam na njikwa Boko Haram. 

Na abalị iri na isii nke ọnwa Jenụwarị  n'afọ 2021, ndị agha Islamic State West Africa Province (ISWAP) ndị ji egbe ji egbe gafere ebe ndị agha dị na Marte. ISWAP kwuru na e gburu mmadụ asaa ma nwụde otu onye. Ha kwuru na ha nwụdere ngwa ọgụ, mgbọ, ụgbọ ala nwere ụkwụ isii, ma gbaa ụlọ mkpọrọ ahụ ọkụ. 

 Edensibia