Omu Okwei

Omu Okwei ma ọ bụ Okwe nke Osomari (1872-1943) bụ eze nwanyị Naijiria na-azụ ahịa bụ onye Osomari

 Ndụ na ọrụ 
A mụrụ Omu Okwei n'afọ 1872 n'aka nwa eze Igbo Osuna Afubeho na otu n'ime ndị nwunye ya, nwa nwa nke eze Abo Obi Ossai. Mgbe ọ dị afọ itoolu, nne ya zigara ya ka ya na otu n'ime ụmụnne nne ya bụ ndị Igala biri. Ọ mụtara usoro azụmaahịa dị mkpa, ma na-ere mkpụrụ osisi, ji na ọkụkọ. Mgbe ọ dị afọ iri na ise, mgbe nna ya nwụsịrị, ya na nne ya biri na Atani, obodo dị n'Osimiri Niger.

N'afọ 1889, ọ lụrụ Joseph Allagoa, onye ahịa si Brass. Ezinụlọ ya ekwenyeghị na nhọrọ ya ma enyeghị ya onyinye alum di. Di na nwunye ahụ mụrụ nwa, Joseph, ma gbaa alụkwaghịm n'afọ sochirinụ. Ọ gafere Osimiri Niger, na-ere uwe, ite, da oriọna. Ọ gbanwere ngwaahịa ahụ maka nri nke ọ resịrị ndị Europe. N'afọ 1895, ọ lụrụ Opene nke Abo, onye nne ya bụ Okwenu Ezewene (1896−1904), nwanyị ọzọ bara ọgaranya na-azụ ahịa. Okwei nwere nwa nwoke nke abụọ, Peter.

Gọọmentị ndị Britain na-achị mba ahụ kwadoro ụlọ ọrụ ụmụ nwoke ka ha na'imebi nke ụmụ nwanyị. Ndị ọrụ gọọmentị nyere ndị ikom akwụkwọ ikike nke nyere ha ikike ịnọdụ n'ụlọ ikpe ụmụ amaala. Okwei bụ otu n'ime ụmụ nwanyị ole na ole e nyere akwụkwọ ikike ma jee ozi na Ụlọ ikpe amaala nke dị na Onitsha site na 1912 ruo n"afọ 1930.

E nyere ya utu aha nke omu nke Osomari n'ọnwa Ọgọstụ afọ 1935. N'ọchịchị ọdịnala nke nwoke na nwanyị, omu bụ onye ndú kachasị elu nke nzukọ nke ndị isi nwanyị.

A họpụtara ya dịka Lọọlọ Ahịa, Onye isi oche nke nzukọ ndị Nne ka ọ kpakọchara akụ. Ọ bụ eze nwanyị ikpeazụ na-azụ ahịa tupu ndị Britain dochie ọrụ ọdịnala nke nzukọ ndị Nne na-ahụ maka ịzụ ahịa. Commire, Anne, ed. (1999). "Okwei of Osomari (1872–1943)". Women in World History: A Biographical Encyclopedia. Waterford, Connecticut: Yorkin Publications. ISBN 0-7876-4080-8.  Ọ bụ nnukwu nnenne nke onye ọbụ abụ Naijiria-Britain Ikstarr.  Okwei nwụrụ na  afọ 1943 na Onitsha, Naịjirịa. 

 Ihe odide 

 Ịgụ ihe ọzọ 

 MNdiBoahen, A. Isiokwu na akụkọ ihe mere eme nke West Africa. London: Longmans, 1966.
 Coleman, J.S. Nigeria: Background to Nationalism. Berkeley, CA: University of California Press, 1971.
 [Ihe e dere n'ala ala peeji] "Omu Okwei nke Osomari," na Nigerian Women in Historical Perspective. Nke Bolanle Awe dezigharịrị. Lagos, Nigeria: Sankore Publishers, 1992, peeji nke 89104.
 Ọ bụ. "Omu Okwei, Eze Nwanyị Ahịa nke Osomari: A Biographical Sketch," na Journal of the Historical Society of Nigeria. Izu ohi [Ihe e dere n'ala ala peeji]
 [Ihe e dere n'ala ala peeji] Naịjirịa Akụkọ Ihe Mere Eme. London: Secker & Warburg, 1971.
 Okonjo, Kamene "Ntinye aka ụmụ nwanyị Naịjirịa na ndọrọ ndọrọ ọchịchị mba: Ikike na Nkwụsi ike n'oge mgbanwe," na akwụkwọ ọrụ #221. East Lansing, MI: Women and International Development Program, Michigan State University, July 1991.
Òtù:Ndị mmadụ nme ogige Naịjirịa
Òtù:Akụkọ ihe mere eme nke ụmụ nwaanyị Naịjirịa
Òtù:Ndị azụmahịa Naịjirịa nke afọ narị iri abụọ
Òtù:Ndị azụmahịa Naịjirịa nke afọ narị ir na itoolu
Òtù:Ndị Eze Igbo
Òtù:Ndị mmadụ nke Naịjirịa ndị ọzọ chịrị
Òtù:Ndị azụmahịa igbo
Òtù:Ndị nwụrụ n'afọ 1943
Otú:Ndị amụrụ n'afọ 1872