Անտորրա

Անտորրա, պաշտօնապէս Անտորրայի Իշխանապետութիւն, ինքնիշխան ցամաքով շրջապատուած երկիր մըն է Իպերեան Թերակղզիին վրայ՝ արեւմտեան Եւրոպայի արեւելեան Փիրենեան լեռներուն մէջ, հիւսիսէն Ֆրանսայով եւ հարաւէն Սպանիայով շրջապատուած: Կ'ըսուի թէ Քարլոս Մեծի կողմէ ստեղծուած Անտորրան կառավարուած էր Ուրժելի կոմսին կողմէ մինչեւ 988 թուական, երբ փոխանցուեցաւ Ուրժելի Հռոմէական Կաթողիկէ Թեմին: Ներկայ իշխանապետութիւնը ձեւաւորուած է 1278 թուականի հռչակագրով մը: Ներկայիս կը ղեկավարուի երկու համա-իշխաններու կողմէ՝ Սպանիոյ Քաթալոնիայի Ուրժելի Եպիսկոպոսին եւ Ֆրանսայի նախագահին: Անոր մայրաքաղաքն ու ամէնամեծ քաղաքը Անտորրա լա Վելլան է:

Անտորրան Եւրոպայի վեցերորդ ամէնափոքր պետութիւնն է՝ 468 քառակուսի քիլոմեթր (181 քառակուսի մղոն) տարածքով եւ մօտաւորապէս 79,034 բնակչութեամբ: Անտորրացիները իտալիկներու էթնիկ խումբ մըն են՝ սերտօրէն կապուած քաթալոնացիներուն հետ: Անտորրան աշխարհի 16-րդ ամէնափոքր երկիրն է ըստ տարածքին եւ 11-րդ ամէնափոքրը ըստ բնակչութեան: Անոր մայրաքաղաքը՝ Անտորրա լա Վելլան, Եւրոպայի ամէնաբարձր մայրաքաղաքն է՝ ծովի մակարդակէն 1,023 մեթր (3,356 ոտք) բարձրութեան վրայ: Պաշտօնական լեզուն քաթալաներէնն է, սակայն սպաներէնը, փորթուգալերէնը եւ ֆրանսերէնն ալ յաճախ կը խօսուին:

Անտորրա այցելող զբօսաշրջիկներու թիւը կը հասնի տարեկան գրեթէ 8 միլիոն անձի։ Անտորրան Եւրոպական Միութեան անդամ չէ։ ՄԱԿի անդամ է 1993 թուականէն ի վեր։

 Բնակչութիւն 

 Յաւելեալ 

 Berthet, Elie, The Valley of Andorra. Bristol, UK: J. W. Arrowsmith, 1886.
 Butler, Michael, Frisch: Andorra.
 Carrick, Noel, Let's Visit Andorra. London: Macmillan, 1988.

 Deane, Shirley, The Road to Andorra. London: John Murray, 1960.
 Duursma, John C., Fragmentation and the International Relations of Micro-States. Cambridge University Press, 1996.
 Jenner, Paul; Christine Smith, Landscapes of the Pyrenees. London: Sunflower Books, 1990.
 Johnson, Virginia W., Two Quaint Republics: Andorra and San Marino.
 Leary, Lewis Gaston, Andorra the Hidden Republic. London: T. Fisher Unwin, 1912.
 Mackintosh, May, Assignment in Andorra. London: Pan, 1976.
 Murray, James Erskine, A Summer in the Pyrenees. London: John Macrone, 1837.
 Newman, Bernard, Round About Andorra. London: George Allen; Unwin, 1928.
 Piesold, Werner, Andorra.
 Reichert, Thomas, Andorra: A Country Survey. Nuremberg, 1986.
 Spender, Harold; H. Llewellyn Smith, Through the High Pyrenees. London: A. D. Innes, 1898.
 Vila, Linda Armengol, Approach to the History of Andorra. Perpignan: Institut d'Estudis Andorrans, 1989.
 Vilajoana, Ricard Fiter; M. Marti Rebols, All Andorra. Barcelona: Escudo de Oro, 1979.
 Waagenaar, Sam, The Little Five. London: Andre Deutsch, 1960.

 Ծանօթագրութիւններ