Հալքիտա

մինի|Բուրքայի փլուրը ու Քարապապայի բերդի տեսարանը
Հալքիտա (յուն․՝ Χαλκίδα), Էվիա, Յունաստան։ Կը գտնուի Էվիա կղզիին կեդրոնական արեւմտեան ծովեզրին եւ Էվիա նահանգին վարչական կեդրոնն է։ Բնակչութիւնը 55 264  մարդ կը հաշուէ (2011-ի մարդահամար)։ 

 Աշխարհագրութիւն 

Էվիա կղզին կ՛երկարի Յունաստանի մայրցամաքի արեւելեան ափին։ Հալքիտան գտնուեով կղզիին կեդրոնի արեւմտեան ափին, մայրցամաքին հետ զայն կը բաժնեն հիւսիսէն Մալիաքոս ծոցը եւ հարաւէն Էվոյիքոս ծոցը։ Մայրցամաքին հետ կապուած է 700 մեթր բարձրութեամբ կամուրջով մը։ 

 Պատմութիւն 
մինի|221x221փքս|Հալգիտային նոր հնագիտական թանգարանը
Հին ժամանակներուն Հալքիտան, մերձակայ Էրեթրիա քաղաքին հետ Էվիա կղզիին կարեւորագոյն քաղաքներէն եղած են։ 

Հալքիտա Կը  գտնուի Էվրիփու նեղուցին արեւմտեան ափին։ Իր ռազմական դիրքին շնորհիւ դասուած էր Յունաստանի կարեւոր առեւտրային քաղաքներուն շարքին։ Երկրաչափական ժամանակաշրջանին, քաղաքին զարգացման հետ բանկչութեան թիւը կը բազմանայ եւ գաղթօճախներ կը հիմնուին Յունաստանի տարածքին եւ Միջերկրական ծովուն արեւմտեան ափերուն, ինչպէս օրինակ՝ հիւսիսային Յունաստան, հարաւային Իտալիա եւ Սիչիլիա կղզին։ 

 Ք.Ա. 8-րդ եւ Ք․Ա․ 5-րդ դարեր 
Ք.Ա. 8-րդ եւ Ք․Ա․ 7-րդ դարերուն Հալքիտան ստիպուած էր անընդհատ պատերազմիլ հարեւան Էրեթրիա քաղաքին հետ․ կռուախնձորը Լիլանտիոյ հարթավայրն էր։ Այս երկարատեւ պատերազմները ընդգրկած են ամբողջ Յունաստանի տարածքին քաղաք-պետութիւնները։

Պելոպոնեսեան Պատերազմներուն ընթացքին մաս կազմած է Աթենեան Դաշինքին։

 Մակեդոնական ժամանակաշրջան 

Հալքիտան Ք․Ա․4-րդ դարու կիսերուն Մակեդոնացիները կը գրաւեն։ Ք․Ա․ 323-ին, Սթաղիրայէն փիլիսոփայ Արիստոթելիս Հալքիտա կը հաստատուի, որպէսզի յաջորդ տարին մահանայ մօրը բնակարանին մէջ։

 Հռոմէական շրջան 
Ք․Ա․ 200-ին հռոմէացիները քաղաքը կը գրաւեն ու կը կործանեն։ Իսկ Ք․Ա․146-ին երբ հռոմէացիները ամբողջ Յունաստանը կը գրաւեն, կը վերակառուցեն Հալքիտան։

 Միջնադար եւ Բիւզանդական ժամանակաշրջան 
Հռոմէական գրաւման վերջաւորութեան, Բիւզանդական ժամանակաշրջանին Հալքիտա կը դառնայ Եպիսկոպոսական եւ առեւտրական կեդրոն։ Քաղաքը կը տարածուի ծովեզերեայ ափերուն եւ կ՛ամրացուի պարիսպներով։ Կը դիմադրէ արաբական արշաւանքներուն։
մինի|Քարապապա բերդ
1204-ին Հալքիտան խաչակիրները կը գրաւեն։ 1470-ին օսմանցիները քաղաքը կը գրաւեն եւ ապա կը տիրեն Վենետիկցիները։

 Նորագոյն շրջան 

Հալքիտան կը մասնակցի Յունական ապստամբութեան (1821)։ Յունաստանի անկախացման համար տարիներ տեւող կռիւներուն Հալքիտա թատերաբեմ կը դառնայ։ 7 Ապրիլ 1833-ին կը միանայ նորաստեղծ Յունաստանին։

 Հալքիտային բերդը 

Քարապապա բերդը ռազմական դիրք ունի, որովհետեւ կը հսկէ Էվրիփոս նեղուցին եւ Հալքիտա քաղաքին վրայ։

Հալքիտա, Տեղեկութիւններ  Հալքիտա Քաղաքապետութիւնը  Նկարներ 

 Ծանօթագրութիւններ 

Ստորոգութիւն:Էվիայի քաղաքներ
Ստորոգութիւն:Յունաստանի քաղաքներ
Ստորոգութիւն:Յունաստանի նաւահանգիստներ
Ստորոգութիւն:Եւրոպայի քաղաքներ
Ստորոգութիւն:Քաղաքներու ցանկեր ըստ երկրի