Սարգիսի խաչքար (Նորավանք)

Սարգիսի խաչքար, կը գտնուի Հայաստանի Վայոց Ձորի մարզի Ամաղու գիւղէն 3 քմ. հարաւ արեւելք՝ Նորավանք վանական համալիրի Պուրթելաշէն եկեղեցւոյ հարաւային պատին մօտ՝ արտաքուստ, պատուանդանին։ Ներառուած է Հայաստանի պատմութեան եւ մշակոյթի անշարժ յուշարձաններու պետական ցանկին մէջ (11.8.1/1.1.1)ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹԵԱՆ ՎԱՅՈՑ ՁՈՐԻ ՄԱՐԶԻ ՊԱՏՄՈՒԹԵԱՆ ԵՒ ՄՇԱԿՈՅԹԻ ԱՆՇԱՐԺ ՅՈՒՇԱՐՁԱՆՆԵՐՈՒ ՊԵՏԱԿԱՆ ՑՈՒՑԱԿԸ ՀԱՍՏԱՏԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ։

 Տեղադրութիւն 
Նորավանք վանական համալիրի Պուրթելաշէն եկեղեցւոյ հարաւային պատին մօտ՝ արտաքուստ, պատուանդանինԴիւան հայ վիմագրութեան, Պ. 3. Վայոց Ձոր, Եղէգնաձորի եւ Ազիզբեկովի շրջաններ /Կազմ.՝ Ս.Գ. Բարխուդարեան; ՀՍՍՌ ԳԱ; ՀՍՍՌ ԳԱ; Հնագիտ. եւ ազգագր. ին-տ.; Երեւան։ ՀՍՍՌ ԳԱ հրատ., 1967 թ.։

մինի|Սարգիսի խաչքար
 Պատկերաքանդակ 
մինի|ձախից|Սարգիսի խաչքարի քանդակներն ու արձանագրութիւնը|alt=Խաչքարի քիվի կեդրոնը քանդակուած է Յիսուս Քրիստոսը։

Քրիստոսի ոտքերուն կողմերը քանդակուած են 4 աւետարանիչները,
Մատթէոսը կը նոյնացուի մարդու հետ, որովհետեւ անոր Աւետարանը կը սկսի Քրիստոսի մարդեղութեան պատմութիւնով։ 
Մարկոսը կը ներկայացուի առիւծի խորհրդանիշով, որովհետեւ իր Աւետարանի սկիզբը առիւծի պէս քաջաբար կը յայտարարէ, թէ Յիսուս Աստուծոյ Որդին է։
Ղուկասը կը նոյնացուի եզի հետ, որ զոհի խորհրդանիշն է, այն պատճառով, որ անոր Աւետարանը կը սկսի Զաքարիայի`  տաճարին մէջ զոհի պատրաստութեան պաշտամունքի նկարագրութեամբ։ Այս պատմութիւնը իր հերթին դիտուած է իբրեւ պատրաստութիւն Քրիստոսի զոհաբերութեան։
Յովհաննէսը կը ներկայացուի արծիւի խորհրդանիշով, որովհետեւ ան իր Աւետարանի սկիզբը կը սաւառնի վեր` յայտարարելով Քրիստոսի աստուածութիւնը։ 

Աւետարանիչներու կողմերը ամբողջ հասակով քանդակուած են երկու առաքեալներ։

 Վիմական արձանագրութիւն 
Խաչքարի քիվին գոյութիւն ունի 1 տող՝ ելնդաւոր տառերով վիմական արձանագրութիւնԿ. Մաթէոսեան, Նորավանքի վիմագրերը եւ յիշատակարանները, Երեւան - 2017, էջ 187.

(ՍԲ. Խ)ԱՉ(Ս) Է ԲԱՐԵԽ[ԱՒՍ]… [ՍԱ]ՐԳՍԻ

Համաձայն արձանագրութեան՝ խաչքարը հիմնուած է ի յիշատակ Սարգիսին։

 Տես նաեւ 
 Նորավանք

 Ծանօթագրութիւններ