Մարքա Արմէն Իյճեան

Մարքա Արմէն Իյճեան, Այնթապէն սերած ակնյայտ երաժիշտ եւ երգիչ:

 Կենսագրութիւն 

Մարքա դուստրն է Այնթապի ծանօթ վաճառական Թալասցի Գրիգոր եւ Արշալոյս Քիւթիւկեաններու, ծնած է Այնթապ եւ եղած է սանուհի Հայկանուշեան Վարժարանի։ 
Փոքր տարիքէն իր երգելու բնատուր ձիրքով, Գասպար Վարժապետին ուշադրութիւնը գրաւեց եւ անոր անվերապահ խնամքին առարկան դարձաւ, այն աստիճան որ օր մը «Խօճա»ն բեռնակիրի մը կռնակը փոքր օրկան մը բեռցուցած կու գայ Տիկ. Արշալոյսին, որ ինք պատրաստէ այս աղջնակին երգ ու երաժշտութիւն սորվեցնելու։ 
Համաշխարահին Ա. Պատերազմէն վերջ Մարքան բախտաւորութիւն կ'ունենայ Ամերիկա երթալու։ 1926-ին շրջանաւարտ կ'ըլլայ Տիթրօյթի «Հայ Սքուլ աֆ Գամըրսի» «Բօսթկրէնուէյթ» դասարանէն։ Հինգ տարի Տիթրօյթ «Գանսըրվէթըրի աֆ Միւզիք»-ի մէջ երաժշտութիւն ուսանելով, կ'աւարտէ երաժշտանոցի ընթացքը որպէս երգիչ։ Իսկ տարի մը վերջ կը ստանայ «Արթիսթ» աստիճանը, որուն արժանանալու համար պատրաստած է որպէս թէզ լրջօրէն ուսումնասիրուած տեսութիւն մը «Ուրուագիծ Հայ Երաժշտութեան» անունով, որ կը շօշափէ նախաքրիստոնէական դարերէն մինչեւ ներկայ ժամանակ եղած ժամանակաշրջանը։ Վեց տարի Տիթրօյթ «Ֆաունտէյշըն աֆ Միւզիք Սքուլ»-ի մէջ պաշտօնավարած է հայ եւ օտար աշակերտներու երգ ու ձայնամարզութիւն սորվեցնելով։ Սակայն նախասիրած է Հայ երաժշտութիւնը եւ մանրակրկիտ կերպով ուսումնասիրելով իր մասնագիտութիւնը դարձուցած է զայն։1935-ին 100 հոգինոց երգչախումբ մը կազմակերպած է երկսեռ հայ պատանիներէ եւ սարքած է շարք մը երգահանդէսներ եւ գեղարուեստական ձեռնարկներ։ 
Ամուսնացած է Այնթապցի Արթհըր Իյճեանին հետ։ Այնուհետեւ հաստատուած են Լոս Անճէլըս, Գալիֆորնիա։ 

 Աղբիւր 
Պատմութիւն Այնթէպի Հայոց, Բ. հատոր