Ջանք (Թերթ)

«Ջանք» (ֆր.՝ Tchank), հայալեզու գրական թերթ, որ հիմնադրուած է 1 Յուլիս 1930-ին Փարիզի մէջ եւ կազմակերպուած է ֆրանսահայ բանատեղծներ եւ գրողներ Գեղամ Աթմաճեանի եւ Միսաք Մանուշեանի կողմէ։ Ամսագրի հրատարակութիւնը դադրեցուած է  Յունիս 1931-ին՝ տասներկուերորդ համարէն յետոյ։

 Պատմութիւն 
«Ջանք» ամսագիրը հիմնադրուած է 1 Յուլիս 1930-ին Փարիզի մէջ: Այս ամսագիրը, որ ծագում է Մայիս 1930-ին ստեղծուած «Երիտասարդ գրողներու ասոցիացիա»էն, նպատակ ունի ըլլալ Ֆրանսայի հայկական սփիւռքի երիտասարդ գրողներու խօսնակը, որու մասին կը վկայէ անոր ենթավերնագիրը, «Երիտասարդական գրական ամսագիր», որու նպատակն է ըլլալ այդ երիտասարդներու «Հանդիպման վայրը»: «Ջանք» ամսագիրը վարած են բանաստեղծներ եւ գրողներ Գեղամ Աթմաճեանը եւ Միսաք Մանուշեանը։

Ամսագրին մէջ կը գտնենք Գեղամ Աթմաճեանի բանաստեղծութիւնները, վիպակները եւ մտորումի յօդուածները Սեմա մականունով, իր քրոջ Մարի Աթմաճեանի առաջին բանաստեղծական շարադրութիւնները եւ նոյնիսկ Միսաք Մանուշեանի  առաջին բնագրերը։ Հայերէն թարգմանութիւններ կան նաեւ Փիեռ Լուիսի (մասնաւորապէս Պիլիթիսի երգերը), Փօլ Ժերատիի, ՊոտլեռիTchank, n° 2., Վեռլենի եւ Վիքթոր Հիւկոյի (վերջին երեքը թարմանուած են Մանուշեանի կողմէ) բանաստեղծութիւններէն, ինչպէս նաեւ թարգմանութիւններ Մաքսիմ Կորքիի, Էրիք Մարիա Ռեմարքի վիպակներէն եւ այլն:

«Ջանք»ի խմբագրական գիծը ձախերէն է, սակայն հեղինակները կը շարունակեն քննադատաբար վերաբերուիլ «պրոլետարական գրականութեան», որ կը գտնենք Սովետական Հայաստանի մէջ:

Ամսագիրը կը դադրի հրատարակուիլ Յունիս 1931-ին տասներկուերորդ համարին՝ ֆինանսական պատճառներով:

 Համարներու ցանկ 

 Համար 1, առաջին Յուլիս 1930
 Համար 2, առաջին Օգոստոս 1930
 Համար 3, առաջին Սեպտեմբեր 1930
 Համար 4, Հոկտեմբեր 1930
 Համար 5-6, Նոյեմբեր-Դեկտեմբեր 1930
 Համար 7, Յունուար 1931
 Համար 8-9, Փետրուար-Մարտ 1931
 Համար 10, Ապրիլ 1931
 Համար 11, Մայիս 1931
 Համար 12, Յունիս 1931

 Գեղարուեստական գրականութեան մէջ 
Միսաք Մանուշեանին նուիրուած իր վէպին մէջ Տիտիէ Տենենքսը 13-րդ գլուխի վերջը կը յիշատակէ «Ջանք»-ը։ Պատմիչը ամսաագիրը կը նկարագրէ հետեւեալ կերպ.«Tchank» կը նշանակէ «ջանք»։ [...] Այն լոյս տեսած  Յուլիս 1930-ին, […] նախքան յաջորդ ամառը դադրիլը։ Այն կը ներկայացնէ որպէս Երիտասարդ գրողներու ասոցիացիայի օրգան, որ իրականութեան մէջ բաղկացած է երեք անդամներէ՝ Մանուշեանը, անոր ընկեր Սեման, ինչպէս նաեւ վերջինիս քոյրը՝ Մարի Աթմաջեանը։ Միջին հաշուով 25 տարեկանէն պակաս։ Այնտեղ կը քննարկեն սիւրռեալիզմի, ֆուտուրիզմի եւ ռոմանթիկ գայթակղութեան համեմատական արժանիքները։ Մանուշեանը կը փորձէ թարգմանել Պոտլերի բանաստեղծութիւնները, մատուցելով իր սեփականը… […] Սեման իր հերթին կը փորձէ սահմանել, թէ ինչը կը տարբերի Ջանքին այլ գրական փորձառութիւններէ, ան կ՚անդրադառնայ աքսորի լեզուին, «գրելու» աշխարհաքաղաքացիական բնոյթին»։

 Ծանօթագրութիւններ 

Ստորոգութիւն:Պարբերականներ
Ստորոգութիւն:Պարբերականներ այբբենական կարգով
Ստորոգութիւն:Ֆրանսայի պարբերականներ
Ստորոգութիւն:Հայկական գրական պարբերականներ