Մուշեղ Ա. Բագրատունի

Մուշեղ Ա. Բագրատունի կամ Մուշեղ Առաջին Բագրատունի (ծնունդ՝ ), Կարսի թագաւորութեան հիմնադիրը 963 թուականէն։ Աբասի (928-953) որդին եւ Աշոտ Գ Ողորմածի եղբայրը։ 

Իրեն թագաւոր հռչակած է, երբ Աշոտ Գ Ողորմածը 961 թուականին Բագրատունեաց թագաւորութեան մայրաքաղաքը տեղափոխած է Անի, իսկ Մուշեղ Ա-ին նշանակած Կարսի եւ անոր գաւառի կառավարիչ։ Աշոտ Գ Ողորմածը Մուշեղ Ա-ի թագաւորութիւնը ճանչցած է որպէս իրեն ենթակայ իշխանութիւն։ Աշոտ Գ Ողորմածի մահէն (977) ետք Մուշեղ Ա-ն հաւակնած է Բագրատունեաց շահնշահ (արքայից արքայ) տիտղոսին, բայց Անիի ազնուականութիւնը գահ բարձրացուցած է մահացած թագաւորի որդուն՝ Սմբատ Բ-ին։ Վերջինիս եւ Մուշեղ Ա-ի միջեւ վէճ ծագած է Աղտոձորի կարեւոր լեռնանցքի եւ Շատիկ սահմանային ամրութեան համար, որը սակայն Դաւիթ Կիւրոպաղատի միջնորդութեամբ լուծուած է խաղաղ ճանապարհով։ Սմբատ Բ-ի դէմ Մուշեղ Ա-ն պատերազմի հրահրած է Դուինի ամիրա Սալարեան Աբուլ-Հայճային, սակայն վերջինս պարտութիւն կրած է Անիի մատոյցներուն մէջ։ Մուշեղ Ա-ն հավակնած է նաեւ Փառիսոսի թագաւորութեան գահին, որուն ապագայ ժառանգը իր կինն էր՝ Սահակ Սեւատայի դուստրը։

 Ընտանիքը 
Մուշեղ Ա․ Բագրատունին ամուսնացած էր Կարտմանի իշխան Սահակ Սեւատայի աղջկան հետ։ Ունեցած են մէկ որդի՝

 Աբաս Բագրատունի (ծն. թուական անհայտ - 1029), Կարսի թագաւոր (984-1029)«Պատմագիտական ուսումնասիրություններ», Նիկողայոս Ադոնց, Հատոր Ա, Երևան, 2006, էջ 518.

 Ծանօթագրութիւններ 

 Աղբիւրներ 

 «Պատմագիտական ուսումնասիրութիւններ», Նիկողայոս Ադոնց, Հատոր Ա․, Երեւան, 2006, էջ 518