Արծուի Վասպուրական (թերթ)

«Արծուի Վասպուրական», ամսագիր, ապա՝ շաբաթաթերթ։ Հրատարակուած է Կ. Պոլսոյ մէջ 1855-1856 ու 1873-1874 թուականներուն եւ Վարագայ վանք մէջ 1858-64 թուականներուն։ Արեւմտեան Հայաստանի տարածքին հրատարակուող առաջին պարբերականը։

Խմբագիրները եղած են Մկրտիչ Խրիմեան եւ Մ. Անանեան։ «Արծուի Վասպուրական»-ի բովանդակութիւնը ընդգրկած է հինգ բաժին. 

 Հանդէս աստուածապաշտութեան, 
 Հանդիսարան հայրենաշէն առաքինեաց հայոց,
 Տեսարանք հայրենի աշխարհաց, 
 Բուրաստան բարոյական առաքինութեանց ,
 Թանգարան հայկազնեան դպրութեանց:

Լուսաբանած է եկեղեցական կեանքի. Հայաստանի պատմութեան, կրթութեան, բարոյական դաստիարակութեան խնդիրներ։ Մեծ տեղ յատկացուցած է հայ մշակոյթի գործիչներու՝ Մեսրոպ Մաշտոցի, Սահակ Պարթեւի, Մովսէս Խորենացիի, Եղիշէի, Դաւիթ Անյաղթի եւ այլոց կեանքին ու գործունէութեան, մատնանշած անոնց դերը եւ ներդրումը հայ ժողովրդի ինքնութեան պահպանման գործին մէջ։

Թերթին խմբագիրը Մկրտիչ վարդապետն էր. օգնական եւ փոխանորդ` Մանուէլ վարժապետ Արտամետցեան, որ կը գրէր «Տեսարանք հայրենի աշխարհաց» բաժինի յօդուածները, ներկայացնելով Վասպուրականի գիւղերու, աւաններու եւ վանքերու տեղագրութիւնն ու պատմութիւնը:

Ուսուցիչ աշխատակիցները եղած ոն` Նահապետ Փիրղամէլեան, Մարտիրոս Փափազեան եւ Տիգրան Գալփակճեան: Աշակերտ աշխատակիցը եղած են` Գարեգին Սրուանձտեանց, Արսէն Թոխմախեան, Արամ Բժիշկ-Յակոբեան, Արշաւիր Փոխանեան, Արշամ Գրիգորեան, Հրաչեայ Սեւիկեան, Եղիշէ Տէր Մեսրովբեան եւ Միհրդատ Յարութիւնեան:

«Արծուի Վասպուրական»-ի աշխատակից եղած են աշուղ եւ բանաստեղծ Պետրոս Տէր Յովսէփեան-Մադաթեան Շամախեցի, որ Կովկասէն աշուղական ոտանաւորներ ուղարկած է, ինչպէս նաեւ «Հայկազուն օրիորդներ»:

«Արծուի Վասպուրական» բաժանորդներ ունեցած է նաեւ Ռուսաստանի մէջ:

«Արծուի Վասպուրականը» լոյս տեսած է գրաբարախառն աշխարհաբարով։

 Ծանօթագրութիւններ 

Ստորոգութիւն:Հայ պարբերականներ
Ստորոգութիւն:Հանդէսներ
Ստորոգութիւն:Մամուլ