Ապտուլլահ Օճալան

Ապտուլլահ Օճալան, քիւրտ ազգի ազատագրական պայքարի առաջնորդ՝ Թուրքիոյ մէջ։ Ղեկավար՝ Քրտական Աշխատաւորական Կուսակցութեան, Էմրալի կղզիին մէջ՝ ցմահ, բանտարկութեան դատապարտուած է։

 Կեանք Եւ Գործունէութիւն 

 Սուրիա  Եւ Քիւրտական Բախումը 

 Օճալանը մասնակցեցաւ Քիւրտիստանի Աշխատաւորներու Կուսակցութեան (PKK) հիմնադրմանը 1978 թուականին, եւ զայն առաջնորդեց Քիւրտ-Թուրքական Բախման1984 թուականին։
 Իր ղեկավարութեան շրջանի մեծ մասը ան գտնուեցաւ Սուրիոյ մէջ (1979-1998 թթ.), որ ապահովեց ապաստան PKK-ին մինչեւ 1990-ականներու վերջը։

 Բանտարկութիւնը 

 Սուրիան լքելու ստիպուելէն ետք, Օճալանը առեւանգուեցաւ Թուրքիոյ Ազգային Գաղտնի Ծառայութեան (MIT) կողմէ 1999 թուականի Փետրուարին՝ Քենիոյ Նայրոպի քաղաքին մէջ եւ բանտարկուեցաւ Թուրքիոյ Իմրալի կղզիին վրայ։
 Դատավարութիւնէն ետք ան մահուան դատապարտուեցաւ Թրքական Քրէական Օրէնսգրքի 125-րդ յօդուածի համաձայն, որ կը վերաբերի զինուած կազմակերպութիւններու ստեղծման։
 Թուրքիան երբ վերացուց մահապատիժը, դատավճիռը փոխարինուեցաւ ծանրացուած ցմահ բանտարկութեամբ։
 1999 թուականէն մինչեւ 2009 թուականը ան եղաւ Մարմարա Ծովուն վրայ գտնուող Իմրալիի բանտի միակ կալանաւորը, ուր ան դեռ կը պահուի։

 Քաղաքական Միջամտութիւնները 

 Օճալանը կը ջատագովէ բախման քաղաքական լուծումը՝ սկսեալ 1993 թուականի PKK-ի հրադադարէն։
 Օճալանի բանտային ռեժիմը տատանուած է մեկուսացման երկար շրջաններու միջեւ, որոնց ընթացքին անոր արտաքին աշխարհի հետ որեւէ շփում չի թոյլատրուիր, եւ այցելութիւններ՝ թոյլատրուող շրջաններու միջեւ։
 Ան ներգրաւուած էր նաեւ Թուրքիոյ կառավարութեան հետ բանակցութիւններու մէջ, որոնք յանգեցուցին 2013 թուականի ժամանակաւոր Քիւրտ-Թրքական Խաղաղութեան Գործընթացին։
 2025 թուականի Փետրուարին ան բանտէն յայտարարութիւն մը հրապարակեց՝ կոչ ուղղելով PKK-ին զինաթափուելու եւ լուծարուելու, որմէ ետք խումբի ղեկավարութիւնը յայտարարեց միակողմանի հրադադար։

 Գիրքեր Եւ Փիլիսոփայութիւն 

 Բանտէն Օճալան հրատարակած է բազմաթիւ գիրքեր։
 Ժինէոլոկիան (Jineology), որ յայտնի է նաեւ որպէս կանանց գիտութիւն, ֆեմինիզմի ձեւ մըն է, որ կը ջատագովուի Օճալանի կողմէ եւ յետագային դարձաւ Քիւրտիստանի Համայնքներու Միութեան (KCK) հիմնական դրոյթներէն մէկը։
 Օճալանի ժողովրդավարական կոնֆետերալիզմի փիլիսոփայութիւնը կը կիրառուի Հիւսիսային Եւ Արեւելեան Սուրիոյ Ժողովրդավարական Ինքնավար Վարչութեան (DAANES) մէջ, որ ինքնավար քաղաքական միաւոր մըն է՝ ձեւաւորուած Սուրիոյ մէջ 2012 թուականին։

 Ծանօթագրութիւններ 

Ստորոգութիւն:Քիւրտեր