Փորոս

ձախից|մինի|Փորոս․ դիրքը
Փորոս (յուն․՝ Πόρος), Սարոնիքոս ծոցի կղզի։  Հին անունն է Քալավրիա։  Կը գտնուի Պելոպոնեսի ափերուն շտա մօտ, Թրիզինիայի Ղալաթա գիւղին դիմացը։  Բնակչութեան թիւն է 3 993։

 Ընդհանուր տեղեկութիւններ 
Փորոս կը բաղկանայ երկու կղզիներէ՝ Սֆերիա եւ Քալավրիա, որոնք իրարմէ կը բաժնուին ծովու փոքրիկ ջրանցքէ մը։  Քալավրիա կրաքարէ եւ հերձաքարէ կազմուած է, իսկ Սֆերիա հրաբխային է․ կազմուած է Մեթանայի հրաբուխի ժայթքումէն ետք։  Փորոս քաղաքը կառուցուած է հրաբերանին վրայ։

Փորոս կը յատկանշէ «Ժամացոյցի Աշտարակ»ը, կառուցուած Սֆերիայի բլուրին վրայ։  Քալավրիային հարաւ-արեւելեան մասը կը գտնուի Քալավրիա պատմական վանքը (կամ Փորոսի Զո՜տոհու Փիղիս), կառուցուած 1713-ին։

Յունաստանի Ապստամբութենէն ետք 1821, կը հիմնուի Ռազմական Ծովուժին Նաւային մթերանոցը։
մինի|Վաղինիա․ հորիզոնին՝ էղինա

 Փորոսի քաղաքապետութիւն 
Փորոսի քաղաքապետութիւնը կ՛ ընդգրկէ Այիոս Նեքթարիոս, Քիանի Աքթի (դիմացի Պելոպոնեսի ափին՝ 200 մ․ հեռաւորութեամբ, Թրիզինայի մօտ), Մոնի Զո՜տոհու Փիղիս Քալավրիաս, Փորոս բնակավայրերը։  Անոր կը պատկանին նաեւ Փորոսին կրկնակ կղզին եւ շուրջի մօտիկ կղզիակները։ Քաղաքապետութիւնը կազմուած է 1941-ին(ΦΕΚ 257Α - 31/07/1941) https://www.eetaa.gr/metaboles/fek/1941/fek_257a_1941.pdf ։

 Ծովափներ 
Մոնասթիրի, Ասքելի, Նէորիօ, Սէրի նաւակայք, Ռուսական Նաւային Մթերանոց եւ Փլազ Քալավրիա եւ Սֆերիա կղզիները միացնող կամրջակին կից։ 

 Պատկերասրահ 

 Պատմական ակնարկ 
Հնագիտական պեղումները յայտնաբերած են թէ կղզին Պղնձադարէն բնակուած է։  Գտնուած դամբանները Միկինեան շրջանէն են եւ կառոյցները Ք․Ա․1000-ին։

Քալավրիա հին քաղաքին՝ բլուրի մը գագաթին, 1894-ին կատարուած պեղումներէն կը յայտնաբերուին Փոսիտոնաս աստուծոյ տաճարին աւերակները։  Իսկ Քալավրիայի հիւսիսային ծովափը՝ Վաղիոնիա, յայտնաբերուած է ծովուն սուզուած հին նաւահանգիստը։  

Բիւզանդական շրջանին ծովահէններու դիրախ կը դառնայ, իսկ օսմանեան ժամանակաշրջանին կը պահպանէ անկախութիւնը։
մինի|Փոսիտոնաս տաճարի աւերակները

 Տեսարժան վայրեր 

 Փորոս քաղաքը․ կառուցուած բլուրի մը լանջին։
 Փորոս քաղաքին Ժամացոյցի Աշտարակը։
 Հնագիտական Թանգարանը․ կը հիւրասիրէ Փոսիտոնաս տաճարէն, հին Թրիղինիայէն եւ ուրիշ մօտակայ հնավայրերէ հնագիտական իրեր։
 Փորոս Խեցիի Թանգարանը․ հիմնուած 2006-ին։
 Կղզիին հիւսիսային մասին Քալավրիա գտնուող Տորեան ոճի Փոսիտոնաս տաճարին աւերակները Ք․Ա․ մօտաւորապէս 520-ին։
 Զո՜տոսհու Փիղիս վանք․ Մոնասթիրի

 Պատկերասրահ 
 Յունաստանի ծովուժ Փորոս Փորոս․ Քալավրիայի հնագիտական պեղումներ Փորոս - Բրիտանական Թանգարան Փորոս քաղաքապետութեան կայքէջ ΕΡΤ – Փորոս, Եորղոս Սեֆերիս

 Ծանօթագրութիւններ 

Ստորոգութիւն:Յունական կղզիներ
Ստորոգութիւն:Սարոնիքոս ծոցի կղզիներ
Ստորոգութիւն:Կղզիներ այբբենական կարգով
Ստորոգութիւն:Կղզիներ