Քոփընհեկըն

Քոփենհակըն ( [], հին  - «Արեւտրականներու նաւահանգիստ», ), Դանիոյ մայրաքաղաքը եւ խոշորագոյն բնակավայրը։ Կը գտնուի Զելանտա, Սթոքհոլմէն եւ Ամագեր կղզիներու վրայ։ Պատմական քաղաքի բնակչութիւնը կը կազմէ աւելի քան 500 հազար մարդ, արուարձաններով՝ աւելի քան 1 մլն մարդ։ Քոփենհակընի մէկ մասը կը կազմէ Քրիստիանիայ ազատ քաղաքը, որ ունի մասամբ ինքնակառավարութիւն։

 Պատմական ակնարկ 
Առաջին անգամ Քոփենհակընը պատմական աղբիւրներուն մէջ յիշատակուած է 1043 թուականին, Հավն նաւահանգիստի անուամբ։ Իսկ 1170 թուականէն անուանուած է Քոփենհակըն։

1254 թուականին ստացած է քաղաքի կարգավիճակ։ 1416-ին անցած է թագաւորի անմիջական իշխանութեան տակ եւ ստացած լայն արտօնութիւններ, իսկ 1433-ին դարձած է թագաւորանիստ քաղաք։

 Ճարտարապետութիւն 
Քոփենհակընի հին մասին մէջ պահպանուած է նեղ ու ոլորուն փողոցներով միջնադարեան գմբեդաձեւ յատակագիծը։ Ճարտարապետական յուշարձաններէն են՝ Կրիստիանսբորգ պալատ-խորհրդարանը (1733-1740), Բիրժան (1619-1640), Թորտուալսենի թանգարանը (1839-1848), Ռոսենբերկ պալատը (1606-1634), միջնաբերդն (1661), բարոկկո ոճի Շառլոտենբերկ պալատը (1672-1677) եւ Ամալիենբորկ պալատաին համալիրը (շինարարութեան սկիզբը՝ 1750), ռատուշան (1892-1905)։

20-րդ դարու սկիզբէն քաղաքն աճած է դէպի հիւսիս-արեւմուտք եւ հարաւ՝ միաձուլուելով արուարձաններուն, ուր կառուցած են բնակելի համալիրներ։ 20-րդ դարու կառոյցներէն են Գրունդտվիգի եկեղէցին (1921-1940), ռատիօկեդրոնի համալիրը (1938-1945), «ՍԱՍ» օդանաւային ընկերութեան շէնքը (1959)։ Քոփենհակընի զարգացման գլխաւոր յատակագիծը  հրապարակած է 1948-ին (ճարտարապետ՝ Ս. Է. Ռասմուսսէն)։

 Թատրոններ 
 Արքայական թատրոն (Det Kongelige Teater) - Դանիայի ամենամէծ թատրոնը, հիմնադրուած է XVIII դարուն, առաջին ազգային թատրոնն էԴանիայի Արքայական թատրոնի կայք.
 Նոր թատրոն (Det Teater Ny) - Տրամադիկական թատրոն, բացուած 1908 թ. Սեպտեմբեր 19
 Օփերայի տուն (Operaen Pa Holmen) աշխարհի օփերաներու տուներէն ամենահարուստ եւ նորագոյններէն մէկը։ Տրամադրուած է Դանիոյ թագավորական թատրոնին
 Թատրոնի տուն (Skuespilhuset) - Տրամադիկական թատրոն։ Տրամադրուած է Դանիոյ թագաւորական թատրոնին

 Յայտնի բնակիչներ 
 Հանս Քրիստիան Անդերսեն - գրող եւ բանաստեղծ
 Նիլս Բոր - ֆիզիկոս
 Լիւտվիկ Հոլպերտ - նորվեգա-դանիական գրող, ակնարկագիր, փիլիսոփա, պատմաբան եւ դրամատուրգ
 Սյորէն Կիերկեգոր - փիլիսոփայ, բողոքական աստուածաբան եւ գրող
 Լարս ֆոն Թրիեր - ռեժիսոր, սցենարիստ, փրոտեուսըր, դերասան, մոնդաժող, օպերատոր եւ երգահան

 Ծանօթագրութիւններ 

 Արտաքին յղումներ 
 Քոփենհակընի տուրիստական պորտալ և մշակութային տեղեկատու 
 GoingToCopenhagen.com  – Խորհուրդներ եւ զբոսաշրջիկային ուղեցույցներ 
 Քոփընհակընի տուրիստական կայք 
 Քոփընհակընի թանգարաններու ժողավածուներ Dansk.ru կայքում  
 Պետական Արուեստներու Թանգարան   
 Գրականութիւն Քոփենհակընի մասին 
 Քոփենհակընի պատմութիւն  

Ստորոգութիւն:Դանիոյ քաղաքներ
Ստորոգութիւն:Եւրոպական մայրաքաղաքներ