Այգեհատ

Այգեհատ․ գիւղ Հ․Հ․ Լոռի մարզին մէջ։ 

 Աշխարհագրական Դիրք 
Ակգեհատ գիւղը ունի բարձր դիրք՝ ծովու մակերեսէն 1150 մ․։  Կը գտնուի Դեբետ գետին ձախ ափին, Ալավերտի քաղաքէն 9 քմ․ դէպի հարաւ-արումուտք եւ Վանաձորէն՝ 43 քմ․ հեռու։

 Ընդհանուր տեղեկութիւններ 
մինի|246x246փքս|Հին Խաչքար

 Պատմութիւն 
Հայկական Բարձրաւանդակի հիւսիս արեւելեան մասը գտնուող Այգեհատը, միշտ գտնուած է հայկական թագաւորութիւններուն սահմաններուն մէջ։  Պարսկական տիրապետութեան շրջանին մաս կը կազմէ վրացական թագաւորութեան, իսկ 1801 կը դառնայ Թիֆլիս նահանգի Բորչալու գաւառին մէկ շրջանը՝ Իգահատ, Իգոկաթ եւ Իկհաթ անուններով։  Խորհրդային տարիներուն ունեցած է Դանուշաւան անունը։  Այգեհատ վերանուանուած է 1991-ին։

 Բնակչութիւն 
Բնակչութիւնը միշտ եղած է հայ եւ անոր թիւը ունեցած է բաւական ելեւէջներ, հետեւեալ զարգացումով՝

1831՝ 88,  1886՝ 337, 1897՝ 338, 1914՝ 809, 1916՝ 342, 1922՝ 500, 1926՝ 387, 1931՝ 460, 1959՝ 391, 1970՝ 366, 1979՝ 295, 1989՝ 478, 2001՝ 332, 2004՝ 277։

 Գիւղատնտեսութիւն 
Գիւղի հողերը գրեթէ ամբողջութեամբ կ՛օգտագործուին։  Գիւղացիները կը զբաղին երկրագործութեամբ, պտղամշակութեամբ ու հացահատիկի, բանջարեղէնի մշակումով, ինչպէս նաեւ եղջերուներու անասնաբուծութեամբ, մեղրաբուծութեամբ եւ թռչնաբուծութեամբ։

 Հասարակական կեանք 
2013 թուականէն, գիւղը ունի դպրոց, գրադարան եւ առողջապահական կեդրոն։  

 Պատմշակութային յուշարձաններ 
Այգեհատ գիւղին մէջ կը գտնուին Ս․ Սարգիս (6-րդ դար) եւ Գողգոթավանք (10-րդ դար) եկեղեցիները եւ Ս․ Սարգիս մատուռը։  Գիւղէն ոչ հեռու կը գտնուի Քոպայրի վանքը, իսկ Օծուն-Այգեհատ ճամբուն վրայ՝ Հոռոմայրի վանքը։

 Պատմամշակութային արժէք ներկայացնող յուշարձաններու պատկերասրահ 

 Ծանօթ Այգեհատցիներ 
Սիմոն Զաւարեան

Դանուշ Շահվերտեան

 Հ․Հ․ Լոռու Մարզ Չեհահայ գործարար Աղասի Զաւարեանը իր ծննդավայր Այգեհատ գիւղում այգիներ է հիմնում 15-3-2018 Այգեհատ գիւղի բնակչութիւնը՝ 1831-1931, 20-11-2017 Այգեհատ, 19-4-2019

 Ծանօթագրութիւններ 

Ստորոգութիւն:Հայաստանի գիւղեր
Ստորոգութիւն:Լոռի մարզի բնակավայրեր