Տուտուկ

Տուտուկ կամ Ծիրանափող, հայկական փողային գործիք, որ նաեւ տարածուած է Մերձաւոր Արեւելքի մէջ։

 Պատմութիւն 
200px|մինի|Տուտուկի կրկնակի լեզուակաւոր եղեգնեայ մունդշտուկը (ղամիշԳեորգ Դաբաղյանը դուդուկի մասին)
Ըստ որոշ փաստերու տուտուկը կը գործածուի մ․թ.ա. 1200 թուականէն, սակայն կան տեսակէտներ, որ ան 1,500 տարուան պատմութիւն ունի։Encyclopedia.com:DJIVAN GASPARYAN Հայկական տուտուկի պատմութիւնը կը հասնի մինչեւ հայ արքայ Տիգրան Մեծի ժամանակները, որ կառավարեր է Ք․Ա․ 95–Ք․Ա․ 55 թուականները։"Հայկական տուտուկի պատմութիւնը կը հասնի մինչեւ հայկական արքայից արքա Տիգրան Մեծի ժամանակները, ով կառավարել է մ․թ.ա. 95–մ․թ.ա. 55 թթ.:": "00092 The Duduk and its Music. ԵՈՒՆԵՍՔՕ. Ըստ փետրուարի 8, 2010. Ըստ էթնօ-երաժշտագէտ Եոնաթան ՄաքՔոլլումի՝

 2005 թուականին հայկական տուտուկի նուագը ճանչցուած է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ոչ նիւթական մշակութային ժառանգութեան գլուխ գործոցUNESCO: Հայկական տուտուկը մարդկութեան բանաւոր եւ ոչ նիւթական ժառանգութեան գլուխգործոց է: (eng.)

 Կառուցուածք 
մինի|Տուտուկի նուագ SERGO.TEL.-ի կատարմամբ
Տուտուկը կը պատրաստուի ծիրանենիի փայտէն։ Փողի երկարութիւնը կ'ըլլայ 28, 33 կամ 40 սմ.։

Նուագելու համար վերի կողմը ունի եօթ կամ ութ անցք, հակառակ կողմը, բութ մատի համար՝ մէկ կամ երկու։ Եղեգէն պատրաստուած կրկնակի լեզուակն ունի 9-14 սմ. երկարութիւն։

 Տե՛ս նաեւ 
 Ճիւան Գասպարեան
 Տուտուկի մոսկովեան փառատօն

 Ծանօթագրութիւններ 

Ստորոգութիւն:Երաժշտութիւն