Ռիչըրտ Ֆէյնմըն

Ռիչըրտ Ֆիլիփս Ֆէյնմըն (, ), Ամերիկացի ֆիզիքոս, արդի քուանտային ելեկտրատինամիզմի հիմնադիրներէն, ԱՄՆ-ի ազգային գիտութիւններու ակադեմիոյ անդամ 1954-էն մինչեւ 1969-ը երբ ինք հրաժարեցաւ իր անդամակցութենէնԱՄՆ-ի ազգային գիտությունների ակադեմիայի տարեկան զեկույց (1969-1970)։

 Կենսագրութիւն 
Աւարտած է Մասաչուսէթսի թեքնոլոգիական ինստիտուտը (1939)։ Փիլիսոփայութեան տոքթորի աստիճանը ստացած է Փրինսթընի համալսարանին մէջ (1942), ապա աշխատած է Լոս Ալամոսի լապորաթորիի մէջ եւ Քոռնէլի համալսարանին մէջ։ 1950 թուականէն Քալիֆորնիոյ թեքնոլոգիական ինստիտուտի փրոֆեսոր։ Աշխատանքները կը վերաբերին քուանտային ելեկտրատինամիկային, քուանտային մեխանիկային եւ վիճակագրական ֆիզիկային։ Մշակած է թուաբանական այն տեսակի գործիք (Ֆէյնմընի տիակրամներ), որ կարեւոր նշանակութիւն ունեցած է դաշտի քուանտային տեսութեան զարգացումին համար։ Մարի Կէլ-Մանի հետ միասին 1958 թ. ստեղծած է թոյլ փոխազդեցութիւններու քանակական տեսութիւնը։ Վիճակագրական ֆիզիկայի մէջ զարգացուցած է փոլեարոնի տեսութիւնը միջանկեալ կապի դէպքին համար, բացատրած է մրրիկներուն յառաջսցումը գերհոսուն հելիումի մէջ (Ֆէյնմընի մրրիկներ)։ 1969 թ. Առաջարկած է նուկլոններու փարթոնային մոտէլը։ Քուանտային մեխանիկայի մէջ մշակած է ըստ հետագիծերու ինտեգրումի մեթոդը։ «Ֆիզիկայի ֆէյնմընեան դասախօսութիւններ» յայտնի դասընթացի հեղինակն է (Ռ․ Լէյթընի եւ Մ․ Սէնտսի հետ համատեղ)։ 1965 թ. Նոպէլեան մրցանակ ստացած է Եու. Շուինկէրի եւ Ս․ Թոմոնակայի հետ)։ Մահացած է քաղցկեղէն։

 Արտաքին յղումներ 
 Ֆիզիքայի ֆեյնմանեան դասախօսութիւններ 

 Ծանօթագրութիւններ 

Ստորոգութիւն:1918 ծնունդներ
Ստորոգութիւն:11 Մայիսի ծնունդներ
Ստորոգութիւն:Նիւ Եորք ծնունդներ
Ստորոգութիւն:1988 մահեր
Ստորոգութիւն:15 Փետրուարի մահեր
Ստորոգութիւն:Լոս Անճելըս մահեր
Ստորոգութիւն:Ամերիկացի ֆիզիքոսներ