Արեւմտեան Հայաստանի Վտարանդի Կառավարութիւն

Արեւմտեան Հայաստանի Վտարանդի Կառավարութիւն (, ), պաշտօնապէս՝ Արեւմտեան Հայաստանի Կառավարութիւն Արեւմտեան Հայաստանի տարածքի նկատմամբ անկախութիւնը պահանջող կազմակերպութիւն, որ հռչակուած է Արեւմտեան Հայաստանի Հայերու Ազգային Խորհուրդին կողմէ։:

 Պատմութիւն 
 Ակունքներ 
Համաձայն որոշ աղբիւրներու, Արեւմտեան Հայաստանի Վտարանդի Կառավարութեան կազմաւորման գաղափարը կը պատկանի Արցախեան պատերազմի հերոս, ազատամարտիկ Լէոնիտ Ազգալդեանին, սակայն Արեւմտեան Հայաստանի Վտարանդի Կառավարութեան հիմնադրումի գաղափարը հայկական հանրային ատենաբանութեան մտաւ միայն 2000-ականներու սկիզբը, երբ շարք մը երկիրներու մէջ՝ Հայաստան, Ռուսիա եւ Ամերիկայի Միացիալ Նահանգներ, Եւրոպա, սկսան ձեւաւորուիլ արեւմտահայերու վտարանդի կառավարութիւն հիմնադրելու յաւակնութիւններ ունեցող կազմակերպութիւններ:

 Հայաստան 
Արցախեան պատերազմի աւարտէն ետք՝ 2004 թուականին Շուշիի արեւմտահայերու ժառանգ հանդիսացող շարք մը ազատամարտիկներ հիմնած են Արեւմտեան Հայաստանի Հայերու Ազգային Խորհուրդ կազմակերպութիւնը, որուն նպատակն է հայերու հայրենադարձութիւնը Արեւմտեան Հայաստան, Հայոց Ցեղասպանութեան ճանաչումը, Թուրքիոյ Հանրապետութեան կողմէ տարածքային եւ բարոյական փոխհատուցումԱրմենակ Աբրահամեան. Հայը պէտք է ճանաչուի Հայաստանի ողջ տարածքում: 2007 թուականէն Արեւմտեան Հայաստանի Հայերու Ազգային Խորհուրը կ'առաջնորդէ ազատամարտիկ Արմենակ Աբրահամեանը:

 ԱՄՆ 
2005 թուականին Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու մէջ Մ․ Սոսիկեանը հիմնադրած է Արեւմտեան Հայաստանի Պաշտպանութեան Կոմիտէն: 2015 թուականին ԱՄՆ-ի մէջ հիմնուած է «Արեւմտեան Հայաստանի Սահմանադիր Գերագոյն Իրաւարար Ատեան» եւ «Արեւմտեան Հայաստանի Ակադեմիա» կառոյցները, որոնց հիմնադիր նախագահը Սուրիկ Ղազարեանն է։ Կառոյցներըը գրանցուած են ՄԱԿ-ի կեդրոնական գրասենեակին մէջ։

 Ռուսաստանի դաշնություն (ՌԴ)

Ռուսաստանի Դաշնութեան մէջ Արեւմտեան Հայաստանի Վտարանդի Կառավարութեան հիմնադրման խնդրով զբաղուող գործիչներէն է Կարէն Միքայէլեանը, որ խումբ մը հայ մտաւորականներու հետ 2001 թուականին առաջարկեց Զուիցերիոյ Լոզանի կամ Ֆրանսայի Սեւր քաղաքներէն մէկուն մէջ կազմակերպել Արեւմտեան Հայաստանի հայութեան հիմնադիր համագումարՌուսաստանում Արեւմտեան Հայաստանի խնդրի նորագոյն ժամանակագրութիւնը : Գաղափարը գործադրուեցաւ 2013-2016 թուականներուն, երբ Ֆրանսայի մէջ ձեւաւորուեցաւ Արեւմտահայերու Ազգային Համագումարը, որու ղեկավար ընտրուեցաւ Ռուսաստանաբնակ հրամանատար Նորատ Տէր-Գրիգորեանցը: 2017 թուականին Արեւմտահայերու Ազգային Համագումարէն առանձնացաւ եւ իր կառոյցը ստեղծեց Ս․ Սարադարեանը (Զուիցերիա)Արեւմտահայերի ժառանգների Միավորում: Ռուսիոյ Արեւմտեան Հայաստանի գաղափարը գլխաւորապէս տարածած է Հիւսիսափայլ թերթը:

 Հիմնադրութիւն 
Վերջապէս, 2011 թուականի Փետրուարի 4-ին Ֆրանսայի մէջ՝ դեռ 2004 թուականին Շուշիի մէջ հիմնադրուած Արեւմտեան Հայաստանի Հայերու Ազգային Խորհուրդի հռչակագրի մէջ յայտարարուած է Արեւմտեան Հայաստանի Վտարանդի Կառավարութեան կազմաւորման մասինԱրեւմտեան Հայաստանի Հայերու Ազգային Խորհրդի հռչակագիր, որ մինչեւ այսօր կը հանդիսանայ որոշակի յաջողութիւններու հասած եւ արեւմտահայերու շահերու ներկայացման հիմնական կառոյցը: 

Այդպիսով, 2011 թուականի Փետրուար 4-էն սկսեալ գործող Արեւմտեան Հայաստանի Վտարանդի Կառավարութիւնը արդէն ընդունած է Արեւմտեան Հայաստանի Սահմանադրութիւնը, Արեւմտեան Հայաստանի դրօշակը, Արեւմտեան Հայաստանի զինանշանը եւ Արեւմտեան Հայաստանի օրհներգը:

 Ղեկավար կազմ 
Արեւմտեան Հայաստանի Հանրապետութեան նախագահն էր Արամ Մկրտչեան: Արեւմտեան Հայաստանի Վտարանդի Կառավարութեան առաջին վարչապետն էր Արամ Մկրտչեանը։ Նոր վարչապետն է Գառնիկ Սարգիսեանը։ԱՀՀ ՎԿ պաշտօնական կայք

 Հետաքրքրական փաստեր 
2015 թուականի Մայիսին եւ նոյն թուականի Յունիս 1-ին ձեւաւորուած է Արեւմտեան Հայաստանի Ոտնագնդակի Դաշնակցութիւնը (կամ ֆութպոլի ֆետերասիոն), իսկ նոյն թուականի Յունիս 1-ին ան կ'անդամակցի Անկախ Ոտնագնդակային Ընկերակցութիւններու Դաշնակցութեան (Անկախ ֆութպոլային ասոցիացիաների կոնֆետերացիա) (ConIFA)։ Կը գործէ Արեւմտեան Հայաստանի ոտնագնդակի ազգային հաւաքականը:

 Պատկերասրահ 

 Տե՛ս նաեւ 
 Արեւմտեան Հայաստան

 Ծանօթագրութիւններ 

 Այլ աղբիւրներ 


 Արտաքին յղումներ 
 Արեւմտեան Հայաստանի Կառավարութեան Պաշտօնական կայքէջ
 Արեւմտեան Հայաստանի Պետական Հեռուստատեսութեան կայքէջ
 Հանդիպում քննարկում «Արեւմտեան Հայաստանի  իրաւաքաղաքական կառոյցների գործունէութիւնը, ի՞նչ անել» թեմայով։
 Արեւմտեան Հայաստանի հայերի եւ Արեւմտեան Հայաստանի իրաւունքների պաշտպանութեան իրաւական–քաղաքական միասնական փաթեթ 

Ստորոգութիւն:Հայաստան
Ստորոգութիւն:Քաղաքականութիւն
Ստորոգութիւն:Կազմակերպութիւններ այբբենական կարգով