Քուալա Լամփուր

Քուալա Լումփուր (մալայ․՝ Wilayah Persekutuan Kuala Lumpur, , ), Մալեզիայի մայրաքաղաքը ու ամենաբնակեցուած քաղաքը։ Քաղաքի մակերեսը կը կազմէ 243 քմ2, բնակչութիւնը՝ ։: Մեծ Քուալա Լումփուր քաղաքային համախմբումը բնակչութիւնը 2012-ի տուեալներով կը կազմէ 7,5 միլիոն մարդ:

Քուալա Լումփուրը Մալեզիայի խորհրդարանի նստավայրն է։ Քաղաքը ժամանակին դաշնային կառավարութեան դատական եւ գործադիր մարմիններու նստավայն էր, սակայն անոնք1999-ին տեղափոխուած են Փութրաճայա: Դատական համակարգի որոշ բաժիններ դեռ կը գտնուին Քուալա Լումփուրի մէջ։ Այստեղ կը գտնուի նաեւ Մալեզիայի արքայի պաշտօնական նստավայր Իսթանա Նեկարան։ Քուալա Լումփուրը Մալեզիայի մշակութային, նիւթական եւ տնտեսական կեդրոնն է։ Foreign Policy-ի 2010-ի համաշխարհային քաղաքներու սանդղակին մէջ կը գրաւէ 48-րդ հորիզոնականը իսկ 2010-ին ըստ 2thinknow-ի՝ տնտեսական եւ ընկերային նորարարութեան համաշխարհային քաղաքներու ցանկին մէջ գրաւած է 67-րդ տեղը:

 Աշխարհագրութիւն 
Քաղաքը կը գտնուի Մալաքքա թերակղզիի հարաւ-արեւմուտքը, ցածրադիր հովիտի մէջ, ուր կը միախառնուին Քլանկ եւ Կոմպաք գետերը։

 Պատմութիւն 
Քուալա Լումփուրը հիմնադրուած է 1857-ին։ 1880 -1978-ականները եղած է Սելանկորի մայրաքաղաքը։ 1946-1957-ականները եղած է բրիտանական գաղութի վարչական կեդրոնը, 1957-1963-ականները՝ անկախ Մալայայի դաշնութեան մայրաքաղաք, 1983-էն՝ Մալեզիայի մայրաքաղաք։ Փետրուար 1972-էն կը կրէ քաղաքի կարգավիճակը, 1974-էն՝ Դաշնային տարածքի կարգավիճակПогадаев, В. А. Куала-Лумпур. — в Малайзия. Карманная энциклопедия. М.: Муравей-Гайд, 2000, с. 31:

 Ազգային կազմ 
Քաղաքին մէջ կը բնակին մալայացիներ, չինացիներ, թամիլներ, մալայալներ, թելուգիի, պենկալացիներ եւ այլ ազգեր։

 Տնտեսութիւն 
Քուալա Լումփուրը կը համարուի երկրի առեւտրա-արդիւնաբերական եւ տնտեսական կեդրոնը: Քաղաքին եւ անոր արուարձաններուն մէջ կը գտնուին քաուչուկի վերամշակման, արմաւենիի իւղի եւ այլ սննդամթերքներու արտադրութեան ձեռնարկութիւններ։

 Կլիմա 
Քուալա Լումփուրը ունի հասարակածային կլիմա, տեղումներու մեծ քանակով (տարեկան միջին քանակը կը կազմէ 2627 մմ)։ Ամբողջ տարին շոգ է եւ խոնաւ։ Առատ տեղումները գրեթէ հաւասարաչափ կը թափին ամբողջ տարուան ընթացին, բացի Յունիս-Օգօստոս ամիսներէն, երբ անոնք համեմատաբար աւելի քիչ են։ Օդի ջերմաստիճանը քաղաքին մէջ երբեք չի բարձրանար 38,5 °C-էն եւ երբեք չիջներ 17,8 °C-էն: Միջին օրական առաւելագոյնը կը կազմէ 30-33 °C, իսկ նուազագոյնը՝ 23-25 °C:
+Քուալա Լամփուրի կլիմայական տուեալներըԱմիսՅունուարՓետրուարՄարտԱպրիլՄայիսՅունիսՅուլիսՕգոստոսՍեպտեմբերՀոկտեմբերՆոյեմբերԴեկտեմբերՏարիՑուցանիշային բարձր °C (°F)38.0
(100.4)36.2
(97.2)36.7
(98.1)37.2
(99)38.5
(101.3)36.6
(97.9)36.3
(97.3)38.0
(100.4)35.8
(96.4)37.0
(98.6)36.0
(96.8)35.5
(95.9)38.5
(101.3)Միջին բարձր °C (°F)32.0
(89.6)32.8
(91)33.1
(91.6)33.1
(91.6)33.0
(91.4)32.8
(91)32.8
(91)32.3
(90.1)32.1
(89.8)32.0
(89.6)31.7
(89.1)31.5
(88.7)32.4
(90.3)Միջին օրական °C (°F)27.7
(81.9)28.2
(82.8)28.6
(83.5)28.7
(83.7)28.8
(83.8)28.6
(83.5)28.1
(82.6)28.1
(82.6)28.0
(82.4)28.0
(82.4)27.8
(82)27.6
(81.7)28.2
(82.8)Միջին ցած °C (°F)23.4
(74.1)23.6
(74.5)24.0
(75.2)24.3
(75.7)24.6
(76.3)24.3
(75.7)23.8
(74.8)23.9
(75)23.8
(74.8)24.0
(75.2)23.8
(74.8)23.6
(74.5)23.9
(75)Ցուցանիշային ցած °C (°F)17.8
(64)18.0
(64.4)18.9
(66)20.6
(69.1)20.5
(68.9)19.1
(66.4)20.1
(68.2)20.0
(68)21.0
(69.8)20.0
(68)20.7
(69.3)19.0
(66.2)17.8
(64)Տեղումներ մմ (inches)193
(7.6)198
(7.8)257
(10.12)290
(11.42)197
(7.76)131
(5.16)148
(5.83)162
(6.38)214
(8.43)265
(10.43)321
(12.64)252
(9.92)2628
(103,49)Միջ. անձրեւոտ օրեր171719201814161619212422223% խոնաւութիւն80808082818079798182848381Միջին ամսական արեւային ժամ185.0192.4207.9198.8206.8194.4200.2189.0163.8169.1152.3162.62222,3

 Բնակչութիւն 

 Ծանօթագրութիւններ 

Ստորոգութիւն:Մալեզիայի քաղաքներ
Ստորոգութիւն:Ասիոյ մայրաքաղաքներ