Թոլիս Վոսքոփուլոս

Թոլիս Վոսքոփուլոս Τόλης Βοσκόπουλος, (Քոքինիա, Փիրէա, 26 Յուլիս 1940 – Աթէնք, 19 Յուլիս 2021),  աւազանի անունով Ափոսթոլոս Վոսքոփուլոս․ անուանի յոյն երգիչ, երգահան, բանաստեղծ ու դերասան։   Կը սեպուի Յունաստանի գլխաւոր երգիչներէն եւ անոր տրուած է «Փրիկիփաս» Πρίγκηπας (բառացի թարգմանութեամբ՝ Իշխան) անունը։ 

 Հակիրճ կենսագրական գիծեր 
Թոլիս Վոսքոփուլոս ծնած է 26 Յուլիս 1940-ին, Քոքինիա։  Փոքր Ասիոյ աղէտէն փրկուած գաղթական ընտանիքի մը բենիամին զաւակն էր (12-րդ)․ ունէր 11 քոյրեր։

Հայրը կը յուսար թէ միակ տղայ զաւակը պիտի շարունակէր իր գործը՝ բանջարավաճառ, սակայն Թոլիս արուեստի բնագաւառը կը նախընտրէ։  18 տարեկանին, (1958), առաջին անգամ թատերաբեմէն հանդէս կու գայ, իսկ հինգ տարի ետք, 1963-ին  «Բան մը կ՛ այրի» Κάτι να καίει ժապաւէնին մէջ իր առաջին դերը կ’ ունենայ իբրեւ Փեթրոս «Բան մը կ՛ այրի»։

 Երգիչը 
1962-63-ին կը ձայնագրէ «Վիմա-վիմա» երգը Վիմա վիմա։  «Աղոնիա» Άγωνία երգը բացառիկ արձագանգ կը գտնէ եւ զայն կը հաստատէ իբրեւ երգիչ․ կ՛ երգէ համանուն ժապաւէնին մէջ, ուր գլխաւոր դերակատարներէն է (1968) Աղոնիա։

Այնուհետեւ յաջողութիւնները իրար կը յաջորդեն եւ իրեն կը տրուի «Փրիկիփաս» (Πρίγκηπας=Իշխան) անունը։  40 տարիներ իր բոլոր ելոյթները բացառիկ յաջողութեամբ կը պսակուին, շնորհիւ յաջող երգացանկին, ինչպէս օրինակ՝ «Յիշողութիւններ» Αναμνήσεις (1967) Յիշողութիւններ, «Լուսինը վրաս» Το φεγγάρι πάνωθέ μου (1969) Լուսինը վրաս, «Ան» Εκείνη Ան «Դանակը անուշ կը ցաւէր» Γλυκά πονούσε το μαχαίρι Դանակը անուշ կը ցաւէր, «Եղբայրներս՝ դատարկաշրջիկներ, թռչուններ» Αδέλφια μου αλήτες πουλιά  (1970) Եղբայրներս՝ դատարկաշրջիկներ, թռչուններ, «Կը պաղատեմ» Σε ικετεύω (1970) Կը պաղատիմ Σε ικετεύω,, «Անկրկնելի» Ανεπανάληπτος Անկրկնելի,  «Դուն ալ պիտի հեռանաս» Κι εσύ θα φύγεις (Ένα ρολόι σταματημένο) (1970) Դուն ալ պիտի մեկնիս, «Խարտեաշ սէրս» Ξανθή αγαπημένη Παναγιά (1972․ գրեց իր այդ շրջանին մեծ սէրին համար՝ Զոյի Լասքարի) Խարտեաշ սէրս, «Անոր կենացը» Άιντε στην υγειά της  Անոր կենացը, «Մեր երազը չկորսուած․․․»  Πριν χαθεί το όνειρο μας (1976) Մեր երազը չկորսուած, «Այդ բանը որ կը մնայ» Είναι το κάτι που μένει (1977) Այդ բանը որ կը մնայ, «Քունս տարաւ» Αποκοιμηθηκα (1977) Քունս տարաւ, «Դերասան երգէ՛» Τραγούδα θεατρίνε (1978) Դերասան երգէ՛, «Տղամարդիկը շատ չեն խօսիր» Οι άντρες δε μιλούν πολύ (1985) Տղամարդիկը շատ չեն խօսիր, «Քեզի համար իրիկունը երկուքի պիտի բաժնեմ» Θα κόψω για σένα τη νύχτα στα δύο  (1990) Քեզի համար իրիկունը երկուքի պիտի բաժնեմ, «Ականջներուս խօսքեր մը հասան» Ψύλλοι στα αφτιά μου Ականջներուս բաներ մը հասան, «Սէրը երեւակայութիւն կ՛ ուզէ» Η αγάπη θέλει φαντασία Սէրը երեւակայութիւն կ՛ ուզէ,  «Կեանքը ինծի սէր մը պարտք ունի» Μου χρωστάει μια αγάπη η ζωή (կ՛ երգէ կեանքի իր վերջին եւ միակ իսկական մեծ սէրին հետ՝ Անճելա Կերեքու) Կեանքը ինծի սէր մը պարտք ունի, «Անվերջ ճամբորդութիւն» Να κάνουμε έναν έρωτα όλο τρέλα (1990) Անվերջ ճամբորդութիւն, «Միայն մէկ, այդ մէկը կը սիրեմ» Εγώ αγαπώ μόνο μία Միայն մէկ, այդ մէկը կը սիրեմ։

 Երգահան եւ յօրինող 
Յոյն բազմաթիւ ծանօթ երգիչներ, երգած են անոր յօրինումները, ինչպէս օրինակ՝ Մարինելա, Տուքիսա, Սթրաթոս Տիոնիսիու, Անտոնիս Րեմոս, Նոթիս Սֆաքիանաքիս։  

 Սելանիկի Յունական Երգի Փառատօն 
1969-ին իր յօրինած «Ան» Εκείνη երգը  Սելանիկի Երգի փառատօնին երկրորդ մրցանակին կ՛ արժանանայ։  Երգը  Եանիս Վոյեածիս կը մեկնաբանէ Եանիս Վոյեածիս․ «Ան»։

1971-ին իր յօրինած «Եղբայրներս՝ դատարկաշրջիկներ, թռչուններ» Αδέλφια μου αλήτες πουλιά  (1970) երգը, Սելանիկի Երգի փառատօնին առաջին մրցանակին կ՛ արժանանայ։  Երգը  Եանիս Վոյեածիս կը մեկնաբանէ Եանիս Վոյեածիս - Եղբայրներս՝ դատարկաշրջիկներ, թռչուններ Αδέλφια μου αλήτες πουλιά։

1972-ին նոյն փառատօնին կը մասնակցի մեկնաբանելով «Խարտեաշ սէրս» Ξανθή αγαπημένη Παναγιά երգը, որ գրած է իր այդ շրջանին մեծ սէրին համար՝ Զոյի Լասքարի Խարտեաշ սէրս․։

 Ժապաւէնագրութիւն 
Մանսակցած է բազմաթիւ ժապաւէններու, ինչպէս օրինակ՝ «Մարիխուանա սթոփ» Μαριχουάνα στοπ! (1971) Մարիխուանա սթոփ,,  «Բան մը կ՛ այրի» Κάτι να καίει (1963) Բան մը կ՛ այրի, եւայլն։մինի|Վէաքիօ թատրոն, Փիրէա
 Թատրոն 
Մասնակցած է եւ գլխաւոր դերակատարներէն ալ եղած է բազմաթիւ թատերական երաժշտական ներկայացումներու, ինչպէս օրինակ՝ «Երազին սիրահարները» (1972), «Դերասան երգէ՛» (1978),  «Երազի պէս եկար» (1998), եւայլն։

 Պարգեւատրումներ 
2000-ին կը պարգեւատրուի «Փոփ Քորն» (հետագայ՝ «Արիոն») մրցանակով։

2013-ին Փիրէայի Վէաքիօ բացօթեայ թատրոնին մէջ համերգ մը կու տայ եւ ելոյթին ընթացքին քաղաքապետը զայն կը պարգեւատրէ իբրեւ յունական երգի զարգացման մէջ կարեւոր ներդրում բերած արուեստագէտ։մինի|216x216փքս|Անճելա Կերեքու․ Թոլիս Վոսքոփուլոսին վերջին 25 տարիներու կեանքի ընկերը

11 Յուլիս 2017-ին, Նիքէայի Քաթրաքիօ բացօթեայ թատրոնին մէջ համերգ մը կու տայ,  իսկ 6 Յուլիս 2017-ին Նիքէայի քաղաքապետարանի սրահին մէջ, յունական երգի զարգացման մէջ կարեւոր ներդրում բերած ըլլալուն համար կը պարգեւատրուի Նիքէա-Ռենտի (նախկին Քոքինիա) քաղաքապետին կողմէ, հոծ բազմութեան մը ներկայութեամբ։
 Անձնական կեանք 
Անձնական կեանքը հետաքրքրական եւ արկածախնդրական եղած է։  Կեանքի ընկերուհիները բաւական եղած են՝ երգչուհիներ, դերասանուհիներ։  Չորս անգամ ամուսնացած է։  Վերջին ամուսնութիւնը (2-8-1996) դերասանուհի եւ Յունաստանի Խորհրդարանի նախկին անդամ Անճելա Կերեքուին հետ տեւեց մինչեւ իր մահը։  Միասին բախտաւորուեցան աղջիկ զաւակով մը։

 Մահը 
Վերջին տարիներուն սիրտէն կը տարապէր։  Աչքերը փակեց 19 Յուլիս 2021-ին, 80 տարեկանին։

Անկրկինելին մահացաւ, 19-7-2021  Թոլիս Վոսքոփուլոս․ կեանքին մեծ կայանները Թոլիս Վոսքոփուլոս – Զոյի Լասքարի․ առասպելական սէրը եւ 1973-ի «սեւ» ամառը, 20-7-2021   Յունաստան հրաժեշտ կու տայ Թոլի Վոսքոփուլոսին, 19-7-2021 Ինչ ըսին Իշխանին համար, 20-7-2021 CNN - Թոլիս Վոսքոփուլոս – Իսկական Իշխան մը յունական երաժշտական բեմերէն, 19-7-2021 Թոլիս Վոսքոփուլոսի երգերը / բանաստեղծութիւնները Տեսերիզ․ Թոլիս Վոսքոփուլոսին պարգեւատրումը, 2000 Յունական քաղաքական աշխարհը Թոլի Վոսքոփուլոսին հրաժեշտ կու տայ 

 Տե՛ս նաեւ 
Նիքոս Քսիլուրիս

Մարիքա Նինու

 Ծանօթագրութիւններ