Էտկար Ալլան Փօ

Էտկար Ալլան Փօ (), ամերիկացի գրող, բանաստեղծ, էսսէիստ, գրական քննադատ եւ խմբագիր, ամերիկեան ռոմանթիզմի ներկայացուցիչ, ժամանակակից տեթեքթիւի ձեւի եւ հոգեբանական արձակի ժանրի ստեղծողը:

 Կենսագրութիւն 
Ծնած է 1809 թուականի Յունուար 19-ին, Պոսթըն, Միացեալ Նահանգներ։ Ան գրած ու հրատարակած է կարճ պատմութիւններ։

Էտկարի «Ագռաւը» (The Raven) բանաստեղծութիւնը, զոր գրած է 1845 թուականին, եղած է համաշխարհային գրականութեան ամէնանշանաւոր գիրքերէն մէկը եւ իր գրութիւնները աշխարհի բոլոր կողմերէն ուշադրութիւն գրաւած են։

Էտկարի հայրն իր ծնունդին ընտանիքէն հեռացած է եւ Էտկար անոր երբեք չէ ծանօթացած։ Իսկ իր մայրը մահացած է, երբ ան 3 տարեկան էր։ Էտկար ապրած է նշանաւոր վաճառական Ճոն Ալլանի հետ, բայց խումար խաղալով պարտքեր ունեցած։ Տեսնելով, որ իր սիրարահարուհին կ'ամուսնանայ ուրիշի մը հետ, Ալլան ընտանիքէն կը հեռանայ 1830-ական թուականներուն, կը հրատարակէ «Կրոթէսքի պատուածքներ եւ Արապէսք» (Tales Of The Grotesque and Arabesque):

 Ստեղծագործութիւններ 
1841 թուականին կը հրատարակէ «Սպանութիւն Մորկ փողոցին մէջ» (The Murders In The Rue Morgue) ու 1943 թուականին կը շահի գրականութեան Նոպէլեան մրցանակը «Ոսկէ բզէզ» (The Golden Rug) գրութեան համար։

 Մահ 
1849 թուականին կը մահանայ առողջութեան եւ նիւթական պատճառներով։ Իր վերջին խօսքերն էին. «Աստուած, օգնէ իմ յոգնած հոգիս»։
աջից|մինի|Էտկար Ալլան Փոյի գերեզմանը Պալթիմորի մէջ։

 Գրականութիւն 
 Անգլերէն լեզուով












 Հայերենով




 Աղբյուրներ 

 Աշոտ Գաբրիելյան, Էդգար Պո. մղձավանջների հանճարեղ վկան, «Ազատամտություն» օրաթերթ, 2009, թիվ 10, էջ 7։

 Արտաքին հղումներ 

 Էտկար Ալլըն Փո. Ագռաւը
 Էդգար Պոյի ստեղծագործությունների հայերեն աուդիոտարբերակը
 Էդգար Պոն դասարան․ամ կայքում 
 Էդգար Ալլան Պոն գրապահարանում 
 Էդգար Ալլան Պոն հայկական հանրագիտարանում





 Ծանօթագրութիւններ 

Ստորոգութիւն:Ամերիկացի բանաստեղծներ
Ստորոգութիւն:Ամերիկացի արձակագիրներ
Ստորոգութիւն:Ամերիկացի գրականագէտներ
Ստորոգութիւն:Ամերիկացի խմբագիրներ
Ստորոգութիւն:19 Յունուարի ծնունդներ
Ստորոգութիւն:7 Նոյեմբերի մահեր
Ստորոգութիւն:Գրողներ այբբենական կարգով
Ստորոգութիւն:ԱՄՆ մահացածներ