Սկովտիական Ուիսքի

Սկովտիական ուիսքի (), կը համարուի Սկովտիացիներու ազգային խմիչքը, որ թարգմանաբար կը նշանակէ կեանքի ջուր։ Ժամանակակից ուիսքի բառը կը ծագի Սկովտիաներէն uisge beatha կամ usquebaugh-էն, որ թարգմանաբար կը նշանակէ «կեանքի ջուր»։

 Պատմութիւն 
250px|մինի|աջից|Քվէյք` յատուկ բաժակ սկովտիական ուիսքիի համար
Դեռեւս հին կելտերը հացահատիկային մշակաբոյսերէն կը ստանային պրագա խմիչքը ու այդ «հուրէ հեղուկ»ը կը կոչէին կեանքի ջուր։ Դարերու ընթացքին  Սկովտիայի մէջ թորման արուեստը կատարելագործեց եւ կեանքի ջուրն աստիճանաբար դարձաւ սկովտիական ուիսքի՝ խմիչք, որ կ'արտադրուի միայն Սկովտիայի մէջ, սակայն կը պատկանի ողջ աշխարհին։ Սկզբնական շրջանին սարքաւորումները շատ պարզունակ էին ու ստացուող խմիչքը բաւական թունդ էր եւ անգամ վնասակար էր առողջութեան։ Դարերու ընթացքին թորման արուեստագիտութիւնը կատարելագործուեցաւ եւ 16-17-րդ դարերուն դարձաւ կատարեալ խմիչք։

 Պատրաստման արուեստագիտութիւնը 
250px|մինի|աջից|Ուիսքիի պահպանման համար նախատեսուած տակառներ
Սկզբնապէս Սկովտիայի մէջ կ'արտադրէին ուիսքի, որպէս հումք օգտագործելով գարին։ Պատրաստման արուեստագիտութիւնը այսպիսին է՝ հաւաքուած ածիկը կը չորնայ ծուխի օգնութեամբ (որու համար կը վերցնեն ճահիճի տորֆ), քաղցրահիւթի ստացման համար կը խառնուի ջուրի հետ, կը խմորուի եւ կը թորուի։ Ստացած սպիրտը կը պահուի տակառներուն մէջ։ Ուիսքիի համին վրայ կ'ազդեն տորֆի բաղադրութիւնը, ջուրը, նախկին տակառին մէջ պահուած խմիչքը, ինչպէս նաեւ ուիսքիի պատրաստման վայրը (օրինակ ծովափին կամ ճահիճի մօտ)։ Տակառները կը պահպանուին ոչ հերմետիկանօրէն։ Միայն ուիսքիի տակառին մէջ պահուած ըլլալու տարիները կը նշուին անոր հնացման մէջ։ Ուիսքին չի «ծերանար» լեցուած ըլլալով ապակիայ տարայի մէջ։

 Դասակարգ 
Ուիսքիի Սկովտիական ասոցիացիան կը բաժնէ ուիսքին հետեւեալ խմբաւորումներուն.
 Standard blend
 Delux blend
 Premium blend
 Semi-Premium blend
 Malt
 Grain

 Առաւել յայտնի ապրանքանիշերը 
250px|մինի|աջից|Սկովտիական ուիսքիի տարատեսակներ
Այժմ Սկովտիայի տարածքին գոյութիւն ունին ուիսքիի արտադրման 100-էն աւելի գործարաններ, որոնք կ'արտադրեն 2000-էն աւելի ուիսքիի ապրանքանիշներ։

 Standard blend 
 Johnnie Walker Red Label
 Long John
 Teacher’s Highland Cream
 Clan Campbell
 Seagram’s 100 Pipers
 Hankey Bannister
 Hankey Bannister 12 YO
 John Barr
 Whyte & Mackay Special Reserve
 Bell’s Extra Special
 Black & White
 John_Dewar_%26_Sons|Dewar’s White Label
 Haig
 White Horse
 Scottish Leader
 Attorney Marco
 Highland Cup

 Semi-Premium 
MacLeod’s Isle of Skye 8 YO

 Premium blend 
 Ballantine’s Finest
 Cutty Sark
 Famous Grouse
 J&B Rare
 Hankey Bannister 15 YO
 Hankey Bannister 21 YO
 John Player Special Rare

 Deluxe 
 Ballantine’s Gold Seal
 Cutty Sark 12 YO
 Cutty Sark 18 YO
 Cutty Sark Discovery
 Famous Grouse|Famous Grouse 15 YO
 Famous Grouse|Famous Grouse 21 YO
 Famous Grouse|Famous Grouse Old Reserve
 Whyte & Mackay 12 YO
 J&B Jet
 J&B Reserve
 J&B Ultima

 Ըմպելու եղանակը 
Ուիսքին կ'ըմպեն սառոյցով, սոտայաջուրով, ձայնականով եւ այլն։

 Արտաքին հղումներ 
 Սկովտիական ուիսքի ասոցիացիա

Ստորոգութիւն:Թունդ ալքոհոլային խմիչքներ
Ստորոգութիւն:Սկովտիական մշակոյթ