Հայաստանի Հանրապետութեան Ազգային Ժողով

Հայաստանի Հանրապետութեան Ազգային Ժողով, Հայաստանի բարձրագոյն օրէնսդիր մարմին։
400px|մինի|աջից|Հայաստանի Հանրապետութեան Ազգային ժողովին շէնքը

 Համառօտ պատմութիւն 
 28 Մայիս 1918-ին Հայաստան կը հռչակուի անկախ պետութիւն։ Կը ձեւաւորուի երկրին բարձրագոյն իշխանութեան մարմինը՝ Հայաստանի խորհրդարանը։
 1990-ին Հայաստանի Գերագոյն խորհուրդը (260 պատգամաւոր) կը ձեւաւորէ մեծամասնական ընտրակարգով՝ 2 հանգրուանով՝ 20 Մայիս-ին եւ 3 Յունիսին։ Նոր խորհրդարանին մէջ կը ներկայացուին երկու քաղաքական ուժեր՝ Հայոց Համազգային Շարժումը եւ Հայաստանի Համայնավար Կուսակցութիւնը: Պատգամաւոր խումբերն էին՝ «Հանրապետութիւն» (38 պատգամաւոր), «Արցախ» (11 պատգամաւոր), «Լիպերալ-դեմոկրատներ» (10 պատգամաւոր), «Ազգային առաջադիմութիւն» (10 պատգամաւոր),եւ ՀՅԴ-ն (12 պատգամաւոր)։
 4 Օգոստոս 1990-ին Հայկական ԽՍՀ Գերագոյն խորհուրդի նախագահ կ'ընտրուի Լեւոն Տէր Պետրոսեանը:
 21 Սեպտեմբեր 1991-ին Հայաստան կը հռչակուի անկախ հանրապետութիւն։
 16 Հոկտեմբեր 1991-ին Լեւոն Տէր Պետրոսեան  նախագահ կ'ընտրուի, իսկ ԳԽ նախագահ կը դառնայ Բաբգէն Արարքցեան:
 5 Յուլիս 1995-ին կ'ընդունուի Հայաստանի Հանրապետութեան Սահմանադրութիւնը։ Նոյն օրը տեղի կ'ունենայ նաեւ Հայաստանի Հանրապետութեան Ազգային ժողովի առաջին գումարման ընտրութիւնները։
 Ազգային ժողովը ըստ գումարումներու 

 Առաջին գումարման խորհրդարան (1995) 
190 պատգամաւոր, որոնցմէ 150-ը ընտրուած են մեծամասնական համակարգով, իսկ 40-ը՝ կուսակցական ցուցակներով:
 Կուսակցութիւն, խմբակցութիւն Քուէներ «Հանրապետութիւն» միաւորում (Հայոց Համազգային Շարժում, ՀՔԴԿ, ՀՀԿ, ՍԴՀԿ, Մտաւորական Հայաստան, ՌԱԿ) (50 %, 20 պատգամաւոր)Շամիրամ (20 %, 8 պատգամաւոր) ՀԿԿ (15 %, 6 պատգամաւոր) ԱԺՄ (7,5 %, 3 պատգամաւոր) ԱԻՄ (7,5 %, 3 պատգամաւոր) «Բարեփոխումներ» (պատգամավորական խումբ) (31 պատգամաւոր)

 Երկրորդ գումարման խորհրդարան (1999) 
131 պատգամաւոր, որոնցմէ 75-ը ընտրուած են մեծամասնական համակարգով, 56-ը՝ կուսակցական ցուցակներով:
 Կուսակցութիւն, խմբակցութիւն Քուէներ «Միասնութիւն» դաշինք (ՀՀԿ, ԺԴԿ) (41,69 %, 29 պատգամաւոր) ՀԿԿ (12,09 %, 8 պատգամաւոր) «Իրաւունք եւ Միաբանութիւն» խմբակցութիւն («Ազգային միասնութիւն», «ՍԻՄ», «ԳիԱրՔՄ», «Արցախ-Հայաստան») (7,96 %, 6 պատգամաւոր) ՀՅԴ (7,84 %, 5 պատգամաւոր) Օրինաց Երկիր (5,28 %, 4 պատգամաւոր) ԱԺՄ (5,17 %, 4 պատգամաւոր) «Կայունութիւն» (պատգամաւոր խումբ) (11 պատգամաւոր) «Հայաստան» (պատգամաւոր խումբ) (12 պատգամաւոր) «ժողովրդական պատգամաւոր» (պատգամաւոր խումբ) (16 պատգամաւոր)

 Երրորդ գումարման խորհրդարան (2003) 
131 պատգամաւոր, որոնցմէ 56-ը ընտրուած են մեծամասնական համակարգով, 75-ը՝ կուսակցական ցուցակներով։
 Կուսակցութիւն, խմբակցութիւն Քուէներ Հայաստանի Հանրապետական Կուսակցութիւն (23,66 %, 23 պատգամաւոր) Օրինաց Երկիր (12,60 %, 12 պատգամաւոր) ՀՅԴ (11,45 %, 11 պատգամաւոր) «Արդարութիւն» խմբակցութիւն (Հայաստանի Ժողովրդական Կուսակցութիւն, «Հանրապետութիւն» կուսակցութիւն, ՍԻՄ, ԱԺՄ, «Ազգային Ժողովրդավարներու Դաշինք» կուսակցութիւն, Հայաստանի Դեմոկրատական Կուսակցութիւն, Ազգային Ժողովրդավարական Կուսակցութիւն) (13,71 %, 14 պատգամաւոր) «Ազգային Միաբանութիւն» կուսակցութիւն (8,91 %, 9 պատգամաւոր) Միաւորուած Աշխատանքային Կուսակցութիւն (5,67 %, 6 պատգամաւոր) «Ժողովրդական Պատգամաւոր»(պատգամաւորական խումբ)

 Չորրորդ գումարման խորհրդարան (2007) 
131 պատգամաւոր, որոնցմէ 41-ը ընտրուած են մեծամասնական համակարգով, 90-ը՝ կուսակցական ցուցակներով։ Ընտրութիւններու արդիւքներով 131 պատգամաւոր մանդատներէն 65-ը տեղ կը ստանայ Հայաստանի Հանրապետական Կուսակցութիւնը, «Բարգաւաճ Հայաստան» կուսակցութիւնը՝ 25 տեղ, ՀՅԴ-ն՝ 16 տեղ, «Օրինաց Երկիր» կուսակցութիւնը՝ 8 տեղ, «Ժառանգութիւն» կուսակցութիւնը՝ 7 տեղ, «Դաշինք» կուսակցութիւնը՝ 1 տեղ (մեծամասնական ընտրակարգով ընտրուած), անկախ պատգամաւորները՝ 10 տեղ:

10 Յունիս 2011-ի տուեալներով խորհրդարանին մէջ կը գործէին հետեւեալ խմբակցութիւնները՝
 Կուսակցութիւն Քուէներ Հայաստանի Հանրապետական Կուսակցութիւն 63 պատգամաւոր ««Բարգաւաճ Հայաստան» կուսակցութիւն 26 պատգամաւոր «ՀՅԴ» 16 պատգամաւոր «Օրինաց Երկիր» կուսակցութիւն 8 պատգամաւոր «Ժառանգութիւն» կուսակցութիւն 7 պատգամաւորԲոլոր խմբակցութիւնները եւ խումբերը 11 պատգամաւոր

 Հինգերորդ գումարման խորհրդարան (2012) 
6 Մայիս 2012-ի խորհրդարանական ընտրութիւններուն կը մասնակցէր 8 կուսակցութիւն եւ կուսակցական խմբակցութիւն, որոնք կը պայքարէին Ազգային ժողովին մէջ համամասնական ընտրակարգով բաշխուող 90 մանդատներու համար: Մեծամասնական ընտրակարգով բաշխուող 41 մանդատներու համար կը պայքարէր 137 թեկնածու:

Խորհրդարանական ընտրութիւններուն մէջ քուէարկութեան կը մասնակցին 1,572,858 ընտրող կամ ընտրելու իրաւունք ունեցողներու 62,33 %-ը: Համապետական խորհրդարանական ընտրութիւններուն կրնար մասնակցիլ 2,594 միլիոն ընտրող:
 Կուսակցութիւն Քուէներ Հայաստանի Հանրապետական Կուսակցութիւն 69 «Բարգաւաճ Հայաստան» կուսակցութիւն 37 «Հայ Ազգային Քոնկրես» կուսակցութիւններու դաշինք  7 «Օրինաց Երկիր» կուսակցութիւն 6 ՀՅԴ 5 «Ժառանգութիւն» կուսակցութիւն 5 Անկախ պատգամաւորներ 2

 Ծանօթագրութիւններ 

 Աղբիւրներ 
 «Հայոց Խորհրդարաններու պատմութիւն»

 Արտաքին յղումներ 
 Պաշտոնական կայք


Ստորոգութիւն:Հայաստան