Ալեքսանդր Սպենդիարեանի անուան օփերայի եւ պալէի ազգային ակադեմական թատրոն

Ալեքսանդր Սպենդիարեանի անուան օփերայի եւ պալէթի ազգային ակադեմական թատրոնը հիմնադրուած է ՀՍԽՀ Լուսժողկոմատի 5 Օգոստոս 1932-ի որոշմամբ։

 Պատմութիւն 
Առաջին ներկայացումը Ալեքսանդր Սպենդիարեանի «Ալմաստ» օփերան է, որ բեմադրուած է 20 Յունուար 1933-ին։ 1930-ական թուականներուն երկրորդ կէսէն թատրոնին մէջ կը բեմադրուին շարք մը հայկական օփերաներ ու պալէթներ՝ «Գայանէ», «Քաջ Նազար» եւ այլն։ 1939 թուականին թատրոնը կը մասնակցի Մոսկուայի մէջ կայացած հայ արուեստի եւ գրականութեան նուիրուած միջոցառումներուն եւ կը պարգեւատրուի Լենինի շքանշանով։ Մոսկուայէն վերադառնալով՝ 12 Յունուար 1940-ին, թատրոնը նոր խաղաշրջանը կը բանայ Ալեքսանդր Թամանեանի նախագիծով կառուցուած շէնքին մէջ՝ «Ալմաստ» օփերայով։

 Բեմադրուած Օփերաները Եւ Պալէթներ 
 Կայետանօ Տոնիցեթթի «Պողիկտոս» (օփերա)
 Կայետանօ Տոնիցեթթի «Լուչիա տի Լամերմուր»
 Ալեքսանդր Սպենդիարեանի «Ալմաստ»
 Շառլ Կունոյի «Ֆաուստ»
 Ժորժ Պիզէի «Քարմէն»
 Ճոակինօ Ռոսսինիի «Սեւիլեան սափրիչ»
 Արամ Խաչատրեանի «Գայանէ»
 Հարօ Ստեփանեանի «Քաջ Նազար», «Լուսաբացին»
 Արմէն Տիգրանեանի «Անուշ»

 Թատրոնի Շէնքը 
Ալեքսանդր Սպենդիարեանի անուան Հայաստանի Ազգային Օփերայի եւ Պալէթի թատրոնը հիմուած է 20 Յունուար 1933-ին։

Գլխաւոր ճարտարապետ Ալեքսանդր Թամանեանի նախագիծը 1937 թուականին Փարիզի մէջ տեղի ունեցող համաշխարհային ցուցահանդէսին արժանացած է ոսկիէ մետալի։ Թատրոնը հիմնադրուած է 1930-ին: Արամ Խաչատրեանի անուան ֆիլհարմոնիայի մեծ դահլիճը կը գործէ 1963-էն։ 2002-ին կատարուած են վերանորոգման աշխատանքներ։
մինի|250px|Ա. Սպենդիարեանի անուան օփերայի եւ պալէթի ազգային ակադեմական թատրոնի շէնքը ԽՍՀՄ 1979 թուականի փոստային նամականիշին վրայ

1938 թուականին թատրոնը կոչուած է Ալեքսանդր Սպենդիարեանի անունով։Музыкальная энциклопедия. Гл. ред. Ю. В. Келдыш. Т 1. А — Гонг. 1072 стб. с илл. М.: Советская энциклопедия, 1973 (стб. 220—222)

1957 թուականին թատրոնը ստացած է ակադեմականի կոչում։

 Յայտնի Անձնաւորութիւններ 
 Արկատի Պուրճալեան (Ա. Սպենդիարեանի անուան օփերայի եւ պալէթի ազգային ակադեմական թատրոնի հիմնադիրներէն մէկը, 1933-1938 թուականներուն թատրոնի գլխաւոր բեմադրիչ)
 Ռոմանոս Մելիքեան (թատրոնի առաջին գեղարուեստական ղեկավարը)

 Խմբավարներ 
 Կէորկի Պուտաղեան
 Կոնստանդին Սարաճեւ
 Ռուբէն Ստեփանեան
 Միքայէլ Թաւրիզեան (1938-1957 թուականներու գլխաւոր խմբավար)
 Սուրէն Չարեկեան
 Օհան Դուրեան

 Բեմադրիչներ 
 Արշակ Պուրճալեան
 Արմէն Գուլակեան
 Լեւոն Քալանթար
մինի
 Բեմանկարիչներ 
 Մարտիրոս Սարեան
 Միքայէլ Արուտչեան
 Սեմէոն Ալաճալեան
 Մինաս Աւետիսեան

 Պալէթի Դերասաններ 
 Լիուպով Վոյնովա-Շիկանեան
 Ռ. Թաւրիզեան
 Ս. Սարգսեան
 Զ. Մուրատեան
 Կէորկի Գէորգեան

 Գրականութիւն 
 Театр оперы и балета Армении. Сб. статей, М., 1939;
 Шавердян А., Очерки по истории армянской музыки XIX и XX вв., М., 1959
 Тигранов Г., Армянский музыкальный театр. Ер., т. 1, 1956, т. II, 1960
 Барсамян А., «Алмаст» А. Спендиарова, М., 1959
 Тигранов Г., Балеты А. Хачатуряна, М., 1960

 Ծանօթագրութիւններ 

 Արտաքին յղումներ 
 Ալեքսանդր Սպենդիարեանի անուան Հայաստանի Ազգային Օփերայի Եւ Պալէթի թատրոնի պաշտօնական կայքէջը
 Օփերայի եւ պալէթի ազգային ակադեմական թատրոն 

Ստորոգութիւն:1933 կառոյցներ
Ստորոգութիւն:Օփերայի եւ պալէթի թատրոններ
Ստորոգութիւն:Կառոյցներ նամականիշերու վրայ
Ստորոգութիւն:Թատրոններ այբբենական կարգով
Ստորոգութիւն:Հայաստանի օփերային թատրոններ
Ստորոգութիւն:Երեւանի թատրոններ