Տաթևեր

մինի|350x350փքս|Տաթևեր ճոպանուղու «Հալիձոր» կայան
Տաթևի թևեր (Տաթևեր), Հալիձորը և Տաթևի վանքը իրար հետ կապող ճոպանուղի Հայաստանում։ «Տաթևեր» ճոպանուղին գրանցվել է Գինեսի ռեկորդների գրքում ՝ որպես աշխարհի ամենաերկար հետադարձելի ճոպանուղի, որը շարժվում է առանց կանգառի։

«ՏաԹևեր» ճոպանուղին գտնվում է Սյունիքի մարզում, Երևանից՝ 250 կմ հարավ։ Երևանից կարելի է հասնել տաքսիով, վարձակալված ավտոմեքենայով կամ օգտվել տուրօպերատորների կողմից առաջարկվող ծառայություններից։ Ճանապարհը տևում է 3,5-4 ժամ։ Օդուղով կարելի է վանքի տարածք հասնել 12 րոպեում, մինչդեռ Որոտանի կիրճով անցնող զառիվեր ճանապարհը տևում է 40 րոպե։ Երբ առաջին օդախուցը հասնում է «Տաթև» կայան, երկրորդը ժամանում է «Հալիձոր» կայան, և այն բանից հետո, երբ «Թևերը» վերբեռնվում են, սկսվում է հետադարձ ճանապարհը։ Յուրաքանչյուր օդախցում տեղավորվում է 30 ուղևոր և մեկ ուղեկցորդ, իսկ ճոպանուղու թողունակությունը ժամում 240 ուղևոր է։ Հզոր հենասյուները ճանապարհը բաժանում են 4 գրեթե հավասար մասերի։ Վերջին՝ ամենաերկար հատվածի երկարությունը 2,7 կմ է. այստեղից բացվում է գեղեցիկ տեսարան դեպի Տաթևի վանքը։

«Տաթևի դարպասներ»-ը ոչ առևտրային նախագիծ է, որից ստացվող ամբողջ շահույթն ուղղվում է Տաթևի վանքի վերականգնմանը և տեղի  համայնքի զարգացմանը։

«Տաթևեր» ճոպանուղին ստացել է զբոսաշրջության ոլորտի World Travel Awards միջազգային մրցանակ «Աշխարհի լավագույն ճոպանուղի» անվանակարգում 2021, 2023 և 2024 թվականներին։

 Պատմություն 
«ՏաԹևեր» հետադարձելի ճոպանուղին կառուցվել է «Տաթևի վերածնունդ» ծրագրի շրջանակում, որի նախաձեռնողներն են Ռուբեն Վարդանյանն ու Վերոնիկա Զոնաբենդը։  Ճոպանուղու պաշտոնական բացումը տեղի է ունեցել 2010 թվականի հոկտեմբերի 16-ին։ Նույն թվականի հոկտեմբերի 23-ին «Տաթևեր» ճոպանուղին գրանցվել է Գինեսի ռեկորդների գրքում ՝ որպես աշխարհի ամենաերկար հետադարձելի ճոպանուղի, որը շարժվում է առանց կանգառի։ Ի դեպ, ռեկորդային է ոչ միայն օդուղու երկարությունը՝ 5752 մ, այլև կառուցման ժամկետները՝ ընդամենը 10 ամիս։ Նախագիծն իրականացրել է ավստրոշվեյցարական «Doppelmayr/Garaventa» ընկերությունը՝ ճոպանուղիների կառուցման ոլորտի համաշխարհային առաջատարը։

 Տեխնիկական տվյալներ 
 Տեսակ՝ անկանգառ, հետադարձելի օդային ճոպանուղի
 Արտադրող՝ Doppelmayr/Garaventa (Ավստրիա-Շվեյցարիա)
 Երկարություն՝ 5752 մ
 Թռիչքի տևողություն՝ 11-15 րոպե (կախված եղանակային պայմաններից)
 Խցիկի տարողունակություն՝ 30 ուղևոր և 1 ուղեկցող օպերատոր
 Խցիկների քանակ՝ 2
 Առավելագույն բարձրություն՝ 380 մ
 Առավելագույն արագություն՝ 10 մ/վ
 Անձնակազմ՝ 60 հոգի

 Ներդրումների ընդհանուր ծավալ 
2017 թվականի դեկտեմբերի դրությամբ «Տաթևի դարպասներ» ծրագրում ներդրվել է ավելի քան $22 մլն, որից $16 մլն-ն ուղղվել է ճոպանուղու կառուցմանը։ Ավելի քան $1 մլն ուղղվել է «Տաթևատուն» ռեստորանի կառուցմանը, $1,5 մլն՝ ենթակառուցվածքների զարգացմանը և մոտ $670 000՝ տարածքի բարեկարգմանը։

 Վիճակագրություն 
2010 թվականի հոկտեմբերից մինչ 2019 թվականի դեկտեմբեր, «ՏաԹևեր» ճոպանուղուց օգտվել է ավելի քան 1 միլլիոն այցելու։

2019 թվականի հունվարի մինչ դեկտեմբեր ամիս «Տաթևեր» ճոպանուղին սպասարկել է ավելի քան 155,000-մարդու։
+ՏաԹևեր ճոպանուղու այցելուների քանակը (2010 - 2021)I եռամսյակII եռամսյակIII եռամսյակIV եռամսյակԸնդհանուր 
քանակ2010 - - -9 1089 10820111 96418 89433 8906 20160 949201299418 60542 3178 44870 36420131 09217 15447 9417 59873 78520141 83426 52459 3779 65197 38620151 49529 70657 4239 03097 65420163 08724 85357 11911 26296 32120173 85539 25274 71217 332135 15120187 93243 18383 21018 627152 95220195 82647 90579 90522 347155 98320204 0173 05925 03011432 220 (COVID-19 համավարակի և Արցախյան պատերազմի տարի)20211 28415 75738 84611 85667 743

 Աշխատանքային ժամեր 
«ՏաԹևեր» ճոպանուղին աշխատում է տարվա բոլոր եղանակներին, իսկ աշխատանքային ժամերը սահմանվում են ըստ սեզոնի ։ Ամռանը (հունիս – սեպտեմբեր ամիսներին) աշխատանքային ժամերն են 09:00 – 20:00-ն,  առավել ցուրտ եղանակին (նոյեմբեր - ապրիլ)՝ 10:00 – 18:00-ն, մայիս և հոկտեմբեր ամիսներին ճոպանուղին աշխատում է ժամը 10:00 – 19:00-ն։ Ճոպանուղին հիմնականում աշխատում է ամբողջ շաբաթվա ընթացքում՝ բացի երկուշաբթի օրերից:։  Ամռան ակտիվ շրջանում ճոպանուղին աշխատում է ամեն օր՝ առանց բացառության։

 Ծանոթագրություններ 

 Արտաքին հղումներ 
 ՏաԹևեր ճոպանուղի պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:2010 հիմնադրումներ Սյունիքի մարզում
Կատեգորիա:Հայաստանի ճոպանուղիներ
Կատեգորիա:Սյունիքի մարզի տեսարժան վայրեր
Կատեգորիա:Տաթև գյուղ
ճ