Գերմաներենի քերականություն

Այբուբեն 
Գերմաներենի այբուբենն ունի 26 տառ, ինչպես նաև «սուր էս»՝ ß (Scharfes ß) և այսպես կոչված ումլաութներ, որոնք առանձին տառեր չեն համարվում (ä, ö, ü).

 Տառը Անվանումը Հնչողությունը Օրինակ Նշումներ A a [aː] /a/, /a։/ Band, Tag i և j-ից հետո լսվում է ja - Maria; ai - դիֆտոնգ /aɪ̯/ (ай); ae - լսվում է ä; au - դիֆտոնգ /aʊ̯/; կրկնակի aa կարող է երկար կարդացվել - Haar Ä ä [ɛː] /ε/, /ε։/ Hände, Ähre u-ից առաջ՝ դիֆտոնգ /ɔʏ̯/ (оу) B b [beː] /b/ Bruder  C c [tseː]   համակցություն է նաև այլ տառերի հետ՝ h-ի հետ՝ ch, լսվում է ինչպես /x/ կամ /ç/; ck - /k/; նաև chs՝/ks/; tsch - /t͡ʃ/; հազվադեպ տառամիջում c-ն լսվում է ինչպես /t͡s/ (e, i առաջ) D d [deː] /d/ ausdenken E e [eː] /ε/, /ə/, /e։/ kennen, bekannt, See ie - /i։/, oe - /ø։/; ei, ey, ai, ay - դիֆտոնգ /aɪ̯/ F f [ɛf] /f/ Fracht նույն հնչողությունն ունի v տառը G g [geː] /g/, /ʒ/, /ç/ gut, Genie, König  H h [haː] /h/ heute հաճախ h-ն չի կարդացվում, օրինակ ձայնավորների միջև, ինչպես նաև բառավերջում՝ gehen, weh I i [iː] /ı/, /i։/ bitten, Viehie - /i։/; ei, ai - /aɪ̯/ J j [jɔt] /j/, /ʒ/ jung, Journalist  K k [kaː] /k/ Ketteck՝ /k/ L l [ɛl] /l/ Flöte  M m [ɛm] /m/ Stimme  N n [ɛn] /n/ senden  O o [oː] /ɔ/, /o։/ offen, Kohl oe՝ /ø։/ Ö ö [øː] /œ/, /ø։/ Österreich, zwölf, schön  P p [peː] /p/ Punkt pf - դիֆտոնգ /p͡f/ Q q [kuː]   qu՝ /kv/ R r [ɛr] /r/ Drache  S s [ɛs] /s/, /z/ Bus, sehen sp և st՝ /ʃ/, նաև sch ՝ /ʃ/ ß [ɛs't͡sɛt] /s/ heiß  T t [teː] /t/ Platte  U u [uː] /ʊ/, /u։/ unten, Uhr au - /aʊ̯/, eu, äu - /ɔʏ̯/ Ü ü [yː] /ʏ/, /y։/ Übung, küssen, kühl  V v [faʊ] /f/, /v/ Vater, Vase  W w [veː] /v/ Wolken  X x [iks]   /ks/՝ Max Y y ['ʏpsilɔn]  /ʏ/, /y։/ Ypsilon, Typ  Z z [t͡sɛt]  /t͡s/ dreizehn 

 Հոլովներ 
Գերմաներենն ունի չորս հոլովներ՝ Nominativ (ուղղական), Genitiv (սեռական), Dativ (տրական) և Akkusativ (հայցական)։

 Հոդեր 
Գոյականներից (որոնք գրվում են մեծատառով) առաջ օգտագործվում են որոշակի և անորոշ հոդերը։

Կախված գոյականի սեռից. իգական՝ Die, արական՝ Der և չեզոք՝ Das որոշակի հոդերը եզակի թվի համար, իսկ հոգնակի թվով գոյականներից առաջ՝ Die որոշակի հոդը։

Անորոշ հոդերն օգտագործվում են միայն եզակի թվով գոյականներից առաջ. Դրանք են՝ eine՝ իգական սեռի համար, ein՝ արական և չեզոք սեռերի համար։

Որոշակի և անորոշ հոդերը հոլովվում են.

 Հոլով Արական սեռ  Իգական սեռ  Չեզոք սեռ  Հոգնակի թիվ Նոմինաթիվ  der (ein)  die (eine)  das (ein)  die Գենեթիվ  des (eines)  der (einer)  des (eines)  der Դաթիվ  dem (einem)  der (einer)  dem (einem)  den Աքուզաթիվ  den (einen)  die (eine)  das (ein)  die

 Գոյական 
Գերմաներենում գոյականների հոլովվումը կարող է լինել՝

 Ուժեղ հոլովում (չեզոք սեռի գոյականները (բացառություն՝ «Herz») և արական սեռի գոյականների մեծ մասը)
 Թույլ հոլովում (արական սեռի շնչավոր գոյականները -nom, -soph, -ant, -log վերջածանցներով)
 Իգական հոլովում (բոլոր իգական սեռի գոյականները)
 Խառը հոլովում (-e վերջավորություն ունեցող արական սեռի գոյականները և «Herz» բառը)

 Եզակի թվով գոյականների հոլովում 

 Հոլով  Ուժեղ խոնարհում  Թույլ խոնարհում  Իգական խոնարհում  Խառը խոնարհում Նոմինաթիվ  der Berg  der Mensch  die Frau  der Name Գենեթիվ  des Berg(e)s  des Menschen  der Frau  des Namens Դաթիվ  dem Berg  dem Menschen  der Frau  dem Namen Աքուզաթիվ  den Berg  den Menschen  die Frau  den Namen

 Հոգնակի թվով գոյականների հոլովում 

 Հոլով  Արական սեռ  Իգական սեռ  Չեզոք սեռ Նոմինաթիվ  die Männer  die Frauen  die Kinos Գենեթիվ  der Männer  der Frauen  der Kinos Դաթիվ  den Männern  den Frauen  den Kinos Աքուզաթին  die Männer  die Frauen  die Kinos

 Բայ 
 Բայի ընդհանուր հատկանիշները 
 Դեմք(Person)  1-ին դեմք (1. Person)
 2-րդ դեմք (2. Person)
 3-րդ դեմք (3. Person) Թիվ (Numerus)  Եզակի (Singular)
 Հոգնակի (Plural) Ժամանակ(Tempus)  Ներկա (Präsens)
 Պարզ անցյալ (Präteritum)
 Բարդ անցյալ (Perfekt)
 Անցյալ վաղակատար (Plusquamperfekt)
 Ապառնի I (Futur I)
 Ապառնի II (Futur II) Եղանակ(Modus)  Սահմանական (Indikativ)
 Ըղձական (Konjuktiv)
 Հրամայական (Imperativ) Սեռ(Genus Verbi)  Ներգործական (Aktiv)
 Կրավորական (Passiv)

 Օժանդակ բայեր 
Գերմաներենն ունի երեք օժանդակ բայ, որոնք են. sein (լինել), haben (ունենալ), werden (դառնալ)։ Այս օժանդակ բայերն ունեն Ներկա (Präsens), Պարզ ներկա (Präteritum), Ըղձական I (Konjunktiv I) և Ըղձական II (Konjunktiv II) ժամանակաձևերի իրենց տարբերակները։

Գերմաներենի բայերն ունեն երեք սեռ՝ չեզոք, ներգործական, կրավորական։

Չեզոք սեռի բայերն ունեն -en կամ -n վերջավորություն (lesen - կարդալ, lächeln - ժպտալ)։

 Ներգործական սեռի սահմանական եղանակի բայերի խոնարհում. 

 Präsens  Präteritum  Perfekt  Plusquamperfekt  Futur I  Futur II ich mache  ich machte  ich habe gemacht  ich hatte gemacht  ich werde machen  ich werde gemachet haben du machst  du machtest  du hast gemacht  du hattest gemacht  du wirst machen  du wirst gemachet haben er/sie/es macht  er/sie/es machte  er/sie/es hat gemacht  er/sie/es hatte gemacht  er/sie/es wird machen  er/sie/es wird gemachet haben wir machen  wir machten  wir haben gemacht  wir hatten gemacht  wir werden machen  wir werden gemachet haben ihr macht  ihr machtet  ihr habt gemacht  ihr hattet gemacht  ihr werdet machen  ihr werdet gemachet haben sie/Sie machen  sie/Sie machten  sie/Sie haben gemacht  Sie/Sie hatten gemacht  sie/Sie werden machen  sie/Sie werden gemachet haben

 Կրավորական սեռի սահմանական եղանակի բայերի խոնարհում. 

 Präsens  Präteritum  Perfekt  Plusquamperfekt  Futur I ich werde gefragt  ich wurde gefragt  ich bin gefragt worden  ich war gefragt worden  ich werde gefragt werden du wirst gefragt  du wurdest gefragt  du bist gefragt worden  du warst gefragt worden  du wirst gefragt werden er/sie/es wird gefragt  er/sie/es wurde gefragt  er/sie/es ist gefragt worden  er/sie/es war gefragt worden  er/sie/es wird gefragt werden wir werden gefragt  wir wurden gefragt  wir sind gefragt worden  wir waren gefragt worden  wir werden gefragt werden ihr werdet gefragt  ihr wurdet gefragt  ihr seid gefragt worden  ihr wart gefragt worden  ihr werdet gefragt werden sie/Sie werden gefragt  sie/Sie wurden gefragt  sie/Sie sind gefragt worden  sie/Sie waren gefragt worden  sie/Sie werden gefragt werden

 Ածական անուն 
 Ածականների տեսակները 
Գերմաներենում ածականները ունենում են երեք տեսակ.
 Որակական ածականներ (Charakterisierenden Adjektive)
 Հարաբերական ածականներ (Relationalen Adjektive)
 Թվական ածականներ (Zahladjektive)

 Ածականների համեմատության աստիճանները 
Գերմաներենի ածականներն ունեն համեմատության երեք աստիճան.
 Ածականներիհամեմատությանաստիճանները  Օրինակ  Կազմություն Դրական(Positiv)  klein (փոքր)  հիմնական ձև Բաղդատական(Komparativ)  kleiner (ավելի փոքր)  klein + er Գերադրական(Superlativ)  am kleinsten (ամենափոքր)  am + klein + sten

Հայերենում համապատասխան՝ խելացի՝ klug (Positiv), ավելի խելացի՝ klüger (Komparativ), ամենախելացի՝ am klügsten (Superlativ)։

Բացառություններ՝
 gut — besser — der (die, das) beste — am besten
 hoch — höher — der (die, das) höchste — am höchsten
 nah(e) — näher — der (die, das) nächsten

 Positiv Komparativ Superlativ  stark stärker die (eine)  am stärksten   gut  besser  am bessten  

Ածականները հոլովվում են երեք եղանակով՝ ուժեղ հոլովում (երբ ածականը նաև հոդի դեր է կատարում), թույլ հոլովում (հոդը ածականից առաջ) և խառը հոլովում։

 Թույլ հոլովում 

 Հոլով  արական սեռ  իգական սեռ  չեզոք սեռ  հոգնակի թիվ Նոմինաթիվ  der gute Mann  die gute Frau  das gute Kind  die guten Leute Գենեթիվ  des guten Mannes  der guten Frau  des guten Kindes  der guten Leute Դաթիվ  dem guten Mann  der guten Frau  dem guten Kind  den guten Leuten Աքուզաթիվ  den guten Mann  die gute Frau  das gute Kind  die guten Leute

 Ուժեղ հոլովում 

 Հոլով  արական սեռ  իգական սեռ  չեզոք սեռ  հոգնակի թիվ Նոմինաթիվ  süßer Wein  warme Milch  frisches Gemüse  gute Bücher Գենեթիվ  süßen Weines  warmer Milch  frischen Gemüses  guter Bücher Դաթիվ  süßem Wein(e)  warmer Milch  frischem Gemüse  guten Büchern Աքուզաթիվ  süßen Wein  warme Milch  frisches Gemüse  gute Bücher

 Խառը հոլովում 

 Հոլով  արական սեռ  իգական սեռ  չեզոք սեռ Նոմինաթիվ  ein großer Platz  eine große Stadt  ein großes Land, Գենեթիվ  eines großen Platzes  einer großen Stadt  eines großen Landes Դաթիվ  einem großen Platz(e)  einer großen Stadt  einem großen Land(e) Աքուզաթիվ  einen großen Platz  eine große Stadt  ein großes Land

 Գրականություն 
 Helbig G., Buscha J. Deutsche Grammatik. - Berlin, 2007. - ISBN 978-3-468-49493-2

 Տես նաև 
 Քերականություն
 Գերմանական լեզուներ

 Արտաքին հղումներ 
 Գերմաներեն լեզվի ինստիտուտ 

Կատեգորիա:Գերմաներենի քերականություն