Հորս

Հորս, գյուղ Հայաստանի Վայոց ձորի մարզի Եղեգնաձորի տարածաշրջանումՎայոց մարզի մարդահամար, 2008 , մարզկենտրոնից 24 կմ հյուսիս-արևմուտք, Սելիմագետի աջակողմյան Հորս վտակի ափին, Սելիմագետ և Եղեգիս գետերի գետախառնուրդից 6-7 կմ հյուսիս-արևմուտք։

 Աշխարհագրություն 
Գյուղը գտնվում է ծովի մակերևույթից 1650 մ բարձրության վրա։

Գյուղից վերև Գնդասար լեռն է՝ 2960 մ բարձրությամբ։ Գնդասար և հարակից լեռների աղբյուրները ջրով ապահովում են գյուղը։ Գյուղը սահնմանակից է Շատին, Սալլի և Թառաթումբ համայնքներին, հեռավորությունը մարզկենտրոնից 20 կմ է։

 Կլիմա 
Ձմռանը ցուրտ է, ամռանը՝ զով։

 Պատմություն 
Վայոց ձոր մարզի Հորս գյուղը վերաբնակեցվել է 1918 թվականին Նախիջևանի Մեծոփ կամ Օծոփ (այժմ՝ Բադամլու) գյուղից ներգաղթած ընտանիքներով։ Խոսում է Վայոց ձորի և Հյուսիսային Նախիջևանի տեղաբնիկ բարբառով՝ Ճահուկ-Վայքի միջբարբառով։ 
Գյուղն ավելի հին է, քան ենթադրվում է, որի վկայությունն է գյուղի կենտրոնում կառուցված զարդաքանդակներով, սրբատաշ պատերով, 13–րդ դարի կիսավեր «Չեսարի Դարպաս» կառույցը և հարակից՝ վարդագույն քարերով կերտած եկեղեցիական համալիրը։

 Բնակչություն 
Ըստ Հայաստանի 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների՝ Հորսի մշտական բնակչությունը կազմել է 321, առկա բնակչությունը՝ 257 մարդ, բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում՝ ստորև.

 Տարի 1831 1897 1926 1939 1959 1970 1979 1989 2001 2011 Բնակիչ 219 1136 551 938 649 607 474 286 317 321

 Տնտեսություն 
Բնակչությունը զբաղվում է անասնապահությամբ, խաղողագործությամբ և ծխախոտագործությամբ։

 Պատմամշակութային կառույցներ 
Հորսում պահպանվել են XIII-XIV դարերի խաչքարեր և XIV դարի եկեղեցի։

 Հասարակական կառույցներ 
Գյուղն ունի մշակույթի տուն, հիմնական դպրոց, բուժկետ։

 Տես նաև 
 Հորսի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Վայոց ձորի մարզ)

 Ծանոթագրություններ 

 Արտաքին հղումներ 

Կատեգորիա:Եղեգիս համայնքի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Վայոց ձորի մարզի բնակավայրեր
Կատեգորիա:Վայոց ձորի մարզի գյուղեր