Մարիո Բավա

Մարիո Բավան (), իտալական կինոռեժիսոր, օպերատոր և սցենարիստ է, ինչպես նաև մեկ ֆիլմի պրոդյուսեր և դերասան (խաղացել է երկու ֆիլմերում)։ Իտալական ռեժիսոր Լամբերտո Բավայի հայրն է։

 Կենսագրություն 
Ծնվել է 1914 թ. հուլիսի 31 Սան-Ռեմո քաղաքում։ Նրա հայրը մասնագիտությամբ քանդակագործ էր և սերտորեն կապված է եղել ֆիլմերի ստեղծման հետ. սկզբում նա ստեղծում էր դեկորացիաներ ֆիլմերի համար, իսկ հետո, ծանոթանալով նկարահանման արվեստին, դարձավ օպերատոր և հետագայում նաև ռեժիսոր։ 1926 թ.-ից նա զբաղվում էր օպտիկական էֆեկտների ստեղծմամբ։ Որոշ ժամանակ Մարիո Բավան աշխատում էր որպես իր հոր օգնական, ստեղծում էր ֆիլմերի համար սուբտիտրներ։ Բավայի առաջին ֆիլմը, որտեղ նա հանդես էր գալիս որպես օպերատոր, դարձավ վավերագրական դրաման Մուսոլինիի կառավարման մասին, որը նկարահանվեց 1933 թ.-ին։ Մինչև ռեժիսորական գործունեության սկիզբը Բավան նկարահանել էր մոտ 45 ֆիլմ որպես օպերատոր։ Այդ ընթացքում Բավան ձեռք բերեց մեծ հռչակ և ստացավ «էֆեկտների հանճար» անվանումը։ 
Առաջին ֆիլմը, որտեղ նա հանդես եկավ որպես ռեժիսոր, 1957 թ.-ի «Ես արնախում եմ» ֆիլմն էր։ Սակայն Բավան նկարահանել էր միայն ֆիլմի երկրորդ կեսը։ Դա տեղի ունեցավ այն պատճառով, որ ֆիլմի ռեժիսորը Ռիկարդո Ֆրեդան էր, բայց վերջինս ֆիլմի պրոդյուսերի հետ 1956 թ.-ին ունեցած վեճի պատճառով լքեց նկարահանման վայրը։ Այդպես Բավան պրոդյուսերների խնդրանքով ավարտեց ֆիլմը։ Հաջորդ ֆիլմի «Անմահ հրեշ Կալտիկին» (1959 թ.) հետ տեղի ունեցավ նույն դեպքը։ Այդ ֆիլմի նկարահանման ժամանակ Ֆրեդան օգտագործում էր Ռոբերտ Հեմպտոմ կեղծանունը, իսկ Բավան՝ Ջոն Ֆոմ։ Այդպես Բավան արժանացավ պրոդյուսերների վստահությանը, և հաջորդ ֆիլմը նա արդեն ինքնուրույն էր նկարահանում։ Ֆիլմը ստացավ «Դևի դիմակը» անվանումը, որի հիմքում ընկած էր Գոգոլի Վիյի ստեղծագործությունը։ Նրա հաջորդ երկու ֆիլմերը՝ «Հերակլեսի սխրանքները։ Հերակլը ստվերների թագավորությունում» (1961) և «Ներխուժողները», գունավոր էին նկարահանվել, սակայն հաջորդ ֆիլմը՝ «Աղջիկը, որը չափից ավելի գիտեր» (1963) կրկին սև ու սպիտակ էր նկարահանվել։ 
«Աղջիկը, որը չափից ավելի գիտեր» ֆիլմից հետո Մարիոն վերադառնում է սարսափի ֆիլմերին և նկարահանում «Վախի երեք դեմքերը» (1963), «Մտրակ և մարմին» (1963), «Վեց կին մարդասպանի համար» (1964) և «Սարսափ խորունկ տիեզերքից»։ 1965 թ. American International Pictures կազմակերպությունը դադարեցնում է Բավայի հետ կնքած պայմանագիրը՝ պատճառաբանելով, որ նրա ֆիլմերը ավելի դժվար է դառնում հարմարեցնել ցենզուրայի պահանջներին։ Դրանից հետո Բավան նկարահանում է «Բժիշկ Գոլդֆուտը և օրիորդներ-ռումբերը» (1966) կատակերգությունը և ««Վախ» օպերացիան» (1966) սարսափի ֆիլմը, որի առաջնելույթի ժամանակ կանգնած ծափահարում էր Լուկինո Վիսկոնտին։ Բավան ազդեցություն է թողել Ֆելինիի և Սկորսեզեի գործունեության վրա։ Մինչև 1968 թ. Բավան անձնական խնդիրների պատճառով ոչինչ չէր նկարահանում, բայց 1968 թ. նա ստացավ առաջարկ Դինո դե Լաուրենտիսից՝ իրականացնելու ճանաչված կոմիկսների սերիաների էկրանացումը։ Ֆիլմը ստացավ «Սատանայիկ» անվանումը։ Ֆիլմի բյուջեն կազմում էր 3 միլիոն դոլար, բայց Բավան տեղավորվեց 400 հազարի մեջ։ «Արյունալի ծոց» ֆիլմը դարձավ ռեկորդակիր ֆիլմում տեղի ունեցող սպանությունների թվով (13 սպանություն)։ 1972 թ. նկարահանվեց նրա ամենասիրած ֆիլմերից մեկը՝ «Սատանայի տունը», որի հիմքում ընկած էր Դոստոևսկու «Դևեր» ստեղծագործությունը։ 1974 թ. նկարահանվեց «Վայրի շներ» ֆիլմը, բայց այն դուրս եկավ միայն 20 տարի հետո՝ նրա որդի Լամբերտոյի շնորհիվ։ Պատճառը պրոդյուսերի սնանկացումն էր, որի արդյունքում վերջինիս ամբողջ ունեցվածքը բաժանվել էր վարձատուների միջև։ Բավայի վերջին աշխատանքը Դարիո Արջենտոյի «Ինֆերնո» ֆիլմն էր, որտեղ նա ստեղծում էր վիզուալ էֆեկտներ և հանդես գալիս որպես ռեժիսորի օգնական։ 
Մարիո Բավան մահացել է 1980 թ. ապրիլի 25 սրտի կաթվածից։

 Ֆիլմագրություն 
 ՏարիՀայերեն անունըԲնագիր անունըԴերը ֆիլմում1939La Vispa Teresaօպերատոր1939Il Tacchino prepotenteօպերատոր1943L’Avventura di Annabellaօպերատոր1943Sant’Elena, piccola isolaօպերատոր1946L’Orecchioռեժիսոր, օպերատոր1946L’Elisir d’amoreօպերատոր1947Uomini e cieliօպերատոր1947Santa notteռեժիսոր, օպերատոր1947Legenda Sinfonicaռեժիսոր, օպերատոր1947Anfiteatro Flavioռեժիսոր, օպերատոր1948Pagliacciօպերատոր1948Natale al campo 119օպերատոր1949Follie per l’operaօպերատոր1949Variazioni sinfonicheռեժիսոր, օպերատոր1949Antonio di Padovaօպերատոր1950Vita da caniօպերատոր1950Quel bandito sono ioօպերատոր1950L’Ospedale del delittoօպերատոր1950Canzone di primaveraօպերատոր1950È arrivato il cavaliere!օպերատոր1950Miss Italiaօպերատոր1951Guardie e ladriօպերատոր1951La Famiglia Passaguai fa fortunaօպերատոր1951Goyaօպերատոր1951Amor non ho… però… peròօպերատոր1951La Famiglia Passaguaiօպերատոր1952Papà diventa mammaօպերատոր1953Perdonami!օպերատոր1953Il Viale della speranzaօպերատոր1953Villa Borgheseօպերատոր1953Cose da pazziօպերատոր1953Il Bacio dell’Auroraօպերատոր1953Balocchi e profumiօպերատոր1953Gli Eroi della domenicaօպերատոր1954Terza liceoօպերատոր1954Graziellaօպերատոր1954Hanno rubato un tramօպերատոր1954Ulisseհամառեժիսոր1955Buonanotte… avvocato!օպերատոր1955Le Avventure di Giacomo Casanovaօպերատոր1956La Donna più bella del mondoօպերատոր1956Mio figlio Neroneօպերատոր1956Orlando e i Paladini di Franciaօպերատոր1956Città di notteօպերատոր1957«Ես արնախում եմ»I Vampiriհամառեժիսոր (չի նշված տիտրերում), օպերատոր1958Le Fatiche di Ercoleօպերատոր1958La Morte viene dallo spazioօպերատոր1959Ercole e la regina di Lidiaօպերատոր1959«Անմահ հրեշ Կալտիկին»Caltiki — il mostro immortaleհամառեժիսոր (չի նշված տիտրերում), օպերատոր1959La Battaglia di Maratonaռեժիսոր, օպերատոր1959Agi Murad il diavolo biancoօպերատոր1960Seddok, l’erede di Satanaպրոդյուսեր1960«Դևի դիմակը»La maschera del demonioռեժիսոր, սցենարիստ, օպերատոր1960Esther and the Kingհամառեժիսոր, օպերատոր1961Le meraviglie di Aladinoհամառեժիսոր (մի քանի դրվագի հեղինակ)1961L’Ultimo dei Vikinghiռեժիսոր1961«Հերակլեսի սխրանքները»Ercole al centro della terra ռեժիսոր, սցենարիստ, օպերատոր1961«Ներխուժողները»Gli invasoriռեժիսոր, սցենարիստ, օպերատոր1963«Աղջիկը, որը չափից ավելի գիտեր»La Ragazza che sapeva troppoռեժիսոր, սցենարիստ, օպերատոր1963«Վախի երեք դեմքերը»I Tre volti della pauraռեժիսոր, սցենարիստ, օպերատոր1963«Մտրակ և մարմին»La Frusta e il corpoռեժիսոր, օպերատոր1964«Վեց կին մարդասպանի համար»Sei donne per l’assassinoռեժիսոր, սցենարիստ, օպերատոր1964La Strada per Fort Alamoռեժիսոր, օպերատոր1965Terrore nello spazioռեժիսոր, սցենարիստ, օպերատոր1966Ringo del Nebraskaռեժիսոր1966««Վախ» օպերացիան»Operazione pauraռեժիսոր, սցենարիստ, օպերատոր1966I Coltelli del vendicatoreռեժիսոր, սցենարիստ, օպերատոր1966«Բժիշկ Գոլդֆուտը և օրիորդներ-ռումբերը»Spie vengono dal semifreddo ռեժիսոր, դերասան (դերը - Furious man at fairground, չի նշված տիտրերում), օպերատոր1968«Սատանայիկ»Diabolikռեժիսոր, սցենարիստ, օպերատոր1968Nude… si muoreսցենարիստ1970Roy Colt & Winchester Jackռեժիսոր, օպերատոր19705 bambole per la luna d’agostoռեժիսոր, օպերատոր1970Il Rosso segno della folliaռեժիսոր, օպերատոր1971«Արյունալի ծոց»Reazione a catenaռեժիսոր, սցենարիստ, օպերատոր1972Gli Orrori del castello di Norimbergaռեժիսոր, օպերատոր1972Quante volte… quella notteռեժիսոր, օպերատոր1973«Սատանայի տունը»La Casa dell’esorcismoռեժիսոր, սցենարիստ1974«Վայրի շներ»Cani arrabbiatiռեժիսոր, դերասան (դերը - Crowd extra, չի նշված տիտրերում), օպերատոր1977Beyond the Door IIռեժիսոր, օպերատոր1979La Venere di Illeռեժիսոր

 Ծանոթագրություններ 

 Արտաքին հղումներ 
 Կայք
 IMDb
 Facebook
 Rotten Tomatoes

 Աղբյուրներ 
 www.sensesofcinema.com
 Unratedmag
 Rotten Tomatoes
 Rotten Tomatoes

Կատեգորիա:20-րդ դարի դերասաններ
Կատեգորիա:Իտալացի գրողներ
Կատեգորիա:Իտալացի դերասաններ
Կատեգորիա:Իտալացի կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Իտալացի սցենարիստներ
Կատեգորիա:Իտալացի ռեժիսորներ