Բռնապետություն

Բռնապետություն, դեսպոտիզմ, պետության կառավարման տեսակ, որի դեպքում բացարձակ իշխանությունը պատկանում է միայն մեկ անձի (բռնապետի) կամ խմբի, իսկ քաղաքական համակարգը տոտալիտար-բռնատիրական է. բացակայում է խոսքի ազատությունը, չկա ժողովրդական ներկայացուցչություն և չկան քաղաքական կուսակցություններ։
Տոտալիտար(ամբողջատիրական) պետական կառավարման ձևն ի հայտ է եկել Եվրոպայի որոշ երկրներում 1920-30-ական թթ.։Այս կառավարման ժամանակ պետությունն իր վերահսկողությունն է հաստատում կյանքի բոլոր բնագավառների վրա՝ քաղաքականություն, տնտեսություն, կրոն, մշակույթ, մամուլ և այլն։ Ճիշտ է՝ ամբողջատիրական վարչակարգերը միմյանցից տարբերվում են, բայց ունեն մի շարք ընդհանուր հատկանիշներ։
Դրանք են՝

 Հասարակությունում անհատը անվերապահորեն ենթարկվում է մեծամասնությանը՝ հրաժարվելով սեփական մղումներից,
 Պետությունը ճանաչվում է իբրև միակ ստեղծագործ ուժը, որն ազգին առաջնորդում է դեպի «պայծառ ապագա»,
 Գոյություն ունի միայն մեկ «ճշմարիտ» կուսակցություն, որն ուղղություն է ցույց տալիս պետությանն ու ազգին,
 Անհատից, ազգից, պետությունից ու կուսակցությունից վեր կանգնած է առաջնորդը։

 Պատմական օրինակներ 
Տոտալիտար քաղաքական համակարգը գործում է հետևյալ սկզբունքի համաձայն. «Թույլատրված է այն, ինչ հրամայված է»։ Պատմության մեջ տոտալիտար քաղաքական համակարգի գործունեության դասական օրինակներ են Նացիստական Գերմանիան՝ Հիտլերի և Խորհրդային Միությունը՝ Ստալինի կառավարման տարիներին։

 Արտաքին հղումներ 
 Dictionary of the History of Ideas