Դոլֆ Լունդգրեն

մինի|Լունդգրենի գեղապատկերը դամասկոսյան կինոթատրոններից մեկի դրսի մասում
Դոլֆ Լունդգրեն (շվեդերեն՝ Dolph Lundgren, ծնված որպես՝ Հանս Լունդգրեն [Hans Lundgren], ), շվեդ կինոդերասան, կինոռեժիսոր և մարտարվեստի վարպետ, ով պատկանում է այն մարտաֆիլմային դերասանների սերնդին, ովքեր դարձան էքշըն ժանրի գլխավոր հերոսների նախատիպը (կամ էտալոնը)։ Այդ սերնդի մեջ բացի Լունդգրենից մտնում են նաև այնպիսի դեմքեր, ինչպիսիք են Սիլվեսթր Ստալոնեն, Առնոլդ Շվարցենեգերը, Բրյուս Ուիլիսը, Չաք Նորիսը, Սթիվեն Սիգալը և Ժան-Կլոդ Վան Դամը։

Ավարտել է Ստոքհոլմի տեխնիկայի թագավորական ինստիտուտը և Սիդնեյի համալսարանը (1982 թ.)։ Ունի սև գոտի, 3-րդ դան կյոկուշին կարատեի ենթաճյուղում։ Տվյալ մարզաձևում 1980 և 1981 թվականներին դարձել է Եվրոպայի չեմպիոն։ Սիդնեյում եղել է ճամայկացի երգչուհի Գրեյս Ջոնսի թիկնապահը և ավելի ուշ սկսել է հանդիպել վերջինիս հետ։ Զույգը տեղափոխվում է Նյու Յորք, որտեղ Լունդգրենը կարճ ժամանակով աշխատում է որպես մոդել, ինչպես նաև ձեռք է բերում երկրորդ աշխատանքը մանհեթենյան The Limelight կոչվող գիշերային ակումբների ցանցերից մեկում՝ որպես դռնապան, որտեղ էլ պատահաբար ստանում է իր դեբյուտային դերը՝ խաղալով Ջեյմս Բոնդի «Սպանդի տեսարան» ֆիլմում ԿԳԲ-ի գործակալի մի էպիզոդիկ կերպար։

Լունդգրենի բեկումնային կերպարը դառնում է ոմն ռուս բռնցքամարտիկ Իվան Դրագոն «Ռոքի 4» ֆիլմից։ Այդ ֆիլմից մինչ ներկա պահը Լունդգրենը խաղացել է 40-ից ավելի ֆիլմերում, որոնցից առանձնացվում են «Տիեզերքի տիրակալները» (1987), «Ցուցադրում փոքր Տոկիոյում» (1991, խաղընկերը՝ Բրենդոն Լի), «Ունիվերսալ Զինվորը» (1992, խաղընկերը՝ Ժան Կլոդ Վան Դամ) և այլ ֆիլմեր։

Ունենալով չափազանց պինդ և բարեկազմ ֆիզիկական կազմվածք Լունդգրենը մինչ օրս մեծ հարգանք և ժողովրդայնություն է վայելում մարզաշխարհի և ֆիթնեսի ոլորտում։

 Կենսագրություն 
 Մանկություն և պատանեկություն 
Դոլֆը ծնվել է 1957 թվականին Ստոկհոլմի արվարձաններից մեկում՝ Սպանգում, միջին խավի ներկայացուցիչներ Կարլ և Բրիգիտա Լունդգրենների ընտանիքում։ Կարլ Լունդգրենը մասնագիտությամբ ինժեներ էր և աշխատում էր Շվեդիայի կառավարությունում՝ որպես տնտեսագետ, իսկ Բրիգիտան օտար լեզուներ էր դասավանդում դպրոցում։ Ավագ Դոլֆից բացի, Կարլը և Բրիգիտան ունեցան երկու դուստր՝ Աննիկան և Կատերինան, և մեկ որդի՝ Յոհանը։

Ըստ Դոլֆի հիշողությունների՝ հայրը հաճախ էր չարությունը թափում իր և մոր վրա, այդ թվում և՝ ձեռքի ուժի գործադրմամբ։ Վիճաբանությունների ժամանակ Կարլը հաճախ որդուն «անհաջողակ» էր անվանում, ինչն էլ պատճառ դարձավ, որպեսզի Դոլֆը հակառակն ապացուցի։

Հոր հետ դժվար հարաբերություններն էլ հենց պատճառ դարձան, որպեսզի Դոլֆն սկսի զբաղվել կոնտակտային մարզաձևերով և մարզասրահ այցելի, չնայած մինչ այդ բարդույթավորված և ալերգիաների հակված դեռահաս էր, որն «ամաչում էր իր նվազ կառուցվածքից»։ Ինքն իրեն փորձելով ձյուդոյում և հոձյու-ռյու կարատեում՝ Դոլֆը կանգ առավ քյոքուսինկայի վրա և սկսեց «մարզվել մոլագարի նման»։

1977 թվականին Լունդգրենը նվաճեց Շվեդիայի չեմպիոնի կոչումը, ինչը պաշտպանեց երեք տարի, իսկ 1979 թվականին մասնակցեց աշխարհի խաղերին։ Չնայած այդ պահի դրությամբ Լունդգրենն ընդամենը կանաչ գոտի ուներ, իսկ խաղերի նվազագույն պայմանը դարչնագույն գոտու առկայությունն էր, Դոլֆը մասնակիցների ցուցակագրման ժամանակ ներկայացրեց վարպետության ավելի բարձր աստիճան և ընկերներից մեկից գոտի փոխ առավ։ Երկու հակառակորդի նոկաուտի ենթարկելով՝ Դոլֆը դուրս եկավ մրցաշարի ֆավորիտի՝ 2-րդ աստիճանի սև գոտի ունեցող, հմուտ մարզիկ, ճապոնացի Մակոտու Նակամուրայի վրա, որը ծանր էր երիտասարդ շվեդից 17 կիլոգրամով։ Ծանր մարտում Նակամուրան, բազմիցս «կեղտոտ» հնարքներ գործածելով հանդերձ, կարողացավ հաղթել միայն լրացուցիչ ռաունդում մրցավարի վիճելի որոշման արդյունքում։ Այդ մարտն ամենածանրն էր Նակամուրայի համար, որն, այնուամենայնիվ, մրցաշարի հաղթող դուրս եկավ։ Ինքը՝ Դոլֆը, չնայած պարտությանը, շատ գոհ էր իր ելույթից և մեկ տարի անց դարձավ Շվեդիայի կարատեի հավաքականի ավագ։ 1980 թվականին Լունդգրենը նվաճեց իր մարզական կարիերայի ամենանշանակալից տիտղոսը՝ հաղթելով Մեծ Բրիտանիայի բաց առաջնությունում, որը պաշտպանեց մեկ տարի անց։

 Կրթություն և զինվորական ծառայություն 
Դպրոցն ավարտելուց հետո Լունդգրենը մեկնեց ԱՄՆ։ Կրթաթոշակի առաջարկ ստանալով՝ Դոլֆը քիմիա էր ուսումնասիրում Վաշինգտոնի և Կլեմսոնի համալսարաններում, սակայն շուտով ստիպված էր վերադառնալ Շվեդիա` շվեդական զինված ուժերում պարտադիր զինվորական ծառայության անցնելու համար։ Զորակոչվելուց հետո հատուկ տակտիկական, հատուկ ֆիզիկական և սուզորդական պատրաստություն անցնելու նպատակով նա ուղարկվեց Շվեդական նավատորմի հատուկ ուժերի ուսումնական կենտրոն, որն ավարտեց 1979 թվականին։ Դրանից հետո Լունդգրենը ծառայության նշանակվեց Շվեդիայի ծովային հետևակի 1-ին գնդում (), որտեղ ծառայում էր ստորջրյա դիվերսիոն ուժերի և միջոցների ստորաբաժանումում () Սակայն մարտական լողորդների ստորաբաժանման մեջ սահմանված ժամկետն ամբողջությամբ ծառայել նրան վիճակված չէր. ծառայության ընթացքում նա լուրջ ֆիզիկական վնասվածք ստացավ, որը խանգարում էր մարտական ստորաբաժանումում նրա հետագա ծառայությանը։ Լունդգրենը հեռացավ ստորաբաժանումից կապրալի կոչումով։ և հետ ուղարկվեց «ափ»` նավատորմի հատուկ նշանակության ուսումնական կենտրոն` ծառայությունը շարունակելու։ Բայց և այնպես, Լունդգրենը առողջական վիճակի պատճառով չզորացրվեց և ծառայեց մինչև հատկացված ժամկետի վերջը։

Զորացրվելով որպես պահեստային՝ Դոլֆն ընդունվեց Ստոկհոլմի Թագավորական տեխնոլոգիական ինստիտուտը և քիմիական մեքենաշինության բակալավրի դիպլոմ ստացավ։ 1982 թվականին Սիդնեյի համալսարանում Լունդգրենն ստացավ քիմիական մեքենաշինության մագիստրոսի դիպլոմ, իսկ 1983 թվականին դարձավ Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտի (MIT) Ֆուլբրայթ ծրագրի կրթաթոշակակիր, որը նրա առջև ճանապարհ բացեց դեպի գիտությունների դոկտորի աստիճան։ Սակայն նա այդպես էլ չմեկնեց Բոստոն, որտեղ գտնվում էր MIT-ը. Սիդնեյի համալսարանում ուսումնառությանը զուգահեռ Դոլֆը որպես դռնապան աշխատում էր գիշերային ակումբում, որտեղ նկատվեց համերգով ժամանած երգչուհի Գրեյս Ջոնսի կողմից։ Լունդգրենի ֆիզիկական տվյալներով տպավորված՝ Ջոնսը Լունդգրենին վարձեց որպես թիկնապահ։ Արդյունքում նրանց միջև շատ մտերմիկ հարաբերություններ հաստատվեցին, և Բոստոնի փոխարեն Լունդգրենը մեկնեց Նյու-Յորք։

 Կինոկարիերա 
 Ֆիլմագրաթյուն 
 Դերասան 
 Տարի  Անվանում  Դերը  Ռեժիսոր 1985  Սպանդի տեսարան  Վենզ  Ջոն Գլեն Ռոքի IV  Իվան Դրագո  Սիլվեսթր Ստալոնե 1987  Տիեզերքի տիրակալները  Հի-Մեն  Գարի Գոդարտ 1988  Կարմիր կարիճը Լեյտենանտ Նիկոլայ Ռաչենկո  Ջոզեֆ Զիտո 1989  Պատժողը  Ֆրենք Քասլ/Պատժողը  Մարկ Գոլդարտ Ես եկել եմ խաղաղությամբ (գորշ հրեշտակը)  Ջեք Քեյն  Քրեյգ Բաքսլի 1990  Ծածկվի՛ր Մայք Անդերսոն  Մենի Կոտո 1991  Ցուցադրում փոքր Տոկիոյում Քրիս Քեններ Մարկ Լեստեր 1992  Ունիվերսալ զինվորը Սերժանտ Էնդրյու Սկոտ/GR13  Ռոլանդ Էմերիք 1993  Ջոշուայի ծառը  Վելման Էնթընի Սանտի  Վիկ Արմսթրոնգ 1994  Արևոտ կող  Ինքը  Բետտինա Սպիր Պենթատլոն Էրիկ Բրոգար  Բրյուս Մալմութ Պատերազմի տղամարդիկ  Նիք Գունար  Փերի Լենգ 1995  Ջոնի Մնեմոնիկ  Կարլ Հոնինգ  Ռոբերտ Լոնգո Կրակողը (թաքնված մարդասպանը)  Մայքլ Դեյն  Թեդ Կոթչեֆ 1996  Լուռ ձգանը  Վաքսման  Ռասսել Մալքահի 1997  Խաղաղապահը  Մայոր Ֆրենք Կրոս  Ֆրեդերիկ Ֆոստիեր 1998  Մինիոն  Լուկաս Սադորով  Ժան-Մարկ Պիշե Ավլողները  Քրիստիան Էրիկսոն  Քեոնի Վաքսման Բլեքջեք  Ջեք Դեֆլին  Ջոն Վու 1999  Վիշապների կամուրջը  Պատերազմի զավակ  Այզեկ Ֆլորենտին Փոթորիկ բռնողը  Ջեք Հելոուեյ   2000  Ջիլ Ռիփս  Մեթ Սորենսոն  Էնթընի Հիքոկս Վերջին հղկիչը  Կապիտան Նիք Փրեսթոուն  Շելդոն Լետիչ 2001  Գործակալ Ռեդը  Մեթ Հենդրիքս  Դեմիան Լի 2002  Թաքնված գրաֆիկ  Ջեյսոն Փրայս  Մարկ Գրենյե 2003  Դեթենշըն  Սեմ Դեկեր  Սիդնի Ֆյուրի 2004  Ուղղակի գործողություն  Ֆրենք Գենոն  Սիդնի Ֆյուրի Ֆեթ Սլեգս  Ռենդի  Էդ Բայ Ռետրոգրադ  Ջոն Ֆոստեր  Քրիստոֆեր Կուլիկովսկի Պաշտպանը  Լանս Ռոկֆորդ  Դոլֆ Լունդգրեն 2005  Մեխանիկը (ռուս մասնագետը)  Նիկոլայ Չերենկո  Դոլֆ Լունդգրեն 2006  Հետազոտումը Բրիքսոս  Գուիլո Բեյս 2007  Ադամանդե շներ  Քսանդեր Ռոնսոն  Շիմոն Դոտան / Դոլֆ Լունդգրեն Միսիոները Ռայդեր  Դոլֆ Լունդգրեն 2008  Ուղիղ հպում  Մայք Ռիգինս Դենի Լերներ 2009  Թիմային գործողություն  Ջո  Դոլֆ Լունդգրեն Ունիվերսալ զինվորը՝ ռեգեներացիա  Էնդրյու Սկոտ  Ջոն Հայամս 2010  Անզսպելիները  Գունար Յենսեն  Սիլվեսթր Ստալոնե Իկարուս  Էդվարդ Գեն  Դոլֆ Լունդգրեն Չաք  Մարկո  Ռոբերտ Դանքան Մաքնեյլ 2011  Թագավորի անունից 2  Գրենջեր  Ու Բոլ 2012  Փոքր բնակարանները  Դոկտոր Սաժ Մենոքս  Յոնաս ԱկերլանդՍտեշի տունը  Էնդի Սպեկտոր  Էդուարդո Ռոդրիգեզ Ունիվերսալ զինվորը՝ նոր չափում  Էնդրյու Սկոտ  Ջոն Հայամս Միայնակ ճամաբարում  Ալեքսեյ Անդրեյեվ  Վիլյամ Քոֆման Անզսպելիները 2  Գունար Յենսեն  Սայմոն Վեսթ Փաթեթը  "Գերմանացին"  Ջեսսի Ջոնսոն 2013  Անիծվածների ճակատամարտը  Մաքս Գատլինգ  Քրիստոֆեր Հաթոն Մարմնի փոխանակում   Դոլֆ Լունդգրեն

 Ռեժիսոր 
 Տարին  Ֆիլմը 2004  Պաշտպանը 2005  Մեխանիկը (ռուս մասնագետը) 2007  Ադամանդյան շները  2007  Միսիոները 2009  Թիմային գործունեություն 2010  Իկարուս 2013  Մարմնի փոխանակում

 Արտաքին հղումներ 
 Պաշտոնական կայք
 Դոլֆ Լունդգրենի սպորտային նորությունների կայքը 
 Դոլֆ Լունդգրենի տեղեկատու կայքը
 Դոլֆ Լունդգրեն - IMDb էջ

 Ծանոթագրություններ 

Կատեգորիա:Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Նոյեմբերի 3 ծնունդներ
Կատեգորիա:Շվեդ բռնցքամարտիկներ
Կատեգորիա:Շվեդ դերասաններ
Կատեգորիա:Շվեդ կինոռեժիսորներ
Կատեգորիա:Շվեդ ճարտարագետներ
Կատեգորիա:Շվեդ մոդելներ
Կատեգորիա:Շվեդ սցենարիստներ
Կատեգորիա:Շվեդ քիմիկոսներ
Կատեգորիա:Պոլիգլոտներ
Կատեգորիա:Սիդնեյի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ստոկհոլմի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Ֆուլբրայթի կրթաթոշակակիրներ