Երի վանք

Երի վանք, հայկական առաքելական եկեղեցի Արցախի Հանրապետության Շահումյանի շրջանԻ Մարտունաշեն գյուղում։ Ներկայում եկեղեցին գտնվում է Ադրբեջանի զինված ուժերի վերահսկողության տարածքում։

 Պատմություն 
Ըստ հորինվածքային և կառուցողական առանձնահատկությունների՝ Երի վանքի եկեղեցին կառուցվել է 16-17-րդ դարերումՍամվել Կարապետյան, Հյուսիսային Արցախ, Երևան, 2004, էջ 393։

 Ճարտարապետություն 

Եկեղեցին միանավ, թաղածածկ հորինվածքով արևելք-արևմուտք ուղղությամբ ձգված շինություն է, որի երկթեք ծածկի տակ առնված տանիքը ներքուստ հենված է երկու զույգ թաղակիր կամարների վրա։ Միակ մուտքը բացված է հարավային ճակատից։ Ունի խիստ նեղ 3 լուսամուտ, որի պատճառով էլ եկեղեցու ներսը բավականաչափ խավար է։ Հյուսիսային պատի մեջ՝ իր ավանդական տեղում, պահպանվում է մկրտարանի խորշը։ Պատերի մեջ ագուցված են միջնադարյան արձանագիր ու անարձանագիր բազմաթիվ խաչքարերի բեկորներ։

Եկեղեցու հարավային կողմում եղել է ուղղանկյունաձև տապանաքար, որտեղ որ գրված էր. «Այս է տապան Գրիգոր եպիսկոպոսի Գանձակեցւոյ»«Նոր-Դար», 1894, N 73, էջ 3Բարխուտարեանց Մ., Արցախ, Բագու, 1895, էջ 254-255Լալայեան Ե., Գանձակի գաւառ, «Ազգագրական հանդէս», Թիֆլիս, 1899, N 1, էջ 334«Դիվան հայ վիմագրության», պր. V, կազմեց Բարխուդարյան Ս., Երևան, 1982, էջ 243։

Եկեղեցու մոտ գտնվում է 8 խաչքար, որոնցից մեկը վերաբերվում է 1271 թվականին և դրա վրա փորագրված է հետևյալ տեքստը. «Թ(վին) ՉԻ (1271). | ես Աւտար որդ|ի Մանասի կա|ն(գն)եցի զխաչս | ինձ եւ եղբաւր իմոյ...:»։

 Ծանոթագրություններ 

Կատեգորիա:Գյոյգյոլի շրջանի վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:16-րդ դարի հայկական վանքեր և եկեղեցիներ
Կատեգորիա:Վանքեր այբբենական կարգով