Ստանիսլավ Լեմ

Ստանիսլավ Լեմ (, ), լեհ հայտնի գրող, երգիծաբան, փիլիսոփա, ֆանտաստ և ֆուտուռոլոգ։ Նրա գրքերը թարգմանվել են աշխարհի 40 լեզուների և վաճառվել ավելի քան 30 միլիոն օրինակով։

 Կենսագրություն 
1939-1941 թթ.-ին սովորել է Լվովի բժշկական ինստիտուտում, 1948 թ.-ին ավարտել Կրակովի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետը։ Գրել է գիտաֆանտաստիկ գործեր, որոնցում քննարկվում են գիտության ու տեխնիկայի զարգացման հնարավոր հետևանքները՝ «Աստղանավորդներ» (1951), «Մագելլանի ամպը» (1955, հայերեն հրտ. 1964), «Եդեմ» (1959), «Ներխուժում Ալդեբարանից» (1959), «Վերադարձ աստղերից» (1961), «Լոգարանում գտնված օրագիրը» (1961), «Սոլարիս» (1961, հայերեն հրտ. 1965, համանուն ֆիլմը՝ 1972 թ.-ին), «Անպարտելին» (1964) և այլն։ Լեմը հաճախակի է դիմում փիլիսոփայական գրոտեսկին, երգիծանքին, պարոդիային («Ռոբոտների հեքիաթները», 1964, «Որս», 1965 և այլն)։ Գրել է նաև «Չկորսված ժամանակ» (1955) հոգեբանական, «Հետաքննություն» (1959) դետեկտիվ, «Բարձր ամրոց» (1966) ինքնակենսագրական վեպերը, կիբեռնետիկայի («Երկխոսություններ», 1957), տիեզերագնացության, («Ուղեծիր դուրս գալը», 1962), էվրիստիկայի ու ֆուտուրոլոգիայի («Տեխնոլոգիայի գումարը», 1964), գրականության, գիտության («Պատահարի փիլիսոփայությունը», 1968) և գիտական ֆանտաստիկայի («Բացարձակ վակուում», 1971), փիլիսոփայական խնդիրների վերաբերյալ էսսեիստական գրքեր և այլ գործեր։

Լեմի անունով է կոչվել 3836 աստերոիդը։

 Հիմնական ստեղծագործություններ 
 Վեպեր 
 «Մարդը Մարսից» (Człowiek z Marsa; 1946)
 «Երևակայության հիվանդանոցը» (Szpital przemienienia; 1948)
 «Տիեզերագնացները» (Astronauci; 1951)
 «Աստեղային օրագրերը» (Dzienniki gwiazdowe; 1953 - 1999)
 «Մագելլանի ամպը» (Obłok Magellana; 1955, հրատարակվել է հայերենՄագելլանի ամպը / Ս. Լեմ ; Թարգմ.՝ Է. Դոլբազյան; Խմբ.՝ Ա. Ղուկասյան; Առաջաբ.՝ Կ. Անդրեև. - Երևան։ Հայպետհրատ, 1964. - 437 էջ ; 21 սմ. Դոլբազյան, Էմանուել թարգմ. Ղուկասյան, Ա.Ա. խմբ. Անդրեև, Կիրիլ առաջաբ. Լեհական գրականություն - Վեպ Գիտաֆանտաստիկ)
 «Երկխոսություններ» (Dialogi; 1957)
 «Ներխուժում Ալդեբարանից» (Inwazja z Aldebarana; 1959)
 «Հետաքննություն» (Śledztwo; 1959)
 «Էդեմ» (Eden; 1959)
 «Վերադարձ աստղերից» (Powrót z gwiazd; 1961)
 «Լոգարանում գտնված ձեռագիր» (Pamiętnik znaleziony w wannie; 1961)
 «Սոլյարիս» (Solaris; 1961)
 «Անհաղթը» (Niezwyciężony; 1964)
 «Ռոբոտների հեքիաթները» (Bajki robotów; 1964)
 «Տեխնոլոգիաների գումարը» (Summa Technologiae; 1964)
 «Կիբերիադա» (Cyberiada; 1965)
 «Բարձր ամրոցը» (Wysoki zamek; 1966)
 «Աստծո ձայնը» (Głos Pana; 1968)
 «Պատմվածքներ տիեզերանավագնաց Պիրքսի մասին» (Opowieści o pilocie Pirxie; 1968)
 «Դիպվածի փիլիսոփայությունը» (Filozofia przypadku; 1968)
 «Բացարձակ դատարկություն» (Doskonała Próżnia; 1971)
 «Ֆուտուռոլոգիական կոնգրես» (Kongres futurologiczny 1971)
 «Երևակայական մեծություն» (Wielkość urojona 1973)
 «Հարբուխ» (Katar; 1975)
 «Գոլեմ XIV» (Golem XIV; 1981)
 «Դիտարկում տեղում» (Wizja lokalna; 1982)
 «Ֆիասկո» (Fiasko; 1986)
 «Խաղաղություն Երկրի վրա» (Pokój na Ziemi; 1987)
 «Մեգաբիտային ռումբ» (Bomba megabitowa; 1999)

 Երկերը՝ հայերեն 
 Գոյություն ունե՜ք արդյոք, միստր Ջոնս, Ե., Հայրապետյան, 1962, 46 էջ։ Թարգմ. ռուսերենից՝ Կարեն Սիմոնյան։
 Մագելլանի ամպը (վեպ), Ե.,  Հայպետհրատ, 1964, 437 էջ։ Թարգմ.՝ Էմանուել Դոլբազյան։
 Սոլարիս, Ե., Հայաստան, 1965, 248 էջ։ Թարգմ.՝ Մ. Գրախոլսկայա, Վ. Վասիլյան։

 Ծանոթագրություններ 

 Արտաքին հղումներ 

 Ստանիսլավ Լեմը գրապահարանում 

Կատեգորիա:1921 ծնունդներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի Լեհաստանի hրեաներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի աթեիստներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի գիտնականներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի էսսեիստներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի լեհ գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի լեհ ոչ գեղարվեստական գրողներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի լեհ վիպասաններ
Կատեգորիա:20-րդ դարի լեհ փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի պատմվածքների հեղինակներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:2006 մահեր
Կատեգորիա:21-րդ դարի Լեհաստանի hրեաներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի աթեիստներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի գիտնականներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի էսսեիստներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի լեհ գրողներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի լեհ ոչ գեղարվեստական գրողներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի լեհ վիպասաններ
Կատեգորիա:21-րդ դարի լեհ փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:21-րդ դարի պատմվածքների հեղինակներ
Կատեգորիա:Գիտության փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Երգիծաբաններ
Կատեգորիա:Լեհ բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Լեհ գրողներ
Կատեգորիա:Լեհ սցենարիստներ
Կատեգորիա:Լեհ փիլիսոփաներ
Կատեգորիա:Լեհ ֆանտաստ գրողներ
Կատեգորիա:Լեհաստանի գրողների միության անդամներ
Կատեգորիա:Լվովի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Կրակովի համալսարանի շրջանավարտներ
Կատեգորիա:Հակակապիտալիստներ
Կատեգորիա:Հրեա փիլիսոփաներ

Կատեգորիա:Ֆուտուրոլոգներ
Կատեգորիա:Լեհ արձակագիրներ
Կատեգորիա:Գիտաֆանտաստիկ գրողներ
Կատեգորիա:Բեռլինի գեղարվեստի ակադեմիայի անդամներ