Ներքին Սզնեք

Ներքին Սզնեք, գյուղ Արցախի Հանրապետության Ասկերանի շրջանում։

 Աշխարհագրություն 
Ներքին Սզնեքը գտնվում է Ղրաբաղի լեռնաշղթայի Իշխանասարի լեռների Մեծ Քիրս և Փոքր Քիրս լեռնագագթներից դեպի արևելք ձգվող լեռնաճյուղերի լանջերի հարթավայրային մասում, Վերին Սզնեք գյուղին մոտ։ Գյուղական համայնք Արցախի Հանրապետության Ասկերանի շրջանում։ Տեղաբաշխվախծ է հանրապետության հարավային հատվածում։ Ասկերան շրջկենտրոնից գտնվում է 34 կմ հեռավորության վրա, իսկ մայրաքաղաք Ստեփանակերտից՝ 18 կմ հեռավորության վրա։

Ներքին Սզնեք գյուղի հողային տարածությունը կազմում է 475,90 հա։

Գտնվում է ծովի մակերևույթից 1032 մ բարձրության վրա։ Ներքին Սզնեք համայնքի սահմանային գոտով հոսում է Վարանդա գետի վտակը։

 Պատմություն 
 Գյուղը Արցախյան ազատամարտին 
1991 թվականին գյուղում կազմավորվել է ինքնապաշտպանական, կամավորական ջոկատ, որը առանձին, իսկ  1992 թվականին Արցախի ՊԲ ստորաբաժանումների կազմում մասնակցել է Ասկերանի, Մարտակերտի, Քելբաջարի և Արցախի այլ շրջանների ու բնակավայրերի ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։ Գյուղի բնակիչները մասնակցել են նաև 1941-1945 թվակաների մարտերին։

 Բնակչություն 
Գյուղի բնակչության թիվը 2005 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմել է 126 մարդ, իսկ 2010 թվականի տվյալներով կազմում է 141 մարդ, 34 տնտեսություն։ Գյուղի ներկայիս բնակիչների նախնիները հիմնականում բնիկներ են, որոնց մի մասը եկել է Պարսկահայաստանի Ղարադաղ նահանգի բնակավայրերից։

 Տնտեսություն 
Գյուղի բնակիչները զբաղվել և զբաղվում են հացահատիկային, կերային, բանջարանաբոստանային կուլտուրաների մշակությամբ, այգեգործությամբ, անասնապահությամբ, մեղվապահությամբ։

 Պատմամշակութային հուշարձաններ 
Ներքին Սզնեք գյուղում և նրա շրջակայքում պահպանվել են՝ գյուղի մեջ 11-13-րդ դարերին կառուցված և 1849 թվականին վերակառուցված «Սբ. Աստվածածին» եկեղեցին, 11-13-րդ դարերի խաչքարերը, 18-19-րդ դարերի գյուղատեղին, 18-19-րդ դարերի գերեզմանոցը, 19-րդ դարի ջրաղացը, 19-րդ դարի աղբյուրը։ Գյուղի շրջակայքը հարուստ է ութ սառնորակ աղբյուրներով՝ «Զաքուն», «Շինիմաչին», «Հովուզին», «Տնազուրեն», «Օխեն», «Շենին տակեն», «Քարեն տակեն», «Ճիրար արխեն» անվանումներով, գործում է արտեզյան մեկ ջրհոր։

 Կլիմա 
Կլիման մեղմ  է, տաք, կիսախոնավ, տարեկան միջին ջերմաստիճանը կազմում է +10 աստիճան։ Ամառները տաք են, հուլիսի միջին ջերմաստիճանը կազմում է +16 աստիճանից +20 աստիճան, առավելագույն ջերմաստիճանը կազմում է +36 աստիճան։ Ձմեռները մեղմ ցուրտ է, հունվարի միջին ջերմաստիճանը -6 աստիճանից հասնում է մինչև -10 աստիճանի, նվազագույն ջերմաստիճանը կազմում է -15 աստիճան։ Տարեկան տեղումների քանակը կազմում է 500-600 մմ։

 Հասարարակական կառույցներ 
Համայնքում գործում են գյուղապետարան, մշակույթի տուն, բուժկետ։ Ներքին Սզնեք և Վերին Սզնեք գյուղերում գործում է մեկ միջնակարգ դպրոց, որտեղ սովորում են 17 աշակերտներ։

 Արտաքին հղումներ 
 Հակոբ Ղահրամանյան, ՏԵՂԵԿԱՏՈւ Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության վարչատարածքային միավորների սոցիալ-տնտեսական բնութագրերի, Երևան, Ճարտարագետ, 2015 թ.

 Ծանոթագրություններ