Հականիշ

Հականիշներ, բառային զույգեր, որոնք արտասանությամբ տարբեր են, իմաստով՝ հակառակ (գագաթ - ստորոտ, չոր - թաց)։ Ձևով տարբեր, իմաստով հակառակ բառերը կոչվում է հականիշ։ Հականիշների յուրաքանչյուր զույգ պատկանում է միևնույն խոսքի մասին՝

 գոյական
 պատերազմ - խաղաղություն
 բայ
 մոտենալ - հեռանալ
 ածական
 գեղեցիկ - տգեղ
 մակբայ
 շատ - քիչ
 կապ
 հանուն - ընդդեմ

Հականիշները կարող են լինել տարարմատ՝ ներս - դուրս, և համարմատ՝ կիրթ - անկիրթ։ 
Բազմիմաստ բառերն ըստ գործածվող իմաստի կարող են ունենալ տարբեր հականիշներ՝

 դատարկ - լի (բաժակ),
 դատարկ - զբաղեցրած (տեղ, աթոռ),
 դատարկ - բովանդակալից (խոսք),
 դատարկ - ճոխ (սեղան):

Իբրև ոճական հնարանք հականիշներն օգտագործվում են հակաթեզներում, որոնք սովորական հակադրությունից տարբերվում են իրենց արտահայտչականությամբ, խիստ հակադրությամբ և հստակ ռիթմով՝ «Սիրուն մանկիկ, ես գնում եմ, դու գալիս ես այս աշխարհ», «Շատ գիտես, քիչ խոսիր»։ Հականիշներն օգտագործվում են նաև առածներում, ասացվածքներում։

 Գրականություն 
 Հականիշների առձեռն բառարան - Հովհաննես Զաքարյան
 Ալեքսանդր Մարգարյան, Հայոց լեզվի հականիշները, Ե., Լույս, 1987, 159 էջ։

 Աղբյուրներ 
 Շալունց Ռ. Ն., Հականիշ բառերը ժամանակակից հայերենում, Երևան, 1978։
 Հայկական սովետականx հանրագիտարան, հ. 6, 1980, էջ 62։

Կատեգորիա:Բառագիտություն