Թովմաս Թերզյան

Թովմաս Հակոբի Թերզյան (), հայ բանաստեղծ, դրամատուրգ։

 Կենսագրություն 
250px|մինի|Թովմաս Թերզյանի «Սանդուխտ» ողբերգության Կոստանդնուպոլսում 1862 թվականի մայիսի 12-ի ներկայացման պաստառը։
Ծնվել է Կ. Պոլսում։ Մայրը եղել է իտալուհի, հայրը՝ հունախոս կաթոլիկ հայ։ Տասը տարեկան հասակից ընդունվել է Պերայի Մխիթարյանների վարժարանը, որտեղ մի տարի սովորելուց հետո ուղարկվել է Վենետիկի Մուրադ-Ռաֆայելյան վարժարանը։ Այստեղ ստացել է հիմնավոր կրթություն, հմտանալով գրաբարի, իտալերենի, ֆրանսերենի և հունարենի մեջ։ Իմացել է նաև անգլերեն, թուրքերեն և այլ լեզուներ։ 1858 թվականին վերադարձել է Պոլիս, աշխատել որպես հայոց լեզվի և ֆրանսերենի ուսուցիչ։ Նրան աշակերտել են Եղիա Տեմիրճիպաշյանը, Գրիգոր Զոհրապը, Երուխանը, Օննիկ Չիֆթե-Սարաֆը և ուրիշներ։ Կ. Պոլսի Կեդրոնական վարժարանի բացման առաջին տարուց պաշտոնավարել է այնտեղ։

1862 թվականին լույս է ընծայել «Սանդուխտ» ողբերգությունը, որը բազմաթիվ անգամ բեմադրվել և արժանացել է մի քանի տպագրության։ Նա է գրել հայկական առաջին օպերայի՝ «Արշակ Բ»-ի լիբրետոն (լույս է տեսել 1871 թվականին)։ Այնուհետև տպագրել է «Հովսեփ գեղեցիկ» (Կ. Պոլիս, 1862), «Արշակ Բ» (1871), «Մահ Աբելի», «Հռիփսիմե կույս նահատակ» դրամատիկական երկերը և այլ ստեղծագործություններ։

Տպագրված թարգմանություններից հիշատակության արժանի են Անակրեոնի բանաստեղծությունները՝ հին հունարենից։ 1929 թվականին Վենետիկում լույս է տեսել նրա երկերի ժողովածուն, երկու ստվար հատորով, որտեղ տեղ են գտել ինքնուրույն և թարգմանական մի շարք անտիպ գործեր։ Հատորը հրատարակվել է Արշակ Չոպանյանի ընդարձակ առաջաբանով ու ծանոթագրություններով։

Կազմել է ֆրանսերենի դասագրքեր, որոնցից մի քանիսը արժանացել են հինգից վեց տպագրության («Նոր քերականություն գաղղիերեն լեզվի», Կ. Պոլիս, 1868, «Գործնական քերականություն ֆրանսերեն լեզվի», Վենետիկ, 1873) և այլն։

 Երկեր 
 Բանաստեղծութեանց ամբողջական հաւաքածոյ, առաջաբ. և ծնթգր.՝ Ա. Չոպանյանի, հ. 1-2, Վնտ., 1929:

 Ծանոթագրություններ 

 Արտաքին հղումներ 

 Թրքական բռնապետութեան խարազանումը Թովմաս Թէրզեանի ստեղծագործութեան մէջ, «Յառաջ», 1988 թ., Հուլիսի 20, էջ 2, Հուլիսի 21, էջ 2։ Վերցված է՝ 2025.11.04։

Կատեգորիա:19-րդ դարի Օսմանյան կայսրության գրողներ
Կատեգորիա:19-րդ դարի հայ բանաստեղծներ
Կատեգորիա:20-րդ դարի Օսմանյան կայսրության գրողներ
Կատեգորիա:Արևմտահայ բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Արևմտահայ դրամատուրգներ
Կատեգորիա:Հայ թարգմանիչներ
Կատեգորիա:Հայ մանկավարժներ
Կատեգորիա:Հայ ուսուցիչներ
Կատեգորիա:Հայ տղամարդ բանաստեղծներ
Կատեգորիա:Հայ տղամարդ գրողներ
Կատեգորիա:Հայերն Օսմանյան կայսրությունում
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության անձինք
Կատեգորիա:Օսմանյան կայսրության կրթական գործիչներ