Մարտի 9

Մարտի 9, տարվա 68-րդ (նահանջ տարիներին՝ 69-րդ) օրն է։
 Տարվա ավարտին մնում է 297 օր։

 Դեպքեր 
 1842՝ Միլանի «Լա Սկալա» թատրոնում տեղի ունեցավ Ջուզեպե Վերդիի «Նաբուկկո» օպերայի պրեմիերան։
 1953՝ Մոսկվայում Ստալինի թաղման ժամանակ հարյուրավոր մարդիկ զոհվեցին հրմշտոցի արդյունքում։
 1959՝ Նյու Յորքում խաղալիքների տոնավաճառում վաճառքի հանվեց Բարբի հանրահայտ տիկնիկը։
 1961՝ Դալայ-Լաման դիմեց ՄԱԿ Տիբեթի անկախությունը վերականգնելու կոչով։
 1966՝ Ֆրանսիայի կառավարությունը հայտարարեց Հյուսիսատլանտյան դաշինքից դուրս գալու մասին։
 1983՝ Բելգրադում սպանվեց Թուրքիայի դեսպանը։ Այդ գործով 20 տարվա ազատազրկման դատապարտվեցին Րաֆֆի Էլպեքյանը և Հարություն Լևոնյանը, երկուսն էլ «Հայկական ցեղասպանության արդարության մարտիկներ» ընդհատակյա քաղաքական կազմակերպությունից։ Լևոնյանն ազատ արձակվեց արդեն չորս տարի անց, իսկ Էլպեքյանը բանտում մնաց յոթ տարի։

 Ծնունդներ 
 1749՝ Օնորե Միրաբո, Ֆրանսիական մեծ հեղափոխության գործիչ, կոմս
 1849՝ Յոզեֆ Կոհլեր, գերմանացի իրավաբան, բանաստեղծ, գրականագետ
 1861՝ Ֆրանց Յուլի Լեվինսոն-Լեսինգ, երկրաբան և պետրոգրաֆ
 1904՝ Արտաշես Մաթևոսյան, հայ խորհրդային բուսաբույծ
 1911՝ Էդմոնդ Տիգրանյան, վաստակավոր շինարար, ճարտարապետ
 1920՝ Ժանսեմ, հայազգի նկարիչ, ՀՀ ԳԱԱ արտասահմանյան անդամ
 1922՝ Ռաֆայել Իշխանյան, լեզվաբան, բանասեր, դասախոս, հրապարակախոս, ՀՀ Գերագույն խորհրդի պատգամավոր (մահ. 1995 թ.)։
 1934՝ Յուրի Գագարին, ռուս տիեզերագնաց օդաչու, կատարել է պատմության մեջ առաջին թռիչքը դեպի տիեզերք (մահ. 1968 թ.)
 1943՝ Ռոբերտ Ֆիշեր, ամերիկացի հայտնի շախմատիստ, շախմատի աշխարհի 11-րդ չեմպիոն (մահ. 2008 թ.)
 1957՝ Արամ Մանուկյան (ՀՀՇ), պետական գործիչ, ՀՀՇ վարչության նախագահ, «Հայ ազգային կոնգրես» ՀԱԿ ընդդիմադիր կուսակցության փոխնախագահ
 1968՝ Յուրի Ջորկաեֆ, ֆրանսահայ ֆուտբոլիստ, 1998 թ. Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնության և 2000 թ. Եվրոպայի ֆուտբոլի առաջնության չեմպիոն։
 1990՝ Արազ Օզբիլիզ, հայ ֆուտբոլիստ, Հայաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի անդամ։

 Մահեր 
 1974՝ Խաչիկ Դաշտենց, հայ գրող, թարգմանիչ, բանասեր (ծն. 1910)
 1995՝ Եվգենի Կադիլով, խորհրդային հյուսվածքաբան

 Տոներ