Վայոմինգ

Վայոմինգ (անգլերեն՝ ), նահանգ ԱՄՆ-ի արևմտյան մասում։ Նահանգի տարածքը կազմում է 156,000-ից ավելի քառակուսի կիլոմետր։ Այս ցուցանիշով 10-րդ տեղն է զբաղեցնում Ամերիկայի նահանգների մեջ։ Նահանգի բնակչությունը 600,000-ից քիչ է, և այս ցուցանիշով այն վերջինն է ԱՄՆ նահանգների մեջ և նախավերջինը` բնակչության խտությամբ։ Վայոմինգը հյուսիսում սահմանակից է Մոնթանային, արևելքում՝ Հարավային Դակոտային և Նեբրասկային, հարավում՝ Կոլորադոյին, հարավ-արևմուտքում՝ Յութային և արևմուտքում՝ Այդահոյին։ Նահանգի կենտրոնը և ամենախիտ բնակեցված քաղաքը Շայենն է, որի բնակչությունն 2013 թվականի տվյալներով 62,448 է։
Արևելքի 2/3 մասը ծածկված է լեռնաշղթաններով։

 Աշխարհագրություն 
Վայոմինիգ նահանգի մակերեսը կազմում է 253 348 կմ² (ԱՄՆ նահանգների մեջ զբաղեցնում է 10-րդ տեղը)։ Հյուսիսից նահանգը սահմանակից է Մոնտանային, արևելքից սահմանակից է Հարավային Դակոտային և Նեբրասկային, հարավից սահմանակից է Կոլորադոյին և Յուտային, արևմուտքից` Այդահոյին։ 
Նահանգի արևմտյան մասը զբաղեցնում են ժայռոտ լեռները, ամենաբարձր կետը Գաննեթթ Պիկ լեռն է (4207 մ)։ Միջին բարձրությունը ծովի մակարդակից կազմում է 2042 մետր։ Նահանգի արևելյան մեծ մասը զբաղեցնում են դաշտավայրերը, Բլեյք-Հիլսի լեռները անցնում են այդ դաշտավայրերով։ Նահանգի հարավ արևմտյան մասում գտնվում է Վայմոնգի բարձրավանդակը։ Գլխավոր գետերն են Ելոուսթոն, Գրին-Րիվեր և Սնեյք գետերը։

Նահանգի 16%-ը ծածկված է անտառներով, այդ թվում` արժեքավոր ծառատեսակներով, որոնցից են եղևնին, սոճին, բարդին և այլն։

 Կլիմա 
Վայոմինգի կլիման մայրցամաքային կիսաչորային է և ամբողջ տարվա ընթացքում տեղի են ունենում ջերմաստիճանի մեծ տատանումներ։ Ամռանը ջերմաստիճանը բավականին բարձր է. հուլիս ամսին հասնում  է 29-37 °C-ի, իսկ բարձրադիր վայրերում` 21°С:

Նույնիսկ բարձրադիր շրջաններում գիշերը ջերմաստիճանը զով է։ Ձմռանը ցուրտ է, սակայն ցուրտ եղանակին փոխարինում է մեղմ եղանակը։ Չինուկ կոչվող քամիները փչում են այդ տարածքներով և ձմռանը կարող են անսովոր բարձր ջերմաստիճանի պատճառ դառնալ։ Տեղումների մեծ մասը տեղում է ուշ գարնանը և վաղ ամռանը։ Նահանգի մեծ մասում տեղումների քանակը մեկ տարվա ընթացքում անձրևի տեսքով հասնում է 250 մմ-ի, չնայած որոշ լեռնային շրջաններում արդեն ձյան տեսքով հասնում է 510 մմ-ի։ Երբևէ արձանագրված ամենաբարձր ջերմաստիճանը Վայմոնգում եղել է 46 °C-ը (ֆիքսվել է 1900 թվականի հուլիսի 12-ին Բեյսինում), իսկ ամենացածր ջերմաստիճանը -54 °C-ն է (1933 թվականի փետրվարի 9-ին Րիվերսայդում)։

Նահանգի ցանկացած մասում կլիման կախված է ծովի մակարդակի բարձրությունից և տեղանքի բնույթից։ Այս գործոնները սահմանում են տեղական օդային հոսանքները և ջերմաստիճանի տատանումները բերել են տարափ և խոնավություն։

Միջին առավելագույն և նվազագույն ջերմաստիճանները և միջին ջերմաստիճանը. Ամիս Հուն Փետ Մարr Ապր Մայ Հուն Հուլ Օգո Սեպ Հոկ Նոյ Դեկ Տարի Միջին մաքսիմում. ջերմաստիճանը °Ֆ (°C) 32(0) 37(3) 45(7) 56(13) 66(19) 78(26) 87(31) 85(29) 74(23) 60(16) 44(7) 34(1) 58(14) Միջին նվազագույն ջերմաստիճանը°F (°C) 12(−11) 16(−9) 21(−6) 28(−2) 37(3) 46(8) 54(12) 51(11) 41(5) 32(0) 21(−6) 14(−10) 31(-1) Միջին ջերմաստիճանըաստիճան (մմ) 0.6(15.2) 0.6(15.2) 1.0(25.4) 1.6(40.6) 2.1(53.3) 1.5(38.1) 1.3(33.0) 0.7(17.8) 0.9(22.9) 1.0(25.4) 0.8(20.3) 0.7(17.8) 12.8(325.1) Աղբյուրը։
  Միջին առավելագույն և նվազագույն ջերմաստիճանները և միջին ջերմաստիճանը. Ամիս Հունվ Փետ Մար Ապր Մայ Հուն Հուլ Օգոս Սեպ Հոկ Նոյ Դեկ տարի Միջին մաքսիմում ջերմաստիճանը°F (°C) 24(−4) 28(−2) 37(3) 47(8) 58(14) 68(20) 78(26) 77(25) 67(19) 54(12) 37(3) 24(−4) 49(9) Նվազագույն միջին ջերմաստիճանը°F (°C) -1(−18) 2(−17) 10(−12) 21(−6) 30(−1) 36(2) 41(5) 38(3) 31(−1) 22(−6) 14(−10) 0(−18) 20(-7) Միջին ջերմաստիճանըդյույմ (մմ) 2.6(66.0) 1.9(48.3) 1.6(40.6) 1.4(35.6) 1.9(48.3) 1.8(45.7) 1.3(33.0) 1.3(33.0) 1.5(38.1) 1.3(33.0) 2.3(58.4) 2.5(63.5) 21.4(543.6) Աղբյուր։

 Բնակչություն 

Ըստ 2001 թվականի հուլիսի 1-ի ԱՄՆ մարդահամարի բյուրոյի նահանգը ունի 568,158 բնակչություն և համեմատած 2010 թվականի մարդահամարի բնակչությունը աճել է 0.8%-ով:en:United States Census Bureau։ 2004 թվականի տվյալներով նահանգի բնակչության 2.2%-ը (11 հազար մարդ) ծնվել է ԱՄՆ-ի տարածքից դուրս։ Բնակչության խտությունը կազմում է ընդամենը 2.6 մարդ 1 կմ  քառակուսու վրա (երկրորդ ամենափոքր ցուցանիշն է Ալյասկայում)։ 2000 թվականի տվյալներով նահանգը ունի հետևեյալ ռասայական կազմը.
 սպիտակամորթներ (96.19%), 
 աֆրոամերիկացիներ (1.01%),
 բնիկ ամերիկացիներ (3.06%), 
 ասիացիներ (0.84%), 
 օվկիանիացիներ (0.13%):

Սպիտակամորթները բաժանված են հետևյալ կերպ` գերմանացիներ անգլիացիներ, իռլանդացիներ, նորվեգացիներ և շվեդացիներ։

 Տնտեսություն 
Վայոմինգը հարուստ է օգտակար հանածոներով  (նավթ, բնական գազ, ածուխ, ուրան և աշխարհում խոշորագույն բնական սոդայի պաշարներ), և հանքաարդյունաբերությունը ավանդաբար գերակշռող դիրք է ունեցել նահանգի տնտեսության մեջ։ Նավթի արդյունահանումը սկսվել է 1890-ական թվականներից։ Ուրանի պաշարներ հայտնաբերվել են 1918 թվականին, սակայն արդյունահանումը ակտիվորեն սկսել է զարգանալ 1950 թվականից։ Նահանգում հիմնականում եկամտի աղբյուր է հանդիսանում զբոսաշրջությունը։ Նահանգի գլխավոր տեսարժան վայրերն են Ելոուսթոուն (ազգային պարկ)ը,  Դևիլզ Թաուերը և Գրանդ Թեթոն ազգային պարկը։

 Պատկերասրահ 

 Ընտրությունների արդյունքների գրանցման ցուցակ 
Ընտրությունների արդյունքը մայիսի 1-ի դրությամբ, 2017

! Կուսակցություն  Գրանցված քվեարկողներ  Տոկոսը Հանրապետական  176,355  67.18%  Դեմոկրատական  47,108  17.94%{{Կուսակցություն|Անկախ (ԱՄՆ)
 Ոչ կուսակցական  35,745  13.62% Լիբերտորական կուսակցություն  2,386  0.91% Սահմանադրական կուսակցություն  793  0.30% Այլ  137  0.05% Ընդհանուր քվեարկողներ  262,524  100.00%

 Ընտրությունների արդյունքները Վարչաշրջաններում 
Հանրապետականներն ունեն ձայների մեծամասնություն Ալբանիայում և Տետոնում, որտեղ նրանք ունեն ընտրողների մեծ ցուցակ։
 Հանրապետական Դեմոկրատական Անկուսակցական Լիբերտորական Սահմանադրական Այլ մանրամասն Ընդամենը Շրջան Ընտրողներ % Ընտրողներ % Ընտրողներ % Ընտրողներ % Ընտրողներ % Ընտրողներ % Ընտրողներ % ԸնտրողներԱլբանիա7,86245.38%5,54131.98%3,58520.69%2981.72%390.23%10.00%2,32113.40%17,326Բիգ Հորն4,59782.84%4518.13%4327.79%290.52%400.72%00.00%4,14674.71%5,549Քեմբել15,45882.90%1,0735.75%1,8519.93%1861.00%510.27%270.14%14,38577.15%18,646Գարբոն4,11862.36%1,33620.23%1,06416.11%721.09%130.20%10.02%2,78242.13%6,604Կոնվերս5,49981.45%5658.37%6309.33%300.44%240.36%30.04%4,93473.08%6,751Քրոք3,39486.38%2275.78%2706.87%180.46%200.51%00.00%3,16780.60%3,929Ֆրեմոնթ11,54666.16%3,51620.15%2,18712.53%1480.85%510.29%30.02%8,03046.01%17,451Գուշեն4,47274.45%86714.43%61410.22%360.60%180.30%00.00%3,60560.02%6,007Հոթ Սփրինգս2,09578.41%31111.64%2449.13%140.52%80.30%00.00%1,78466.77%2,672Ջոնսոն3,85784.07%3196.95%3768.20%230.50%130.28%00.00%3,53877.12%4,588Լարամիե25,32560.35%9,72823.18%6,42115.30%3470.83%990.24%450.11%15,59737.17%41,965Լինքոլն6,95776.01%8749.55%1,21713.30%750.82%270.29%30.03%6,08366.46%9,153Նատրոնա22,80067.23%5,63016.60%4,97314.66%3631.07%1450.43%00.00%17,17050.63%33,911Նիոբրարա1,19988.81%735.41%715.26%40.30%30.22%00.00%1,12683.40%1,350Պարկ12,13377.82%1,4959.59%1,80811.60%1090.70%460.03%10.01%10,63868.23%15,592Պլատե3,38472.62%70715.17%49210.56%450.97%320.69%00.00%2,67757.45%4,660Շերիդան10,59370.76%2,30015.36%1,89112.63%1250.83%270.18%350.23%8,29355.40%14,971Սաբլիթ3,71782.25%3938.70%3818.43%240.53%60.13%10.02%3,32473.55%4,519Սվիթվեթեր9,80456.22%4,89428.06%2,48514.25%1981.14%560.32%20.01%4,91028.16%17,439Տետոն5,10238.90%4,84136.91%3,04823.24%1110.85%110.08%40.03%2611.99%13,117Ուինտա6,27371.94%1,26414.50%1,05012.04%830.95%400.46%100.11%5,00957.44%8,720Վաշակի3,15879.47%43510.95%3428.61%270.68%120.30%00.00%2,72368.52%3,974Վեստոն3,01583.06%2687.38%3138.62%210.58%120.33%10.03%2,83775.68%3,630Պետությունում ընդամենը176,35567.18%47,10817.94%35,74513.62%2,3860.91%7930.30%1370.05%129,24749.24%262,524

1100px

 Ծանոթագրություններ 

 Արտաքին հղումներ 
 Wyoming.gov – Պաշտոնական կայք

Կատեգորիա:ԱՄՆ-ի նահանգներ
Կատեգորիա:Վայոմինգ