Eleksyon prezidansyèl ayisyèn an 1859

Eleksyon prezidansyèl ayisyen 1859''' fèt sou 22 janvye 1859. Eleksyon endirèk sa a te fèt pou chwazi Prezidan Repiblik Ayiti apre tonbe rejim anperyal Faustin Soulouque a. Eleksyon sa a, òganize pa Palman an, make yon tranzisyon pou yon rejim repibliken e ouvri yon nouvo epòk politik anba prezidans Fabre Geffrard.

 Konteks istorik 
Nan mwa desanm 1858, yon revolisyon, ki te dirije pa Fabre Geffrard, yon jeneral ki te ansyen patizan Soulouque, te eklate nan sid peyi a. Revolisyon sa a mete fen nan Dezyèm Anpi Ayisyen an, ke Faustin Soulouque te pwoklame nan 1849. Rejim otoritè Soulouque a, ki te make pa anbisyon anperyal li ak feblès administratif li, te pwovoke gwo mekontantman, sitou nan mitan elit lavil yo ak komèsan yo.

Apre Soulouque te destitue nan mwa janvye 1859, Geffrard te mete sou pye yon gouvènman pwovizwa epi li te pwoklame yon nouvo konstitisyon repibliken, ki te retabli prensip demokratik yo epi limite manda prezidansyèl la a senk ane, ak posiblite pou renouvle li. Nan kontèks refòm politik sa a, eleksyon prezidansyèl janvye 1859 te òganize pou bay pouvwa nouvo chèf leta a lejitimite.

 Sistèm elektoral 
Eleksyon prezidansyèl 1859 lan te fèt nan yon vòt endirèk, dapre dispozisyon konstitisyonèl ke Geffrard te mete sou pye. Prezidan an te eli pa yon asanble palmantè ki te gen ladan :

 21 senatè ;
 58 manm Chanm Depite yo.

Konsa, yon total 79 gwo elektè te gen dwa vote pou chwazi nouvo prezidan Repiblik la.

 Rezilta yo 
Fabre Geffrard te ranpòte eleksyon an ak yon gwo majorite, kote li te jwenn 74 vòt sou 79. Viktwa sa a te reflete wòl santral li nan tonbe Faustin Soulouque ak kontwòl li sou gouvènman pwovizwa a.

Malgre dominasyon politik Geffrard, plizyè figi politik te kandida kont li, menm si yo pat gen vrè espwa pou yo te ranpòte eleksyon an. Pami kandida sa yo, nou jwenn :

 Nicolas Léger, yon avoka ak politisyen ki te defann libète piblik yo (2 vòt) ;
 Hilaire-Jean Pierre, prezidan Sena a (1 vòt) 

Pandan vòt la, de palmantè te abstène epi yo pa t vote pou okenn nan kandida yo pwopoze yo.
+KandidaPati politikVòt%Fabre GeffrardOkenn7493,67Nicolas LégerOkenn22,53Hilaire-Jean PierreOkenn11,26Abtansyon22,53Total79100

 Konsekans yo 
Viktwa Fabre Geffrard te inogire yon peryòd gwo refòm. Gouvènman li an te konsantre sou:

 Ankouraje edikasyon ak modènize enstitisyon piblik yo.
 Retabli disiplin nan lame a epi ranfòse eta santral la.
 Ankouraje echanj ekonomik, sitou ak gwo pouvwa etranje yo.

Sepandan, Geffrard te fè fas ak gwo defi tankou enstabilite politik ki t ap kontinye ak tansyon sosyal yo.

 Referans 

 Lyen deyò 

Kategori:Politik
Kategori:Eleksyon prezidansyèl ayisyèn