Kharayeb (Sidon)

Kharayeb ( arabe : se yon vil istorik nan distri Sidon nan Gouvènò Sid la, Liban. Vil la se 77 km (   nan sid Beirut, epi li sitiye nan yon altitid mwayèn nan 190 m (   anwo nivo lanmè. Vil la gen yon eritaj istorik rich, ak fouyman akeyolojik revele yon istwa koloni konplèks ki soti nan pre-istwa nan peryòd Otoman an. Orijin yo nan Kharayeb dat tounen an patikilye nan peryòd Pèsik la (539-330 av. J.-K.), yon tan kote li te jwe yon wòl santral nan peyizaj agrikòl ak ekonomik nan rejyon an, abouti ak konstriksyon tanp Fenisyen li yo alantou VIe syèk av. J.-K.
 Istwa 
Fouyman akeyolojik nan ak alantou Kharayeb te revele yon jaden flè konplèks ki kouvri diferan peryòd kwonolojik, soti nan pre-istwa epòk Otoman an (1516-1918). Rejyon Kharayeb te abite depi Paleolitik Mwayen an, jan anpil zouti flint montre l  . Premye siy itilizasyon agrikòl pandan peryòd istorik yo soti nan sit Jemjim toupre Kharayeb, kote yo te dekouvri yon stèl laj fè an reta .  Fouyman yo te dekouvwi tou yon koloni riral ki gen yon sistèm konplèks sitèn ki soti nan laj fè a ak rès veso fayans ki endike okipasyon ki soti nan dezyèm milenè av. J.-K. 

Pandan peryòd Achemenid la (539–330 av.J-K), Fenisi te pwospere ekonomikman ak popilasyon vil kotyè yo te ogmante, sa ki te nesesè pou optimize resous nan teritwa respektif yo.  Politik Pès la pou ankouraje agrikilti entansif nan zòn irigasyon yo te sipòte devlopman sa a plis. Sizistans Tyr te asire pa etablisman ansyen sant agrikòl riral yo, ki te pwolonje soti nan kòt la nan sid Palestine. Zòn riral sa yo, sitou sa ki toupre rivyè yo, te jwe yon wòl enpòtan nan ekonomi Tir la e yo te temwen aparisyon yon seri koloni ki te planifye.      Se nan kontèks òganizasyon teritoryal sa a ke ekspansyon vil Kharayeb la te fèt, e konstriksyon tanp Fenisyen li a te kòmanse alantou 6yèm syèk anvan epòk nou an.  
vignette|Figurin ki soti nan Peryòd Hellenistic (330-31 BC) pa Kharayeb ak Tir, prezante yon enfliyans grèk, nan yon fenèt nan Rafic Hariri Ayewopò Entènasyonal Beyrouth
Modèn vil Kharayeb la depi nan mitan 19yèm syèk la, lè li ak anviwonman li te fè pati Nasif Al-Asaad, yon rezidan Zrarieh. Pou rezon ki te ka ekonomik oswa ki gen rapò ak sistèm feyodal nan epòk la, pwopriyetè Kharayeb te transfere nan fanmi Qaddura enpòtan nan Sidon. Dapre kont lokal yo, yon rankont te fèt ant fanmi Al-Asaad ak Qaddura an 1885, nan yon zòn ke yo rele jodi a Dahr Al-Awamid (afleman kolòn yo).  Apre lanmò patriyach fanmi "Qadura Agha" a, yo te pase pwopriyete a bay twa pitit gason l 'yo: Raf'at, Bahjat ak Muhtaram. Chak nan yo te abite nan vilaj la, ak fanmi ki soti nan zòn vwazen yo te kòmanse rete la.  An 1925, pandan mandat franse nan peyi Liban, fanmi Qadura te kòmanse vann simityè tè bay rezidan vilaj yo. Fanmi ki byen acha yo te achte tè, alòske fanmi ki pi byen yo te rasanble resous yo pou yo achte tè. 
Modèn vil Kharayeb la tounen nan mitan 19yèm syèk la, lè li ak anviwònman li yo te fè pati Nasif Al-Asaad, yon rezidan nan Zrarieh . Pou rezon ki te ka ekonomik oswa ki gen rapò ak sistèm feyodal nan epòk la, pwopriyetè Kharayeb te transfere nan fanmi Qaddura enpòtan nan Sidon . Dapre kont lokal yo, yon reyinyon te fèt ant fanmi Al-Asaad ak Qaddura an 1885, nan yon zòn ke yo rele jodi a Dahr Al-Awamid (affleurement de kolòn yo).  Apre lanmò patriyach fanmi an " Qadura Agha », yo te pase pwopriyete a bay twa pitit gason l yo : Raf'at, Bahjat ak Muhtaram. Yo chak te abite nan vilaj la, e fanmi ki soti nan zòn vwazen yo te kòmanse rete la.  An 1925, pandan manda franse a nan peyi Liban, fanmi Qadura te kòmanse vann simityè tè bay rezidan vilaj yo. Fanmi ki byen acha yo te achte tè, alòske fanmi ki pi byen yo te rasanble resous yo pou yo achte tè. 

 Jewografi 
Kharayeb se nan distri Sidon, Gouvènò Sid . Li gen 77 km (   nan sid kapital Beyrout, nan nò rivyè Leontes . Li pwolonje sou yon zòn nan 6,44 kilomèt kare (   epi li sitiye nan yon altitid mwayèn 190 m (   anwo nivo lanmè .  Li fè fas ak nò pa vil Adloun ak Kouthariyet Al-Riz . Sou bò solèy leve a, li gen fontyè ak vil Arzai ak Zrarieh, pandan y ap Leontes yo trase limit sid li yo. Lanmè Mediterane a bay manti nan lwès la. 
 Demografi 
Te gen anviwon 9,000 moun nan 2006 ak popilasyon an se majorite chiit .  Fanmi rezidan yo se Akkoush, Dihini, Darr, Hammoud, Farkouh, Hayek, Hammadah, Zein, Bilal, Ezzeddin, Khalil, Tabbal, Hamdan, Shuman, Sharqaoui, Sbeity, Khalifa, Marwa, Kujuk, Ghazi, Saghir, Saab, Shour, Hraybi, Arrajah, Wehbi, Hijazi, Khalili, Jezzini, Al-Asaad, Saleh, hal, Ismail, Al-Hajj, Haydar, Hani, Akhdar, Raad, Musa, Al-Faris, Hamdoun, Jawad, Hurani, Nasrallah, Ghoul, Ar-Rayes, Al-Hajj Mohammad, Al-Ali, Ahmed, Hussein, Kassirah, Kassem, Nasser. 
 Moniman kiltirèl yo 
Vil la se pi popilè pou tanp Fenisyen li yo ak trezò li yo nan dè milye de figurine votif fayans, ki te ede fè limyè sou pratik kiltirèl ak relijye nan popilasyon lokal Fenisyen nan zòn riral yo pandan fen Laj fè a, peryòd Pèsik ak Hellenistic.

 Referans 

Kategori:Distri Sidon