Wysokosć nad mórskej hładźinu

Wysokosće nad přerěznej mórskej hładźinu słuža k podaću wysokosćow geografiskich objektow, předewšěm wysokosćow zemskeje powjeršiny (krajina, twarjenja, wobchadne puće). Nulowy niwow so při tym z pomocu přerězneje mórskeje hładźiny definuje.

Mórska hładźina jako poćahowa wysokosć
Jasne poćahi k rjadowanju wysokosćow su na přikład při kraje přesahowacym twarje kanalow, wódnych pućow, dróhow, tunlow abo mostow wažne. Z pomocu geodezije móža tute na milimeter definowane być. Wotwisnje wot kraja abo tež wot konkretneho pada nałožowanja so wšelake metody wobličenja wysokosćow a wšelake poćahowe wysokosće wužiwaja. Někotre systemy maja při tym jenož regionalny wuznam (na přikład helgolandska nulaUntersuchungen zur Ermittlung von hydrologischen Bemessungsgrößen mit Verfahren der instationären Extremwertstatistik) abo poćahuja so kaž wienska nula na, wot rěčneho pegela wotwodźene wysokosće. We 18. a 19. lětstotku so konkretna wysokostna definicija zwjetša na cyły statny teritorij rozšěri. Dźensa so spyta tute definicije w přiběracym měrje zjednotnić – w Europje na přikład w European Vertical Reference System (EVRS).

Za poćahowe wysokosće krajoweho wuměrnistwa so husto definowany přerězk pobrjóžneho pegela abo dypk geodetiskeho datuma w nutru kraja jako nulowy dypk wobkedźbuje. Wažny přikład za tajku wysokostnu definiciju w Europje je wysokosć Amsterdamskeho pegela, kotryž so 1684 zawjedźe. Z postajenjom nuloweho dypka systema poćahoweje wysokosće su daty wysokosćow wot chabłanja mórskeje hładźinje njewotwisne. Na wotwisnosć wot stawa wody dopomni jenož hišće słowo pegel w pomjenowanju. Přikład za referencowy dypk w nutru kraja je něhdyši němski normalny wysokostny dypk z lěta 1879 w Berlinje.

Hamtski wysokostny system w Němskej
W Němskej wužiwany system poćahoweje wysokosće so w poslednich lětach husćišo z pomocu geometriskeje niwelacije postaješe. Wysokosće poćahuja so na Amsterdamski pegel a so jako wysokosće nad normalnej wysokostnej nulu pomjenuja.

Wotkaz
 Rozjasnjenje systemow poćahowych wysokosćow

Žórła

Kategorija:Geografiske zapřijeće