Nowa Wjes/Sprjewja

Nowa Wjes/Sprjewja ( Neudorf/Spree) je hornjołužiska holanska wjes  w samym wuchodźe Budyskeho wokrjesa, kotraž słuša wot lěta 2013 k Malešanskej gmejnje.

Na južnym spočatku Noweje Wsy steji papjercowa fabrika, tak mjenowany „Sprjewiny młyn“.

 Geografija 
Nowa Wjes leži 17 kilometrow sewjerowuchodnje Budyšina wosrjedź hornjołužiskeje hole na prawym boku Sprjewje, kotraž ma we wokolinje wsy wjele starych promjenjow. Wjesne hona, na kotrychž leži tež wjesny dźěl Wotpočink, maja přestrjeń wot 6,89 km².

Susodnej wsy stej Połpica w juhu a Lěskej w sewjerozapadźe.

 Stawizny 
Wjes naspomni so k prěnjemu razej hakle w lěće 1545 jako Klein Neundorff a słuša tuž k młódšim sydlišćam Budyskeho wokrjesa, na čož pokazuje tež wjesne mjeno. Hakle regulowanje Sprjewje zmóžni wobsydlenje tuteje prjedy chětro bahnojteje kónčiny. Spočatk 18. lětstotka bě Nowa Wjes we wobsydstwje Lichańskeho ryćerkubła.

Šula bu w lěće 1832 natwarjena. Wot lěta 1872 předźěła Nowowjesnjanski Sprjewiny młyn syćiznu za produkciju papjery.

Po Wienskim kongresu lěta 1815 přińdźe cyły sewjer Hornjeje Łužicy k Pruskej, Nowa Wjes a Wotpočink wostaštej pak sakskej. Hranica běžeše hač do lěta 1945 podłu Sprjewje sewjerozapadnje wsy.

W Nowowjesnjanskej šuli rěčeše so hač do 1930tych lět serbsce. Posledni serbski wučer woteńdźe w lěće 1935 a přistajeny bu Němc. Starši protestowachu z listami pola kultusoweho ministerstwa a žadachu sej serbskeho wučerja, njedóstachu pak ani wotmołwu.Edmund Pjech: Wuskutki nacionalsocializma na serbske šulstwo w Sakskej. W Rozhledźe 2/53 [2003], str. 57

 Wobydlerstwo 
 Podaća po cencusu 2011; staw: 9.5.2011Statistiski krajny zarjad Sakskeje: gmejna Malešecy   Nowa Wjes  gmejna ličba wobydlerjow  163  5033 ličba domjacnosćow  66  2066 wosoby na domjacnosć  2,5  2,4 swójby  54  1588 bydlenske twarjenja  56  1638 bydlenska přestrjeń na wosobu (m²)  39,1  41,2 přerězna staroba w lětach  47,7  45,1 kwocient młodostnycha  30  25 kwocient starychb  47  33 podźěl prózdne stejacych bydlenjow  1,5 %  5,7 % a: poměr ličby wosobow pod 18 lětami k 100 wosobam mjez 18 a 65b: poměr ličby wosobow nad 65 lětami k 100 wosobam mjez 18 a 65

Po Arnošta Mukowej statistice měješe Nowa Wjes we 1880tych lětach 182 wobydlerjow, mjez nimi 172 Serbow (95 %) a 10 Němcow. Arnošt Černik zwěsći 1956 serbskorěčny podźěl wobydlerstwa wot jenož hišće 37,3 %.

W lěće 1925 bě mjez nětko hižo 285 wobydlerjemi 273 ewangelskich a 10 katolskich. Ewangelscy wěriwi přisłušeja znajmjeńša ze 17. lětstotka Klukšanskej wosadźe.

 Wosobiny 
 Jan Dwórnik (1871–1928), sobuzałožer Domowiny, Łužiskeje ludoweje strony a Łužiskeho burskeho zwjazka; rodźeny w Nowej Wsy
 Jan Awgust Pohonč (1841–1909), wučer, přistajeny, spisaćel; rodźeny w Nowej Wsy

 Žórła 



 Wotkazaj 



Kategorija:Sydlišćo w Budyskim wokrjesu
Kategorija:Sydlišćo w Hornjej Łužicy
Kategorija:Malešecy
Kategorija:Sydlišćo w serbskim sydlenskim rumje
Kategorija:Sydlišćo při Sprjewi
Kategorija:Prěnje naspomnjenje 1545
Kategorija:Něhdyša gmejna (Wokrjes Budyšin)
Kategorija:Rozpušćenje gmejny 1994