Łomsk (Njeswačidło)

Łomsk ( Lomske) je mała wjeska  w hornjołužiskim wokrjesu Budyšin. Słuša k Njeswačanskej gmejnje a leži 168 metrow nad mórskej hładźinu. Hač do lěta 1936 běše samostatna gmejna z wjesnym dźělom Liša Hora.

mini|center|upright=1.8|Napohlad wjeski z juhozapada

Susodne wjeski su Njeswačidło na wuchodźe, Nowe Bóšicy a Wětrow (gmejna Bóšicy) na juhu a Liša Hora na zapadźe.

 Stawizny 
mini|Pomnik za Stanisława Błażejczuka pola Łomska
W holi sewjerozapadnje Łomska, na městnje, kotrež runje tak Łomsk rěka, nadeńdźe so někak 30 rowow z bronzoweje doby. Dźensniša wjeska – po sydlišćowej formje kulowc – naspomni so pak prěni raz hakle w lěće 1511 jako Lombschitz, pozdźišo hač susodne wsy. Sydom lět po tym mjenuje so wěsty Lumpschk jako knježe sydło. Mjeno pochadźa wot staroserbskeho słowa łom za swětlinu w holi abo powšitkownje za městno, hdźež žane štomy njesteja.

Hač do lěta 1841 steješe wjeska pod knjejstwom Njeswačanskeho kubła, kotrež měješe tule sčasami wudwór. Potom tworještej Łomska a Liša Hora samostatnu wjesnu gmejnu, doniž njebuštej w lěće 1936 do Njeswačidła zagmejnowanej.

Dnja 25. apryla 1942 zamordowachu nacionalsocialisća při křižowanišću w lěsu sewjernje Łomska pólskeho nućenca Stanisława Błażejczuka. 2018 bu jemu wopomnjenski kamjeń stajeny.Trudla Malinkowa: Row w serbskej holi / Das Grab in der Heide / Grób w łużyckiej kniei. Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšin 2018.

 Wobydlerstwo a rěč 
W lěće 1884 měješe wjes po Mukowej statistice 72 wobydlerjow, z nich 71 Serbow (99 %). 1925 bě wot cyłkownje 61 wobydlerjow 51 ewangelskich, kiž přisłušachu Njeswačanskej wosadźe.

Po ludličenju w lěće 2011 bydlachu we wsy 18 wobydlerjow w přerěznej starobje wot 56,3 lět (Sakska: 46,4).Wuslědki ludličenja 2011 za Njeswačidło (pdf) Tuž bě Łomsčanske wobydlerstwo najstarše w Njeswačanskej gmejnje.

 Pomniki 
Jako kulturnej pomnikaj škitanej stej kamjentnej pućnikaj z 19. lětstotka před chěžkomaj Łomsk čo. 8 a čo. 9.

 Žórła 


 Wotkaz 

Kategorija:Sydlišćo w Budyskim wokrjesu
Kategorija:Sydlišćo w Hornjej Łužicy
Kategorija:Njeswačidło
Kategorija:Sydlišćo w serbskim sydlenskim rumje
Kategorija:Prěnje naspomnjenje 1511
Kategorija:Něhdyša gmejna (Wokrjes Budyšin)
Kategorija:Rozpušćenje gmejny 1936