Petunija

Petunija (Petunia) je ród ze swójby wrónidłowych rostlinow (Solanaceae).

 Wědomostne mjeno 
Wědomostne mjeno pochadźa z francoskeho słowa zesrjedź 16. lětstotka petun, kotrež pochadźa přez portugalske słowo petum z tupiskeho petyma a guaraniskeho petỹDr. Wolf Lustig: Kauderwelsch 34, Guarani für Paraguay, ISBN 3-89416-299-6, strona 154, hesło petỹ „Tabak“ „tobak“.

 Wopis 
Družiny su zelišćowe rostliny. Ćmowozelene łopjena su cyłokromne a kosmate. Kćenja maja formu trubki a móžeja běłe, wioletne, čerwjene, módre, róžojta abo pisane być.

 Systematika 
 Zwonka systematika 
Ród Petunia bu znutřka systematiki wrónidłowych rostlinow klasisce do tribusa Nicotianeae a tam do subtribusa Nicotianinae zarjadowany.Armando T. Hunziker: The Genera of Solanaceae. A.R.G. Gantner Verlag K.G., Ruggell, Liechtenstein 2001. ISBN 3-904144-77-4. Molekularbiologiske přepytowanja pak pokazuja, zo Petunia njemóže so z rodom tobak (Nicotiana) do zhromadnej kladźe zarjadować. W systematice swójby po Richard Olmstead z lěta 2007 so ród hromadźe z Bouchetia, Brunfelsia, Calibrachoa, Fabiana, Hunzikeria, Leptoglossis, Nierembergia a Plowmania do jako Petunieae mjenowaneje klady zarjaduja.Richard G. Olmstead und Lynn Bohs: A Summary of Molecular Systematic Research in Solanaceae: 1982-2006. In: D.M. Spooner et al. (Hrsg.): Solanaceae VI: Genomics Meets Biodiversity, ISHS Acta Horticulturae 745, Juni 2007. ISBN 978-90-6605-427-1. 

Za dołhim času bu ród Calibrachoa tohorunja k Petunia liči. Dla přepytowanjow  přiwuzniskich poměrow mjez woběmaj rodomaj z morfologiskimi a molekularbiologiskimi metodami su zwěsćowali, zo wobaj rodaj stej monofyletiskej a rozdźělenje roda je tohodla woprawnjane.Hitoshi Watanabe et al: Three Groups of Species in Petunia sensu Jussieu (Solanaceae) inferred from the intact seed morphology. In: American Journal of Botany, Band 86, Nummer 2, 1999, S. 302–305.Claudia dos Reis, Maria das Graças Sajo und João Renato Stehmann: Leaf Structure and Taxonomy of Petunua and Calibrachoa (Solanaceae). In: Brazilian Archives of Biology and Technology, Band 45, Nummer 1, März 2002, S. 59–66.Toshio Ando et al.: Phylogenetic Analysis of Petunia sensu Jussieu (Solanaceae) using Chloroplast DNA RFLP. In: Annals of Botany, Band 96, 2005, S. 289–297. 

 Znutřkowna systematika 
Znutřka roda Petunia so tón čas 14 družinow připóznaJoão Renato Stehmann et al.: The Genus Petunia. W: T. Gerats und J. Strommer (Hrsg.): Petunia − Evolutionary, Developmental and Physiological Genetics, Springer Verlag, 2009, S. 1–28, ISBN 978-0-387-84795-5.:

 Petunia altiplana T.Ando & Hashim.
 :de:Weißblütige Petunie (Petunia axillaris (Lam.) Britton, Sterns & Poggenb.)
 Petunia axillaris subsp. axillaris
 Petunia axillaris subsp. parodii (Steere) Cabrera
 Petunia axillaris subsp. subandina T.Ando
 Petunia bajeensis T.Ando & Hashim.
 Petunia bonjardinensis T.Ando & Hashim.
 Petunia exserta Stehmann
 Petunia inflata R.E.Fr.
 Wioletna petunija :de:Violette Petunie (Petunia integrifolia (Hook.) Schinz & Thell.)
 Petunia integrifolia subsp. integrifolia
 Petunia integrifolia subsp.  depauperata R.E.Fr.
 Petunia interior T.Ando & Hashim.
 Petunia mantiqueirensis T.Ando & Hashim.
 Petunia occidentalis R.E.Fr.
 Petunia reitzii L.B.Sm. & Downs
 Petunia saxicola L.B.Sm. & Downs
 Petunia scheideana L.B.Sm. & Downs
 Petunia secreta Stehmann & Semir

Molekularbiologiske přepytowanja znutřka roda su přinjesli, zo Petunia axillaris ze wšěmi třomi poddružinami, Petunia exserta a Petunia occidentalis hromadźe monofyletisku skupinu wutworja, kotrymž wostatne družiny roda napřećo steja.

Sćěhowace družiny buchu po morfologiskich přiznamjenjach rodźe Calibrachoa přirjadowane, ale pak hišće po prawidłach  biologiskeje nomenklatury do tutoho roda njepřisunjene:

 Petunia alpicola L.B.Sm. & Downs
 Petunia helianthemoides Sendtn.
 Petunia kleinii L.B.Sm. & Downs
 Petunia ledifolia Sendtn.
 Petunia pubescens (Spreng.) R.E.Fr.
 Petunia variablis R.E.Fr.

 Wustupowanje 
Wšě družiny su w měrnej hač subtropiskej Južnej Americe domjace. Wone wustupuja w Brazilske, Uruguayju, Argentinskej, Paraguayju a Boliwiskej. Najwjetše rozšěrjenje wobsedźi Petunia axillaris, kotraž so w južnym Rio Grande do Sul, w Uruguayju, sewjernej połojcy Argentinskeje, srjedźišću Paraguayja a w juhu Boliwiskeje namaka.Sumei Chen et al.: Phylogenetic analysis of the genus Petunia (Solanaceae) based on the sequence of the Hf1 gene. In: Journal of Plant Research, Band 120, Nummer 3, Mai 2007, S. 385–397. 

Wulka ličba družinow je w Brazilskej endemiska: Petunia mantiqueirensis w južnym Minas Gerais, Petunia scheideana, Petunia reitzii a Petunia saxicola w Santa Catarina, Petunia altiplana a Petunia bonjardiensis we wysočinje wot Santa Catarina a napřećiwnych kónčinach w Rio Grande do Sul, Petunia littoralis a Petunia integrifolia subsp. depauperata we wuchodnych pobrjóžnymaj kónčinomaj Santa Catarinas a Rio Grande do Suls, Petunia exserta; Petunia riograndensis a Petunia bajeensis wustupujetej w južnym Rio Grande do Sul. Petunia interior a Petunia guarapuavensis wustupujetej we wysočinje wot Paraná a Santa Catarina, ale tež w sewjerowuchodnej Argentinskej, w Misiones.

Dalša družina, Petunia occidentalis, wustupuje w sewjernej zapadźe Argentinskeje a w juhu Boliwiskeje.

 Nóžki 

 Žórła 
 Botanica, Einjährige und mehrjährige Pflanzen, Über 2000 Pflanzenporträts, ISBN 978-3-8331-4469-1, strona 659 

 Eksterne wotkazy 

Kategorija:Wrónidłowe rostliny
Kategorija:Pyšne rostliny