Rań

Rań ( GroßräschenErnst Eichler: Slawische Ortsnamen zwischen Saale und Neiße (1993), Band 3 "N-S", 1. Auflage, ISBN 3-7420-0780-7) je městačko w Delnjej Łužicy w braniborskim wokrjesu Hornje Błóta-Łužica. Ma něhdźe dźewjeć tysac wobydlerjow. 

mini|left|Cyrkej we Wołobuzu
 Geografija 
Rań leži na juhu Braniborskeje, blisko hranicy ze Sakskej, 110 kilometrow južnje Berlina a 64 kilometrow sewjernje Drježdźan. Leži we wysokosći 115 metrow nad mórskej hładźinu při brjoze z brunicoweje jamy nastateho jězora Ilse. 

 Měšćanske dźěle 
 Bukowka (Großräschen Süd, prjedy Bückgen)
 Kuncowe Sedlišćo (Kunze-Siedlung)
 Großräschen Nord
 Tempowe Sedlišćo (Temposiedlung)
 Waldrand-Siedlung
 Smogorjow (Großräschen Ost, prjedy Schmogro)
 Stare město (prjedy němsce Räschen) 

 Wjesne dźěle 
K Ranjej słušeja:
 Barce (Barzig)Słownik městnych mjenow 
 Dobry Wótšow (Freienhufen, do 1937 Dobristroh)
 Suchy Gózd (Dörrwalde)
 Wołobuz (Allmosen)Wejsne mjenja Dolna Łužyca 
 Wóškow (Woschkow)
 Wórmlag (Wormlage)
 Załuž (Saalhausen)Nimsko-dolnoserbski słownik 

Sydlišća:
 Anhaltska Kolonija (Anhalter Kolonie)
 Bulkojce (Bulldorf)
 Jungojc Młyn (Jungs Mühle)
 Wutwaŕki (Die Ausbauten)
 Nossedil
 Nowa Bukowka (Neu-Bückgen)
 Šaparic Młyn (Schäfers Mühle)
 Šosejaŕnja (Chausseehaus)
 Wutwaŕ (Ausbau)

 Stawizny 
mini|Powětrowy wobraz Ranja z lěta 2005
Wjeska naspomni so prěni raz pisomnje w lěće 1370 jako Redschin magnum et parvum, potajkim „Wulki a Mały Rań“, při čimž je serbski nawsowc Rańk starša z wobeju wsow. Ernst Eichler a Hans Walther wotwodźujetaj wjesne mjeno wot Rěčina, potajkim „wjes při rěčce“.Ernst Eichler, Hans Walther: Ortsnamenbuch der Oberlausitz. Akademie-Verlag, Berlin 1975. Hač do zjednoćenja wobeju wsow w lěće 1925 bě Rańk stajnje wjetša hač Rań. Do industrializacije rěčeše so we woběmaj wsomaj zwjetša serbsce. Jako buchu serbske kemše w Rańskej cyrkwi w lěće 1868 wotstronjene, bě hišće połojca wosadnych serbskorěčna.Arnošt Muka: Pućowanja po Serbach. Nakład Domowiny, Budyšin 1957, str. 63.

Přez rozmach brunicoweje industrije kónc 19. lětstotka přińdźechu mnozy připućowarjo z druhich dźělow Němskeje, ale tež z Čech a Pólskeje do Ranja a přeměnichu tamnišu etnisku strukturu razantnje, tak zo so serbšćina dźeń a bóle ze wšědneho dnja zhubjowaše. Ličba wobydlerstwa stupaše wot 486 w lěće 1875 přez 1192 w lěće 1890 na hižo 6093 w lěće 1910.

W lěće 1965 dósta z mjeztym nad 12.000 wobydlerjemi najwjetša wjes NDR měšćanske prawa.

 Wobydlerstwo 
Po Mukowej Statistice Łužiskich Serbow běše srjedź 1880tych lět wot cyłkownje 290 wobydlerjow hišće 220 serbskorěčnych (76 %). Rań běše tehdy – do zahajenja brunicoweje industrije w tutej kónčinje – hišće poměrnje mała holanska wjes při zapadnej kromje serbskorěčneho ruma.

 Žórła 

 Wotkazy 

 Oficialne stronki (němsce)

Kategorija:Rań
Kategorija:Město w Braniborskej
Kategorija:Sydlišćo w Delnjej Łužicy
Kategorija:Sydlišćo we wokrjesu Hornje Błóta-Łužica
Kategorija:Prěnje naspomnjenje 1370