Hornjoserbske předmjena

Hornjoserbske předmjena su předmjena, kotrež so w hornjoserbskim kulturowym kruhu wužiwaja. Tuž njejsu wone, porno germanskim abo słowjanskim mjenam, w prěnim rjedźe linguistisce, ale kulturnje definowane.<small><ref>Vergleiche die entsprechende Handhabung in Abhandlungen zu Vornamen anderer Kulturräume, etwa den ostfriesischen Vornamen in 
Irma Raveling, Die ostfriesischen Vornamen: Herkunft, Bedeutung und Verbreitung, 3., neugestaltete Auflage, Aurich: Verlag Ostfriesische Landschaft, 1988, ISBN 3-925365-27-3,
abo němskim mjenam w 
Wikipedia, Anthroponymie # Personennamen des deutschen Kulturraums, (Zugriff: 28. oktobra 2008).</ref></small> Dla wšelakorych wonkownych wliwow, kotrymž hornjoserbska kultura podleži, je tež wobstatk na mjenach wšelakory a bohaty na ortografiskich ale tež fonologiskich wariantach.

Přikłady za woblubowane žónske předmjena su:
Bernadet, Borbora, Božena, Dana, Franciska, Hanka, Hańža, Christina, Jana, Jěwa, Katka, Julija, Lejna, Leńka, Lubina, Madlena, Marhata, Marja, Měrana, Pawlina, Rejza, Ruzalka, Sofija, Weronika, Wórša, Zusana
a za muske:
Beno, Bjarnat, Bosćij, Dawid, Feliks, Handrij, Horisław, Jakub, Jan, Jurij, Korla, Klaws, Křesćan, Maćij, Matej, Marko, Měrćin, Michał, Mikławš, Pawoł, Pětr, Radoměr, Roman, Sćěpan, Stanisław, Syman, Tomaš.
 Wobsah:
1 Pochad 
2 Ortografija a deklinacija 
3.1 Ortografija 
3.2 Deklinacija 
4 Přidawk: Lisćina hornjoserbskich předmjenow 
5 Hlej tež 
6 Eksterne wotkazy 
7 Noty 
8 Literatura

 Pochad 
Prěnjotne serbske předmjena běchu bjez wuwzaća zapadosłowjanskeho pochada; tójšto z nich su so hač do dźensnišeho časa wobchowali. Někotre su originarnje serbske. Najznaćiši přikład je Lubina. Druhe, kaž Božena, su daloko rozšěrjene a namakaja so tež w druhich zapadosłowjanskich kulturach.

Pokřesćanšćenje přinjese potom mnóstwo cyrkwinskich mjenow k Serbam. Mjez nimi běchu bibliske mjena kaž Hilža a Mato, ale tež mjena swjatych kaž Weronika a Měrćin.

Přeco wažniša za spožčenje předmjenow bu w běhu časa němska kultura, z kotrejež přewzachu so předmjena germanskeho a njegermanskeho pochada. Přikłady za to su Norbert, Dytar a Helga ale tež Andrea, Diana a Tobias.

Nic naposledk namakaja so tež někotre njeserbske słowjanske mjena kaž Bogna abo Andrej. Móžna přičina za to móhł powšitkowny zajim na słowjanskej kulturje w běhu dopomnjeća na słowjanske korjenje Serbow być.

Dokładne wobmjezowanje mjez žórłami mjenow njeje přeco móžne. Tak je Jadwiga njeserbske słowjanske mjeno germanskeho pochada, mjeztym zo je Marja drje z němčiny přewzate, při čimž je mjeno předewšěm křesćanskich přičin dla woblubowane. Zaso druhe mjena běchu so we wšelakorych formach z rozdźělnych žórłow přewzali, tak zo namakatej so nimo serbskeje formy Jěwa tež němska Eva a pólska (abo serbsko-němska) Ewa, a mjez serbskej Borboru a němskej Barbaru so namaka (tež w čěskim běžna) přechodna forma Barbora.

Dale powjetšeše so serbski mjenowy skład přez diminutiwy. Běchu wone prěnjotnje jenož wotwodźenki z křćenskich mjenow za priwatne wužiće, móžachu so pozdźišo ze samostatnymi křćenskimi mjenami stać. Tak nastaštej na přikład z mjenow Jana a Daniel mjenje Janka a Janika, ale tež Danko. Dalše přikłady toho typa su Leńka, Hańžka abo Marka.

 Ortografija a deklinacija 
 Ortografija 

Wliw rozdźělnych kulturow wuskutkuje so tež na wašnje pisanja.

Někotre wukrajne mjena, kaž Angelique, Bianca abo Solveig ale tež Enrico, Marcel abo René, su so nastupajo prawopis a wurjekowanje njezměnjene přewzate, najskerje nic direktnje z pochadneho kraja, ale z wokołopućom přez němsku kulturu.

Wjele mjenow ma serbske a němske pisanje. Tutej stej často identiskej, rozeznawatej so pak hižo potom, jeli ortografiske wosebitosće dateje rěče wustupuja, kaž na př. serbske diakritiki (č, ě, ł, atd.) abo němske dwójne konsonanty abo wokale (tt, nn, au, ie atd.). Dwójne formy z tajkich přičin mamy na přikład pola Aleksander/Alexander, Andreja/Andrea, Dytmar/Ditmar/Dietmar, Juta/Jutta, Rajnar/Reiner abo Weronika/Veronika. Při někotrych mjenach su tež přechodne formy, tak na př. Klawdija/Clawdija/Claudija/Klaudia/Claudia.

Němske mjena w serbskim pisanju kaž Pawlina su relatiwnje časte, serbske mjena w němskim pisanju kaž Bronislaw porno tomu lědma wustupuja.

Při mjenach, kotrež wobsahuja w němčinje krótke i (wurjekowane kaž serbski y) abo spěwny s (wurjekowane kaž serbski z), móže serbske pisanje pak němskemu pisanju pak wurjekowanju slědować. Tohodla su tule w serbskim pisanju často wjacore formy, kaž na př. Silka a Sylka abo Jósef a Józef.

 Deklinacija 
Prěnjotnje wukónčachu žónske hornjoserbske mjena w zakładnej formje na -a a muske běchu bjezkóncowkowe abo wukónčachu na -o abo -a. Tute mjena so w hornjoserbšćinje kaž wotpowědne substantiwy deklinuja:
→ Měrana, Měrany, Měranje, Měranu, ...
→ Rodźisław, Rodźisława, Rodźisławej, Rodźisława, ...
→ Měrko, Měrka, Měrkej, Měrka, ...
→ Ota, Oty, Oće, Otu, ...

Najnowše formy mjenow, pola kotrychž tute paradigmy hižo njewustupuja, móžeja w ekstremnym padźe njedeklinowane wostać. W normalnym padźe so pak deklinuja, we wěstych padach so za to tróšku přiměrja.

Při žónskich mjenach kaž Andrea, kotrychž zdónk na wokalu skónči, so w deklinaciji -j- zasunjePřirunaj Pawoł Völkel, Timo Meškank: Prawopisny słownik hornjoserbskeje rěče. Hornjoserbsko-němski słownik/Obersorbisch-deutsches Wörterbuch. 5., wobdźěłany a sylnje rozšěrjeny nakład. Budyšin: Ludowe nakładnistwo Domowina, 2005. ISBN 3-7420-1920-1. zapisk „Andrea“, strona 24.:
→ Andrea, Andreje, Andreji, ...
Žónske mjena kaž Katrin, Berbel abo Beatrix, kotrež su w zakładnej formje bjezkóncowkowe, so kaž wotpowědne substantiwy deklinujaPřirunaj Pawoł Völkel, n.mj.m., zapisk „Doris“, strona 96.:
→ Katrin, Katriny, Katrinje, ...
→ Berbel, Berbele, Berbeli, ...
→ Beatrix, Beatrixy, Beatrixy, ...

Při muskich mjenach kaž Wyli, kotrychž zdónk so na wokal skónči, so w deklinaciji -j- zasunjePřirunaj Pawoł Völkel, n.mj.m., zapisk „handy“, strona 139.:
→ Wyli, Wylija, Wylijej, ...

 Přidawk: Lisćina hornjoserbskich předmjenow 

Lisćina hornjoserbskich předmjenow

 Wobsah: 
Žónske předmjena 
Muske předmjena 
Z literariskich a historiskich žórłow 
Žórła	 	

 Žónske předmjena 

   Mjeno <sup>Nastawk wewikisłowniku? </sup> Žórła a/abo znate hornjoserbske nošerki mjenaAgnisa WenzelAleksandra SgBAlena SgBAndreja→ wikisłownik  SgBAna WenzelAnemarija SgBAnerose SgBAnet SgBAneta SgBAntonija SgBBerbel SgBBernadet→ wikisłownik  SgBBetina SgBBjedruška→ wikisłownik  SNBlanka→ wikisłownik  SgBBorbora→ wikisłownik  SgB, VölkelBožena→ wikisłownik  SgB – Božena Nawka-KunyszBrigita SgBCecilija→ wikisłownik  Cecilija NawkecDana→ wikisłownik  SgBDobysława SgBDoroteja→ wikisłownik Doroteja ŠołćinaEdita SgB, VölkelElka SgB – Elka ČernokožewaElwira SgBElžbjeta SgBEwelin SgBFranciska→ wikisłownik  SgBGerša SgB, WenzelGiza SgBGizela SgBGreta WenzelGretka SgBHabeta WenzelHalena→ wikisłownik  SgBHana→ wikisłownik  SgB, Völkel, WenzelHanaliza SgBHanamarja SgB – Hanamarja ŠěrcecHanelora SgBHanka SgB, Völkel – Hanka Fascyna, Hanka Jenčec[→de], Hanka KrawcecHańža→ wikisłownik  SgB, Völkel – Hańža Bjeńšowa, Hańža Budarjowa, Hańža Winarjec-OrsesowaHańžka SgB, VölkelHapula WenzelHelena→ wikisłownik  SgBHerma SgBHermina SgBHerta SgB, Wenzel – Herta WićazecHila WenzelHilža→ wikisłownik  SgB, VölkelHilžka WenzelHilžbjeta VölkelChrista SgB, VölkelChristina→ wikisłownik  SgB, VölkelChrystina SgBIlza WenzelIrena SgBIrina SgBIzolda Izolda GardošowaJadwiga→ wikisłownik  SgBJadźa SgBJana→ wikisłownik  SgBJanet SgBJanka SgBJěwa→ wikisłownik  SgB – Jěwa-Marja Čornakec, Jěwa Wórša LanzynaJozefa SgBJudit→ wikisłownik  SgBJulija→ wikisłownik  SgBJuta→ wikisłownik  SgBKaca WenzelKata SgB, Völkel, Wenzel – Kata MalinkowaKatarina→ wikisłownik  SgB, WenzelKati SgBKatja SgB, VölkelKatka Katka BaierowaKatleń→ wikisłownik  SNKatrin SgBKatyrna VölkelKatyržinka VölkelKlara WenzelKlawdija→ wikisłownik  SgBKonstanca SgBKristina SgBKrysta SgBKuna WenzelLejna SgB – Lejna TheurigowaLenka SgBLeńka→ wikisłownik  SgBLinda→ wikisłownik  SNLubina→ wikisłownik  SgB – Lubina Hajduk-Veljkovićowa, Lubina Holanec-Rawpowa[→de]Lucija SgBLudmiła→ wikisłownik  Swjata LudmiłaLudmila→ wikisłownik  SgB – Ludmila Budarjowa[→de]Lydija→ wikisłownik  RzMadlena SgB, Wenzel – Madlena NasticcynaMadlenka SgB, WenzelMadleńka→ wikisłownik  Madleńka ŠołćicMaja SgB – Maja NagelowaMajka SgB – Majka KowarjecMarhata→ wikisłownik  SgB – Marhata Cyžec-KorjeńkowaMarija SgB, Völkel, WenzelMariš WenzelMarja→ wikisłownik  SgB, Völkel – Marja Grólmusec, Marja Krawcec, Marja Kubašec, Marja Ludwiga Michałkowa, Marja Młynkowa, Marja Simonowa[→de], Jěwa-Marja ČornakecMarjana SgBMarka SgB, Völkel – Marka Maćijowa, Rut-Marka RawpowaMarša WenzelMaruša→ wikisłownik  SgB, WenzelMarta WenzelMěrana→ wikisłownik  SgB – Měrana CušcynaMěrka SgB – Měrka Mětowa, Měrka KozelowaMila SgB – Mila ImišowaMilena SgBMilenka SgBMirijam SgBMječisława→ wikisłownik  SgBMonikaSgB, VölkelMónika→ wikisłownik VölkelOrta WenzelOrtej WenzelPatricija→ wikisłownik  SgBPawlina→ wikisłownik  SgBRejza→ wikisłownik  SgB, VölkelRejzka SgBRela WenzelRelka WenzelRenata SgB, VölkelReta WenzelRodźisława→ wikisłownik  SgBRoswita SgBRozalka SgBRóža→ wikisłownik  SgB, Völkel – Róža DomašcynaRóžamarja SgBRut Rut-Marka RawpowaRuta SgB, VölkelRuzalka→ wikisłownik  SgBSabina→ wikisłownik  SgBSalomeja→ wikisłownik  Salomeja (Jězusowa wučobnica)Sara→ wikisłownik  SgBSilka SgBSilwija SgBSimona SgBSofija<small><small>→ wikisłownik  SgB, Völkel – Sofija NatuškecStefani SgBStefi SgBSusana SgBSybila SgBSylka SgBSylwija→ wikisłownik  SgBSylwja SgBTeres SgBTeresa SgBTerez SgBTereza→ wikisłownik  SgBTrudla→ wikisłownik  SgB – Trudla MalinkowaUršel WenzelUršula WenzelWera SgBWerina SgBWeronika→ wikisłownik  SgB, VölkelWita SgBWojćisława SgBWorša WenzelWórša→ wikisłownik  SgB, Völkel – Jěwa Wórša Lanzyna, Wórša Šołćic, Wórša WićazowaWoršula JakubašWórta JakubašWuršula WenzelWurta WenzelZala→ wikisłownik  SgB – Zala CyžowaZusana→ wikisłownik  SgBŽofka Jakubaš

 Muske předmjena 

   Mjeno <sup>Nastawk wewikisłowniku? </sup> Žórła a/abo znaći hornjoserbscy nošerjo mjenaAksel SgBAleksander SgBAlojs→ wikisłownik  SgB – Alojs AndrickiAlwin→ wikisłownik  Alwin Hładki, Alwin Krawčik, Pawoł Alwin Mitaš[→de][→en], Gustaw Alwin MjerwaAnton SgB – Anton NawkaAmbrož SgBArnošt SgB, Völkel – Arnošt Bart-Brězynčanski, Arnošt Muka, Arnošt Bjedrich Šołta, Jan Arnošt SmolerAwgust Völkel – Korla Awgust Kocor, Bjedrich Awgust Bergan, Korla Awgust Jenč[→pl], Korla Awgust Mosak-KłosopólskiBartiš WenzelBartuš WenzelBen SgB – Ben BudarBenedikt SgB – Benedikt DyrlichBeneditk SgBBeno→ wikisłownik  SgB, Völkel – Beno Budar, Beno Mět[→de], Beno Njekela, Beno ŠołtaBjarnat→ wikisłownik  SgB, Völkel – Bjarnat Cyž, Bjarnat Krawc, Bjarnat Wawrik, Měrćin Bjarnat Just z FriedenfelsaBjedrich→ wikisłownik  Völkel – Bjedrich Awgust BerganBłažij SgBBlazyj WenzelBohačesć Bohačesć Bjedrich Ponich, Daniel Bohačesć RacaBohachwał Křesćan Bohachwał Kowar, Ernst Bohachwał Rychtar, Křesćan Bohachwał ŠlinčkBohuchwał Jan Bohuchwał Dejka, Salomon Bohuchwał Frencel[→de], Hadam Bohuchwał ŠěrachBohuměr SgB – Nathanael Bohuměr Leska[→de]Bohuwěr Jan Bohuwěr Mučink[→de], Křesćan Bohuwěr Pful, Korla Bohuwěr ŠěcaBosco SgBBosćij→ wikisłownik  SgB, VölkelBosko SgBBožidar→ wikisłownik  Božidar Dobrucky, Božidar Šěca[→de], Hendrich Božidar WjelaCyril→ wikisłownik  SgB, Völkel – Cyril Kola[→pl], Cyril PjechČesćiměr SgBDawid→ wikisłownik  SgB – Dawid StatnikDobysław SgBDomaš VölkelDytar→ wikisłownik  SgBDytmar SgBFeliks→ wikisłownik  SgB, Völkel – Feliks HajnaFilip→ wikisłownik  SgB – Filip RězakFranc→ wikisłownik  SgB, Völkel – Franc Kral, Franc Jurij LokFrido Frido Mětšk, Frido MichałkFryca VölkelGerat→ wikisłownik  SgB – Gerat HendrichGuntar SgBHadam Hadam Bohuchwał Šěrach, Hadam Zacharias ŠěrachHandrej WenzelHandrij→ wikisłownik  SgB, Smoler, Wenzel – Handrij Zejler, Handrij Zahrodnik, Handrij NyčaHanoš WenzelHantuš WenzelHanzo Hanzo NjepilaHawštyn→ wikisłownik  Smoler – Jurij Hawštyn SwětlikHendrich→ wikisłownik  SgB – Hendrich Božidar Wjela, Jaroměr Hendrich Imiš, Hendrich JordanHerman SgB – Korla Herman Robert RjedaHinc SgB – Hinc Roj[→de], Hinc ŠewcHorisław→ wikisłownik  SgBHrjehor→ wikisłownik  SgBHurban WenzelChrystof SgBChryša Chryša ŠlenkarIgnac Jan Józef Ignac Freyschlag z SchmiedenthalaJakub→ wikisłownik  SgB, Smoler – Jakub Bart-Ćišinski, Jakub Buk, Jakub Lorenc-Zalěski, Jakub Skala, Jakub Ticin, Jakub Wjacsławk[→de]Jakub Jan Józef Wósky z BärenstammaJan→ wikisłownik  SgB, Smoler, Völkel, Wenzel – Jan Brankačk, Jan Buk, Jan Bulank, Jan Cyž (jurist), Jan Cyž (hudźbnik), Jan Pětr Jordan, Jan Lajnert, Jan Pawoł Nagel, Jan Nuk, Jan Radyserb-Wjela, Jan Skala, Jan Arnošt Smoler, Jan Wornar, Jakub Jan Józef Wósky z BärenstammaJanek SgB – Janek WowčerJank WenzelJanko WenzelJaroměr→ wikisłownik  Jaroměr Hendrich ImišJona→ wikisłownik  Jona (profet)Jósef SgBJózef→ wikisłownik  SgB – Józef Frencl, Józef Nowak, Jan Józef Ignac Freyschlag z Schmiedenthala, Jakub Jan Józef Wósky z BärenstammaJurij→ wikisłownik  SgB, Smoler, Völkel, Wenzel – Jurij Brězan, Jurij Hajna, Jurij Chěžka, Jurij Koch, Jurij Kral, Jurij Krawža, Jurij Gustav Kubaš, Jurij Łusčanski, Jurij Ludovici, Jurij Mjeń, Jurij Młynk, Jurij Pilk, Jurij Rak[→de], Jurij Hawštyn Swětlik, Jurij Winar, Jurij WjelaJuro Wenzel – Juro MětškJust Měrćin Bjarnat Just z FriedenfelsaKaspar→ wikisłownik  Kaspar Janitius, Kaspar PeukerKito→ wikisłownik  Völkel – Kito LorencKlaws SgBKlimant→ wikisłownik  SmolerKonrad→ wikisłownik  SgB – Konrad ZendaKorla→ wikisłownik  SgB – Korla Janak[→de], Korla Awgust Jenč[→pl], Korla Awgust Kocor, Korla Awgust Mosak-Kłosopólski, Korla Bohuwěr ŠěcaKrystof SgBKryšan Kryšan Bjedrich FaberKřesćan→ wikisłownik  SgB, Völkel – Křesćan Kubica, Křesćan Krawc, Křesćan Bohuwěr PfulŁawrjenc SgB – Pětr Ławrjenc DubjenkaLukaš→ wikisłownik  Lukaš (sćenik)Maćij→ wikisłownik  SgB – Maćij Wjacław JakulaMaks SgB – Maks RječkaMaksymilian SgBMarko→ wikisłownik  SgB – Marko SmolerMatej SgB – Matej Kućank[→de], Matej (sćenik)Mato SgBMatuš WenzelMatyj WenzelMetod SgBMěrćin→ wikisłownik  SgB, Völkel – Měrćin Nowak-Njechorński, Měrćin WałdaMěrko→ wikisłownik  SgBMěto SgBMichał→ wikisłownik  SgB, Völkel – Michał Frencel, Michał Hórnik, Michał Nawka, Michał Rostok, Jan Michał BudarMikławš→ wikisłownik  SgB, Wenzel – Mikławš Andricki, Mikławš Hajna, Mikławš Jakubica, Mikławš Joachim Wićaz[→de]Mječisław→ wikisłownik  SgBMójzas Völkel – MójzasMójzes Völkel – MójzesMoric Franc Moric DomaškaNatuš WenzelOta→ wikisłownik  Ota Garten[→de], Ota WićazPawoł→ wikisłownik  SgB, Smoler, Wenzel – Pawoł Grojlich, Pawoł Kmjeć, Pawoł Alwin Mitaš[→de], Pawoł Nedo, Pawoł Nowotny[→de], Pawoł Völkel, Pawoł Wirth, Jan Pawoł NagelPěc WenzelPětr→ wikisłownik  SgB, Völkel – Pětr Ławrjenc Dubjenka, Pětr Młónk, Jan Pětr Jordan Radoměr→ wikisłownik  SgB – Radoměr WićazRajnar→ wikisłownik  SgBRudij SgBSalomon Salomon Bohuchwał Frencel[→de]Sćěpan→ wikisłownik  SgB – Sćěpan HantušStani SgBStanij SgB – Stanij NawkaStanisław→ wikisłownik  SgB – Stanisław Nawka[→de], Stanisław TilichSylwijo→ wikisłownik  SNSyman→ wikisłownik  SgB – Japoštoł Syman PětrŠćěpan SgBŠimanJakubašTadej→ wikisłownik  SgBTilo SgBTimo SgB – Timo Meškank[→pl]Tomaš→ wikisłownik  SgB, Völkel, WenzelWałtar→ wikisłownik  SgBWito SNWjacław→ wikisłownik  Maćij Wjacław JakulaWjeleměr SgBWłodźiměr JakubašWójsław SgBWołdrich JakubašWyli SgBZygmunt SgB

 Z literariskich a historiskich žórłow 

   Mjeno <sup>Nastawk wewikisłowniku? </sup> Literariske žórła a/abo historiscy hornjoserbske nošerki mjena                        Žónske předmjenaAmalija→ wikisłownik  Jurij Brězan: Stara Jančowa. Budyšin: Domowina, 1965.Bjanka→ wikisłownik  Beno Budar: W susodstwje makrelow. Budyšin: Domowina, 1979.Jiska→ wikisłownik  Stary zakoń: Genezis 11,29Miłosława→ wikisłownik  Jakub Lorenc-Zalěski: Serbscy rjekowje. Zberka wubranych spisow. Berlin: Volk und Wissen, 1957.     Muske předmjenaDerwan→ wikisłownik  Derwan (serbski wjerch)Ludwik→ wikisłownik  mjez druhim: Jan Radyserb-Wjela: „Bitwa pola Budyšina.” 1891.Měrosław→ wikisłownik  Juliana Kaulfürstec: „Kajke su dny pod zemju.” W: (bjez awtora): Paternoster (1). Teksty młodych awtorow. Budyšin: Domowina, 2003. Strony 44–47.Miliduch Miliduch (serbski kral)[→en/→de]Mots→ wikisłownik  mjez druhim w: Jan Wornar: Wajchtar trubi. Budyšin: Domowina, 1967.Tonda→ wikisłownik  Otfried Preußler: Krabat. Würzburg: Arena, 1971.

 Žórła 

 Rz – Rozhlad, hlej přikłady w wikisłwonikowych nastawkach
 SgB – Serbski gymnazij Budyšin: "Abiturne lětniki Serbskeho gymnazija Budyšin." 
 Smoler – Jan Arnošt Smoler: „Die Lausitzer Serben erhielten das Christentum zuerst von den Slawen.” W Zeitschrift für slavische Literatur, Kunst und Wissenschaft, zwjazk 2 (1864). W google books a w www.lausitz.la
 SN – Serbske Nowiny, hlej přikłady w wikisłwonikowych nastawkach
 Völkel – Pawoł Völkel, Timo Meškank: Prawopisny słownik hornjoserbskeje rěče. Hornjoserbsko-němski słownik. 5., wobdźěłany a sylnje rozšěrjeny nakład. Bautzen: Domowina Verlag, 2005. ISBN 3-7420-1920-1.
 Wenzel – Walter Wenzel: Studien zu sorbischen Personennamen. 1987. Zwjazk 1, strona 99f.

 Hlej tež 

Słowjanske mjena

 Wotkazy 
 Wikisłownik: Kategorija:předmjeno

 Nóžki 

 Literatura 

 Walter Wenzel, Studien zu sorbischen Personennamen, 1987, zwjazk 1, strona 99f
 Arnošt Muka (Ernst Mucke), Wo serbskich swójbnych a wosobinskich mjenach (Über sorbische Familien- und Personennamen), w: Abhandlungen und Beiträge zur sorbischen Namenkunde, wudawar: Ernst Eichler, 1984, strony 709-722 (prěnjotne wozjewjenje w: Časopis Maćicy Serbskeje, lětnik 77.1924, strony 125-138)

Wo problemach gramatiki hornjoserbšćiny (alfabet, deklinacija, diminutiwy, ortografija, ...) hlej
 Wikipedija: „Hornjoserbšćina“.Jeli tam hišće njeje jasne, hlej
 Helmut Faska: Pućnik po hornjoserbšćinje. Bautzen: Domowina-Verlag, 2003. ISBN 3-7420-1103-0.
 Jana Šołćina, Edward Wornar: Obersorbisch im Selbststudium, Hornjoserbšćina za samostudij. Bautzen: Domowina-Verlag, 2000. ISBN 3-7420-1779-9.

 Žórło 
 Serbski gymnazij Budyšin: Lisćina abiturnych lětnikow 1951 do 2010.

!
Kategorija:Hornjoserbšćina
Kategorija:Hornja Łužica
Serbske predmjena, Hornjo-