Tode Mongke

Tuda Mengu (wanda aka fi sani da Tode Mongke da Tudamongke; Mongolian: Тодмөнх,  , lit. 'Eternal Brightness'; Turki / Kypchak: تودا منکو; ya mutu 1287) ya kasance Khan na Golden Horde, wani bangare na Daular Mongol, daga 1280 zuwa 1287. Shi ne kawai mai mulki, kuma a cikin 1287, Noghai ya tilasta masa ya sauka.

 Tarihin rayuwa 
Tode Mongke ɗan Toqoqan ne kuma jikan Batu Khan ne. Bayan mutuwar Berke a shekara ta 1267, Tode na ɗaya daga cikin 'yan takara uku don kursiyin, tare da ɗan Berke da ɗan'uwansa, Mongke Temur .  Tushen ba su yarda da wanda aka sanya shi a matsayin magajin Berke ba, tare da wasu asusun da ke cewa Berke ya goyi bayan Mongke don samun goyon bayan mabiyan Batu. Bayan watanni da yawa, an zabi Mongke a matsayin khan ta hanyar Jochid elite. Bayan mutuwar Mongke Temur, Noghai, bey mafi iko, ya goyi bayan Tode Mongke ya zama khan. Ya tuba zuwa addinin Islama a shekara ta 1283. 

Noghai bai shigar da Tode Mongke a cikin yakin basasa ba, a lokacin da ya sami damar karɓar iko da sassa na Lithuania da Poland. Har ila yau, an mallaki sarakunan Rasha na Bryansk da Suzdal. Tode Mongke ya sami suna saboda rashin sha'awar siyasa. Koyaya, sau da yawa bai yarda da Noghai ba a cikin ma'amala da su tare da manyan ƙasashen Rasha. Alal misali, Tode Mongke ya goyi bayan Andrey don babban kursiyin Vladimir, yayin da Noghai ya goyi bayansa Dmitry kuma ya taimaka masa ya sake samun kursiyin a cikin 1283. A sakamakon haka, Noghai ya haɗa kai da wasu daga cikin zuriyar Batu mafi iko, kuma a cikin 1287, an tilasta wa Tode Mongke ya sauka. Daga nan aka zabi Tole Buqa a matsayin khan, amma an tilasta masa raba iko.

 Iyali 
Yana da mata biyu da ƙwaraƙwarai da yawa: 

 Ariqachi Khatun (daga kabilar Khongirad) Or-
 Ko-Menggü
 Töre Qutluq Khatun (daga kabilar Alchi-Tatar) 
 Chechektü
 Wata ƙwaraƙwarar da ba a sani ba 
 Töbetei

 Dubi kuma 

 Jerin sarakuna na Golden Horde
 Mengü

 Manazarta 

 Tushen 





 Ƙarin karantawa 

 David Morgan, MongoliansMongoliyawa