Luri dances

Rawar Luri sun haɗa da nau'ikan raye-rayen gargajiya da suka shahara tsakanin ƙungiyoyi daban-daban na Lurs na Iran. Yawanci sun haɗa da raye-rayen Iran na yau da kullun; raye-rayen gama gari da quadrille, tsarin zagaye ( rawar da'ira ), da tufafi masu launi.  

 Tarihi 
Saboda abubuwan da aka gano da kuma tono kayan tarihi daga yankunan da Luri ke zaune kamar Kozagaran, Tepe Giyan, Tepe Musian, CheghaMish da Kul-e Farah, a bayyane yake cewa tarihin rawa ya riga ya fara ƙaura zuwa yankin Iran . ثابت زاده، منصوره. (1383) رقص در ایران، انواع و ویژگیها، فصلنامه ماهور، ش 24  Ma'anar da ke nuna mutane uku masu rawa a kan tukwane da aka gano da kuma hotunan rawa a kan tutocin tagulla na Luristan na ƙarni na farko kafin haihuwar Annabi Isa (AS), mawaƙa da kayan kida da aka nuna a kan petroglyphs a cikin Kul-e Farah na Izeh da Cheghamish sune shaidun tarihi mafi shahara da ke nuna darajar da tarihin rawa a waɗannan yankuna.

 Salo 
Akwai salon rawa da yawa da aka saba gani a yankunan da Luri ke zaune. Rawar Luri da ta fi shahara ita ce rawa ta hannu, rawa ta Chupi (SanguinSama; rawar a hankali tare da bugun jini da fiddle ), rawa ta Se-Pa (matakai uku) da aka yi da sauri fiye da SanguinSama, da rawa ta Du-Pa (matakai biyu) wacce ta fi sauri kuma mafi kayatarwa), da rawa ta sanda (Çubâzi ko Tarka-bâzi) (kamar itacen Jitterbug) wanda wasan kwaikwayo ne na yaƙi.  Rawar bikin girbi, rawa ta PaPoshtePa, Suwaruna da rawa ta makoki ba su da shahara sosai. Ana yin rawa ta makoki yayin da ake mutuwar ƙaunatattun mutane a matsayin Chamariuna a tsakanin Feylis da kuma tsakanin ƙabilun Great Lur ( Bakhtiries da Southern Lurs ). [ <span title="This claim needs references to reliable sources. (June 2019)">ana buƙatar ambato</span> ]

 Rawar Hannu (Dasmâl-bâzi) 
Rawar hannu wadda aka fi sani da rawa ta mayafi ( Luri :Dasmâl-bâzi) salon rawa ce mai cike da da'ira. Wannan salon rawa ya fi yawa a tsakanin mutanen Kudancin Lurs da Bakhtiari . Wannan salon yawanci maza da mata ne ke yin sa kuma ya haɗa da salon wasan kwaikwayo daban-daban kamar Ashtafi-manganâ. Maza ko mata na iya rawa da kuma kaɗa mayafi masu launuka iri-iri, waɗanda ake kira dastmâl. Ana riƙe dasmâl a kowane hannu. Dangane da falsafar, ana kyautata zaton waɗannan raye-rayen sun samo asali ne daga ayyukan da mata ke yi a rayuwarsu ta yau da kullun. Yayin da salon rawa ke ƙaruwa a hankali, kowane mutum zai iya zaɓar tsarin da zai yi. ثابت زاده، منصوره. (1383) رقص در ایران، انواع و ویژگیها، فصلنامه ماهور، ش 24 

 Dance na Twig (Ču-bâzi) 
Rawar Ču-bâzi ko Chubazi (rawan twig) rawa ce ta musamman da ake yi a bukukuwa da farin ciki na Bakhtiari da Lurs na kudu kuma an yi ta ne da yaƙe-yaƙen jarumtaka .  Yawanci maza biyu ne ke rawa, kodayake wani lokacin mata ma suna yin ta. Ɗaya daga cikin masu rawa (mai tsaron baya) yana da dogon sanda mai nauyi har zuwa ƙafa huɗu ko biyar. Ɗayan (mai kai hari) wanda ke riƙe da ɗan gajeren sanda mai sassauƙa (tarka), dole ne ya kai hari ga abokin hamayyarsa kawai a ƙasa da gwiwa. Yayin da rawa ke tare da ganga da karnâ (wani kayan kiɗan ƙaho), mai tsaron baya ana barin shi ya tsere daga harbin ta hanyar tsalle sama. Masu ba da gudummawa suna canzawa har sai an ƙayyade jaruman.  Masu rawa suna kewaye da masu sauraro mata da maza masu sha'awar waɗanda ke yi wa waɗanda suka yi nasara murna da ihu da busa.

 Čupi (Choupi) 
A cikin yarukan Luri, salon rawa na jama'a waɗanda galibi suka dogara da motsin ƙafa ana kiransu Čupi (چووپی, Choupi). Masu rawa maza da mata suna riƙe hannuwa don yin zobe, suna jin waƙoƙin mawaƙa masu ƙarfi, suna yin salo daban-daban na Čupi. Babban mai wasan kwaikwayo (Sarčupi ko Čupikeš) ƙwararren mai rawa ne wanda aikinsa shine jagorantar wasu da kuma dumama su daidai da salon kiɗan rawa. Sauran masu wasan kwaikwayo ya kamata su daidaita motsin jiki da salon jiki tare da shugaba. Rawar yawanci tana farawa da salon Sangin-Samâ wanda ake yi a hankali, bayan Sepâ (matakai uku) salon na gaba tare da yin sauri da kuma tashi lokacin da Dopâ mai ƙarfi (matakai biyu) ke yin wasa. Bayan ɗan lokaci, rawan ta ƙare zuwa motsin Sangin-Samâ a cikin yanayin da ya juye.  

 Sangin-Samâ 
Sangin-samâ (wanda kuma Sangin-sepâ ko Samâ) yawanci shine matakin farko na salon rawa na Čupi kuma ya haɗa da motsi mai laushi da jinkiri. Masu wasan kwaikwayo, da farko suna sanya ƙafar dama a cikin siffar giciye da ƙafar hagu, sannan su ɗauki ta su ɗauki matakai biyu gaba. Sannan suna sanya ƙafar hagu da ƙarshen yatsan sannan a ƙarshe su ajiye ta gefe da ƙafar dama. Hannuwa suna lanƙwasawa daga gwiwar hannu da ƙananan yatsun masu rawa, daidai da kafadu, an ɗaure su a tsakaninsu. Da alama kowanne daga cikin motsin hannu da sassan rawa na Sama, yana da falsafar da aka samo daga dubban shekaru na rayuwa tare da abubuwan ɗan adam da na halitta a bayansa. 

 Sepâ 
A cikin ci gaba da rawa na Čupi, mataki na biyu shine Sepâ (matakai uku) wanda ake yinsa da sauri da ƙarfi fiye da Sangin-Samâ daidai da hanzarta sautin kiɗan. Masu rawa suna fara rawa da ƙafar dama kuma suna ɗaukar matakai uku gaba. A cikin rawa na Luri, kamar yawancin rawa na rukuni na Iran, farkon motsi yana faruwa ne da ƙafar dama. Bayan cire matakai uku, masu rawa da farko suna lanƙwasa ƙafar dama sannan ƙafar hagu. Hannun masu rawa a cikin wannan rawa an ɗaure su da juna kuma kafadunsu sun dogara da juna. Ma'anar rawa a zahiri a Luri (Dasgerta), ita ce alaƙar da ke tsakanin hannuwa lokacin rawa.

 Manazarta