Ijemo Massacre

Kisan Ijemo ya faru ne a ranar 8 ga Agusta 1914, a Abeokuta, wanda ya yi sanadin kashe wasu mutanen Ijemo. Lamarin ya samo asali ne daga adawar da suka yi da yarjejeniyar 1893, wadda ta yi alkawarin cin gashin kanta ga Masarautar Egba . Rikicin ya zama hujja ga hukumomin mulkin mallaka na Burtaniya don karfafa ikonsu a yankin Egba yankin da daga baya ya zama wani yanki na Najeriya . 

Da misalin karfe 3 na yammacin ranar 8 ga watan Agustan 1914, sojojin da aka tura garin Ijemo a daren jiya (ba tare da daukar wani mataki ba) kwatsam suka bude wuta kan taron mutanen kauyen da suka hada da maza da mata da yara da shugabansu Oluwo Arimokunrin. Harin ya biyo bayan wata tattaunawa da mazauna kauyen suka yi kan korar sakataren gwamnatin Burtaniya da aka yi a Ijemo. 

A yayin taron tunawa da kisan kiyashin na Ijemo karo na 110, Cif Oluyinka Kufile, Oluwo na Ijemo da Aro na Egbaland, sun yi tsokaci kan muhimmancin tarihin taron. Ya yi nuni da cewa kisan kiyashin ya taka muhimmiyar rawa wajen dunkulewar Nijeriya a matsayin kasa daya. Ya kara da cewa, bikin ya zama abin girmamawa ga al’adun kabilar Ijemo da kuma tunawa da jaruman da suka mutu. Cif Kufile ya kuma bayyana cewa kisan kiyashin ya samo asali ne daga rashin aminta da gwamnatin Birtaniya da ‘yan kabilar Ijemo da kuma nuna adawa da zalunci da ‘yan mulkin mallaka suka yi wa al’umma. tope_litcaf (2016-01-21). "Ijemo Massacre". LitCaf Encyclopedia. Retrieved 2025-10-16. 

 Manazarta