Hanyoyin hadin gwiwa a karkashin Mataki na 6 na Yarjejeniyar Paris

Mataki na 6 na Yarjejeniyar Paris ta 2015 game da Canjin yanayi yana bawa bangarorin damar yin hadin kai wajen aiwatar da gudummawar da suka bayar a kasa (NDCs). Daga cikin wasu abubuwa, wannan yana nufin cewa za'a iya canja wurin raguwar fitarwa tsakanin ƙasashe kuma a ƙidaya zuwa ga NDCs. Ya zuwa watan Satumbar 2024, ba a amince da dokoki don kauce wa ƙidaya sau biyu ba.

 Babban burin Mataki na 6 
Haɗin kai na son rai da aka bayar a ƙarƙashin Mataki na 6 na Yarjejeniyar Paris yana cika burin da yawa. Wadannan an tsara su a kasa.

 Babban burin 
Haɗin gwiwar kasa da kasa a karkashin Mataki na 6 an tsara shi don haɓaka burin. Game da matakin yanayi, ana fahimtar wannan gabaɗaya a matsayin hadin gwiwa da ake amfani da shi don ba da damar ƙasashe masu halarta don cimma burin rage fitarwa. Ya cancanci a lura a nan shi ne cewa a karkashin Yarjejeniyar Paris, ra'ayin da aka ɗaga burin ba a ƙuntata shi ne kawai ga Rage Canjin yanayi ba. Har ila yau, ya haɗa da matakai da manufofi don daidaita canjin yanayi.

 Taimako na ci gaba mai ɗorewa 
Hanyoyin hadin gwiwa dole ne su goyi bayan Ci gaba mai ɗorewa. Duk da yake babban mayar da hankali ga hadin gwiwa an sanya shi kan kauce wa hayakin gas, dole ne a magance wasu batutuwan dorewa.

 Tabbatar da amincin muhalli 
Hanyoyin hadin gwiwa dole ne su tabbatar da amincin muhalli na hadin gwiwa da tsarin canja wuri. Wannan yana nufin cewa ba za a iya amfani da hanyoyin don kauce wa burin matakin yanayi a cikin ƙasashen da ke ciki ba. Misali, canja wurin rage fitarwa daga wata ƙasa zuwa wata dole ne ba ya haifar da kokarin matakin yanayi na ƙasashe ya zama ƙasa da yadda za su kasance ba tare da tsarin hadin gwiwa ba.

 Hanyoyi uku don hadin kan kasa da kasa 
Yarjejeniyar Paris tana ba da hanyoyi uku da bangarorin zasu iya ba da hadin kai da son rai.

 Mataki na 6.2: Hanyoyin hadin gwiwa 
Mataki na 6.2 yana bawa bangarorin damar yin aiki tare da juna kai tsaye ba tare da amfani da tsarin kasa da kasa ba. Misali, ana iya aiwatar da ayyukan rage sauyin yanayi a cikin ƙasa ɗaya kuma ana iya canja wurin raguwar fitarwa zuwa wata ƙasa kuma a ƙidaya shi zuwa ga gudummawar da aka ƙayyade a ƙasa (NDC).

Baya ga abin da ake buƙata don inganta ci gaba mai ɗorewa da tabbatar da amincin muhalli, amfani da Mataki na 6.2 kuma yana buƙatar matakai masu gaskiya da daidaitattun lissafi na rage fitarwa da aka samu. An tsara ƙarshen don hana rage fitarwa fiye da sau ɗaya - alal misali, zuwa binciken muhalli na ƙasar da aikin yanayi ya faru da kuma ƙasar da aka canja wurin rage fitarwa.

Za'a iya amfani da Mataki na 6.2 a cikin halin da ake ciki inda kayan aikin ƙasa ko na yanki kamar Tsarin Cinikin Kasuwancin EU (ETS) ke da alaƙa da tsarin kwatankwacin don ƙirƙirar Kasuwar carbon ta gama gari. Hakanan ana iya amfani da tsarin bashi na kasa da na biyu na carbon da ke aiki a waje da mulkin UNFCCC a ƙarƙashin Mataki na 6.2. A taron canjin yanayi a birnin Paris, an karɓi shirin aiki don haɓaka jagororin kan amfani da wannan hanyar hadin gwiwa.

 Mataki na 6.4: Hanyar inganta aikin yanayi da tallafawa ci gaba mai ɗorewa 
Wata hanyar hadin gwiwar kasa da kasa ta haɗa da amfani da sabuwar hanyar da aka haɓaka don ba da gudummawa ga rage fitar da iskar gas da tallafawa ci gaba mai ɗorewa (Mataki na 6.4). Ya bambanta da kayan aikin da aka yi amfani da su a cikin hadin gwiwar kai tsaye, wannan tsarin yana karkashin kulawar wani bangare wanda taron bangarorin da aka ba da izini ga Yarjejeniyar Paris (COP). COP za ta (watakila a COP29 ) kuma ta karɓi dokoki, matakai da hanyoyin da dole ne a bi su yayin aiwatar da ayyukan a ƙarƙashin Mataki na 6.4 Wannan zai tabbatar da cewa duka ƙira da aiwatar da ayyukan rage canjin yanayi da kuma tabbatar da rage fitarwa da aka samu sun cika buƙatun da aka daidaita. Kamar yadda yake tare da hadin gwiwar kasashen biyu a karkashin Mataki na 6.2, ana iya canja wurin rage fitarwa da aka samu tare da Mataki na 6.5 a wata ƙasa zuwa wata ƙasa kuma a ƙidaya zuwa ga NDC.

Kamar sauran nau'ikan hadin gwiwa a karkashin Mataki na 6, waɗannan ayyukan dole ne su ba da gudummawa ga haɓaka burin da tallafawa ci gaba mai ɗorewa. Ɗaya daga cikin fasalulluka na tsarin da ke cikin Mataki na 6.4 shine bayyane na ba da gudummawa ga rage fitarwa a duniya (Mataki na 6. 4 (d)). Ayyukan da aka gudanar a karkashin Mataki na 6.4 bai kamata ya haifar da wasa mai sauƙi ba, kamar yadda ya faru da Tsarin Ci Gaban Tsabtace (CDM), tsarin da ya riga shi, kuma dole ne a maimakon haka ya haifar da cikakkiyar raguwa a cikin iskar gas a duniya gaba ɗaya.

Duk da haka wani fasalin na'urar shine burin shigar da masu ruwa da tsaki a cikin ayyukan rage sauyin yanayi (Mataki na 6.4 (b)). Za a yi wannan ta hanyar bayar da abubuwan da suka dace. Hanyar tana ba wa 'yan wasan da ba na gwamnati ba damar yin amfani da tsarin da ke cikin Mataki na 6.4.

 Mataki na 6.8: Hanyoyin da ba na kasuwa ba 
A matsayin zaɓi na uku, Mataki na 6.8 yana ba da damar amfani da hanyoyin da ba na kasuwa ba. Kamar yadda sunan ya nuna a bayyane, hanyoyin canjin yanayi na kasuwa ba sa taka rawar gani a cikin wannan hanyar.

Duk da yake sauran hanyoyin biyu suna mai da hankali kan hadin kai wajen aiwatar da matakin yanayi, kewayon damar hadin kai a karkashin Mataki na 6.8 ya fi girma. Baya ga aikin yanayi da daidaitawar Canjin yanayi, suna kuma rufe canjin fasaha da matakan haɓaka iyawa. Har yanzu ba a amince da yadda waɗannan hanyoyin za su yi aiki ba - za a bayyana cikakkun bayanai a cikin 'yan shekaru masu zuwa a ci gaban tsarin da ba na kasuwa ba.

 Manazarta 
Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba