African diaspora archaeology

Ƙasashen waje na Afirka sune tarin al'ummomi na duniya da suka fito daga mutane daga Afirka, ciki har da 'yan Afirka da ake yin jigilar su a duk duniya ta hanyar cinikin bayi na Atlantic, cinikin bayi na Sahara, ko cinikin bayi na tekun Indiya da zuriyarsu. Ilimin kayan tarihi na waɗannan al'ummomi yana da fa'ida a duk duniya, amma yawancin bincike sun fito ne daga Afirka da Amurka,  da kaɗan daga Turai da Asiya.  

 Kalmomi 
Binciken ilimin kimiya na ƙasashen waje na Afirka ya samo asali ne daga nazarin 'yan Afirka da zuriyarsu a cikin binciken da aka keɓe a takamaiman wurare. Ba a yi amfani da kalmar 'yan ƙasashen waje na Afirka ba a fannin ilmin kimiya na kayan tarihi har zuwa shekarun 1990, kafin a yi amfani da shi, an yi amfani da kalmomi na gida irin su Afro-Caribbean da African-Amurka, kuma a wasu lokuta, "yan ƙasashen waje na Afirka" an amince da su a matsayin kalmar da aka yi nufin haɗa bincike fiye da iyakoki da teku.

 Jigogi da batutuwan bincike 

 Maritime ilmin kimiya na kayan tarihi 
Wannan filin binciken kayan tarihi ya shafi nazarin hulɗar ɗan adam da teku, ba'a iyakance ga wuraren da aka samu a ƙarƙashin ruwa ba. Ilimin kimiya na kayan tarihi na Maritime yana dacewa da nazarin al'ummar Afirka ta Kudu ta hanyar yanayin ruwa na kasuwancin bayi guda uku da ke da sha'awa ta musamman a cikin tsarin bautar da bayi, da kuma a cikin ƙungiyoyin ruhaniya na Afirka da na ƙasashen waje tare da teku, aikin da ke da alaƙa da teku, da teku a matsayin hanyar samun 'yanci.

 Bautar shuka 
Archaeology a kan shuka shine babban abin da aka fi mayar da hankali a Amurka kuma yana iya rufe ɓangarori daban-daban na rayuwa da abubuwan da aka yi wa bayi, ciki har da amma ba'a iyakance ga samuwar ainihi ba, dangantakar da ke tsakanin ubangiji da bayi, aikin addini, da jinsi.

 Juriya 
Yawancin shafuka da bincike suna mayar da hankali kan ra'ayin juriya; A cikin wannan ruƙunin akwai rukunin yanar gizon da ke da alaƙa da Fugitivity, ma'ana waɗanda suka 'yantar da kansu bayi, waɗanda kuma aka sani da bayi masu gudu ko Maroons. Hakanan abin sha'awa shine ƙauyukan Maroon na dogon lokaci, wanda kuma ake kira Quilombos ko Palenques.

 Transculturation 
Wanda Polymath Fernando Ortiz ya kirkira, fassarar ita ce “mulkin tsararraki, sauyi da yawa daga yanayin al’adu zuwa wani.” fassarar ya zama babban jigo na sha'awa a Latin Amurka amma bai sami karɓuwa sosai a Amurka ko Turai ba.  

 Brazil 
An yaba wa Brazil da misalin farko da aka sani na ilimin kimiyyar Afirka, wanda aka gudanar a cikin shekarun 1930. An tono kaburbura da aka danganta ga bayi masu gudu a cikin koguna da ke Serra Negra.

 Manazarta