Bocchus na I

Bocchus, sau da yawa ana kiransa Bocchus I don bayyanawa, shine sarkin Mauretania daga  KZ. Shi suruki ne ga sarkin Numidiya Jugurtha,   wanda da farko ya yi kawance da Romawa a yakin Jugurthine, rikici mai tsawo da rashin yanke hukunci.

Sarki Bocchus ya ci amanar Jugurtha ga Romawa a shekara ta 105 KZ. An kama Jugurtha aka daure shi a Roma, yayin da Romawa da Bocchus suka raba mulkin Jugurtha ta Numidiya a tsakaninsu. 

 Etymology na sunansa 
A. Pellegrin ya nuna cewa sunan Bocchus shine kawai nau'in Latin na sunan Berber, mai yiwuwa Wekkus.  Wannan sunan na iya kasancewa yana da alaƙa da Touareg "Aweqqas", wanda ke nufin "zaki", ko, a cikin yaren Aokas na gida, "shark", kuma ana iya amfani dashi azaman sunan namiji. Wurare da yawa a Arewacin Afirka suna ɗauke da sunaye masu alaƙa, kamar birnin Aokas a Aljeriya, da Djebel Ouekkas a Tunisiya . 

 Rayuwa da iyali 
An san kadan game da Bocchus I ko masarautar Mauretania. Wataƙila ɗa ne ko jikan Sarkin Baga na Mauretania, wanda ya yi zamani da Sarki Massinissa na makwabciyar Numidia . 

Masarautar Bocchus ta Arewacin Afirka tana da iyaka da Tekun Atlantika da Kogin Moulouya ( Latin   ).  Masanin tarihin Romawa Sallust a cikin Bellum Jugurthine ( The Jurguthine War ) ya lura: 

A cewar Sallust, bisa ga al'ada Bocchus yana da mata da yawa  da 'ya'ya hudu da aka sani: 'yarsa (wanda ba a san sunansa ba), wanda ya auri Jugurtha na Numidia; Magajinsa na ƙarshe Sosus/ Mastanesosus ; da wasu 'ya'ya maza biyu, Bogud (kada a ruɗe da sarki Bogud ) da Volux.

 Yakin Jugurthine 
Kusan 108 KZ, yayin da rikici tsakanin Roma da Numidia ya haɗu, Bocchus ya kasance mara nauyi. Bayan Jugurtha ya yi wa Bocchus alkawarin kashi uku na mulkinsa, Bocchus ya yi kawance da Jugurtha. Gaius Marius ya ci nasara da sojojin kawancensu a yakin Cirta na biyu a shekara ta 106 KZ.

Yayin da Jugurtha ya ci gaba da guje wa Romawa kuma yaƙin ya ci gaba, Bocchus ya fara sake la'akari da kawancen kuma ya nemi shawarwari tare da wani mai son zuciya mai suna Sulla. An tura jakadun Mauretania zuwa Roma. Majalisar Dattijai ta kasance mai ƙarfafawa da hankali amma ta nemi a nuna sadaukarwa ga kawancen. Bocchus ya sake tuntuɓar Sulla kuma ya nemi ganawa da Jugurtha, wanda ya shiga cikin tarkon su. Bocchus ya juya Jugurtha zuwa Sulla.

Ta hanyar yarjejeniya, Bocchus da Romawa sun raba mulkin Numidia a tsakaninsu. An bai wa Marius nasara don nasara akan Numidia, amma Sulla koyaushe yana sanya zoben zinariya da sarki Bocchus ya yi masa, wanda ke nuna Bocchus yana mika Jugurtha ga Sulla. 

Bocchus ya kasance amintaccen mai samar da dabbobin Afirka masu ban sha'awa zuwa Roma, gami da panthers da zakuna don abubuwan kallo na Romawa. 

 Magaji 
Bocchus ya gaje shi da dansa Masstanesosus,  wanda ya ba da gadon sarauta ga 'ya'yansa Bocchus II da Bogud, wanda kowannensu ya mallaki rabin mulkin Mauretania. Sarakunan biyu sun yi gaba da juna a yakin basasar Roma, kuma Bocchus II ya kwace rabin Bogud. Sa’ad da Bocchus II ya mutu a shekara ta 33 K.Z., Mauretania ta zama masarautar Roma. 

 Duba kuma 

 Jugurtha
 Yakin Jugurthine.

 Manazarta 

Rukuni:Shafuka masu fassarorin da ba'a duba ba