Yakin Chadi da Nijeriya

Yaƙin Chadi da Najeriya wani ɗan takaitaccen yaki ne da aka gwabza akan masu iko da tsibiran da ke tafkin Chadi. Yakin dai ya fara ne a lokacin da dakarun da ke ƙarƙashin jagorancin babban hafsan sojin Chadi Idriss Deby suka mamaye wasu sassan jihar Bornon Najeriya, inda sojojin Najeriya ƙarƙashin jagorancin Muhammadu Buhari suka fatattaki ƴan ƙasar Chadi tare da mamaye yankin na Chadi na wani ɗan lokaci.  

 Yaƙin 
Yakin ya faru ne a lokacin rikicin Chadi da Libya, kuma jim kaɗan bayan ƙasar Chadi ta fuskanci yaƙin basasa, inda dakarun wanzar da zaman lafiya na Najeriya suka tsinci kansu a cikin rikici. Wani abin da ya kara dagula dangantakar Chadi da Najeriya shi ne rikicin yankunan da ke kewayen tafkin Chadi, wanda ya dade yana haifar da tashin hankali.

A ranar 18 ga Afrilun 1983, sojojin Chadi suka mamaye tare da mamaye tsibirai 19 a tafkin Chadi. Gwamnatin Najeriya ƙarƙashin jagorancin Shehu Shagari ta bayar da umarnin tura dakaru daga shiyya ta 3 masu sulke na Jos ƙarƙashin jagorancin Muhammadu Buhari a matsayin babban kwamandan sojoji (GOC). An rufe iyakar Chadi da Najeriya kuma sojoji sun yi tattaki zuwa yankin. Sai dai saboda matsin lamba daga masu fasa ƙwauri, tsohon shugaban ƙasa Shehu Shagari ya umurci, Buhari da ya buɗe iyakar. An aiwatar da wannan umarni ne a lokacin da babban hafsan sojin kasa, Janar Inua Wushishi ya sanar da umarnin shugaban ƙasar. Sojojin Najeriya sun yi nasarar kwato tsibiran, sannan kuma sun fatattaki 'yan kasar Chadin mai nisan kilomita 50 daga kan iyakokin ƙasar.

 Bayan nan 
Yaƙin yana ɗaya daga cikin musabbabin juyin mulkin Najeriya a 1983. Nuna gazawar shugaba Shagari da jami’an sa suka yi, wanda hakan ne ya sa Buhari ya fito fili ya yi watsi da umarnin da aka ba shi, ya nuna yadda ake takun saka tsakanin sojoji da gwamnatin farar hula. A ranar 31 ga watan Disambar 1983, Muhammadu Buhari ya karbi mulki a Najeriya, inda ya kawo karshen Jamhuriyyar Najeriya ta biyu.

Manazarta